I SA/Wa 1220/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Anna Falkiewicz-Kluj po rozpoznaniu 21 czerwca 2021 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze sprzeciwu Gminy K. od decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z [...] kwietnia 2021 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia opłaty za pobyt w domu opieki społecznej postanawia odrzucić sprzeciw Decyzją z [...] stycznia 2021 r. nr [...] Burmistrz K. ustalił odpłatność za pobyt J. T. w DPS ul. [...] w K. w wysokości od [...] stycznia 2021 r. – [...] złotych miesięcznie (pkt 1 decyzji) oraz określił różnicę między odpłatnością wynikającą z umowy z [...] stycznia 2017 r. w wysokości [...] złotych a opłatą określoną w propozycji zawarcia umowy z [...] stycznia 2021 r. w wysokości [...] złotych za okres od [...] kwietnia 2020 r. do [...] stycznia 2021r. w wysokości [...] złotych miesięcznie, tj. w łącznej wysokości [...] złotych i zobowiązał J. S. do jej zapłaty w terminie do [...] lipca 2021 r. (pkt 2 decyzji). Po rozpatrzeniu odwołania J. S. decyzją z [...] kwietnia 2021r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. z 2020 r., poz. 256, dalej jako kpa) uchyliło powyższą decyzję i przekazało sprawę do ponownego rozpoznania organowi I instancji. W decyzji zawarto błędne pouczenie o prawie do wniesienia skargi do sądu administracyjnego w terminie 30 dni od dnia doręczenia odpisu decyzji, podczas gdy zgodnie z art. 64a i art. 64c § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., dalej jako ppsa) służył od niej sprzeciw, który wnosi się w terminie 14 dni od doręczenia. Powyższa decyzja została doręczona Burmistrzowi K. [...] kwietnia 2021 r. Pismem zatytułowanym "skarga" i nadanym w placówce pocztowej [...] maja 2021 r. Burmistrz K. zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie powyższą decyzję. W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej odrzucenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z art. 64a ppsa Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznaje niniejszą sprawę jako sprzeciw. Biorąc pod uwagę błędne pouczenie zawarte w zaskarżonej decyzji sąd przyjmuje, że termin na wniesienie sprzeciwu został zachowany. Pomimo tego sprzeciw podlega odrzuceniu. Na wstępie wskazać należy, że merytoryczne rozpatrzenie zasadności skargi poprzedzone jest w postępowaniu przed sądem administracyjnym badaniem dopuszczalności jej wniesienia. Skarga jest dopuszczalna, gdy przedmiot sprawy należy do właściwości sądu, skargę wniesie uprawniony podmiot, oraz gdy spełnia ona wymogi formalne i została złożona w terminie. Stwierdzenie braku którejkolwiek z wymienionych przesłanek dopuszczalności zaskarżenia uniemożliwia nadanie skardze dalszego biegu, co w konsekwencji prowadzi do jej odrzucenia. Zgodnie z art. 50 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., dalej jako ppsa), uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny, prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich oraz organizacja społeczna w zakresie jej statutowej działalności, w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób, jeżeli brała udział w postępowaniu administracyjnym. Uprawnionym do wniesienia skargi jest również inny podmiot, któremu ustawy przyznają prawo do wniesienia skargi. Zgodnie z art. 64b § 1 ppsa powyższe przepisy mają zastosowanie także do sprzeciwu. Powyższe przepisy należy odnieść do sytuacji jaka zaistniała w niniejszej sprawie, gdzie sprzeciw na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego wydaną w postępowaniu odwoławczym wniósł Burmistrz K. działający w imieniu Gminy K., tj. organ, który wydał decyzję w tej sprawie w pierwszej instancji. W uchwale składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 maja 2003 r. sygn. akt OPS 1/03 stwierdzono, że rola jednostki samorządu terytorialnego w postępowaniu administracyjnym jest wyznaczona przepisami prawa materialnego. Może być ona - jako osoba - stroną tego postępowania i wówczas organ ją reprezentujący będzie bronił jej interesu prawnego, korzystając z gwarancji procesowych, jakie przepisy kodeksu postępowania administracyjnego przyznają stronom tego postępowania. Ustawa może jednak organowi jednostki samorządu terytorialnego wyznaczyć rolę organu administracji publicznej w rozumieniu art. 5 § 2 pkt 3 kpa. Wtedy będzie on reprezentował interes jednostki samorządu terytorialnego w formach właściwych dla organu prowadzącego postępowanie. Powierzenie organowi jednostki samorządu terytorialnego właściwości do orzekania w sprawach indywidualnych w formie decyzji administracyjnej, niezależnie od tego czy nastąpiło to na mocy ustawy czy też w drodze porozumienia, wyłącza możliwość dochodzenia przez tę jednostkę jej interesu prawnego w trybie postępowania administracyjnego bądź sądowoadministracyjnego. Wówczas, według Naczelnego Sądu Administracyjnego, ta jednostka samorządu terytorialnego nie ma w dalszym postępowaniu legitymacji procesowej strony, nie jest podmiotem uprawnionym do zaskarżenia decyzji administracyjnej do sądu administracyjnego ani podmiotem legitymowanym do wystąpienia z powództwem do sądu powszechnego. Podobnie w uchwale I OPS 2/15 z 16 lutego 2016 r. Naczelny Sąd Administracyjny (NSA) przyjął, że jeżeli w danej sprawie decyzję wydaje starosta - powiat nie ma legitymacji procesowej strony na późniejszym etapie postępowania (chodziło tu o ustalenie od powiatu odszkodowania za nieruchomość przejętą pod drogę publiczną). W konsekwencji przez analogię należy przyjąć, iż w takiej sytuacji jak w sprawie niniejszej – gmina której burmistrz orzekał jako organ I instancji, nie ma legitymacji procesowej strony na dalszym etapie postępowania administracyjnego, nie jest też podmiotem uprawnionym do zaskarżenia decyzji administracyjnej II instancji do sądu administracyjnego. Gmina taka, w świetle ww. uchwał NSA, nie ma prawa strony ani zdolności skargowej na żadnym z późniejszych etapów postępowania a więc ani na etapie wznowienia postępowania ani np. postępowania nieważnościowego. Wg NSA jednostka samorządu terytorialnego nie może zajmować w tej samej sprawie zarówno pozycji organu wydającego decyzje jak i pozycji strony postępowania, w zależności od jej etapu. Wg. NSA w ustawowej roli organu orzekającego nie ma bowiem miejsca na jego własny interes prawny lub obowiązek, także wówczas, gdy w rzeczywistości decyzja ta dotykać może bezpośrednio lub pośrednio jego praw i obowiązków. Uchwałami NSA sądy administracyjne są związane (art. 269 § 1 ppsa). Mając powyższe na uwadze uznać należy, że Gmina K. nie posiada w niniejszej sprawie przymiotu strony skarżącej w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Wobec tego sprzeciw okazał się niedopuszczalny z innych przyczyn w rozumieniu art. 58 § 1 pkt 6 w zw. z art. 64b § 1 ppsa co skutkowało jego odrzuceniem.