I SA/Wa 1133/07

WyrokWSA w Warszawie2007-12-04

Skład orzekający: Gabriela Nowak, Emilia Lewandowska, Joanna Skiba

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący posiadali legitymację prawną do wystąpienia z wnioskiem o przyznanie odszkodowania za działkę gruntu, której nie nabyli w drodze umowy sprzedaży?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że skarżący nie posiadali legitymacji prawnej do wystąpienia z wnioskiem o odszkodowanie za działkę gruntu nr ewidencyjny [...], ponieważ umowa sprzedaży z dnia 27 marca 1995 r. obejmowała jedynie budynek mieszkalny oraz roszczenia o ustanowienie prawa użytkowania wieczystego do działki gruntu nr ewidencyjny [...]. Roszczenia wynikające z tej umowy zostały w pełni zaspokojone. Decyzja odmawiająca ustanowienia użytkowania wieczystego do spornej działki gruntu nie stanowiła tytułu do żądania odszkodowania.
Stan faktyczny
Skarżący W. i Z. K. domagali się odszkodowania za nieruchomość położoną w W. przy ul. [...], oznaczoną jako działka nr ewidencyjny [...]. Organy administracji umorzyły postępowanie, uznając, że skarżący nie posiadają legitymacji prawnej do wystąpienia z takim wnioskiem. Skarżący nabyli w drodze umowy sprzedaży budynek mieszkalny oraz roszczenia o ustanowienie prawa użytkowania wieczystego do działki nr ewidencyjny [...], a nie do działki nr ewidencyjny [...], za którą domagali się odszkodowania. Decyzja o odmowie ustanowienia użytkowania wieczystego do działki nr ewidencyjny [...] nie dawała im prawa do odszkodowania.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Gabriela Nowak (spr.) Sędziowie: sędzia WSA Emilia Lewandowska asesor WSA Joanna Skiba Protokolant Ewelina Dębna po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 grudnia 2007 r. sprawy ze skargi W. K. i Z. K. na decyzję Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] kwietnia 2007 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego oddala skargę. Wojewoda Mazowiecki decyzją z dnia [...] kwietnia 2007 r. nr [...] po rozpatrzeniu odwołania W. i Z. K. od decyzji Prezydenta W. z dnia [...] listopada 2006 r. Nr [...] umarzającej postępowanie w sprawie przyznania odszkodowania za nieruchomość położoną w W. przy ul. [...] oznaczonej jako [...] - utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W toku postępowania administracyjnego ustalono następujący stan faktyczny: Prezydent W. decyzją z dnia [...] listopada 2006 r. Nr [...], umorzył jako bezprzedmiotowe postępowanie w sprawie przyznania odszkodowania za grunt o powierzchni [...] m2 pochodzący z nieruchomości położonej w W. przy ul. [...] oznaczony jako [...]. Organ I instancji wskazał, że z zaświadczenia Sądu Okręgowego w W. z dnia [...] września 1946 r. Nr [...] wynika, że zgodnie ze stanem działów I-II wykazu hipotecznego księgi [...] prawo własności, co do parceli oznaczonej [...] zawierającej powierzchnię wraz z ulicą [...] m2 wpisane było na rzecz S. i G. małżonków M. w częściach równych na mocy aktu zaznanego dnia 29 maja 1935 r. za nr [...] rep. [...] tej księgi i postanowienia z dnia [...] czerwca 1935 r. Powyższa nieruchomość znajduje się na obszarze objętym działaniem dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy (Dz. U. Nr 50, poz. 279). Z dniem wejścia w życie dekretu tj. 21 listopada 1945 r. grunty nieruchomości [...] przeszły na własność gminy W., a od 1950 r. - na podstawie art. 32 ust. 2 ustawy z dnia 20 marca 1950 r. o terenowych organach jednolitej władzy państwowej (Dz. U. Nr 14, poz. 130) - na własność Skarbu Państwa. Organ I instancji podniósł, że nieruchomość [...] wchodzi obecnie w skład części działek ewidencyjnych nr [...] i [...] z obrębu [...]. Wskazał, że z akt własnościowych dotyczących przedmiotowej nieruchomości wynika, iż byli właściciele złożyli w dniu 30 listopada 1941 r. wniosek o przyznanie prawa własności czasowej w trybie art. 7 powołanego wyżej dekretu z dnia 26 października 1945 r. Stosownie do postanowienia Sądu Rejonowego dla W. z dnia [...] maja 1992r., syg. akt: [...], prawo do spadku po S. M. nabył wnuk A. J. M. w całości oraz stosownie do postanowienia Sądu Rejonowego dla W. Wydział II Cywilny z dnia [...] czerwca 1994r., syg. akt: [...], prawo do spadku po G. M. nabył wnuk A. J. M. w całości. Organ I instancji wskazał, że aktem notarialnym z dnia 27 marca 1995 r. (nr repertorium [...] nr [...]) A. M. sprzedał Z. i W. małżonkom K. budynek mieszkalny oraz roszczenia o ustanowienie prawa użytkowania wieczystego działki gruntu nr ewidencyjny [...] o powierzchni [...] m2, objętego księgą wieczystą [...] nieruchomości położonej w W. przy ul. [...]. W dniu 15 maja 1995 r. Z. K. złożył wniosek o oddanie nieruchomości, na której stoi budynek mieszkalny, przy ulicy [...] w użytkowanie wieczyste. W wyniku rozpatrzenia wniosku dekretowego dotyczącego nieruchomości przy ul. [...], Prezydent Miasta W. decyzją nr [...] z [...] grudnia 1995 r. w pkt. I. ustanowił na lat 99 użytkowanie wieczyste gruntu o powierzchni [...] m2, oznaczonego jako działka ewidencyjna nr [...] uregulowanego w księdze wieczystej KW nr [...] na rzecz W. i Z. małżonków K., natomiast w pkt. III. odmówił ustanowienia prawa użytkowania wieczystego do gruntu o powierzchni [...] m2 oznaczonego jako działka ewidencyjna nr [...] pochodzącego z granic dawnej hipoteki księga wieczysta pod nazwą [...] W wykonaniu tej decyzji aktem notarialnym repertorium [...], w dniu 20 lutego1996 r. Gmina W. oddała w użytkowanie wieczyste działkę gruntu nr [...] o powierzchni [...] m2, Z. i W. małżonkom K. w częściach równych. Wnioskiem z dnia 17 sierpnia 2005r. W. i Z. K. wystąpili o odszkodowanie za nieruchomość stanowiącą działkę nr ewid. [...] o powierzchni [...] m2 położoną w W. przy ul. [...], pochodzącą z granic dawnej hipoteki oznaczonej jako [...]. Organ I instancji umorzył postępowanie jako bezprzedmiotowe, gdyż jak wskazał z wnioskiem o odszkodowanie za nieruchomość położoną w W. przy ul. [...] o powierzchni [...] m2 oznaczoną jako działka ewidencyjna nr [...] wystąpiły osoby nie posiadające legitymacji prawnej, ponieważ aktem notarialnym z dnia 27 marca 1995 r. (nr repertorium [...] nr [...]) W. i Z. K. nabyli roszczenia do działki ewidencyjnej nr [...] o powierzchni [...] m2, objętej księgą wieczystą [...]. Od powyższej decyzji odwołanie złożyli W. i Z. K. wnosząc o jej uchylenie i rozstrzygnięcie sprawy zgodnie z wnioskiem skarżących. Po rozpatrzeniu odwołania Wojewoda Mazowiecki decyzją z dnia [...] kwietnia 2007 r. nr [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Organ odwoławczy wskazał, że stosownie do art. 105 § 1 k.p.a., gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania. Organ odwoławczy podniósł, że w sprawie niniejszej bezprzedmiotowość postępowania wystąpiła z przyczyn podmiotowych. Roszczenie odszkodowawcze zgłosiły osoby, które nie posiadają legitymacji prawnej do występowania w przedmiotowej sprawie jako strona postępowania. Wojewoda Mazowiecki wskazał, że skarżący nie posiadali żadnego tytułu prawnorzeczowego do działki gruntu o powierzchni [...] m2 pochodzącej z dawnej nieruchomości hipotecznej [...] wchodzącej obecnie w skład działki nr [...] w obrębie [...], a zatem nie mogli być stroną przedmiotowego postępowania, gdyż nie posiadali legitymacji prawnej do występowania z wnioskiem o przyznanie odszkodowania za wymieniony wyżej grunt. Organ odwoławczy podniósł, że tytuł taki posiadali skarżący, na podstawie aktu notarialnego z dnia 27 marca 1995 r. (Rep. [...] Nr [...]), tylko do gruntu o powierzchni [...] m2 stanowiącego działkę nr [...] z obrębu [...], a zgłoszone roszczenie o nabycie prawa użytkowania wieczystego do wymienionej działki nr ewid. [...] zostały w całości zaspokojone. Organ odwoławczy wskazał, że przedstawiona w odwołaniu argumentacja, iż przymiot strony, a zatem i legitymację do występowania z wnioskiem o przyznanie odszkodowania za omawiany grunt o powierzchni [...] m2 dawała skarżącym decyzja z dnia [...] grudnia 1995 r. Nr [...] o ustanowieniu prawa użytkowania wieczystego na rzecz Państwa W. i Z. K. działki nr [...] o pow. [...] m2 oraz odmowie tego prawa do gruntu o powierzchni [...] m2, stanowiącego działkę nr [...] - w przedstawionym wyżej stanie prawnym i faktycznym - jest bezzasadna. Skargę na decyzję Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] kwietnia 2007 r. nr [...] do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wnieśli W. i Z. małżonkowie K. Wnosili o uchylenie zaskarżonej decyzji jako naruszającej prawo, ewentualnie o stwierdzenie jej nieważności jako wydanej z rażącym naruszeniem prawa. Zaskarżonej decyzji zarzucali naruszenie przepisów procedury administracyjnej tj. art. 28 k.p.a. poprzez odmówienie skarżącym przymiotu strony w postępowaniu i tym samym jednoczesne wydanie decyzji z rażącym naruszeniem prawa. W uzasadnieniu skargi podnieśli, że na podstawie umowy kupna sprzedaży zawartej w dniu 27 marca 1995 r. nabyli od A. M. nieruchomość położoną w W. przy ul. [...], a przysługujące pierwotnym właścicielom prawo własności nieruchomości dotyczyło powierzchni gruntu stanowiącej [...] m2. Skarżący wskazali, że decyzją z dnia [...] grudnia 1995 r. uzyskali prawo użytkowania wieczystego gruntu oznaczonego jako działka nr [...] w obrębie [...] o powierzchni [...] m2, z całej nieruchomości o powierzchni [...] m2. Co do pozostałej części tj. [...] m2 Prezydent W. odmówił skarżącym użytkowania wieczystego z uwagi, iż na powierzchni tej działki została wybudowana droga publiczna. Skarżący podnieśli, że z wydanej w dniu [...] grudnia 1995 r. decyzji jednoznacznie wynika, iż jakkolwiek nie przysługuje im już możliwość ustanowienia użytkowania wieczystego na działce gruntu o pow. [...] m2 to jednak stali się oni podmiotem uprawnionym do odszkodowania. Zdaniem skarżących roszczenia wynikające z umowy zawartej w dniu 27 marca 1995 r. są to roszczenia dochodzone przez poprzednich właścicieli wnioskiem z dnia 30 listopada 1948 r. dotyczące całego gruntu o powierzchni [...] m2. Skarżący wskazali, że za istnieniem legitymacji po ich stronie wypowiedział się wprost już uprzednio Prezydent Miasta W. Potwierdzeniem tego faktu jest wydana przez Prezydenta decyzja nr [...] z dnia [...] grudnia 1995 r. Skierowana ona została bezpośrednio do skarżących i jakkolwiek decyzją ta Prezydent odmówił ustanowienia na rzecz skarżących użytkowania wieczystego na powierzchni gruntu [...] m2 - to jednak odmowa nastąpiła z uwagi na istniejącą na w/w części gruntu drogę publiczną. Skarżący podnieśli, że kierując do nich odmowę - a więc merytoryczne rozstrzygnięcie Prezydent jednoznacznie uznał ich formalną możliwość do występowania w sprawie. Wskazali, że aktem notarialnym z dnia 27 marca 1995 roku Repertorium [...] nr [...] A. M. sprzedał, a Z. i W. K. nabyli budynek opisany w § 1 przytoczonego aktu notarialnego, roszczenie o ustanowienie prawa użytkowania wieczystego działki gruntu nr eiwd. [...] Kw [...], a także, co nie zostało uwidocznione w akcie notarialnym, a było wynikiem zgodnej woli stron prawo do roszczenia do dochodzenia odszkodowania, co do pozostałej części nieruchomości pochodzącej z granic dawnej hipoteki, księga wieczysta pod nazwą [...] dz [...], o powierzchni [...] m2, która obecnie wchodzi w skład działki nr [...] z obrębu [...]. Wojewoda Mazowiecki w odpowiedzi na skargę wnosił o jej oddalenie podtrzymując w całości argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z brzmieniem art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r., - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego. Oznacza to, że kontrola sądowo - administracyjna sprowadza się do zbadania, czy organy wydając zaskarżony akt nie naruszyły przepisów prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Ocena dokonywana jest według stanu faktycznego i prawnego na dzień wydania aktu, na podstawie materiału dowodowego zebranego w toku postępowania administracyjnego. Rozpoznając sprawę w ramach wskazanych kryteriów uznać należy, że skarga nie jest zasadna, gdyż zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Istotne dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy jest to czy skarżący posiadali legitymację prawną do występowania z wnioskiem o przyznanie odszkodowania za działkę gruntu oznaczoną obecnie nr ewid. [...], o powierzchni [...] m2. Zasadnie organy administracji I i II instancji uznały, że na mocy aktu notarialnego z dnia 27 marca 1995 r. (nr repertorium [...] nr [...]) A. M. sprzedał Z. i W. małżonkom K. budynek mieszkalny oraz roszczenia o ustanowienie prawa użytkowania wieczystego jedynie do działki gruntu nr ewidencyjny [...] o powierzchni [...] m2, objętego księgą wieczystą [...] Nr [...] nieruchomości położonej w W. przy ul. [...]. Wynika to wprost z § 2 powołanego aktu notarialnego, który jest jasny, jednoznaczny i nie nasuwa żadnych wątpliwości interpretacyjnych. Roszczenia małżonków K. wynikające z powołanego aktu notarialnego zostały w pełni zaspokojone decyzją Prezydenta Miasta W. nr [...] z [...] grudnia 1995 r. oraz umową zawartą w wykonaniu tej decyzji aktem notarialnym repertorium [...], w dniu 20 lutego1996 r. na mocy której Gmina W. oddała w użytkowanie wieczyste małżonkom K. działkę gruntu nr [...] o powierzchni [...] m2. Zarzuty skarżących przedstawione w skardze są bezzasadne. Skarżący wywodzą legitymację do występowania z wnioskiem o przyznanie odszkodowania za działkę gruntu nr ewid [...], o powierzchni [...] m2 z decyzji Prezydenta nr [...] z dnia [...] grudnia 1995 r. w części w której odmówił ustanowienia na rzecz skarżących użytkowania wieczystego omawianej działki gruntu, nr ewid. [...] z uwagi na istniejącą na w/w części gruntu drogę publiczną. Należy mieć na uwadze, że decyzja odmawiająca ustanowienia na rzecz skarżących użytkowania wieczystego omawianej działki gruntu nr ewid. [...] nie jest tytułem, z którego wynikają dla skarżących uprawnienia do wystąpienia o odszkodowanie za przedmiotową działkę. Organ administracji publicznej czyni samodzielne ustalenia czy występujący z wnioskiem o odszkodowanie mają przymiot strony, a jedyną podstawą jest w tym względzie umowa sprzedaży zawarta w formie aktu notarialnego w dniu 27 marca 1995 r. pomiędzy A. M. oraz skarżącymi. Na mocy powołanej umowy, co należy podkreślić A. M. sprzedał budynek mieszkalny oraz roszczenia o ustanowienie prawa użytkowania wieczystego działki nr [...], o powierzchni [...] m2. Działka gruntu o powierzchni [...] m2 pochodząca z dawnej nieruchomości hipotecznej [...] wchodząca obecnie w skład działki nr [...] w obrębie [...] nie była przedmiotem powołanej umowy sprzedaży z dnia 27 marca 1995 r. Sad podziela w pełni argumentację organu przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Analiza zebranego w niniejszej sprawie materiału dowodowego i ocena podniesionych przez stronę skarżącą zarzutów prowadzą do przekonania, że brak jest podstaw do podważenia legalności zaskarżonej decyzji i wskazują na bezzasadność skargi. Mając powyższe na uwadze sąd orzekł jak w wyroku z mocy art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) .

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło