I SA/Wa 1137/10

PostanowienieWSA w Warszawie2010-07-13

Skład orzekający: Referendarz sądowy Lucyna Picho

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy istnieją podstawy do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych, gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny, a jego sytuacja majątkowa nie jest bardzo trudna, ale ponosi dodatkowe wydatki na leczenie?
Ratio decidendi
Prawo pomocy w zakresie częściowym może być przyznane, gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. W sytuacji, gdy sytuacja majątkowa wnioskodawcy nie jest bardzo trudna, ale ponosi on dodatkowe wydatki na leczenie, a uiszczenie wpisu od skargi jest warunkiem rozpoznania sprawy, istnieją podstawy do częściowego uwzględnienia wniosku poprzez zwolnienie od wpisu sądowego, przy jednoczesnej odmowie zwolnienia od pozostałych kosztów.
Stan faktyczny
Skarżący S. P. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Ministra Skarbu Państwa. Wnioskodawca wskazał, że wraz z żoną utrzymuje się z emerytur, ponosi znaczne wydatki na leki i leczenie, a uzyskane świadczenia nie zawsze wystarczają na zaspokojenie wszystkich potrzeb. Referendarz sądowy rozpoznał wniosek.
Rozstrzygnięcie
1. Przyznano S. P. prawo pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od wpisu sądowego. 2. W pozostałym zakresie odmówiono przyznania S. P. prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Lucyna Picho Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 13 lipca 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku S. P. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym częściowe zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi S. P. na decyzję Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] kwietnia 2010 r., nr [...] w przedmiocie odmowy potwierdzenia prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej postanawia: 1. przyznać S. P. prawo pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od wpisu sądowego. 2. w pozostałym zakresie odmówić przyznania S. P. prawa pomocy. W związku ze złożoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargą S. P. nadesłał do Sądu urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie go od kosztów sądowych. W oświadczeniu złożonym na urzędowym formularzu wniosku skarżący ujawnił, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną. Oboje są w podeszłym wieku, zarówno on jak i żona cierpią na różne schorzenia i z tego względu sporo wydają na leki i leczenie. Źródłem dochodu wnioskodawcy jest emerytura w wysokości [...] zł oraz emerytura jego żony w wysokości [...] zł. Podkreślił, że uzyskiwane świadczenia nie zawsze wystarczają na zaspokojenie wszystkich potrzeb codziennego życia. Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy zaznaczyć należy, iż w myśl art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) prawo pomocy w zakresie częściowym może być przyznane wówczas, gdy wnioskujący wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Odnosząc powyższe do niniejszej sprawy stwierdzić należy, że w ocenie referendarza sądowego rozpoznającego wniosek istnieją podstawy do jego częściowego uwzględnienia to znaczy do zwolnienia S. P. od uiszczenia wpisu od skargi i odmowy zwolnienia od uiszczenia kosztów w pozostałym zakresie. Na wstępie należy zauważyć, że do kosztów sądowych zalicza się opłaty sądowe (w tym wpis i opłaty kancelaryjne) oraz zwrot wydatków (art. 211 powołanej ustawy). Nie ulega wątpliwości, iż na obecnym etapie postępowania sądowego konieczne będzie uiszczenie przez skarżących wpisu od skargi. Natomiast wysokość innych kosztów sądowych, np. opłat kancelaryjnych (m. in. opłat za wydanie kopii, czy odpisu dokumentu z akt sprawy – odpowiednio 2 lub 10 zł za każdą stronę dokumentu, opłaty za sporządzenie uzasadnienia wyroku -100 zł), czy wydatków (np. kosztów dojazdu do Sądu) nie jest obecnie znana, ponieważ zależna będzie od przebiegu sprawy. Podkreślić również należy, iż zasadą jest, że przyznanie prawa pomocy powinno być skierowane w pierwszej kolejności do osób, które znajdują się w bardzo trudnej sytuacji majątkowej. W przypadku skarżących brak jest podstaw do przyjęcia, że ich sytuacja majątkowa jest bardzo trudna. Zarówno mąż jak i żona uzyskują co miesiąc dochody w postaci wypłacanych im emerytur (miesięcznie jest to kwota około [...] zł), mają zapewnione potrzeby bytowe. Nie można zatem stwierdzić, że pozostają w ubóstwie. To uzasadnia odmowę zwolnienia wnioskodawców ze wszystkich kosztów sądowych. Ponieważ jednak strony ujawniły, że z wypłacanych im emerytur ponoszą dodatkowe wydatki na zakup leków oraz na opłacenie wizyt lekarskich, referendarz sądowy uznał, że okoliczności te – jak również fakt, iż od opłacenia wpisu od skargi (którego wysokość jest najwyższa spośród kosztów sądowych jak również musi być opłacona obecnie) uzależnione jest rozpoznanie skargi, a co za tym idzie odmowa zwolnienia od wpisu pozbawiałaby S. P. możliwości rozpoznania skargi przez sąd - przemawia za zwolnieniem skarżącego z kosztów w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od uiszczenia wpisu. Uwzględniając powyższe, na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło