I SA/Wa 1198/10
WyrokWSA w Warszawie2010-08-27
Skład orzekający: Bogdan Wolski, Mirosław Gdesz, Daniela Kozłowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zasiłek pielęgnacyjny powinien być przyznany od daty wskazanej w orzeczeniu o niepełnosprawności istniejącej od dzieciństwa, czy od daty złożenia wniosku o zasiłek, jeśli wniosek ten został złożony po upływie trzech miesięcy od wydania orzeczenia o niepełnosprawności?Ratio decidendi
Sąd uznał, że zasiłek pielęgnacyjny przyznaje się od miesiąca, w którym złożono wniosek o ustalenie stopnia niepełnosprawności, jeśli wniosek o zasiłek został złożony w ciągu trzech miesięcy od wydania orzeczenia o niepełnosprawności. W przypadku, gdy wniosek o zasiłek został złożony później, a orzeczenie o niepełnosprawności zostało wydane wcześniej, prawo do zasiłku ustala się od miesiąca złożenia wniosku o ustalenie stopnia niepełnosprawności, zgodnie z art. 24 ust. 2a ustawy o świadczeniach rodzinnych. Sąd nie dopatrzył się niezgodności tego przepisu z Konstytucją.Stan faktyczny
Skarżący T. W. złożył wniosek o przyznanie zasiłku pielęgnacyjnego od dnia 1 września 2008 r., dołączając orzeczenie o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności od dzieciństwa. Decyzją Prezydenta przyznano zasiłek od 1 września 2008 r. Skarżący odwołał się, domagając się przyznania zasiłku od grudnia 1984 r., powołując się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję, wskazując, że wniosek o ustalenie stopnia niepełnosprawności złożono we wrześniu 2008 r., a zatem zasiłek należy się od tego miesiąca. Skarżący wniósł skargę do WSA, zarzucając błędne określenie daty początkowej i niezgodność przepisów z Konstytucją.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bogdan Wolski (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Mirosław Gdesz Sędzia WSA Daniela Kozłowska Protokolant Zbigniew Dzierzęcki po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 sierpnia 2010 r. sprawy ze skargi T. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] kwietnia 2010 r. nr [...] w przedmiocie przyznania zasiłku pielęgnacyjnego oddala skargę.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. decyzją z dnia [...] kwietnia
2010 r., nr [...], po rozpatrzeniu odwołania T. W. od
decyzji Prezydenta [...] W. z dnia [...] marca 2010 r.,
nr [...], w przedmiocie przyznania zasiłku pielęgnacyjnego – utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. Organ odwoławczy przedstawił następujące okoliczności sprawy. W dniu 26 lutego 2010 r. T. W. złożył wniosek o ustalenie prawa
do zasiłku pielęgnacyjnego od dnia [...] września 2008 r. Do wniosku załączył
orzeczenie Miejskiego Zespołu ds. Orzekania o Niepełnosprawności w W.
z dnia [...] lutego 2010 r., z którego wynika, iż zaliczono T. W. do osób
o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności na stałe. W orzeczeniu tym wskazano również, że niepełnosprawność istnieje od dzieciństwa. W związku z tym decyzją Prezydenta W. z dnia [...] marca 2010 r. przyznano T. W. zasiłek pielęgnacyjny w kwocie [...] zł miesięcznie bezterminowo, począwszy od
1 września 2008 r. T. W. wniósł odwołanie od powyższej decyzji. Skarżący zakwestionował datę, od której przyznano świadczenie. W jego ocenie uprawnienie
do zasiłku pielęgnacyjnego powstało nie później niż [...] grudnia 1984 r., a zatem zgodnie z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 23 października 2007 r. ta data powinna zostać przyjęta w decyzji. Kolegium uznało, iż termin, od którego przyznano świadczenie został określony zgodnie z art. 24 ust. 2a ustawy o świadczeniach rodzinnych. Ze znajdującego się w aktach sprawy orzeczenia Miejskiego Zespołu
ds. Orzekania o Niepełnosprawności w W. z dnia [...] lutego 2010 r. wynika,
iż wniosek o ustalenie stopnia niepełnosprawności został złożony w dniu 19 wrzenia 2008 r. Dlatego też zasiłek należało przyznać od dnia [...] września 2008 r. W niniejszej sprawie brak jest podstaw do uznania, że datą początkową, od której powinien zostać przyznany zasiłek pielęgnacyjny jest data [...] września 2006 r. W ocenie Kolegium nie zostały spełnione przesłanki z art. 24 ust. 3a ustawy o świadczeniach rodzinnych, który reguluje zasady ustalenia prawa do zasiłku pielęgnacyjnego w przypadku utraty ważności orzeczenia o niepełnosprawności, jeżeli osoba niepełnosprawna uzyska ponownie orzeczenie o niepełnosprawności stanowiące kontynuację poprzedniego. T. W. nie miał ustalonego prawa do zasiłku pielęgnacyjnego; nie zachodzi zatem w jego przypadku kontynuacja otrzymywania tego świadczenia.
T. W. wniósł skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] kwietnia 2010 r. Skarżący zarzucił
błędne określenie w decyzji początkowej daty przyznania zasiłku pielęgnacyjnego na
[...] września 2008 roku, zamiast [...] grudnia 1984 roku.
Podnosząc ten zarzut skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji
i zobowiązanie Kolegium do określania początkowej daty świadczenia na 1 grudnia
1984 r. Ponadto skarżący wystąpił o zasądzenie kosztów według norm przepisanych.
W uzasadnieniu skargi wskazano, iż Kolegium wydało orzeczenie na podstawie normy prawnej uznanej przez Trybunał Konstytucyjny za niezgodną z Konstytucją.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. wniosło o jej oddalenie i podtrzymało stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.
Na rozprawie w dniu 26 sierpnia 2010 r. skarżący wniósł o wystąpienie przez
Sąd z pytaniem prawnym dotyczącym zgodności z Konstytucją art. 16 ust. 4 i art. 24 ust. 2a ustawy o świadczeniach rodzinnych. Skarżący jednocześnie zaznaczył,
że z uwagi na wyrok Trybunału Konstytucyjnego w sprawie P 28/07, Sąd może to zagadnienie konstytucyjne rozstrzygnąć we własnym zakresie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Ocena zaskarżonej decyzji przeprowadzona w zakresie wynikającym
z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) i art. 134 ust. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270
ze zm.), dalej: "p.p.s.a.", nie potwierdza, aby w toku postępowania administracyjnego uchybiono prawu w sposób uzasadniający uchylenie zaskarżonej decyzji.
Z art. 24 ust. 2a ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (tekst jedn. Dz. U. z 2006 r., nr 139, poz. 992 ze zm.), dalej: "ustawa", wynika, iż jeżeli
w okresie trzech miesięcy, licząc od dnia wydania orzeczenia o niepełnosprawności lub orzeczenia o stopniu niepełnosprawności, zostanie złożony wniosek o ustalenie prawa do zasiłku pielęgnacyjnego lub świadczenia pielęgnacyjnego, prawo to ustala się począwszy od miesiąca, w którym złożono wniosek o ustalenie niepełnosprawności lub stopnia niepełnosprawności.
T. W. złożył wniosek o ustalenie prawa do zasiłku pielęgnacyjnego
w dniu 26 lutego 2010 r. Do wniosku tego dołączono orzeczenie Miejskiego Zespołu ds. Orzekania o Niepełnosprawności z dnia [...] lutego 2010 r., w którym, odnosząc się do wniosku z dnia 19 września 2008 r., stwierdzono, iż wnioskodawca posiada umiarkowany stopień niepełnosprawności, przy czym niepełnosprawność ta istnieje od dzieciństwa. Orzeczenie to wydano na stałe.
Jeżeli zatem uprawniony złożył wniosek o ustalenie prawa do świadczenia w dniu 26 lutego 2010 r., a orzeczenie w przedmiocie niepełnosprawności zostało wydane
w dniu [...] lutego 2010 r., to oznacza, iż spełnione zostały ustawowe warunki pozwalające na ustalenie prawa do zasiłku także za okres poprzedzający termin złożenia wniosku o ustalenie prawa do tego zasiłku, a więc za okres rozpoczynający się od miesiąca, w którym złożono wniosek o ustalenie stopnia niepełnosprawności. Organy obu instancji uwzględniły ten warunek gdyż decyzje zostały wydane na podstawie art. 24 ust. 2a ustawy. Jednocześnie organy obu instancji prawidłowo ustaliły, iż nie zostały spełnione przesłanki do zastosowania w sprawie art. 24 ust. 3a ustawy, gdyż T. W. nie uzyskał kolejnego orzeczenia o niepełnosprawności, które stanowiłoby podstawę przyznania zasiłku pielęgnacyjnego na dalszy okres. Odnosząc się do stanowiska T. W. zawartego w skardze i wniosków zgłoszonych na rozprawie w dniu 26 sierpnia 2010 r. Sąd wskazuje, iż organy obu instancji zasadnie, co zostało powyżej odnotowane, wydały decyzje na podstawie
art. 24 ust. 2a ustawy. Zmiana ustawy dokonana ustawą z dnia 17 października 2008 r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. Nr 223, poz. 1456) była następstwem wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 23 października 2007 r.
(P 28/07). W uzasadnieniu projektu ustawy z dnia 17 października 2008 r. (druk sejmowy nr 473) stwierdzono, iż "(...) Zgodnie z art. 24 ust. 2 ww. ustawy w obecnym brzmieniu, prawo do wszystkich świadczeń rodzinnych, w tym zasiłku pielęgnacyjnego, ustala się począwszy od miesiąca złożenia wniosku. Do wniosku należy dołączyć orzeczenie o niepełnosprawności lub orzeczenie o umiarkowanym albo znacznym stopniu niepełnosprawności wydawane przez powiatowe zespoły do spraw orzekania
o niepełnosprawności. Przepisy nie przewidują szczególnego trybu ustalania po raz pierwszy prawa do zasiłku pielęgnacyjnego w przypadku długotrwałej procedury związanej z uzyskaniem orzeczenia (...)". Zatem dodając do ustawy art. 24 ust. 2a ustawodawca usunął istniejący stan niezgodności ustawy z Konstytucją. Wymieniony przepis, a nie art. 24 ust. 2 ustawy poddany ocenie Trybunału Konstytucyjnego, stanowił podstawę prawną decyzji odnoszących się do wniosku T. W.
Sąd jednocześnie nie dostrzega, aby art. 24 ust. 2a ustawy był niezgodny
z Konstytucją, w szczególności z art. 2 i art. 69 Konstytucji. Wobec tego Sąd uznał,
iż nie istnieją podstawy do uwzględnienia wniosku skarżącego i wystąpienia z pytaniem prawnym dotyczącym art. 24 ust. 2a ustawy. W analogiczny sposób należało odnieść się do wniosku i zarzutów dotyczących art. 16 ust. 4 ustawy. Sposób ustalenia wysokości zasiłku pielęgnacyjnego został określony w art. 19 ust. 2 i 4 ustawy, z których wynika możliwość dokonania odpowiedniej zmiany tego zasiłku. W § 1 pkt 12 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 11 sierpnia 2009 r. w sprawie wysokości dochodu rodziny albo dochodu osoby uczącej się stanowiących podstawę ubiegania się o zasiłek rodzinny oraz wysokości świadczeń rodzinnych (Dz. U. Nr 129, poz. 1058) określono, iż od dnia 1 listopada 2009 r. wysokość tego zasiłku wynosi
[...] zł. Skarżącemu przyznano zasiłek w tej wysokości poczynając do 1 września
2008 r.
Podsumowując wskazać należy, iż zarzuty skarżącego okazały się niezasadne. Sąd, dokonując oceny legalności zaskarżonej decyzji w sposób określony w art. 134 ust. 1 p.p.s.a., nie stwierdził także, aby organy uchybiły innym przepisom niewymienionym w skardze w sposób prowadzący do jej uwzględnienia.
Wobec powyższego Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło