I SA/Wa 122/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Skiba (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Dariusz Chaciński Sędzia WSA Przemysław Żmich Protokolant specjalista Jolanta Dominiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 lipca 2012 r. sprawy ze skargi E. N. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] października 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości 1. oddala skargę, 2. przyznaje ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adw. M. C. tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej kwotę 295,20 (dwieście dziewięćdziesiąt pięć dwadzieścia 80/100) złotych, w tym: tytułem opłaty kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych, tytułem 23% podatku od towarów i usług kwotę 55,20 (pięćdziesiąt pięć dwadzieścia 80/100) złotych. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] października 2011 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. utrzymało w mocy decyzję Prezydenta W. z dnia [...] lutego 2009 r. nr [...] o odmowie przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości, położonej w W. przy ul.[...], działka nr [...], obręb [...] o powierzchni [...]m2. W uzasadnieniu decyzji Samorządowe Kolegium Odwoławcze podało, że decyzją Prezydenta W. z dnia [...] lutego 2009 r. nr [...] odmówiono E. N. przekształcenia prawa użytkowania wieczystego przedmiotowej nieruchomości w prawo własności z uwagi na to, że decyzją z dnia [...] lipca 2006 r. ustanowiono prawo użytkowania wieczystego do przedmiotowego gruntu na podstawie art. 214 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, nie zaś na podstawie art. 7 dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na terenie m. st. Warszawy. Zatem prawo użytkowania wieczystego zostało ustanowione po dniu wejścia w życie ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości. Odwołanie od powyższej decyzji wniósł E. N . Rozpatrując sprawę Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło, iż tryb przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości zostało przewidziane w art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości (Dz. U. Nr 175, poz. 1459 ze zm.). Zgodnie z tym przepisem muszą wystąpić łącznie dwie przesłanki dające prawo do nieodpłatnego przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości tj. osoby fizyczne muszą być w dniu wejścia w życie ustawy użytkownikami wieczystymi nieruchomości i nieruchomość zabudowana jest na cele mieszkaniowe lub przeznaczona na cele mieszkaniowe. Na podstawie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego Kolegium ustaliło, że E. N. stał się użytkownikiem wieczystym przedmiotowej nieruchomości na mocy decyzji z dnia [...] lipca 2006 r. nr [...] w trybie art. 214 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami. W związku z powyższym Kolegium uznało, iż w przypadku skarżącego nie została spełniona przesłanka z art. 1 ust. 1 i 4 w/w ustawy, bowiem prawo użytkowania wieczystego na jej rzecz zostało ustanowione po dacie wejścia w życie ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. W ocenie Kolegium decyzja organu I instancji jest więc prawidłowa, gdyż brak jest podstaw prawnych do przekształcenia przysługującego E. N. prawa użytkowania wieczystego w prawo własności. Skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł E. N. podnosząc, że zaskarżona decyzja narusza konstytucyjne prawo do posiadania własności. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Na wstępie podkreślić należy, że Wojewódzki Sąd Administracyjny nie orzeka o istocie sprawy administracyjnej, czyli nie przyznaje określonych uprawnień, jak i nie odmawia ich przyznania, lecz rozstrzyga o legalności decyzji, to jest o ich zgodności z prawem na podstawie stanu prawnego i faktycznego istniejącego w dniu wydania zaskarżonej decyzji. Działając zatem w granicach kompetencji wynikających z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) w związku z art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), Wojewódzki Sąd Administracyjny jest obowiązany skontrolować, czy zaskarżona decyzja odpowiada prawu, czy też to prawo narusza i w zależności od tej oceny orzec w sposób przewidziany w art. 145 lub art. 151 w/w ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Rozpatrując stan faktyczny i prawny niniejszej sprawy, Sąd stwierdził, że skarga nie może być uwzględniona, jako że ocena przeprowadzonego postępowania oraz stanowisko organu odwoławczego nie daje podstaw do uchylenia zaskarżonej decyzji, jak i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. Podstawą materialnoprawną wydanych w sprawie decyzji są przepisy ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości (Dz. U. Nr 175, poz. 1459 ze zm.), zwanej dalej "ustawą o przekształceniu". W art. 1 tej ustawy zostały określone warunki do przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości, jakie powinna spełniać osoba ubiegająca się o takie przekształcenie. I tak w ust. 1 art. 1 ustawa o przekształceniu stanowi, że osoby fizyczne będące w dniu wejścia w życie ustawy użytkownikami wieczystymi nieruchomości zabudowanych na cele mieszkaniowe lub zabudowanych garażami albo przeznaczonych pod tego rodzaju zabudowę oraz nieruchomości rolnych mogą wystąpić z żądaniem przekształcenia prawa użytkowania wieczystego tych nieruchomości w prawo własności. Z żądaniem przekształcenia prawa użytkowania wieczystego nieruchomości, o którym mowa w ust. 1, w prawo własności nieruchomości, mogą również wystąpić 1. osoby fizyczne i prawne będące właścicielami lokali, których udział w nieruchomości wspólnej obejmuje prawo użytkowania wieczystego; 2. spółdzielnie mieszkaniowe będące właścicielami budynków mieszkalnych lub garaży (art.1 ust. 2 ustawy). Z żądaniem przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości mogą także w myśl art.1 ust.3 ustawy - wystąpić osoby fizyczne będące następcami prawnymi osób, o których mowa w ust. 1 i 1a oraz osoby fizyczne i prawne będące następcami prawnymi osób, o których mowa w ust. 2. Zgodnie z ust. 4 - przepisy ust. 1a pkt 2 i ust. 2 pkt 1 stosuje się również do osób, które prawo użytkowania wieczystego albo udział w tym prawie uzyskały po dniu wejścia w życie ustawy. Z przytoczonych powyżej przepisów wynika, że pierwszą grupę podmiotów, które mogą wystąpić z żądaniem przekształcenia, stanowią osoby fizyczne, będące w dniu 13 października 2005 r. użytkownikami wieczystymi nieruchomości zabudowanych na cele mieszkaniowe lub zabudowanych garażami albo przeznaczonych pod tego rodzaju zabudowę oraz nieruchomości rolnych (art. 1 ust. 1). Druga kategoria podmiotów uprawnionych do przekształcenia określona jest w art. 1 ust. 1a. Niesporne jest w niniejszej sprawie, że skarżący w dniu 23 stycznia 2009 r. złożył wniosek o przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości zabudowanej budynkiem mieszkalnym, nieruchomości, położonej w W. przy ul.[...] , działka nr [...], obręb[...], o powierzchni [...] m2. Z akt sprawy wynika, że niewątpliwie prawo użytkowania wieczystego zostało ustanowione na podstawie art. 214 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2000 r. Nr 46 , poz. 543 ze zm.). W myśl tego przepisu, poprzednim właścicielom, których prawa do odszkodowania za przejęte przez państwo grunty, budynki i inne części składowe nieruchomości, przewidziane w art. 7 ust. 4 i 5 i art. 8 dekretu z dnia 26 października 1945 r., wygasły na podstawie przepisów ustawy z dnia 29 kwietnia 1989 r. - o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (Dz.U. z 1991 r. Nr 30 poz. 127 ze zm.), jeżeli zgłosili oni lub ich następcy prawni w terminie do dnia 31 grudnia 1988 r. wnioski o oddanie gruntów w użytkowanie wieczyste, może zostać zwrócona jedna nieruchomość (ust. 1). Przy czym stosownie do ust. 2 tego artykułu zwrot nieruchomości, przysługuje poprzednim właścicielom działek zabudowanych domami jednorodzinnymi, małymi domami mieszkalnymi i domami, w których liczba izb nie przekracza 20, oraz domami, w których przed dniem 21 listopada 1945 r. została wyodrębniona własność poszczególnych lokali, a także domami, które stanowiły przed tym dniem własność spółdzielni mieszkaniowych. Warunkiem ustanowienia w tym trybie użytkowania wieczystego jest zatem spełnienie łącznie czterech przesłanek: grunt objęty musi być działaniem dekretu z 26 października 1945 r., dotychczasowy właściciel (jego następcy prawni) nie uzyskał i nie może już uzyskać prawa użytkowania wieczystego gruntu na podstawie art. 7 dekretu; wniosek w tym przedmiocie musi zostać złożony w okresie pomiędzy 1 sierpnia 1985 r. a 31 grudnia 1988 r., zaś nieruchomość w dniu 21 listopada 1945 r. winna być zabudowana budynkami określonymi w ust. 2 art. 214 u.g.n. Z powyższych ustaleń wynika zatem, że w dniu wejścia w życie ustawy o przekształceniu, tj. w dniu 13 października 2005r., dla nieruchomości położonej przy ul. [...] nie było ustanowione prawo użytkowania wieczystego na rzecz E. N. Bez znaczenia bowiem w tym postępowaniu jest czas rozpoznawania wniosku E. N. z dnia [...] maja 1988 r. o ustanowienie prawa użytkowania wieczystego. W świetle powyższych ustaleń, zgodzić się należy ze stanowiskiem orzekających w niniejszej sprawie organów, że skarżący nie spełnił warunków do przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości objętej ich wnioskiem. W konsekwencji stwierdzić należy, że kontrola zgodności z prawem zaskarżonej decyzji, a do tego ograniczają się kompetencje Sądu, nie wykazała, by decyzja ta jak i poprzedzająca ją decyzja Prezydenta W. z dnia [...] lutego 2009 r. nr [...] - wydana została z naruszeniem przepisów, o którym stanowi art. 145 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, a to zaś uzasadniało oddalenie skargi na podstawie art. 151 tejże ustawy. Stąd orzeczono jak w sentencji.