I SA/Wa 1142/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosław Gdesz Sędziowie: Sędzia WSA Marta Kołtun-Kulik (spr.) Sędzia WSA Elżbieta Sobielarska Protokolant starszy sekretarz sądowy Katarzyna Krynicka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 października 2013 r. sprawy ze skargi Z. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] marca 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy odstąpienia od opłaty za pobyt dziecka w pieczy zastępczej oddala skargę. Decyzją z dnia [...] marca 2013 r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W., po rozpatrzeniu odwołania Z. K. od decyzji Prezydenta W. z dnia [...] lutego 2013 r., nr [...] – utrzymało w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji. Zaskarżona decyzja została wydana w oparciu o następujące ustalenia faktyczne i ocenę prawną sprawy. Wnioskiem z dnia 7 stycznia 2013 r. Z. K. wystąpił o nieobciążanie go kosztami za pobyt jego córki Z. R. w dwóch placówkach opiekuńczo-wychowawczych za okres od dnia 11 maja 2012 r. do dnia opuszczenia. Decyzją z dnia [...] lutego 2013 ., nr [...] Prezydent W. odmówił odstąpienia od opłaty za pobyt córki w pieczy zastępczej i ustalił Z. K. opłatę za pobyt Z. R. w Pogotowiu Opiekuńczym [...] od dnia [...] maja 2012 r. do dnia [...] września 2012 r. - w wysokości [...] zł miesięcznie wraz z odsetkami w przypadku opóźnienia w spłacie, oraz za pobyt w Domu Dziecka [...] od dnia [...] września 2012 r. do dnia opuszczenia placówki – w wysokości [...] zł miesięcznie wraz z odsetkami w przypadku opóźnienia w spłacie. Od powyższej decyzji Z. K. wniósł odwołanie podnosząc, że posiada trudną sytuację finansową i zdrowotną, w konsekwencji czego nie ma możliwości spłaty tak wysokich, ustalonych przez organ opłat. Decyzją z dnia [...] marca 2013 r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję Prezydenta W. z dnia [...] lutego 2013 r. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, iż podstawę materialnoprawną rozstrzygnięcia stanowi art. 193 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej, zgodnie, z którym za pobyt dziecka w pieczy zastępczej rodzice ponoszą miesięczną opłatę w wysokości średnich miesięcznych wydatków przeznaczonych na utrzymanie dziecka w placówce opiekuńczo - wychowawczej, regionalnej placówce opiekuńczo-terapeutycznej oraz interwencyjnym ośrodku preadopcyjnym - w przypadku umieszczenia dziecka w placówce opiekuńczo- wychowawczej, regionalnej placówce opiekuńczo-terapeutycznej oraz interwencyjnym ośrodku preadopcyjnym. Zgodnie zaś z art. 2 tej ustawy system pieczy zastępczej to zespół osób, instytucji i działań mających na celu zapewnienie czasowej opieki i wychowania dzieciom w przypadkach niemożności sprawowania opieki i wychowania przez rodziców. Dalej, Kolegium wyjaśniło, że córka wnioskodawcy – Z. R. przebywała od dnia [...] maja 2012 r. do dnia [...] września 2012 r w Pogotowiu Opiekuńczym [...], oraz od dnia [...] września 2012 r. w Domu Dziecka [...]. Wysokość opłat została ustalona na podstawie Zarządzenia Prezydenta W. z dnia [...] marca 2012 r., Nr [...] w sprawie ustalenia średnich miesięcznych wydatków przeznaczonych na utrzymanie dziecka w placówce opiekuńczo - wychowawczej na terenie m. st. Warszawy w 2012 r. (Dz. Urz. Woj. Maz. z 2012 r. poz. 3029). Organ drugiej instancji wskazał, że sposób i tryb postępowania w przedmiocie wniosku o odstąpienie od ustalania opłaty reguluje Uchwała Rady Miasta W. z dnia [...] maja 2012 r., Nr [...] w sprawie określenia warunków umorzenia w całości, łącznie z odsetkami, odroczenia terminu płatności, rozłożenia na raty lub odstępowania od ustalenia opłaty za pobyt dziecka w pieczy zastępczej (Dz. Urz. Woj. Maz. z 2012 r. poz. 4447). Przepis § 6 ust. 1 pkt 2 tej uchwały przewiduje możliwość odstąpienia od ustalenia opłaty na wniosek rodzica jeśli dochód na osobę w rodzinie przekracza 100%, ale nie przekracza 200% kwoty określonej w § 2 pkt 3 (1.008 zł) a w rodzinie osoby zobowiązanej do ponoszenia opłaty występuje m.in. długotrwała choroba. Kolegium podkreśiło, iż z akt sprawy wynika, że dochód netto Z. K. wynosi [...] zł. Skoro wnioskodawca płaci także alimenty na córkę Z. R. w wysokości [...] zł, to po odliczewniu tej kwoty dochód wynosi [...] zł. Wobec powyższego, jak wskazał organ, Z. K. przekracza kryterium dochodowe określone ww. uchwale, co uniemożliwia odstąpienie przez organ od ustalenia opłaty. Jednocześnie organ odwoławczy podniósł (za organem pierwszej instancji), że przepisy powyższej uchwały przewidują także możliwość umorzenia należności w całości lub części w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem dłużnika lub interesem publicznym, w konsekwencji czego Z. K. może z wnioskiem o tej treści wystąpić do organu a sprawa umorzenia będzie przedmiotem odrębnego postępowania. Na powyższą decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] marca 2013 r. Z. K. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W uzasadnieniu skargi skarżący wyraził niezadowolenie co do wysokości ustalonej opłaty, opisał swoją trudną sytuację finansową i osobistą, w tym relacje z córką oraz problemy z byłą żoną, w konsekwencji czego wniósł o uchylenie decyzji organu odwoławczego. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie oraz podtrzymał stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r., Nr 153, poz.1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że przedmiotem kontroli Sądu jest zgodność z prawem zaskarżonej decyzji, przy czym w sprawowaniu tej kontroli nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną rozstrzygając w granicach danej sprawy (art. 134 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – j.t. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.). Usunięcie z obrotu prawnego decyzji może nastąpić tylko wtedy, gdy postępowanie sądowe dostarczy podstaw do uznania, że przy wydawaniu zaskarżonej decyzji organy administracji publicznej naruszyły prawo w zakresie wskazanym w art.145 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Biorąc pod uwagę powyższe kryteria kontroli Sąd nie znalazł podstaw do uwzględnienia skargi. Podstawę prawną decyzji Prezydenta W. z dnia [...] lutego 2013 r., nr [...] stanowi m.in.: art. 193 ust. 1 pkt 2) i ust. 2, art. 194 ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej (Dz. U. Nr 149, poz. 887 ze zm.); Zarządzenie Prezydenta W. z dnia [...] marca 2012 r., Nr [...] w sprawie ustalenia średnich miesięcznych wydatków przeznaczonych na utrzymanie dziecka w 2012 r. w placówkach opiekuńczo - wychowawczych na terenie W. [...] Uchwały Rady Miasta W. z dnia [...] maja 2012 r., Nr [...] w sprawie określenia warunków umorzenia w całości, łącznie z odsetkami, odroczenia terminu płatności, rozłożenia na raty lub odstępowania od ustalenia opłaty za pobyt dziecka w pieczy zastępczej (Dz. Urz. Woj. Maz. z 2012 r. poz. 4447). I tak, zgodnie z art. 193 ust. 1 pkt 2) ww. ustawy za pobyt dziecka w pieczy zastępczej rodzice ponoszą miesięczną opłatę w wysokości średnich miesięcznych wydatków przeznaczonych na utrzymanie dziecka w placówce opiekuńczo-wychowawczej, regionalnej placówce opiekuńczo-terapeutycznej oraz interwencyjnym ośrodku preadopcyjnym - w przypadku umieszczenia dziecka w placówce opiekuńczo-wychowawczej, regionalnej placówce opiekuńczo-terapeutycznej oraz interwencyjnym ośrodku preadopcyjnym. Za ponoszenie opłaty, o której mowa w ust. 1, rodzice odpowiadają solidarnie (art. 193 ust. 2 powołanej ustawy). Opłatę, o której mowa wyżej ponoszą także rodzice pozbawieni władzy rodzicielskiej lub, którym władza rodzicielska została zawieszona albo ograniczona (art. 193 ust. 6 ustawy). Należność tę ustala, w drodze decyzji, starosta właściwy ze względu na miejsce zamieszkania dziecka przed umieszczeniem w rodzinie zastępczej, rodzinnym domu dziecka, placówce opiekuńczo-wychowawczej, regionalnej placówce opiekuńczo-terapeutycznej albo interwencyjnym ośrodku preadopcyjnym (art. 194 ust. 1 ww. ustawy) . Powołanym zarządzeniem z dnia 27 marca 2012 r., wydanym w oparciu o przepis art. 196 ust. 1 i ust. 3 ustawy o wspieraniu rodziny (...), Prezydent W. ustalił średnie miesięczne wydatki przeznaczone na utrzymanie dziecka w Domu Dziecka [...] w wysokości [...] (lp. 1 załącznika do zarządzenia) i w Pogotowiu Opiekuńczym [...] w wysokości [...] zł (lp. 24 załącznika do zarządzenia). Z kolei, w § 6 uchwały dnia [...] maja 2012 r. Rada Miasta W. określiła w jakich sytuacjach (na wniosek rodzica) możliwe jest odstąpienie od ustalania ww. opłaty. Zgodnie z § 6 ust. 1 pkt 1) i pkt 2) odstąpienie takie jest możliwe jeżeli dochód na osobę w rodzinie nie przekracza 100 % kwoty określonej w § 2 pkt 3 tej uchwały (tj. kwoty 504 zł), a także gdy dochód na osobę w rodzinie przekracza kwotę 100 %, ale nie przekracza 200 % kwoty określonej w § 2 pkt 3 (tj. 504 zł x 2 = 1.008 zł) a w rodzinie osoby zobowiązanej do ponoszenia opłaty występuje: a) długotrwała choroba, b) bezdomność, c) niepełnosprawność, d) straty materialne powstałe w wyniku zdarzeń losowych, e) rodzic samotnie sprawuje bezpośrednią opiekę nad małoletnim dzieckiem, f) okresowy powrót małoletniego dziecka do rodziny, g) inne ważne przyczyny. Z akt sprawy wynika, że miesięczny dochód netto Z. K., wynosi [...]. Wyliczenia dochodu skarżący nie kwestionował. W konsekwencji czego, zdaniem Sądu, organ prawidłowo ustalił, że w przypadku Z. K. dochód jego wynoszący [...] zł, znacznie przekracza 200% kwoty określonej w § 2 pkt 3 uchwały - tj. kwotę 1.008 zł. Powołany § 6 ust. 1 pkt 2) uchwały jest jednoznaczny i nie nasuwa wątpliwości interpretacyjnych. W sytuacji więc gdy następuje przekroczenie kryterium dochodowego, co ma miejsce w niniejszej sprawie, to pomimo ziszczenia się pozostałych przesłanek wynikających z tego przepisu organ nie może wydać decyzji o odstąpieniu od ustalenia opłaty. Wręcz przeciwnie, ma obowiązek wydać decyzję ustalającą tę opłaty, co nie wyklucza ubieganie się przez skarżącego o umorzenie opłaty (w całości lub części), odroczenie terminu jej płatności – zgodnie z warunkami określonym w uchwale Rady Miasta W. z dnia [...] maja 2012 r., na co słusznie wskazywały organy administracji. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji. ----------------------- 5