I SA/Wa 1203/17
PostanowienieWSA w Warszawie2017-08-25
Skład orzekający: Marta Kołtun-Kulik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wstrzymanie wykonania decyzji deklaratoryjnej stwierdzającej nabycie z mocy prawa nieruchomości zajętej pod drogę publiczną jest uzasadnione ze względu na potencjalne trudne do odwrócenia skutki i znaczną szkodę majątkową?Ratio decidendi
Wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji deklaratoryjnej stwierdzającej nabycie z mocy prawa nieruchomości zajętej pod drogę publiczną nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ decyzja ta ma charakter potwierdzający istniejący stan prawny, a wpis do księgi wieczystej jest czynnością odwracalną. Ponadto, drogi publiczne, jako rzeczy wyłączone z obrotu, nie mogą stać się własnością podmiotów innych niż publicznoprawne, co eliminuje ryzyko przeniesienia ich na osoby trzecie i zapobiega powstawaniu trudnych do odwrócenia skutków lub znacznej szkody majątkowej.Stan faktyczny
Skarżący wnieśli skargę na decyzję Ministra Infrastruktury i Budownictwa stwierdzającą nabycie z mocy prawa nieruchomości zajętej pod drogę publiczną. W skardze zawarli wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji, argumentując, że jej wykonanie może doprowadzić do ujawnienia prawa własności na rzecz gminy, co otworzy drogę do skutków cywilnoprawnych i rozliczeń ze sprzedającymi, powodując trudne do odwrócenia skutki i pozbawienie majątku o znacznej wartości. Sąd rozpoznał wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowił odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marta Kołtun-Kulik po rozpoznaniu w dniu 25 sierpnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. L., M. L., A. N. i T. L. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi A. L., M. L., A. N. i T. L. na decyzję Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia [...] maja 2017 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nabycia z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. własności nieruchomości postanawia odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.
Pismem z dnia [...] lipca 2017 r. r. A. L., M. L., A. N. i T. L. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia [...] maja 2017 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nabycia przez gminę W. z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. prawa własności nieruchomości zajętej pod część ul. [...] w W., działka nr [...] o pow. [...] m2 w obrębie [...]. W skardze zawarty został wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Uzasadniając wniosek skarżący wskazali, że charakter podniesionych przez nich zarzutów jak i uchybień w dotychczasowym postępowaniu przed organami administracji publicznej może mieć istotny wpływ na odmienny dla skarżącego wynik sprawy. Na podstawie zaskarżonej decyzji możliwe jest ujawnienie prawa własności przedmiotowej nieruchomości na rzecz W. we właściwych rejestrach i ewidencjach. Nie wstrzymanie decyzji otworzy dalszą drogę w sferze cywilnoprawnej do ustalenia jej skutków z ochroną jaką objęci są skarżący w świetle art. 5 u.k.w.i.h., a nadto we wzajemnych rozliczeniach ze sprzedającymi działkę nr [...] na rzecz skarżących, co może spowodować trudne do odwrócenia skutki. Jednocześnie nieuwzględnienie wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji doprowadzi do pozbawienia skarżących majątku o wartości co najmniej [...] zł.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) powoływanej dalej jako "p.p.s.a.", wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednakże stosownie do art. 61 § 3 p.p.s.a., po przekazaniu sądowi skargi, sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Odmowa wstrzymania wykonania aktu lub czynności przez organ nie pozbawia skarżącego złożenia wniosku do sądu. Celem przewidzianej w tym przepisie ochrony tymczasowej jest uchronienie skarżącego przed skutkami wykonania zakwestionowanego aktu, które mogą być trudne do odwrócenia, po ewentualnym jego uchyleniu przez Sąd. Z treści tego przepisu wynika więc, że podstawową przesłanką wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji jest istniejące realne niebezpieczeństwo zaistnienia takiej szkody (majątkowej, a także niemajątkowej), która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Celem omawianej instytucji jest zatem ochrona strony przed wystąpieniem nieodwracalnych skutków lub znacznej szkody przed zbadaniem przez sąd administracyjny legalności zaskarżonego aktu lub czynności. Z konstrukcji ww. normy prawnej wynika, że to na stronie spoczywa obowiązek wykazania przesłanek uzasadniających uwzględnienie wniosku, tj. przedstawienia takich okoliczności, które mogłyby uprawdopodobnić, że wykonanie zaskarżonego rozstrzygnięcia faktycznie spowoduje znaczną szkodę lub powstanie trudnych do odwrócenia skutków.
W ocenie Sądu, wniosek skarżących o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie zasługuje na uwzględnienie. Wskazać należy, że decyzja stwierdzająca nabycie z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. własności nieruchomości stanowi decyzję deklaratoryjną potwierdzającą jedynie istniejący już na nieruchomości stan prawny spowodowany wejściem w życie przepisów ustawy z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające reformujące administrację publiczną (Dz. U. z 1998 r. Nr 133, poz. 872 ze zm.). Zauważyć należy, że co prawda decyzja deklaratoryjna stanowi podstawę wpisu nowego właściciela do księgi wieczystej, niemniej jednak nie można stwierdzić, iż zmiana wpisu w księdze wieczystej jest okolicznością uzasadniającą wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Wpis do księgi wieczystej jest bowiem czynnością "odwracalną" i w każdym czasie można dokonać jego zmiany.
Podkreślić należy, że nie zachodzi niebezpieczeństwo przeniesienia spornego gruntu na rzecz osoby trzeciej, albowiem grunt ten zajęty został pod drogę publiczną,
a drogi publiczne, jako rzeczy publiczne, wyłączone są z powszechnego obrotu zgodnie
z treścią art. 2a ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych
(Dz. U. z 2016 r., poz. 1440 ze zm.), z którego wynika zakaz przenoszenia własności nieruchomości zajętych pod drogi publiczne na rzecz innych podmiotów niż wskazane
w jego treści, a zatem własność tych dróg może być przenoszona tylko pomiędzy podmiotami publicznoprawnymi (Skarbem Państwa i jednostkami samorządu terytorialnego). Rzecz wyłączona z obrotu nie może być więc przedmiotem przeniesienia własności ani ustanowienia użytkowania wieczystego, nie może zatem,
w odniesieniu do takiej rzeczy, powstać roszczenie o ustanowienie tego prawa na rzecz osoby nie będącej podmiotem publicznym. Taka rzecz nie może być również przedmiotem posiadania, skoro mogłoby ono prowadzić do nabycia własności przez osobę, która nie może być jej właścicielem. Takimi rzeczami wyłączonymi z obrotu są właśnie drogi publiczne, zgodnie bowiem z art. 2 ust. 2 ustawy o drogach publicznych mogą one stanowić własność tylko właściwego samorządu województwa, powiatu lub gminy i zgodnie z art. 22 ust. 2 ustawy mogą być oddawane jedynie w najem, dzierżawę albo użyczenie. Działka gruntu będąca drogą publiczną nie może zatem stać się własnością żadnego innego podmiotu, niż podmiot prawa publicznego wymieniony
w art. 2 ust. 2 ustawy o drogach publicznych, ani nie może być oddana w użytkowanie wieczyste (por. postanowienie WSA w Warszawie z dnia 2 sierpnia 2012 r. I SA/Wa 786/12, dostępne na http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
W ocenie Sądu skarżący nie wykazali, że brak wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji wywoła niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowoduje trudne do odwrócenia skutki. Podkreślić należy, że strona skarżąca obowiązana jest wykazać okoliczności, które w jej ocenie uzasadniają wniosek co do tego, że wykonanie decyzji może spowodować znaczną szkodę lub trudne do odwrócenia skutki. Wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji winien być wnikliwie uzasadniony, zawierać argumentację popartą faktami wraz z odnoszącymi się do nich dowodami, które uzasadniają wstrzymanie wykonania objętego skargą aktu. Ogólnikowe twierdzenia wyrażane przez stronę skarżącą nie mogą stanowić podstawy do pozytywnego rozpatrzenia wniosku.
Jednocześnie wskazać należy, że wstrzymanie wykonania decyzji jest środkiem ochrony tymczasowej. Rozpoznając wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji Sąd nie dokonuje oceny zasadności skargi.
Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło