I SA/Wa 123/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Magdalena Durzyńska Sędziowie WSA Marta Kołtun – Kulik WSA Joanna Skiba (spr.) Protokolant starszy sekretarz sądowy Katarzyna Krynicka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 sierpnia 2016 r. sprawy ze skargi M. W. na postanowienie Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej z dnia [...] listopada 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania oddala skargę Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] listopada 2015 r. nr [...] Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa utrzymała w mocy postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 2015 r. nr [...] odmawiające wznowienia postępowania administracyjnego zakończonego ostateczną decyzją Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 1995 r. nr [...]. Zaskarżone postanowienie wydane zostało w oparciu o następujący stan faktyczny i prawny sprawy. Wojewoda [...] postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2015 r. nr [...] odmówił wznowienia postępowania administracyjnego zakończonego ostateczną decyzją Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 1995 r. nr [...], potwierdzającą nabycie z mocy prawa przez Gminę W. nieodpłatnie własności nieruchomości objętej księgą wieczystą nr [...]. Wnioskiem z dnia 25 maja 2015 r. M. W. wystąpiła do Wojewody [...] o wznowienie postępowania zakończonego decyzją komualizacyjną Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 1995 r. W uzasadnieniu postanowienia odmawiającego wznowienia postępowania, Wojewoda [...] dokonał analizy przepisów Kpa dotyczących tej instytucji. Wskazał, że organ jest zobowiązany na wstępie zbadać czy wniosek o wznowienie postępowania dotyczy postępowania zakończonego decyzją ostateczną, czy jest oparty na ustawowych przesłankach oraz czy został wniesiony z zachowaniem terminów. Stwierdził, że M.W. pismem z dnia [...] listopada 2013 r. zwróciła się z zapytaniem do tut. organu o wyjaśnienie okoliczności podjęcia decyzji Wojewody [...] w 1995 r. Z treści tego pisma (noszącego datę 26 listopada 2013 r.) wynika, że już wówczas M. W. wiedziała o decyzji komunalizacyjnej Wojewody [...] z [...] grudnia 1995 r. nr [...]. W konkluzji postanowienia Wojewoda [...] stwierdził, że Pani M. W. nie wskazała we wniosku o wznowienie postępowania konkretnie żadnej z przesłanek wznowienia postępowania wymienionych w art. 145 § 1, art. 145a § 1 lub art. 145b § 1 Kpa, a także nie zachowała terminu złożenia wniosku o wznowienie postępowania, o którym mowa w art. 148 Kpa. M. W. wniosła zażalenie na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 2015 r. nr [...] Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa rozpoznając wniesione zażalenie stwierdziła, że zaistniały przesłanki do wydania postanowienia o odmowie wznowienia. Organ administracji publicznej rozpoznając podanie o wznowienie postępowania w pierwszej kolejności powinien ustalić, czy odpowiada ono warunkom formalnoprawnym albowiem od tego uzależniony jest dalszy tok postępowania i rodzaj wydawanych aktów. W szczególności zaś organ zobowiązany jest do ustalenia, czy wnioskodawca jest stroną postępowania a jeżeli tak, to czy zachował termin do wystąpienia z podaniem o wznowienie postępowania. Wojewoda [...] badał m. in. czy zostały spełnione przesłanki z art. 145, art. 145a 1 art. 145b Kpa oraz czy wnioskodawczyni wystąpiła o wznowienie postępowania we właściwym terminie. Po analizie zebranego materiału dowodowego uznał, że powyższe przesłanki nie zostały spełnione, a ponadto że M. W. w dniu 26 listopada 2013 r., zwróciła się z zapytaniem o wyjaśnienie okoliczności podjęcia decyzji Wojewody [...] w 1995 r. Zdaniem Komisji fakt ten dowodzi, iż już wówczas wiedziała o decyzji komunalizacyjnej Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 1995 r., a więc uchybiła terminom do wniesienia przedmiotowego wniosku. Tym samym, w opinii Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej, należy zgodzić się z Wojewodą [...], że skarżąca nie wskazała przesłanek warunkujących wznowienie postępowania oraz że złożyła wniosek z uchybieniem terminu określonego w art. 148 Kpa, a więc nie służy jej prawo żądania wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 1995 r. nr [...] z przyczyn formalnych. Jednocześnie Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa stwierdza, że M. W. w uzasadnieniu zażalenia z dnia 12 sierpnia 2015 r. nie udowodniła zachowania właściwego terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania, co jest warunkiem sine qua non jego pozytywnego rozpoznania. Z uwagi na powyższe Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa orzekła jak w sentencji. M. W. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na postanowienie Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej nr [...]. W skardze wniosła o wznowienie postępowania stosownie do art. 145 § 1 pkt 4 oraz 2 kpa. W uzasadnieniu skargi przedstawiła swoje stanowisko dotyczące prawidłowości decyzji Wojewodę [...] z dnia [...] grudnia 1995 r. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując argumenty zawarte w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Przedmiotem rozpoznania przez Sąd była skarga na postanowienie Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej, utrzymujące w mocy postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 2015 r. nr [...], odmawiające wznowienia postępowania administracyjnego zakończonego ostateczną decyzją Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 1995 r. nr [...]. Zatem przedmiotem oceny w niniejszej sprawie jest postanowienie, wydane na podstawie 149 § 1 K.p.a. w związku z art. 148 § 1 K.p.a., podjęte w trybie nadzwyczajnym wznowienia postępowania. Przeprowadzona przez Sąd w niniejszej sprawie kontrola legalności zaskarżonego postanowienia oraz na zasadzie art. 135 P.p.s.a. postanowienia organu pierwszej instancji wykazała, że zarówno zaskarżone postanowienie, jak i poprzedzające je postanowienie odpowiadają prawu. W związku powyższym wyjaśnić należy, że wznowienie postępowania administracyjnego jest instytucją procesową stwarzającą prawną możliwość ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy zakończonej decyzją ostateczną, jeżeli postępowanie, w którym ona zapadła, dotknięte było kwalifikowaną wadliwością prawną przewidzianą w art. 145 § 1, art. 145a § 1 lub art. 145b § 1 K.p.a. W postępowaniu w sprawie wznowienia postępowania administracyjnego wyróżnia się fazę wstępną, w której dokonuje się oceny wniosku o wznowienie postępowania pod kątem dopuszczalności wznowienia postępowania oraz postępowanie rozpoznawcze, którego celem jest ustalenie, czy istnieją podstawy wznowienia, a także etap rozstrzygania o losach decyzji zapadłej w postępowaniu, które zostało wznowione. Pierwsza faza postępowania o wznowienie polega na zbadaniu czysto formalnych przesłanek dopuszczalności wznowienia postępowania (takich jak przykładowo: zachowanie terminu czy wskazanie ustawowej podstawy wznowienia). Stwierdzenie niedopuszczalności wznowienia postępowania kończy już na tym etapie postępowanie w sprawie wznowienia i skutkuje wydaniem, na podstawie art. 149 § 3 K.p.a., postanowienia o odmowie wznowienia postępowania. Odmowa taka jest zatem w istocie odmową zbadania, czy rzeczywiście istniały powołane we wniosku o wznowienie postępowania podstawy wznowienia. Gdy w świetle twierdzeń wynikających już z samego wniosku o wznowienie wynika, że brak jest ustawowych podstaw do wznowienia, wniosek składa podmiot niebędący stroną albo termin do jego złożenia nie został zachowany, organ wydaje takie postanowienie o odmowie wznowienia postępowania (art. 149 § 3 K.p.a.). Przenosząc przedstawione rozważania na grunt niniejszej sprawy należy stwierdzić, że odmowa wznowienia nastąpiła z przyczyn stricte formalnych, a więc wskutek oceny, że skarżąca wniosek o wznowienie postepowania złożyła z uchybieniem terminu do jego wniesienia. Przepisy bowiem ograniczają w czasie uprawnienie do złożenia wniosku o wznowienie postępowania. Termin stanowiący to ograniczenie wynosi jeden miesiąc, a początkowy moment jego biegu wyznaczony został w zależności od okoliczności stanowiącej podstawę wznowienia. Z akt sprawy wynika, że zaskarżone rozstrzygnięcie oraz poprzedzające je postanowienie zapadły w związku z pismem skarżącej z dnia 25 maja 2015 r., w którym żądała wznowienia postępowania w sprawie komunalizacji działki nr [...], dokonanej decyzją Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 1995 r. Organy obu instancji odmówiły jednak wznowienia postępowania stwierdzając, że w sprawie nie został zachowany termin do wznowienia postępowania. Zdaniem Sądu materiał dowodowy sprawy potwierdza prawidłowość stanowiska organów w tym zakresie. W świetle bowiem art. 148 § 2 kpa bez znaczenia dla ustalenia daty dowiedzenia się przez stronę o przesłance uzasadniającej żądanie wznowienia postępowania jest ocena prawidłowości lub wiarygodności tej okoliczności. Istotne jest zaś jedynie to, aby do strony dotarła wiadomość o istnieniu tej przesłanki. To ostatnie zaś miało miejsce w przedmiotowej sprawie znacznie wcześniej, co najmniej w dniu [...] grudnia 2014 r. ( vide: pismo skarżącej skierowane do Urzędu Wojewódzkiego w K. z tej daty). Biorąc więc pod uwagę fakt, że skarżąca wniosła do organu podanie o wznowienie postępowania w dniu 25 maja 2015 r. nie ulega wątpliwości, że miesięczny termin dla skutecznego złożenia wniosku o wznowienie w niniejszej sprawie nie został zachowany. Słusznie również organ odwoławczy wykazał, że wiedzę o wydaniu decyzji przez Wojewodę [...] z 1995 r. skarżąca podnosiła również w piśmie z dnia 2 grudnia 21 grudnia 2013 r. W konsekwencji Sąd nie ma podstaw do odniesienia się do wielu twierdzeń zawartych w skardze, a zmierzających do merytorycznego uzasadnienia żądania, jako że wybiegają one poza zakres rozstrzygnięcia organów, a zatem pozostają bez wpływu na rozstrzygnięcie. W niniejszej sprawie z powodów formalnych nastąpiła bowiem blokada dalszej części postępowania, a jedynie na kolejnym etapie postępowania wznowieniowego Sąd władny byłby to uczynić. Ze względu na powyższe należało uznać, że zaskarżone postanowienie organu II instancji, jak i postanowienie pierwszoinstancyjne pozostają w zgodzie z prawem, a w konsekwencji skarga podlegała oddaleniu stosownie do art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.).