I SA/Wa 1127/07
WyrokWSA w Warszawie2007-11-06
Skład orzekający: Emilia Lewandowska, Monika Nowicka, Przemysław Żmich
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organy administracji prawidłowo ustaliły stan prawny i faktyczny nieruchomości w dniu 27 maja 1990 r. w celu oceny, czy podlegała ona wyłączeniu z komunalizacji na mocy art. 11 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r.?Ratio decidendi
Organy obu instancji nie dokonały prawidłowego ustalenia stanu prawnego i faktycznego nieruchomości w dniu 27 maja 1990 r., co uniemożliwiło ocenę, czy podlegała ona wyłączeniu z komunalizacji. Brak było odpowiedniego wypisu z rejestru gruntów z tej daty, a wnioski oparte na późniejszych dokumentach były zbyt daleko idące. W związku z tym zaskarżone decyzje zostały uchylone z powodu naruszenia przepisów k.p.a. dotyczących prawidłowego ustalenia stanu faktycznego i oceny dowodów.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła odmowy stwierdzenia nabycia przez Gminę J. z mocy prawa udziału w prawie własności nieruchomości, która według organów stała się mieniem Skarbu Państwa w dniu 31 grudnia 1955 r. i była państwowym gruntem leśnym. Gmina J. wniosła skargę na decyzję Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej utrzymującą w mocy decyzję Wojewody Mazowieckiego o odmowie stwierdzenia nabycia nieruchomości. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów ustawy komunalizacyjnej przez błędną wykładnię.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej oraz poprzedzającą ją decyzję Wojewody Mazowieckiego, a także stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Emilia Lewandowska (spr.) Sędziowie : WSA Monika Nowicka Asesor WSA Przemysław Żmich Protokolant Jolanta Dominiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 listopada 2007 r. sprawy ze skargi Miasta J. na decyzję Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej z dnia [...] marca 2007 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nabycia przez gminę z mocy prawa własności nieruchomości 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] grudnia 2006 r., nr [...], 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.
Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa, decyzją z dnia [...] marca 2007 r.,
nr [...], utrzymała w mocy decyzję Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] grudnia 2006 r. nr [...] o odmowie stwierdzenia nabycia z mocy prawa przez Gminę J. udziału wynoszącego 2/3 prawa własności nieruchomości położonej w J., w obrębie ewidencyjnym [...], oznaczonej w ewidencji gruntów jako działki nr [...], [...] i [...].
Organ odwoławczy ustalił, że z treści prawomocnego wyroku Sądu Rejonowego w O. z dnia 2 grudnia 2005 r. I C 18/5 wynika, że przedmiotowa nieruchomość z dniem 31 grudnia 1955 r. stała się mieniem Skarbu Państwa. Organ ustalił, że ze sporządzonego w dniu 26 stycznia 2006 r. wypisu z rejestru gruntów oraz powołanego wyroku wynika, że przedmiotowa nieruchomość od 31 grudnia 1955 r., w tym również w dniu 27 maja 1990 r., stanowiła mienie ogólnonarodowe i była wówczas i jest nadal państwowym gruntem leśnym.
W dniu wejścia w życie ustawy komunalizacyjnej z dnia 10 maja 1990 r. problematykę gruntów leśnych regulowała ustawa z dnia 20 grudnia 1949 r. o państwowym gospodarstwie leśnym. Ustawa ta ustalała pojęcie państwowego gospodarstwa leśnego jako tożsamego z gruntem stanowiącym własność państwową, związanym z gospodarką leśną. Administrację państwowego gospodarstwa leśnego z ramienia resortu leśnictwa sprawowały wówczas i sprawują nadal odpowiednie jednostki Lasów Państwowych. W rezultacie powyższego organ uznał, że przedmiotowe mienie jako nie należące w rozumieniu art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. do którejkolwiek z jednostek wymienionych w tym artykule było wyłączone z komunalizacji jaka nastąpiła z mocy prawa z dniem 27 maja 1990 r. na mocy art. 11 ust. 1 pkt 1 tej ustawy, bowiem składniki tego rodzaju służyły wykonywaniu zadań publicznych należących do ministra właściwego w sprawach leśnictwa.
Skargę na decyzję Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej wniosła Gmina J. wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] grudnia 2006 r. Skarżąca zarzuciła naruszenie art. 5 ust.1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. - Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych przez błędną jego wykładnię.
W odpowiedzi na skargę Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa wniosła o oddalenie skargi podtrzymując stanowisko przedstawione w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga jest uzasadniona, gdyż zaskarżone decyzje organów obu instancji naruszają prawo w stopniu uzasadniającym ich uchylenie.
Jak wynika z dokumentacji sprawy postępowanie komunalizacyjne dotyczące nieruchomości położonej w J., oznaczonej ewidencyjnie jako działki nr [...], [...] i [...], prowadzone było na podstawie przepisów ustawy z dnia 10 maja 1990 r. - Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych (Dz. U. Nr 32, poz. 191 ze zm.), a więc w trybie przepisów regulujących przejście również z mocy samego prawa z dniem wejścia w życie tej ustawy własności mienia ogólnonarodowego należącego do rad narodowych i terenowych organów administracji państwowej na rzecz właściwych gmin. Organ uznał, że przedmiotowe mienie nie należało, w rozumieniu art. 5 ust. 1 ustawy z 10 maja
1990 r. do którejkolwiek z jednostek wymienionych w tym przepisie i było wyłączone z komunalizacji jaka nastąpiła z mocy prawa na podstawie art. 11 ust. 1 pkt 1 tej ustawy, gdyż składniki tego rodzaju służyły wykonywaniu zadań publicznych należących do ministra właściwego w sprawach leśnictwa.
Dla oceny, czy przedmiotowe mienie podlegało wyłączeniu z komunalizacji następującej z mocy prawa na podstawie art. 11 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. niezbędnym jest ustalenie jaki charakter miała nieruchomość objęta komunalizacją w dniu 27 maja 1990 r. tj. w dacie, z którą ustawa komunalizacyjna wiąże przejście prawa do mienia ogólnonarodowego, spełniającego przesłanki określone w art. 5 ust. 1 i 2 tej ustawy na właściwe gminy. Informacje w tym zakresie powinny być ustalone na podstawie dokumentów odzwierciedlających stan tej nieruchomości w tej właśnie dacie. Szczególne znacznie ma tu treść wypisu z rejestru gruntów sporządzonego według stanu na dzień 27 maja 1990 r. Materiał dokumentacyjny sprawy wskazuje, że w toku postępowania komunalizacyjnego organy w ogóle takim wypisem z rejestru gruntów się nie zainteresowały i nie został on włączony do tego materiału. Natomiast organ odwoławczy, na podstawie wypisu z ewidencji gruntów sporządzonego w dniu 26 stycznia 2006 r., wyprowadził wniosek, że przedmiotowa nieruchomość również w dniu 27 maja 1990 r. była państwowym gruntem leśnym. Jest to wniosek zbyt daleko idący i nie uzasadnia przyjęcia, że skoro w wypisie z ewidencji gruntów na dzień 26 stycznia 2006 r. była to nieruchomość leśna to i taki charakter miała również w dniu 27 maja 1990.
Należy więc stwierdzić, że organy obu instancji nie dokonały prawidłowego ustalenia jaki był stan prawny i faktyczny przedmiotowego mienia w dacie 27 maja
1990 r. Tym samym nie jest możliwe dokonanie prawidłowej oceny, czy przedmiotowe mienie podlegało wyłączeniu z komunalizacji na mocy art. 11 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r., co przyjęły organy obu instancji, gdyż nie jest wiadome, w sposób nie budzący wątpliwości, czy służyło ono wykonywaniu zadań publicznych należących do naczelnego organu administracji rządowej, o jakich stanowi ten przepis. Szczegółowe wyjaśnienie tej kwestii jest tym bardziej istotne w rozpoznawanej sprawie, że Skarb Państwa nabył na własność tylko udział w wysokości 2/3 w prawie własności nieruchomości składającej się z działek gruntu nr [...], nr [...] i nr [...].
Zaskarżone decyzje zapadły więc z naruszeniem art. 7, 77 § 1 i art. 80 kpa co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy a co uzasadnia ich uchylenie.
Mając powyższe na uwadze Sąd na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 152 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło