I SA/Wa 117/18
WyrokWSA w Warszawie2018-06-12
Skład orzekający: Emilia Lewandowska, Jolanta Dargas, Bożena Marciniak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Prezydent miasta, który nie wykonał prawomocnego wyroku zobowiązującego go do rozpoznania wniosku o odszkodowanie w terminie, powinien zostać ukarany grzywną i czy jego bezczynność stanowiła rażące naruszenie prawa?Ratio decidendi
Sąd uznał, że Prezydent miasta, który nie wykonał prawomocnego wyroku zobowiązującego go do rozpoznania wniosku o odszkodowanie w terminie, powinien zostać ukarany grzywną, ponieważ spełnione zostały przesłanki z art. 154 § 1 P.p.s.a. (bezczynność po wyroku i wcześniejsze wezwanie do wykonania). Sąd stwierdził jednak, że wobec nieznacznego przekroczenia terminu, bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, a wniosek o przyznanie dodatkowej sumy pieniężnej nie został uwzględniony z uwagi na brak uzasadnienia jego konieczności.Stan faktyczny
E. B. wniosła skargę na niewykonanie przez Prezydenta miasta wyroku WSA z dnia 18 lipca 2017 r., który zobowiązał organ do rozpoznania wniosku o odszkodowanie w terminie dwóch miesięcy. Skarżąca domagała się wymierzenia grzywny oraz przyznania sumy pieniężnej. Prezydent miasta wniósł o oddalenie skargi, wskazując na dużą liczbę spraw i ich skomplikowanie. Sąd wymierzył Prezydentowi grzywnę, ale stwierdził, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa i oddalił wniosek o przyznanie sumy pieniężnej.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wymierzył Prezydentowi [...] grzywnę w wysokości 1000 zł, stwierdził, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, oddalił skargę w pozostałej części i zasądził od Prezydenta [...] na rzecz E. B. kwotę 680 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Emilia Lewandowska (spr.) Sędziowie WSA Jolanta Dargas WSA Bożena Marciniak Protokolant specjalista Małgorzata Kulińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 czerwca 2018 r. sprawy ze skargi E. B. w przedmiocie niewykonania przez Prezydenta [...] wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 lipca 2017 r., sygn. akt I SAB/Wa 372/17 1. wymierza Prezydentowi [...] grzywnę w wysokości 1000 (jeden tysiąc) złotych; 2. stwierdza, że bezczynność organu w wykonaniu wyroku nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. oddala skargę w pozostałej części; 4. zasądza od Prezydenta [...] na rzecz E. B. kwotę 680 (sześćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
E. B., pismem z dnia 15 grudnia 2017 r., wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na niewykonanie przez Prezydenta [...] wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 lipca 2017 r. sygn. akt I SAB/Wa 372/17, mocą którego Sąd uwzględnił skargę na bezczynność Prezydenta [...] i zobowiązał organ do rozpoznania wniosku z dnia 14 września 2015 r. o przyznanie odszkodowania za nieruchomość położoną w [...] przy ul. [...] róg ul. [...] ozn. [...], rej. hip. [...], dz. [...], w terminie dwóch miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy.
Skarżąca wniosła o wymierzenie Prezydentowi [...] grzywny na podstawie art. 154 § 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.) – dalej jako P.p.s.a., w wysokości dziesięciokrotności przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej w 2016 r., o przyznanie od organu, na podstawie art. 154 § 7 P.p.s.a. na rzecz skarżącej sumy pieniężnej w wysokości połowy przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej w 2016 r., rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym oraz o zasądzenie kosztów postępowania.
W uzasadnieniu skargi skarżąca podkreśliła, że prawomocny wyrok z dnia 18 lipca 2017 r. wraz z aktami sprawy zwrócony został do organu w dniu 4 października 2017 r., zatem zakreślony termin już upłynął. Mimo to organ nie zakończył postępowania i nie podał przyczyny niezałatwienia sprawy. Skarżąca wskazała, że w dniu 12 grudnia 2017 r. wezwała organ do wykonania wyroku.
W ocenie skarżącej usprawiedliwienia niewydania decyzji nie stanowi duża ilość spraw i brak środków na wypłatę odszkodowania, co potwierdza orzecznictwo sądowoadministracyjne. Okoliczności sprawy uzasadniają zaś wymierzenie grzywny w maksymalnym wymiarze i zasądzenie sumy pieniężnej do wysokości połowy przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej w 2016 r.
W odpowiedzi na skargę Prezydent [...] wniósł o jej oddalenie podkreślając, że opóźnienia w rozpatrywaniu spraw spowodowane są m.in. bardzo dużą ilością wpływającej do Biura Spraw Dekretowych korespondencji dotyczącej spraw odszkodowawczych. Waga tych spraw, stopień ich skomplikowania oraz złożoność okoliczności, które powinny być ustalone w ich toku, nie pozwala na dotrzymanie ustawowych terminów przewidzianych na ich rozpatrzenie. O kolejności rozpatrzenia spraw nie może też decydować aktywność procesowa stron i ilość składanych skarg.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga jest uzasadniona.
Stosownie do treści art. 154 P.p.s.a., w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie, żądając wymierzenia temu organowi grzywny.
W myśl art. 154 § 2 P.p.s.a Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku, jeżeli pozwala na to charakter sprawy oraz niebudzące uzasadnionych wątpliwości okoliczności jej stanu faktycznego i prawnego. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa.
Z powołanego art. 154 § 1 P.p.s.a. wynikają dwie przesłanki, które muszą być spełnione łącznie, aby sąd administracyjny mógł organowi administracji publicznej wymierzyć grzywnę. Po pierwsze, organ musi pozostawać w bezczynności po wyroku uwzględniającym skargę na podstawie art. 149 P.p.s.a. i zobowiązującym organ do wydania w określonym terminie stosownego aktu lub dokonania czynności. Po drugie, strona przed wniesieniem skargi musi wystąpić do właściwego organu z pisemnym wezwaniem do wykonania wyroku.
Zdaniem Sądu w rozpoznawanej sprawie obie przesłanki zostały spełnione.
W aktach sprawy znajduje się pismo skarżącej z dnia 12 grudnia 2017 r., którym wezwano Prezydenta [...] do wykonania wyroku z dnia 18 lipca 2017 r.
Kwestię terminu załatwienia sprawy po uprawomocnieniu się orzeczenia sądu reguluje art. 286 § 2 P.p.s.a., zgodnie z którym termin do załatwienia sprawy przez organ administracji określony w przepisach prawa lub wyznaczony przez sąd liczy się od dnia doręczenia akt organowi.
Jak wynika z analizy akt odpis prawomocnego wyroku z dnia 18 lipca 2017 r. - zobowiązującego organ do rozpoznania wniosku w przedmiocie przyznania odszkodowania w terminie dwóch miesięcy - wraz z uzasadnieniem oraz aktami administracyjnymi sprawy doręczone zostały organowi w dniu 4 października 2017 r. Termin załatwienia sprawy upłynął zatem w dniu 4 grudnia 2017 r. Mimo to Prezydent [...] nie załatwił przedmiotowej sprawy zgodnie z powołanym orzeczeniem. Jak wynika przy tym z analizy akt po wydaniu wyroku z dnia 18 lipca 2017 r. organ nie podejmował czynności mających na celu zgromadzenie koniecznego materiału dowodowego i wydanie stosownego rozstrzygnięcia.
W świetle powyższego stwierdzić należy, że w sprawie spełnione zostały przesłanki uzasadniające zastosowanie art. 154 § 1 P.p.s.a. i wymierzenie organowi grzywny. Stosownie natomiast do art. 154 § 6 P.p.s.a. grzywnę, o której mowa w § 1, wymierza się do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów.
Biorąc pod uwagę długość przekroczenia wyznaczonego wyrokiem z dnia 18 lipca 2017 r. terminu na załatwienie sprawy, a także mając na uwadze, że Prezydent [...] nie podejmował działań mających na celu załatwienie sprawy, Sąd uznał, że grzywna w wysokości 1000 zł jest adekwatną sankcją za niewykonanie przedmiotowego wyroku. Wymierzona kwota mieści się w wymiarze grzywny określonej w art. 154 § 6 P.p.s.a., spełniając funkcję represyjno – dyscyplinującą. Zauważyć przy tym trzeba, że wskazywane w odpowiedzi na skargę okoliczności (duża ilość spraw, stopień ich skomplikowania oraz aktywność stron) nie stanowią usprawiedliwienia niewykonania prawomocnego wyroku sądu administracyjnego.
Sąd uznał jednocześnie, że wobec nieznacznego przekroczenia wyznaczonego terminu bezczynność organu w wykonaniu wyroku nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. W orzecznictwie sądowadministracyjnym podkreśla się, że o rażącym naruszeniu prawa można mówić, gdy zwłoka w załatwieniu sprawy jest znaczna i jest efektem działań (zaniechań) organów, które można zinterpretować jako celowe unikanie podejmowania rozstrzygnięcia, bądź lekceważenie praw stron domagających się czynności organu, co w rozpoznawanej sprawie – w ocenie Sądu - nie miało miejsca.
Sąd stwierdził również brak podstaw do uwzględnienia wniosku o przyznanie skarżącej od organu sumy pieniężnej, o której mowa w art. 154 § 7 P.p.s.a. Wskazana sankcja jest dodatkowym środkiem dyscyplinująco – represyjnym, który powinien być stosowany w sytuacjach wyjątkowych. Skarżąca w żaden sposób nie uzasadniła konieczności zastosowania tego szczególnego środka. W ocenie Sądu, wymierzona grzywna stanowi wystarczającą dolegliwość dla organu, mobilizującą go do wydania orzeczenia. Skarga w tej części podlega więc oddaleniu.
Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na mocy art. 154 § 1, § 2 i § 6 oraz art. 151 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji. O kosztach (na które składają się 200 zł wpisu od skargi oraz 480 zł tytułem wynagrodzenia pełnomocnika) orzeczono na mocy art. 200 P.p.s.a. w związku z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2018 r. poz. 265).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło