I SA/Wa 1190/08

Referendarz Sądowy Aneta Wirkowska Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 17 września 2008 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku H.W. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi H.W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] czerwca 2008 r., nr [...] w przedmiocie odmowy skierowania do domu pomocy społecznej postanawia odmówić przyznania prawa pomocy. H.W. wnioskiem z dnia 5 września 2008 r., złożonym na urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy, wystąpiła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi H.W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] czerwca 2008 r., nr [...] w przedmiocie odmowy skierowania do domu pomocy społecznej. Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątkowym i uzyskiwanych dochodach zawartego we wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że wnioskodawczyni prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe. Źródłem jej utrzymania jest emerytura w wysokości [...] zł miesięcznie. Jedyny posiadany majątek to mieszkanie o powierzchni [...] m². W uzasadnieniu wniosku skarżąca wskazała, że od grudnia 2002 r. nie mieszka we własnym mieszkaniu, gdyż "emitowane tam są opary chemiczne". Od grudnia 2007 r. przebywa ona w domach opieki społecznej. Wnioskodawczyni oświadczyła ponadto, że nie zatrudnia i nie pozostaje w innym stosunku prawnym z adwokatem lub radcą prawnym. W tym stanie sprawy zważono, co następuje: W myśl art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w jego toku. Zgodnie zaś z art. 245 § 1 - 3 powołanej ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 1 i 2). Podkreślić należy, że instytucja przyznania prawa pomocy jest rozwiązaniem szczególnym. Udzielenie prawa pomocy powinno sprowadzać się do przypadków, gdy sytuacja majątkowa strony jest ciężka, gdy strona pozbawiona jest środków do życia lub posiadane środki są tak niewielkie, że zaspokajają tylko podstawowe potrzeby życiowe. Instytucja powyższa ma na celu umożliwienie dochodzenia swoich praw przed sądem osobom najuboższym, dla których zdobycie środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Każdy wnoszący sprawę do Sądu powinien zaś liczyć się z koniecznością ponoszenia kosztów postępowania zgodnie z przepisami obowiązującego prawa. Występując natomiast z wnioskiem o zwolnienie z obowiązku ponoszenia tych kosztów musi uprawdopodobnić okoliczności przemawiające za uwzględnieniem złożonego w tym przedmiocie wniosku. Mając na uwadze okoliczności niniejszej sprawy uznać należy, że H.W. nie wykazała należycie, iż znajduje się w sytuacji materialnej kwalifikującej ją do przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata. Zasadnicze znaczenie ma fakt, że skarżąca ma stałe źródło dochodu – otrzymuje emeryturę w wysokości [...] zł miesięcznie. Wnioskodawczyni nie należy zatem do osób pozbawionych zupełnie środków do życia, a niewątpliwie do takich przypadków powinno sprowadzać się udzielenie prawa pomocy. Wysokość uzyskiwanego dochodu pozwala na przyjęcie, że skarżąca jest w stanie bez uszczerbku utrzymania koniecznego – ponieść koszty ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika. Zwłaszcza, że nie ma ona nikogo na swoim utrzymaniu i uzyskiwany dochód przeznacza wyłącznie na potrzeby własne. W świetle powyższego stwierdzić należy, że w sprawie nie zaistniały przesłanki uzasadniające uwzględnienie złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy. W tej sytuacji w oparciu o powołane wyżej przepisy oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono jak w sentencji.