I SA/Wa 1221/09

PostanowienieWSA w Warszawie2009-10-13

Skład orzekający: Referendarz Sądowy Dariusz Pirogowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawcy spełnili przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych, w szczególności czy wykazali, że nie są w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny?
Ratio decidendi
Wnioskodawcy nie wykazali, że nie są w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, ponieważ nie przedstawili pełnej informacji o swojej sytuacji materialnej, a wezwania do uzupełnienia wniosku pozostały bez odpowiedzi. Analiza przedstawionych informacji nie uzasadnia twierdzenia o ubóstwie uniemożliwiającym uiszczenie wpisu sądowego.
Stan faktyczny
Wnioskodawcy (J.W., J.W. i D.W.) złożyli wnioski o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Ministra Infrastruktury. Wnioskodawcy przedstawili częściowe informacje o swojej sytuacji materialnej, wskazując na dochody, wydatki i zadłużenie. Referendarz sądowy wezwał ich do uzupełnienia wniosków poprzez przedłożenie dokumentów potwierdzających ich sytuację finansową i majątkową, jednak wezwania te pozostały bez odpowiedzi.
Rozstrzygnięcie
Postanowiono odmówić J. i J. małżonkom W. oraz D.W. przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym częściowe zwolnienie od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz Sądowy Dariusz Pirogowicz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 13 października 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J.W. i J.W. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym częściowe zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi D.W., J.W. i J.W. na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] czerwca 2009 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenie decyzji postanawia odmówić J. i J. małżonkom W. przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym częściowe zwolnienie od kosztów sądowych. P O S T A N O W I E N I E Dnia 13 października 2009 r. Referendarz Sądowy Dariusz Pirogowicz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 13 października 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku D.W. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym częściowe zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi D.W., J.W. i J.W. na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] czerwca 2009 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenie decyzji postanawia odmówić D.W. przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym częściowe zwolnienie od kosztów sądowych. P O S T A N O W I E N I E Dnia 13 października 2009 r. Referendarz Sądowy Dariusz Pirogowicz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 13 października 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J.W. i J.W. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym częściowe zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi D.W., J.W. i J.W. na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] czerwca 2009 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenie decyzji postanawia odmówić J. i J. małżonkom W. przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym częściowe zwolnienie od kosztów sądowych. U Z A S A D N I E N I E J. i J. małżonkowie W. wnioskiem z dnia 24 sierpnia 2009 r., uzupełnionym wnioskami z dnia 10 września 2009 r. zwrócili się o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym częściowe zwolnienie od kosztów sądowych (w wysokości obejmującej połowę wpisu) w sprawie ze skargi D.W., J.W. i J.W. na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] czerwca2009 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji administracyjnej. W formularzach wniosków o przyznanie prawa pomocy skarżący podali, że prowadzą wspólne gospodarstwo domowe. Mają na utrzymaniu uczącego się syna. J.W. jest osoba bezrobotną bez prawa do zasiłku. Jedynym dochodem rodziny jest uzyskiwane przez J.W. wynagrodzenia za prace w kwocie [...] złotych netto, z którego są oni w stanie uiścić wpis od skargi w wysokości 50%, tj. 100 złotych, kosztem spłaty zadłużenia. Z uzyskiwanych przez J.W. dochodów spłaca ona bowiem (za pośrednictwem Komornika przy Sądzie Rejonowym w L.) posiadane zadłużenie. Skarżący są właścicielami domu o pow. [...] m2 oraz 1/10 udziału w prawie użytkowania wieczystego gruntu o pow. [...] m2. J.W. podała, że koszt utrzymania mieszkania wynosi ok. [...] złotych miesięcznie. Na wyżywienie, lekarstwa i środki czystości pozostaje więc rodzinie kwota [...] złotych, tj. [...] zł na osobę, która jest niższa od progu ubóstwa. Wskazała ponadto, iż we wrześniu rodzina gościła - w ramach wymiany międzynarodowej - ucznia ze szkoły niemieckiej. Z tego względu miała zwiększone wydatki o ok. 300-400 złotych. Rodzina nie posiada oszczędności. Nie zatrudnia i nie pozostaje w innym stosunku prawnym z adwokatem lub radcą prawnym. Celem oceny rzeczywistego stanu majątkowego skarżących i ich możliwości płatniczych, pismami z dnia 15 września 2009 r. referendarz sądowy wezwał w trybie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) J. i J. W. do złożenia: zaświadczenia z zakładu pracy J.W. o uzyskiwanym przez nią wynagrodzeniu; dokumentów potwierdzających wielkość nieruchomości stanowiącej przedmiot użytkowania wieczystego, w którym to prawie udział (1/10) mają skarżący; zaświadczenia z właściwego Urzędu Pracy potwierdzającego, że J.W. jest osobą bezrobotną oraz wskazującego czy pobiera on zasiłek dla bezrobotnych; wykazu i wyciągów z posiadanych przez skarżących rachunków bankowych za ostatnie trzy miesiące poprzedzające datę złożenia wniosku. Powyższe wezwania zostały doręczone J.W. w dniu 23 września 2009 r. a J.W. w dniu 1 października 2009 r. i do chwili wydania niniejszego rozstrzygnięcia pozostały one bez odpowiedzi. Mając powyższe na uwadze stwierdzono co następuje. W myśl art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej p.p.s.a.) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie częściowym (o taki zakres prawa pomocy wnioskują skarżący), stosownie do art. 245 § 3 p.p.s.a. obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Zgodnie zaś z art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym następuje – gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Z przepisu tego wynika, że ciężar udowodnienia braku możliwości pokrycia kosztów postępowania sądowego spoczywa na wnioskującym o przyznanie prawa pomocy. To wnioskodawca jako osoba zainteresowana winien wykazać zasadność złożonego wniosku oraz spełnienie ustawowych przesłanek. W badanej sprawie małżonkowie W. nie wykazali, że nie są w stanie ponieść kosztów postępowania w pełnej wysokości bez ryzyka wystąpienia uszczerbku utrzymania siebie i rodziny. Przede wszystkim nie przedstawili oni pełnej informacji pozwalającej na ocenę ich sytuacji materialnej. Wezwani zaś w trybie art. 255 p.p.s.a przez referendarza sądowego do przedłożenia dokumentów, które umożliwiłyby taką ocenę, pozostawili to wezwanie bez odpowiedzi. Analizując zaś przedstawione w formularzach wniosków informacje dotyczące sytuacji materialnej rodziny nie można stwierdzić, by uiszczenie pełnego wpisu, tj. 200 złotych (należnego solidarnie od małżonków i D.W.) leżało poza zakresem ich możliwości finansowych. Wprawdzie rodzina posiada bliżej nieokreślone zadłużenie i ponosi znaczne wydatki związane z utrzymaniem domu (ok. [...] złotych miesięcznie), niemniej mając na względzie stały i regularny dochód uzyskiwany przez J.W. w kwocie [...] złotych netto oraz fakt, iż jako właściciele domu o pow. [...] m2 mają oni w pełni zabezpieczone potrzeby mieszkaniowe nie sposób przyjąć, iż rodzina jest na tyle uboga, że poniesienie przez nią kosztów pełnego wpisu (200 złotych) może stwarzać zagrożenie dla ich ekonomicznej egzystencji. Nie może zmienić tej oceny wskazywana przez stronę okoliczność poniesienia we wrześniu 2009 r. dodatkowych wydatków związanych z goszczeniem ucznia z nienieckiej szkoły. Wydatki z tym związane miały bowiem charakter incydentalny i nie stanowią one stałej pozycji w domowym budżecie. W tej sytuacji, na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono jak w sentencji. P O S T A N O W I E N I E Dnia 13 października 2009 r. Referendarz Sądowy Dariusz Pirogowicz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 13 października 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku D.W. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym częściowe zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi D.W., J.W. i J.W. na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] czerwca 2009 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenie decyzji postanawia odmówić D.W. przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym częściowe zwolnienie od kosztów sądowych. U Z A S A D N I E N I E D.W. wnioskiem z dnia 24 sierpnia 2009 r., uzupełnionym wnioskiem z dnia 10 września 2009 r. zwróciła się o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym częściowe zwolnienie od kosztów sądowych (w wysokości obejmującej połowę wpisu) w sprawie ze skargi J.W., J.W. oraz własnej na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] czerwca2009 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji administracyjnej. W formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżąca podała, że prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe. Jest rencistką i otrzymuje rentę w wysokości [...] złotych . Koszt utrzymania mieszkania to ok. [...] złotych. Na żywność i lekarstwa pozostaje więc jej ok. [...] złotych. Z uwagi na to, że w miesiącu sierpniu opłata za gaz była niższa, pozostała jej obecnie kwota 100 złotych i w związku z tym jest ona w stanie uiścić wpis w tej wysokości. Skarżąca jest współwłaścicielką prawa użytkowania wieczystego gruntu o pow. [...] m2 w udziale wynoszącym 9/10 części. Nie posiada oszczędności. Nie zatrudnia i nie pozostaje w innym stosunku prawnym z adwokatem lub radcą prawnym. Celem oceny rzeczywistego stanu majątkowego skarżącej i jej możliwości płatniczych, pismem z dnia 15 września 2009 r. referendarz sądowy wezwał w trybie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) D.W. do złożenia: dokumentów potwierdzających uzyskiwany dochód oraz dokumentów potwierdzających wielkość nieruchomości stanowiącej przedmiot użytkowania wieczystego, w którym to prawie ma ona udział. Ponadto, wobec zawarcia w formularzu wniosku informacji, że skarżąca nie posiada ani mieszkania ani domu, referendarz wezwał ją do wyjaśnienia na podstawie jakiego tytułu prawnego zamieszkuje ona obecnie w mieszkaniu przy ul. [...] w L. Powyższe wezwanie zostało doręczone skarżącej w dniu 1 października 2009 r. i do chwili wydania niniejszego rozstrzygnięcia pozostało bez odpowiedzi. Mając powyższe na uwadze stwierdzono co następuje. W myśl art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej p.p.s.a.) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie częściowym (o taki zakres prawa pomocy wnioskuje skarżąca), stosownie do art. 245 § 3 p.p.s.a. obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Zgodnie zaś z art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym następuje – gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Z przepisu tego wynika, że ciężar udowodnienia braku możliwości pokrycia kosztów postępowania sądowego spoczywa na wnioskującym o przyznanie prawa pomocy. To wnioskodawca jako osoba zainteresowana winien wykazać zasadność złożonego wniosku oraz spełnienie ustawowych przesłanek. W badanej sprawie D.W. nie wykazała, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania w pełnej wysokości bez ryzyka wystąpienia uszczerbku swojego utrzymania. Przede wszystkim nie przedstawiła ona pełnej informacji pozwalającej na ocenę jej sytuacji materialnej, w tym dokumentów potwierdzających uzyskiwany przez nią dochód. Wezwana zaś w trybie art. 255 p.p.s.a przez referendarza sądowego do przedłożenia dokumentów, które umożliwiłyby taką ocenę, pozostawiła to wezwanie bez odpowiedzi. Analiza zaś przedstawionych w formularzu wniosku niepełnych informacji dotyczących jej sytuacji materialnej, nie uzasadnia oceny, że uiszczenie tytułem wpisu kwoty 200 złotych (należnego solidarnie od skarżącej i małżonków J. i J. W.) leżało poza zakresem jej możliwości finansowych. Skarżąca posiada bowiem stałe i regularne źródło dochodów w postaci renty w kwocie [...] złotych, z której przy własnej zapobiegliwości i ograniczeniu wydatków jest w stanie zabezpieczyć środki niezbędne do jego uiszczenia, bez ryzyka zagrożenia uszczerbkiem w kosztach koniecznego utrzymania. Posiada ona również, zabezpieczone potrzeby mieszkaniowe (choć nie wskazuje tytułu prawnego, na podstawie którego zamieszkuje pod adresem podanym we wniosku). W tym stanie rzeczy, nie sposób przyjąć, iż wykazała ona, że jest osobą na tyle ubogą, że poniesienie przez nią kosztów pełnego wpisu (200 złotych), którego połowę jak sama twierdzi jest w stanie uiścić, może stwarzać zagrożenie dla jej ekonomicznej egzystencji. W tej sytuacji, na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło