I SA/Wa 1163/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Sobielarska Sędziowie: WSA Daniela Kozłowska WSA Maria Tarnowska (spr.) Protokolant Jolanta Dominiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 listopada 2009 r. sprawy ze skargi P. K. na decyzję Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] maja 2009 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności zaświadczenia oddala skargę. Minister Skarbu Państwa decyzją z dnia [...] maja 2009 r. nr [...] po rozpatrzeniu odwołania P. K. od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2008 r. nr [...] odmawiającej stwierdzenia nieważności zaświadczenia Starosty G. z dnia [...] grudnia 1999 r. nr [...] potwierdzającego uprawnienie A. K. do ekwiwalentu za mienie nieruchome pozostawione poza obecnymi granicami państwa polskiego - utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2008 r. W uzasadnieniu decyzji Minister Skarbu Państwa podał, że decyzją z dnia [...] listopada 2008 r. Wojewoda [...] odmówił P. K. stwierdzenia nieważności zaświadczenia Starosty G. z dnia 8 grudnia 1999 r., w którym potwierdzono uprawnienie A. K. do ekwiwalentu za mienie nieruchome pozostawione przez P. K. w miejscowości S., poza obecnymi granicami państwa polskiego, i stwierdził w uzasadnieniu, że zaświadczenie Starosty G. nie zawiera wad wymienionych w art. 156 § 1 kpa, a w związku z tym nie jest możliwe wyeliminowanie tego dokumentu z obrotu prawnego, poprzez stwierdzenie jego nieważności, o co wystąpiła strona wnioskiem z dnia [...] grudnia 2006 r. W uzasadnieniu decyzji Minister Skarbu Państwa stwierdził, że kwestie rekompensat za "mienie zabużańskie" reguluje obecnie ustawa z dnia 8 lipca 2005 r. o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej. Na podstawie art. 9 tej ustawy, organem wyższego stopnia w sprawach dotyczących potwierdzenia prawa do rekompensaty jest minister właściwy do spraw Skarbu Państwa. Z ustaleń Ministra Skarbu Państwa wynika, że (1) zaświadczeniem Starosty G. z dnia 8 grudnia 1999 r. potwierdzono A. K. uprawnienie do "ekwiwalentu za mienie nieruchome pozostawione przez jego ojca P. K. w miejscowości S., poza obecnymi granicami państwa polskiego. P. K., oświadczeniem złożonym przed notariuszem w dniu [...] stycznia 1990 r. wskazał A. K. jako osobę uprawnioną do otrzymania ekwiwalentu za mienie nieruchome pozostawione na terenach nie wchodzących w skład obecnego obszaru państwa polskiego, natomiast (2) oświadczeniem złożonym przed notariuszem w dniu [...] czerwca 2003 r. P. K. wycofał swoje oświadczenie z dnia [...] stycznia 1990 r. (3) Pismem z dnia [...] grudnia 2006 r. P. K. wystąpił do Wojewody [...] z wnioskiem o stwierdzenie nieważności zaświadczenia Starosty G. z dnia 8 grudnia 1999 r., motywując swój wniosek pismem A. K. do Urzędu Miejskiego w G. z dnia 21 września 2002 r., w którym wniósł on o przekazanie wszystkich dokumentów dotyczących niniejszej sprawy ojcu – P. K.. Minister Skarbu Państwa podkreślił, że A. K. zmarł w dniu [...] czerwca 2003 r. i nie zrealizował prawa do rekompensaty potwierdzonego zaświadczeniem Starosty G. Do chwili obecnej nie przeprowadzono postępowania spadkowego i nie określono kręgu spadkobierców zmarłego. (4) Mając na uwadze powyższe okoliczności, Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] listopada 2008 r. odmówił P. K. stwierdzenia nieważności zaświadczenia Starosty G. z dnia 8 grudnia 1999 r., gdyż zdaniem organu wojewódzkiego, w przedmiotowej sprawie nie zachodzą przesłanki do stwierdzenia nieważności zaświadczenia, wymienione w art. 156 § 1 kpa. Zdaniem Ministra Skarbu Państwa, na podstawie art. 20 ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej, do postępowań zakończonych wydaniem decyzji lub zaświadczeń potwierdzających prawo do rekompensaty stosuje się art. 145, art. 145a, art. 146 § 2, art. 147-152, art. 154 § 2, art. 155-159 oraz art. 161-163 Kodeksu postępowania administracyjnego, z tym że w przypadku zaświadczeń przepisy te stosuje się odpowiednio. Z przepisów tych wynika, że do stwierdzenia nieważności zaświadczenia potwierdzającego stronie prawo do ekwiwalentu za "mienie zabużańskie", konieczne jest, aby zaświadczenie takie było dotknięte w dacie jego wydawania jedną z wad wymienionych w art. 156 § 1 pkt 1-7 kpa. Zdaniem Ministra Skarbu Państwa, zaświadczenie Starosty G. nie jest obarczone wadami skutkującymi koniecznością stwierdzenia nieważności tego dokumentu. Minister Skarbu Państwa podkreślił, że zarówno oświadczenie złożone przed notariuszem w dniu [...] czerwca 2003 r., w którym P. K. wycofał swoje oświadczenie uprawniające A. K. do otrzymania ekwiwalentu za "mienie zabużańskie", jak i pismo A. K. do Urzędu Miejskiego w G. z dnia 21 września 2002 r., w sprawie przekazania wszystkich dokumentów z akt sprawy P. K., zostały złożone po potwierdzeniu A. K. prawa do ekwiwalentu przez Starostę G. W związku z powyższym, dokumenty te nie mogą stanowić przesłanki do stwierdzenia nieważności zaświadczenia Starosty G. Skargę na decyzję Ministra Skarbu Państwa do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożył P. K. i domagał się uchylenia zaskarżonej decyzji w całości. W odpowiedzi na skargę Minister Skarbu Państwa wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: 1. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji orzekając w sprawie nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, z późn. zm.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. 2. Zaskarżoną decyzją Minister Skarbu Państwa utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2008 r. odmawiającą stwierdzenia nieważności zaświadczenia Starosty G. z dnia 8 grudnia 1999 r. potwierdzającego uprawnienie A. K. do ekwiwalentu za mienie nieruchome pozostawione poza obecnymi granicami państwa polskiego. 3. Dokonując oceny zaskarżonej decyzji Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Sąd podziela stanowisko organu wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. 4. Postępowanie o stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej jest postępowaniem szczególnym, jest formą nadzoru. Celem tego postępowania jest zbadanie, czy zaskarżona decyzja dotknięta jest którąkolwiek z wad wymienionych w art. 156 § 1 kpa. Zgodnie z wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 29 czerwca 2001 r. I SA 2134/99, LEX nr 54120, przedmiotem postępowania o stwierdzenie nieważności jest ustalenie wad decyzji, które pozwalają na stwierdzenie nieważności z powodu jej wad istniejących od dnia jej wydania, a więc ze skutkiem ex tunc. Dokonując zaś oceny, czy zachodzą przesłanki z art. 156 § 1 Kpa do stwierdzenia nieważności decyzji, organ orzekający w tym zakresie bada stan faktyczny, jak i prawny z daty wydania decyzji, w stosunku do której toczy się postępowanie administracyjne o stwierdzenie jej nieważności. 5. Z akt sprawy wynika, że zaświadczeniem Starosty G. z dnia 8 grudnia 1999 r. potwierdzono A. K. - synowi skarżącego P. K. - uprawnienie do "ekwiwalentu za mienie nieruchome pozostawione przez jego ojca P. K. w miejscowości S., poza obecnymi granicami państwa polskiego. Skarżący P. K., oświadczeniem złożonym przed notariuszem w dniu [...] stycznia 1990 r. wskazał swojego syna A. K. jako osobę uprawnioną do otrzymania ekwiwalentu za mienie nieruchome pozostawione na terenach nie wchodzących w skład obecnego obszaru państwa polskiego, natomiast oświadczeniem złożonym przed notariuszem w dniu [...] czerwca 2003 r. P. K. wycofał swoje oświadczenie z dnia 17 stycznia 1990 r., a w dniu 4 czerwca 2003 r. A. K. zmarł i nie zrealizował prawa do rekompensaty potwierdzonego zaświadczeniem Starosty G. Pismem z dnia 14 grudnia 2006 r. P. K. wystąpił do Wojewody [...] z wnioskiem o stwierdzenie nieważności zaświadczenia Starosty G. z dnia 8 grudnia 1999 r. 6. Nie budzi w sprawie wątpliwości, że na podstawie art. 20 ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej, do postępowań zakończonych wydaniem decyzji lub zaświadczeń potwierdzających prawo do rekompensaty stosuje się art. 145, art. 145a, art. 146 § 2, art. 147-152, art. 154 § 2, art. 155-159 oraz art. 161-163 Kodeksu postępowania administracyjnego, z tym że w przypadku zaświadczeń przepisy te stosuje się odpowiednio. Z przepisów tych wynika, że do stwierdzenia nieważności zaświadczenia potwierdzającego stronie prawo do ekwiwalentu za "mienie zabużańskie", konieczne jest, aby zaświadczenie takie było dotknięte w dacie jego wydawania jedną z wad wymienionych w art. 156 § 1 kpa, a obowiązkiem organu orzekającego w tym zakresie jest zbadanie stanu faktycznego i prawnego z daty wydania decyzji. Sąd podziela stanowisko Ministra Skarbu Państwa, iż zaświadczenie Starosty G. nie jest obarczone wadą skutkującą koniecznością stwierdzenia nieważności tego dokumentu. Zarówno oświadczenie złożone przed notariuszem w dniu [...] czerwca 2003 r., w którym P. K. wycofał swoje oświadczenie uprawniające A. K. do otrzymania ekwiwalentu za "mienie zabużańskie", jak i pismo A. K. do Urzędu Miejskiego w G. z dnia [...] września 2002 r., w sprawie przekazania wszystkich dokumentów z akt sprawy P. K, zostały złożone po potwierdzeniu A. K. prawa do ekwiwalentu przez Starostę G., a zatem dokumenty te nie mogą stanowić przesłanki do stwierdzenia nieważności zaświadczenia Starosty G., bowiem nie istniały w dniu wydania kwestionowanego przez skarżącego zaświadczenia, a ponadto nie zaszła żadna przesłanek umożliwiających stwierdzenie nieważności decyzji, wymienionych w art. 156 § 1 kpa. 7. Mając powyższe na uwadze, Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, z późn. zm.), orzekł jak w sentencji.