I SA/Wa 1191/05

Dnia 17 stycznia 2006 r.. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Zdanowicz (spr.) Sędziowie WSA Gabriela Nowak asesor WSA Maria Tarnowska Protokolant Monika Chorzewska-Korczak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 stycznia 2006 r. sprawy ze skargi W. S. i A. J. na postanowienie Ministra Infrastruktury z dnia [...] maja 2005 r. nr [...] w przedmiocie wstrzymania z urzędu wykonania decyzji administracyjnej oddala skargę. I SA/Wa 1191/05 UZASADNIENIE Minister Infrastruktury postanowieniem z dnia [...] maja 2005 r., nr [...], po rozpatrzeniu zażalenia zainteresowanego utrzymał w mocy postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2005 r. w przedmiocie wstrzymania z urzędu wykonania decyzji Starosty J. z dnia [...] lutego 2003 r. stwierdzającej, że decyzja Naczelnika Miasta J. z dnia [...] lutego 1984 r. została wydana z naruszeniem prawa. W uzasadnieniu postanowienia organ odwoławczy wskazał następujący stan faktyczny i prawny: Decyzją z dnia [...] lutego 1984 r. Naczelnik Miasta J. orzekł o wywłaszczeniu nieruchomości położonej w J., oznaczonej jako działka nr ewid. [....] o pow. [...] m² będącej własnością F. S. oraz o odszkodowaniu za wywłaszczoną nieruchomość. Spadkobiercy dawnej właścicielki A.J. i W. S. wystąpili 18 grudnia 2002 r. z wnioskiem o wznowienie postępowania zakończonego decyzją wywłaszczeniową wskazując, że nie zostali jako właściciele zawiadomieni o prowadzonym postępowaniu oraz o wydanej decyzji wywłaszczeniowej. Po wznowieniu postępowania w sprawie wywłaszczenia Starosta J. decyzją z dnia [...] lutego 2003 r. stwierdził, że decyzja wywłaszczeniowa z 1984 r. została wydana z naruszeniem prawa. Spadkobiercy dawnej właścicielki pismem z dnia 8 kwietnia 2003 r. wystąpili o wypłatę zwaloryzowanego odszkodowania z decyzji wywłaszczeniowej, a Starosta J. decyzją z [...] czerwca 2003 r. umorzył to postępowanie jako bezprzedmiotowe. W wyniku odwołania z dnia 4 lipca 2003 r. od tej decyzji, a także od decyzji wywłaszczeniowej z [...] lutego 1984 r., Wojewoda [...] postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2003 r. stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji wywłaszczeniowej z 1984 r., zaś decyzją z dnia [...] sierpnia 2003 r. uchylił decyzję Starosty z dnia [...] maja 2003 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia, bowiem organ pierwszej instancji nie wyjaśnił jednoznacznie faktycznych żądań wnioskodawcy, czym naruszył przepisy kodeksu postępowania administracyjnego. Starosta J. rozpoznając ponownie sprawę decyzją z dnia [...] listopada 2003 r. odmówił wypłaty zwaloryzowanego odszkodowania z decyzji wywłaszczeniowej z uwagi na przedawnienie roszczeń, a Wojewoda [...] orzeczenie to utrzymał w mocy decyzją z dnia [...] lutego 2004 r. W wyniku skargi sądowej spadkobierców Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie wyrokiem z dnia 6 lipca 2004 r., sygn. akt II SA/Rz 341/04 uchylił decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2004 r. i poprzedzającą ją decyzję Starosty J. z dnia [...] listopada 2003 r., a także decyzję Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 2003 r. Następnie na wniosek Starosty J. z dnia 25 stycznia 2005 r. Wojewoda [...] wszczął z urzędu postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty J. z dnia [...] lutego 2003 r., bowiem wydano ją z naruszeniem art. 148 kpa., a postanowieniem z dnia [...] lutego 2005 r. wstrzymał z urzędu wykonanie decyzji z [...] lutego 2003 r., gdyż zachodzi prawdopodobieństwo wydania jej bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa. W wyniku zażalenia zainteresowanych Minister Infrastruktury powołując art. 159 § 1 kpa jako stanowiący podstawę prawną zaskarżonego postanowienia wskazał, iż do zastosowania przez organ administracji wymienionej w powyższym artykule instytucji wystarcza wskazanie na prawdopodobieństwo istnienia wad powodujących nieważność decyzji. W przedmiotowej sprawie, jak wskazał Starosta we wniosku o wszczęcie z urzędu postępowania nadzorczego, strony złożyły podanie o wznowienie postępowania wywłaszczeniowego z uchybieniem ustawowego terminu, co może stanowić podstawę do stwierdzenia nieważności decyzji z [...] lutego 2003 r., a tym samym uzasadniało wydanie postanowienia o wstrzymaniu z urzędu wykonania tej decyzji. Skargę sądową na powyższe postanowienie organu odwoławczego wnieśli zainteresowani zarzucając niewłaściwe zastosowanie art. 159 kpa., a także naruszenie art. 7 kpa, bo nie rozpoznano zarzutu, że Wojewoda nie był właściwym do wydania postanowienia o wstrzymaniu z urzędu wykonania decyzji Starosty i pominięcie faktu, że w wyroku sądowym nie uchylono decyzji Starosty z [...] stycznia 2003 r. o wznowieniu postępowania wywłaszczeniowego, a więc była ona wydana zgodnie z przepisami. Skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji a nadto stwierdzenia nieważności postanowienia Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2005 r. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie a zaskarżone postanowienie nie narusza prawa. Ocena działalności organów administracji publicznej, dokonywana przez sąd administracyjny sprowadza się do kontroli prawidłowości rozstrzygnięcia będącego przedmiotem tej oceny pod względem zgodności z przepisami prawa materialnego oraz pod względem zgodności z przepisami postępowania administracyjnego. Oznacza to, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest do zbadania, czy organ administracji orzekając w sprawie, nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik postępowania. Przyjmując stan faktyczny ustalony przez organ administracji Sąd stwierdził, że w postępowaniu administracyjnym wystąpiły dwa nadzwyczajne tryby postępowania. Wznowienie postępowania opiera się na jednej z ośmiu przesłanek podanych w art. 145 § 1 kpa, z których każda łączy się z wadliwością samego postępowania administracyjnego zaistniałą jeszcze przed rozstrzygnięciem sprawy. Natomiast określone w art. 156 § 1 kpa przesłanki nieważności decyzji tkwią w samym rozstrzygnięciu. Są to więc dwa różne postępowania składające się na system weryfikacji decyzji na drodze administracyjnej, a każdy poszczególny tryb nadzwyczajny ma na celu usunięcie tylko określonego rodzaju wadliwości decyzji. W przedmiotowej sprawie na skutek wniosku o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej decyzją o wywłaszczeniu z 1984 r., została wydana [...] lutego 2003 r. decyzja Starosty J. stwierdzająca wydanie decyzji wywłaszczeniowej z naruszeniem prawa. Odnośnie decyzji Starosty z dnia [...] lutego 2003 r. Wojewoda [...] wszczął z urzędu postępowanie o stwierdzenie jej nieważności z powodu naruszenia art. 148 kpa. Zaskarżone w postępowaniu sądowym postanowienie o wstrzymaniu z urzędu wykonania decyzji dotyczy właśnie decyzji Starosty z dnia [...] lutego 2003 r. wydanej w postępowaniu wznowieniowym. Postanowienie to wydano na podstawie art. 159 § 1 kpa stanowiącego, że organ administracji publicznej właściwy w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji wstrzyma z urzędu wykonanie decyzji, jeżeli zachodzi prawdopodobieństwo, że jest ona dotknięta jedną z wad wymienionych w art. 156 § 1 kpa. Starosta J. we wniosku do Wojewody o wszczęcie postępowania nadzorczego co do decyzji Starosty z dnia [...] lutego 2003 r. podniósł, że strony złożyły podania o wznowienie postępowania z uchybieniem ustawowego terminu, co może stanowić podstawę do stwierdzenia nieważności decyzji w trybie art. 156 § 1 pkt 2 kpa. Zgodzić się więc należy ze stanowiskiem organu odwoławczego, że te okoliczności wskazują na zasadność postanowienia o wstrzymaniu z urzędu wykonania decyzji Starosty J. z dnia [...] lutego 2003 r., zwłaszcza że do zastosowania instytucji wymienionej w art. 159 § 1 kpa wystarcza wskazanie na prawdopodobieństwo istnienia wad powodujących nieważność decyzji i to bez względu na stopień tego prawdopodobieństwa (vide wyrok NSA z 20 maja 1998 r. IV SA 1784/97). Wbrew zarzutowi skargi Wojewoda był właściwym organem do wydania postanowienia o wstrzymaniu wykonania decyzji Starosty, bowiem jest organem wyższego stopnia (art. 157 § 1 i 2 kpa). Za chybiony należy uznać zarzut skargi o dowolnym potraktowaniu istnienia w sprawie przesłanki nieważności. Aczkolwiek zgodzić się należy z argumentacją, że wszczęcie postępowania nadzorczego nie przesądza o końcowym efekcie tego postępowania, to jednak nie sposób zgodzić się z zarzutem o dowolności organu w kwestii ewentualności zaistnienia takiej przesłanki jak też z dowolnością zastosowania art. 159 § 1 kpa. Wbrew twierdzeniom skarżących, decyzja Wojewody [...] z [...] lutego 2004 r. nie dotyczyła decyzji o wznowieniu postępowania, lecz decyzji odmawiającej zwaloryzowanego odszkodowania z decyzji wywłaszczeniowej, ani też nie mówiła o słuszności decyzji Starosty. Ponadto wbrew twierdzeniom skarżących nie zostało wszczęte postępowanie o stwierdzenie nieważności decyzji Starosty o wznowieniu postępowania wywłaszczeniowego, lecz decyzji stwierdzającej wydanie decyzji wywłaszczeniowej z 1984 r. z naruszeniem prawa. Reasumując, zarzuty skargi są chybione, zaś zaskarżone postanowienie wydane zgodnie z wymogami art. 159 § 1 kpa, wobec czego skarga podlega oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).