I SA/Wa 1231/15
PostanowienieWSA w Warszawie2015-07-22
Skład orzekający: Justyna Wtulich
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca, który jest zwolniony z obowiązku uiszczenia kosztów sądowych z mocy ustawy w sprawach z zakresu pomocy społecznej, może jednocześnie uzyskać prawo pomocy w zakresie ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika?Ratio decidendi
Wnioskodawca, który jest zwolniony z obowiązku uiszczenia kosztów sądowych z mocy ustawy w sprawach z zakresu pomocy społecznej, może uzyskać prawo pomocy w zakresie ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika, jeśli wykaże, że jego sytuacja materialna jest na tyle trudna, że nie jest w stanie ponieść kosztów ustanowienia takiego pełnomocnika bez uszczerbku w koniecznym utrzymaniu. Prawo pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika jest niezależne od ustawowego zwolnienia z opłat sądowych.Stan faktyczny
J. S. złożył skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w sprawie odmowy przyznania zasiłku okresowego. Wraz ze skargą złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata lub radcy prawnego. Wnioskodawca utrzymuje się z prac dorywczych, nie posiada majątku i korzysta z pomocy Ośrodka Pomocy Społecznej. Sąd rozpoznał wniosek o przyznanie prawa pomocy.Rozstrzygnięcie
Przyznano J. S. prawo pomocy poprzez ustanowienie radcy prawnego.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy Justyna Wtulich Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 22 lipca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku J. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi J. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] maja 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku okresowego postanawia : przyznać J. S. prawo pomocy poprzez ustanowienie radcy prawnego.
W dniu 16 lipca 2015 r. (data stempla biura podawczego) do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynęła skarga J. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] maja 2015 r. nr [...] wraz z formularzem wniosku o przyznanie prawa pomocy, w którym wnioskodawca wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego i adwokata.
Z nadesłanego oświadczenia o stanie rodzinnym, majątkowym i uzyskiwanych dochodach wynika, że wnioskodawca prowadzi jednoosobowe gospodarstwo i utrzymuje się z dochodu uzyskiwanego z tytułu wykonywania prac dorywczych w wysokości [...] zł miesięcznie. Wnioskodawca podał, że nie posiada żadnego majątku, nieruchomości, zasobów pieniężnych czy przedmiotów wartościowych.
Z akt administracyjnych sprawy wynika, że wnioskodawca korzysta z pomocy Ośrodka Pomocy Społecznej [...] w postaci różnego rodzaju zasiłków. Ze znajdującej się w aktach umowy o pracę wynika, że wnioskodawca był zatrudniony na czas określony tj. do dnia [...] maja 2015 r. w [...] w [...] i otrzymywał wynagrodzenie w wysokości [...] zł brutto miesięcznie plus premia uznaniowa. Z dołączonej historii rachunku bankowego za okres od [...] lutego 2013 r. do [...] kwietnia 2015 r. wynika, że konto wnioskodawcy było zasilane tylko środkami z tytułu otrzymywanego wynagrodzenia lub rozliczenia za towar przez [...].
W tym stanie sprawy stwierdzono, co następuje:
Stosownie do treści art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w jego toku.
Zgodnie z art. 245 § 1 - 3 p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego.
Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 1 i 2).
Mając na uwadze okoliczności niniejszej sprawy uznać należy, że wnioskodawca wykazał, iż znajduje się w sytuacji materialnej kwalifikującej go do przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie pełnomocnika z urzędu. Stwierdzono, że sytuacja majątkowa wnioskodawcy jest na tyle trudna, że nie jest on w stanie ponieść kosztów ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika z wyboru bez uszczerbku w utrzymaniu koniecznym. Z tego względu, przyznano wnioskodawcy prawo pomocy poprzez ustanowienie radcy prawnego z urzędu.
Ze względu na fakt, iż wnioskodawca wniósł o ustanowienie pełnomocnika nie precyzując konkretnie, czy wnosi o ustanowienie adwokata czy radcy prawnego, dokonano wyboru i ustanowiono wnioskodawcy radcę prawnego urzędu. Wyjaśnić należy, że dla zapewnienia stronie należytej reprezentacji przed sądem administracyjnym wystarczające jest bowiem ustanowienie jednego pełnomocnika. Zgodnie bowiem z treścią art. 205 § 2 p.p.s.a. niezbędne koszty postępowania strony reprezentowanej przez zawodowego pełnomocnika obejmują wynagrodzenie i wydatki jednego adwokata lub radcy prawnego.
Jednocześnie wskazać należy, że w sprawie nie orzekano w przedmiocie zwolnienia od kosztów sądowych, bowiem wnioskodawca zwolniony jest z obowiązku uiszczenia kosztów sądowych z mocy ustawy. Zwolnienie to wynika z przepisu art. 239 pkt 1 lit. a ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zgodnie z którym strona skarżąca działanie, bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej (taka sytuacja ma miejsce w rozpoznawanej sprawie) nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych.
Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. orzeczono, jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło