I SA/Wa 1199/09

PostanowienieWSA w Warszawie2009-08-24

Skład orzekający: Referendarz Sądowy WSA Lucyna Picho

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna posiadająca oszczędności i stały dochód, reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, może zostać zwolniona od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnosądowym?
Ratio decidendi
Instytucja prawa pomocy służy umożliwieniu osobom w ciężkich warunkach materialnych obrony praw przed sądem. Posiadanie oszczędności, stałego dochodu oraz reprezentacja przez profesjonalnego pełnomocnika, którego strona sama ustanowiła, świadczą o tym, że strona jest w stanie ponieść koszty sądowe, co uzasadnia odmowę przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od tych kosztów.
Stan faktyczny
Dwie osoby fizyczne, Z. K. i R. K., złożyły wnioski o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawach ze skarg na decyzje Ministra Infrastruktury. Obie strony wykazały posiadanie oszczędności, dochodów z gospodarstwa rolnego i wynagrodzenia, a także zamieszkiwanie w domu o określonej powierzchni. Wnioskodawcy wskazali na swoje schorzenia i wiek. Obie strony były reprezentowane przez tego samego radcę prawnego.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono Z. K. i R. K. przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w osobie Referendarza Sądowego WSA Lucyny Picho po rozpoznaniu w dniu 24 sierpnia 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Z. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi Z. K. na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] czerwca 2009 r., nr [...] w przedmiocie zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości postanawia: odmówić Z. K. przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. P O S T A N O W I E N I E Dnia 24 sierpnia 2009 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w osobie Referendarza Sądowego WSA Lucyny Picho po rozpoznaniu w dniu 24 sierpnia 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi R. K. na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] czerwca 2009 r., nr [...] w przedmiocie zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości postanawia: odmówić R. K. przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. W związku ze złożoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargą na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] czerwca 2009 r., nr [...] Z. K. – reprezentowana przez radcę prawnego P. K. - wystąpiła z wnioskiem o przyznanie jej prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. W oświadczeniu złożonym na urzędowym formularzu, wnioskodawczyni wyjaśniła, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z mężem, córką oraz zięciem. Miesięczny dochód rodziny wynosi około [...] zł i składa się na niego dochód z pracy w gospodarstwie rolnym w wysokości około [...] zł uzyskiwany przez Z. K., jej męża i zięcia oraz wynagrodzenie w wysokości [...] zł uzyskiwane przez jej córkę. Ponadto skarżąca ujawniła, iż posiada oszczędności w wysokości [...] zł, nieruchomość rolną o powierzchni [...] ha, zaś pozostający z nią we wspólnym gospodarstwie domowym zięć posiada [...] ha ziemi uprawnej. Z. K. wyjaśniła również, że zamieszkuje wraz z rodziną w domu o powierzchni [...] m2 (z czego na [...] m2 zamieszkiwała do śmierci matka jej męża, część ta wymaga generalnego remontu). Wskazując na ujawnione oszczędności wnioskodawczyni dodała, że mają one stanowić zabezpieczenie finansowe na czas emerytury jej i męża. Zaznaczyła również, że ona i mąż są ludźmi starszymi, schorowanymi, cierpią na [...]. Rozpoznając wniosek Z. K. o przyznanie prawa pomocy na wstępie zauważyć należy, że zgodnie z art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje: 1) w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania, 2) w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku koniecznego dla siebie i rodziny. Prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym – wówczas obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego, lub częściowym – wówczas obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków, albo od opłat sądowych i wydatków, lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 1, § 2 i § 3 powołanej ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Badając całokształt okoliczności niniejszej sprawy uznać należało, że przedstawiona przez Z. K. sytuacja majątkowa, mimo wykazanych obciążeń, nie uzasadnia przyznania jej prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W pierwszej kolejności zaznaczyć należy, że w orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalił się pogląd, iż instytucja prawa pomocy stworzona jest po to, aby umożliwić osobom znajdującym się w ciężkich warunkach materialnych obronę swoich praw przed sądem, mimo braku środków finansowych potrzebnych do poniesienia kosztów sądowych. Odnosząc powyższe do niniejszej sprawy zauważyć należy, że skarżąca ujawniła, że posiada oszczędności w wysokości [...] zł. W ocenie referendarza sądowego rozpoznającego wniosek oczywistym jest, że z kwoty tej Z. K. bez jakichkolwiek trudności jest w stanie opłacić koszty sądowe, które na obecnym etapie postępowania ograniczają się w zasadzie do uiszczenia wpisu od skargi w wysokości 200 zł oraz do uiszczenia opłat kancelaryjnych. Abstrahując od wykazanej przez stronę kwoty oszczędności zaznaczyć również należy, że skarżąca uzyskuje stały regularny dochód i ma zapewnione potrzeby bytowe. Nie można zatem uznać, że jej sytuacja majątkowa jest trudna. Dla odmowy uwzględnienia zgłoszonego wniosku o przyznanie prawa pomocy nie bez znaczenia pozostaje również to, że w postępowaniu sądowym skarżąca jest reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, którego sama ustanowiła. Okoliczność ta również potwierdza, że skoro Z. K. z własnych środków była w stanie opłacić radcę prawnego będzie mogła również ponieść koszty sądowe. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 258 § 1 i 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, odmówiono przyznania prawa pomocy. U Z A S A D N I E N I E W związku ze złożoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargą na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] czerwca 2009 r., nr [...] R. K. – reprezentowany przez radcę prawnego P. K. - wystąpił z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. W oświadczeniu złożonym na urzędowym formularzu, wnioskodawca wyjaśnił, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną, córką oraz zięciem. Miesięczny dochód rodziny wynosi około [...] zł i składa się na niego dochód z pracy w gospodarstwie rolnym w wysokości około [...] zł uzyskiwany przez R. K., jego żonę Z. i zięcia oraz wynagrodzenie w wysokości [...] zł uzyskiwane przez jego córkę. Ponadto skarżący ujawnił, iż posiada oszczędności w wysokości [...] zł, nieruchomość rolną o powierzchni [...] ha, zaś pozostający z nim we wspólnym gospodarstwie domowym zięć posiada [...] ha ziemi uprawnej. R. K. wyjaśnił również, że zamieszkuje wraz z rodziną w domu o powierzchni [...] m2 (z czego na [...] m2 zamieszkiwała do śmierci jego matka, część ta wymaga generalnego remontu). Wskazując na ujawnione oszczędności dodał, że stan środków pieniężnych wynika z oszczędności jego i żony i ma stanowić zabezpieczenie finansowe na czas emerytury. Zaznaczył również, że on i żona są ludźmi starszymi, schorowanymi, cierpią na [...]. Rozpoznając wniosek R. K. o przyznanie prawa pomocy na wstępie zauważyć należy, że zgodnie z art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje: 1) w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania, 2) w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku koniecznego dla siebie i rodziny. Prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym – wówczas obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego, lub częściowym – wówczas obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków, albo od opłat sądowych i wydatków, lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 1, § 2 i § 3 powołanej ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Badając całokształt okoliczności niniejszej sprawy uznać należało, że przedstawiona przez R. K. sytuacja majątkowa, mimo wykazanych obciążeń, nie uzasadnia przyznania mu prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W pierwszej kolejności zaznaczyć należy, że w orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalił się pogląd, iż instytucja prawa pomocy stworzona jest po to, aby umożliwić osobom znajdującym się w ciężkich warunkach materialnych obronę swoich praw przed sądem, mimo braku środków finansowych potrzebnych do poniesienia kosztów sądowych. Odnosząc powyższe do niniejszej sprawy zauważyć należy, że skarżący ujawnił, że posiada oszczędności w wysokości [...] zł. W ocenie referendarza sądowego rozpoznającego wniosek oczywistym jest, że z kwoty tej R. K. bez jakichkolwiek trudności jest w stanie opłacić koszty sądowe, które na obecnym etapie postępowania ograniczają się w zasadzie do uiszczenia wpisu od skargi w wysokości 200 zł oraz do uiszczenia opłat kancelaryjnych. Abstrahując od wykazanej przez stronę kwoty oszczędności zaznaczyć również należy, że skarżący uzyskuje stały regularny dochód i ma zapewnione potrzeby bytowe. Nie można zatem uznać, że jego sytuacja majątkowa jest trudna. Dla odmowy uwzględnienia zgłoszonego wniosku nie bez znaczenia jest również to, że w postępowaniu sądowym skarżący jest reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, którego sam ustanowił. Okoliczność ta potwierdza, że skoro R. K. był w stanie opłacić radcę prawnego będzie mógł również ponieść koszty sądowe. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 258 § 1 i 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, odmówiono przyznania prawa pomocy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło