I SA/Wa 124/18

WyrokWSA w Warszawie2018-04-20

Skład orzekający: Magdalena Durzyńska, Dorota Apostolidis, Przemysław Żmich

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Prezydent miasta może zostać ukarany grzywną za niewykonanie wyroku sądu administracyjnego, który zobowiązał go do rozpoznania wniosku o odszkodowanie w określonym terminie, pomimo istnienia dużej liczby podobnych spraw i wprowadzonych nowych procedur?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że Prezydent miasta, który przez długi czas nie wykonuje prawomocnego wyroku zobowiązującego go do rozpoznania wniosku o odszkodowanie, pomimo wcześniejszego ukarania grzywną, może zostać ponownie ukarany grzywną. Wysokość grzywny powinna być adekwatna do okoliczności sprawy, uwzględniając czas zwłoki i dotychczasowe działania organu, ale nie powinna być nadmierną represją. Sąd oddalił żądanie przyznania skarżącej połowy zasądzonej grzywny, uznając, że taka sankcja jest zarezerwowana dla szczególnie jaskrawych przypadków niewykonywania wyroków i wymaga wykazania szkody.
Stan faktyczny
Skarżąca E. C. wniosła skargę o ukaranie grzywną Prezydenta W. za niewykonanie wyroku WSA w Warszawie z 2016 r., który zobowiązał go do rozpoznania wniosku o odszkodowanie w terminie 3 miesięcy. Pomimo upływu wielu terminów, w tym wyznaczonego przez sąd, organ nie wydał decyzji. Wcześniej Prezydent został ukarany grzywną 500 zł za bezczynność, ale nadal nie wykonał wyroku. Skarżąca domagała się wymierzenia wyższej grzywny i przyznania jej połowy zasądzonej kwoty. Prezydent argumentował, że opóźnienia wynikają z dużej liczby spraw, skomplikowania stanu faktycznego oraz wprowadzonych nowych procedur.
Rozstrzygnięcie
1. Wymierza Prezydentowi W. grzywnę w wysokości 2000 złotych. 2. Stwierdza, że bezczynność organu w wykonaniu wyroku miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. 3. Oddala skargę w pozostałej części. 4. Zasądza od Prezydenta W. na rzecz E. C. kwotę 680 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Magdalena Durzyńska Sędziowie: WSA Dorota Apostolidis WSA Przemysław Żmich (spr.) Protokolant referent – stażysta Katarzyna Matecka - Caban po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 kwietnia 2018 r. sprawy ze skargi E. C. w przedmiocie niewykonania przez Prezydenta W. wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 19 lutego 2016 r. sygn. akt I SAB/Wa 776/15 1. wymierza Prezydentowi W. grzywnę w wysokości 2000 (dwa tysiące ) złotych; 2. stwierdza, że bezczynność organu w wykonaniu wyroku miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 3. oddala skargę w pozostałej części; 4. zasądza od Prezydenta W. na rzecz E. C.kwotę 680 (sześćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. E. C. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę o ukaranie grzywną Prezydenta W., wnosząc o wymierzenie Prezydentowi W. grzywny za niewykonanie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z [...] lutego 2016 r. sygn. akt [...] zobowiązującego Prezydenta W. do rozpoznania wniosku o odszkodowanie za nieruchomość położoną w W. przy ul. [...], w terminie 3 miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. Skarżąca wniosła o: 1) wymierzenie organowi grzywny w wysokości, co najmniej 10.000 zł; 2) przyznanie od organu na rzecz skarżącej sumy pieniężnej w wysokości połowy zasądzonej grzywny; 3) stwierdzenie, że bezczynność organu w wykonaniu wyroku miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 4) przeprowadzenie postępowania o ukaranie organu grzywną w trybie uproszczonym; 5) zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego w wysokości prawem przepisanej. W uzasadnieniu podniosła, że organ nie dotrzymał w sprawie następujących terminów: 1) terminu wynikającego z art. 35 Kpa - postępowanie zostało wszczęte 27 maja 2015 r., a zatem powinno było zostać zakończone najpóźniej 27 lipca 2015 r., 2) terminu wyznaczonego przez Wojewodę [...], który upłynął na początku marca 2015 r., 3) terminu wyznaczonego przez WSA w Warszawie w wyroku o sygn. akt [...], który upłynął 25 sierpnia 2016 r., 4) terminu wyznaczonego przez organ, który upłynął 31 marca 2017 r. Organ zignorował również wydanie prawomocnego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z [...] lutego 2017 r. wymierzającego grzywnę w wysokości 500 zł. W uzasadnieniu skarżąca podniosła, że przed Prezydentem W. toczy się postępowanie w przedmiocie rozpoznania wniosku z 27 maja 2015 r. o przyznanie odszkodowania, na podstawie art. 215 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami, za nieruchomość położoną przy ul. [...]. Pomimo upływu terminu do załatwienia sprawy, wynikającego z art. 35 Kpa, Prezydent nadal nie zakończył przedmiotowego postępowania. Ze względu na niezałatwienie sprawy w ustawowym terminie, pełnomocnik skarżącej wniósł do Wojewody [...] zażalenie na bezczynność, które Wojewoda uznał za uzasadnione i postanowieniem nr [...] z [...] grudnia 2015 r. wyznaczył Prezydentowi 3-miesięczny termin na zakończenie postępowania od daty doręczenia postanowienia. Termin ten upłynął bezskutecznie na początku marca 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z [...] lutego 2016 r. sygn. akt: [...] zobowiązał Prezydenta W. do rozpoznania wniosku o odszkodowanie za przedmiotową nieruchomość w terminie 3 miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. Pomimo sądowego zobowiązania organu do wydania decyzji w tej sprawie, postępowanie nadal nie zostało zakończone. Następnie pełnomocnik skarżącej pismem z 25 sierpnia 2016 r. wezwał Prezydenta do załatwienia sprawy i wykonania prawomocnego wyroku Sądu w trybie art. 154 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.) – zwanej dalej "Ppsa", ze względu na to, że akta zostały organowi zwrócone 25 maja 2016 r., a więc ponad 1,5 roku temu. Oznacza to, że termin na rozpoznanie sprawy upłynął 25 sierpnia 2016 r. Tymczasem organ nie wykonał prawomocnego wyroku Sądu do tej pory. W związku ze zignorowaniem powyższego wezwania przez Prezydenta, pełnomocnik skarżącej wniósł skargę o ukaranie go grzywną 3 października 2016 r. Organ również w tym przypadku wykazał się bezczynnością, ponieważ naruszył art. 54 § 2 Ppsa. Skarga wraz z aktami sprawy wpłynęła do Sądu dopiero 23 listopada 2016 r., a więc znacząco po upływie ustawowego terminu na przekazanie akt. Pismem z 24 listopada 2016 r. Prezydent W. poinformował, że w przedmiotowej sprawie trwa analiza zebranej dokumentacji. Po pozytywnym zweryfikowaniu zgromadzonego materiału, ostatnią czynnością przed wydaniem merytorycznej decyzji, pozostanie zlecenie sporządzenia operatu szacunkowego. Równocześnie organ ustalił nowy termin zakończenia postępowania na 31 marca 2017 r. Wydaje się, że 3-miesięczny termin na załatwienie sprawy wyznaczony przez Sąd powinien być wystarczający na dokonanie analizy zebranej dokumentacji oraz na zlecenie wykonania operatu szacunkowego, a zatem prawie 2-letnia bezczynność Prezydenta w tym przedmiocie jest jawnym przykładem nierespektowania przez organ prawomocnego i wykonalnego wyroku Sądu. WSA w Warszawie, po rozpoznaniu skargi z 3 października 2016 r. o ukaranie Prezydenta W. grzywną, wyrokiem z [...] lutego 2017 r. sygn. akt [...] nałożył na organ grzywnę w wysokości 500 zł oraz stwierdził, że bezczynność Prezydenta miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Znacząca dla sprawy jest okoliczność, że Prezydent dysponuje koniecznym do wydania decyzji materiałem dowodowym (jak sam to przyznał w piśmie z 24 listopada 2016 r.), a jedynym brakującym dokumentem jest operat szacunkowy. Ponad roczny okres (a prawie 2-letni od czasu wydania wyroku przez WSA w Warszawie) analizowania zebranej w sprawie dokumentacji jest wystarczający na zweryfikowanie wszystkich ustawowych przesłanek koniecznych do ustalenia odszkodowania. Wobec niedotrzymywania przez organ kolejnych terminów w sprawie, w tym lekceważenia terminu wyznaczonego przez Sąd, pełnomocnik skarżącej pismem z 17 lipca 2017 r. wezwał organ do wypłaty odszkodowania w trybie art. 154 § 4 i 5 Ppsa za szkodę powstałą na skutek niewykonania prawomocnego orzeczenia WSA w Warszawie. W piśmie z 25 sierpnia 2017 r. organ poinformował stronę, że w związku z tym, że 27 września 2016 r. wprowadzona została nowa procedura postępowania w Wydziale Spraw Dekretowych, konieczne będzie dokonanie analizy zgromadzonej dokumentacji pod kątem sprawdzenia, czy w sprawie nie występują okoliczności uniemożliwiające wydanie decyzji. W przypadku ustalenia iż takie okoliczności nie występują, podjęte mają zostać czynności zmierzające do zlecenia operatu szacunkowego. Jednocześnie organ wyznaczył nowy termin rozpatrzenia wniosku na 31 stycznia 2018 r. Usprawiedliwianie prawie 2-letniej bezczynności organu wprowadzeniem nowej procedury uznać należy za niewystarczające i niewiarygodne. Przyswojenie bowiem nowych zasad postępowania powinno pracownikom zająć nie dłużej, niż miesiąc, tymczasem organ nie podejmuje w sprawie żadnych czynności od ponad roku po wprowadzeniu nowej procedury. Skoro organ dysponuje odpowiednim materiałem dowodowym (brak operatu szacunkowego jest jednoznacznie wynikiem bezczynności Prezydenta), a sprawa nie cechuje się nadzwyczajnym stopniem skomplikowania, Prezydent powinien był dostosować się do ustawowego terminu z art. 35 § 1 Kpa i wydać decyzję bez zbędnej zwłoki. Prowadzenie postępowania od prawie 3 lat i lekceważenie 2 prawomocnych wyroków Sądu, nie można uznać za "załatwianie sprawy bez zbędnej zwłoki" i wskazuje na rażące i w pełni świadome rażące naruszenie przez Prezydenta W. obowiązujących przepisów prawa. Jak wynika z treści art. 154 § 1 Ppsa warunkiem złożenia skargi o ukaranie grzywną jest uprzednie wezwanie organu do wykonania wyroku. Zgodnie z przytoczonymi wyżej okolicznościami, do Prezydenta skierowane zostało pismem z 9 listopada 2017 r. kolejne wezwanie do załatwienia sprawy. Możliwe jest zatem skuteczne wniesienie skargi o ukaranie grzywną organu administracji w związku z niewykonaniem przez ten organ prawomocnego wyroku Sądu. Niestety, pomimo pisemnego wezwania organu przez pełnomocnika skarżącej organ pozostaje nadal w sprawie bezczynny, ignorując pisma pełnomocnika i prawomocne wyroki Sądu. Bezczynność organu administracji publicznej została w polskim orzecznictwie szczegółowo opisana. Na ten temat wypowiedział się m.in. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w postanowieniu z [...] listopada 2011 r. sygn. akt [...] wskazując, że bezczynność organu zachodzi wówczas, gdy w prawnie określonym terminie wymieniony organ nie podejmuje żadnych czynności w sprawie lub gdy wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, jednakże mimo istnienia ustawowego obowiązku nie zakończył go wydaniem stosownego aktu lub nie podjął czynności. Innymi słowy, z bezczynnością organu po wyroku uchylającym lub stwierdzającym nieważność aktu lub czynności mamy do czynienia w sytuacji, gdy będący adresatem rozstrzygnięcia sądowego właściwy w sprawie organ administracji publicznej nie wykonuje orzeczenia sądowego, które to orzeczenie dotyczyło aktu administracyjnego tegoż organu. Pomimo zapadłych 2 prawomocnych wyroków organ nadal nie podejmuje żadnych czynności w sprawie. Uporczywe i długotrwałe łamanie prawa przez organ zasługuje zatem na wymierzenie grzywny w wysokości, co najmniej 10.000 zł. Nałożenie na organ grzywny powinno spowodować nadanie sprawie biegu, a tym samym zabezpieczyć interes prawny skarżącego przed dezintegrowaniem postępowania administracyjnego przez Prezydenta W. Wymierzona uprzednio przez Sąd niska grzywna w wysokości 500 zł nie odniosła żadnego skutku i została przez organ ewidentnie zlekceważona. Zgodnie z wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z [...] października 2010 r. sygn. akt [...] sądowi pozostawiona jest ocena wysokości grzywny. Art. 154 § 6 Ppsa stanowi bowiem tylko o jej maksymalnej wysokości. Przy ustaleniu wysokości grzywny Sąd powinien brać pod uwagę wszystkie okoliczności sprawy, w tym m.in. czas pozostawania organu w zwłoce oraz to, czy po wniesieniu skargi, a przed rozpoznaniem sprawy, organ wykonał wyrok. Z uwagi na szereg rażących naruszeń prawa dokonanych przez organ w niniejszej sprawie, ewidentnie uzasadnione jest wymierzenie grzywny w wysokości, co najmniej 10.000 zł. Obowiązkiem organu administracji publicznej jest wykonać prawomocne orzeczenie Sądu. Lekceważenie tego obowiązku świadczy o nagannym stosunku organu do przepisów powszechnie obowiązującego prawa i prawomocnego wyroku Sądu. Nałożona na Prezydenta W. niska kwotowo grzywna w wyroku z [...] grudnia 2016 r. nie odniosła zamierzonego skutku, a tym samym nie spowodowała zakończenia postepowania. Niewielkie grzywny nie działają na organ w odpowiednio motywujący sposób i dopiero wymierzenie grzywny w wyższej kwocie stworzy szanse na to, że Prezydent przestanie łamać prawo i wyda stosowną decyzję. Nałożenie niskiej grzywny, która nie spełni swojej podstawowej roli, spowoduje dalsze nieprzestrzeganie zasad państwa prawa, nierespektowanie wyroków Sądów i niepotrzebne przedłużanie przedmiotowego postępowania. Organ pozostaje bezczynny nie wydając w sprawie decyzji, pomimo zgromadzenia niezbędnego materiału dowodowego, co świadczy o złej woli organu i uzasadnia przyznanie, zgodnie z art. 154 § 7 Ppsa połowy zasądzonej kwoty na rzecz skarżącej. Celowa bezczynność organu jest działaniem na szkodę skarżącej, która ma prawo domagać się rozpoznania jej sprawy w ustawowym terminie, wynikającym z art. 35 Kpa. Wprowadzenie nowej procedury nie powinno być przyczyną niepodejmowania przez organ żadnych czynności przez ponad rok. Świadome powstrzymywanie się od dokonywania czynności, do których organ zobowiązany jest na mocy ustawy oraz na mocy prawomocnego wyroku sądowego, jest niewątpliwie krzywdzącym działaniem wobec skarżącej, co oznacza, że zasadnym jest przyznanie jej, połowy zasądzonej grzywny. Skarżąca bowiem odbiera to jako kompletne ignorowanie jej praw jako strony postępowania administracyjnego, a także jako obywatela, który od kilku lat nie może uzyskać od organu sprawiedliwego rozstrzygnięcia swojej sprawy, a tym samym zadośćuczynienia za doznaną w przeszłości krzywdę. Sytuacja ta pozbawia skarżącą nadziei na rychłe zakończenie jej sprawy oraz w sposób znaczący nadwyręża jej zaufanie do organów administracji publicznej, a także wywołuje u skarżącej uczucie bezsilności i bezradności pojedynczej jednostki wobec aparatu państwowego, zwłaszcza w sytuacji, gdy organ lekceważy 2 prawomocne wyroki Sądu. Wykazane w skardze naruszenie prawa ma charakter rażący. Fakt ten wynika z niewykonywania prawomocnego wyroku Sądu, który jest jasny i nie wymaga wykładni oraz zlekceważenia 2-giego wyroku WSA nakładającego na organ grzywnę. W odpowiedzi na skargę Prezydent W. wniósł o jej oddalenie. W uzasadnieniu wskazał, że w sprawie wniosku o odszkodowanie za nieruchomość warszawską, położoną przy ul. [...] objętej działaniem dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m. st. Warszawy (Dz. U. Nr 50, poz. 279 ze zm.) – zwanego dalej "dekretem" przed Prezydentem W. prowadzone jest - z wniosku z 27 maja 2015 r. - postępowanie o przyznanie odszkodowania za ww. nieruchomość, zgodnie art. 215 ust. 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2016 poz. 2147 ze zm.) – zwanej dalej "ugn". Zgodnie z art. 215 ust. 2 ugn jedną z przesłanek badanych w postępowaniu odszkodowawczym jest określenie dokładnej daty pozbawienia poprzedniego właściciela lub jego następcy prawnego faktycznej możliwości władania nieruchomością. Ponadto organ podał, że w celu ustalenia przesłanek z art. 215 ust. 2 ugn pismami z 16 listopada 2015 r. wystąpił do Zarządu [...] o informację dot. Budowy ul. [...]oraz do Archiwum Państwowego [...] o przesłanie materiałów dotyczących przeznaczenia nieruchomości w Ogólnym Planie Zabudowania Miasta [...] , zatwierdzonym przez Ministerstwo Robót Publicznych 11 sierpnia 1931 r. Prezydent [...] wskazał, że z uwagi na wynikający z art. 7 i art. 77 § 1 Kpa obowiązek wyczerpującego rozpatrzenia całości materiału dowodowego , pozwalającego na dokładne ustalenie stanu faktycznego sprawy, a także z uwagi na bardzo dużą ilość wpływających spraw z zakresu odszkodowań, nie było możliwości zakończenia niniejszego postępowania w terminie określonym w art. 35 Kpa. Pełnomocnik strony został poinformowany o aktualnym stanie sprawy albowiem w pismach z 16 listopada 2015 r., 24 listopada 2016 r. i 25 sierpnia 2017 r. otrzymał informację o etapie prowadzonego postępowania. Prezydent [...] zauważył, że opóźnienia w rozpatrywaniu spraw są spowodowane m.in. bardzo dużą ilością spraw wpływającej do Biura Spraw Dekretowych korespondencji w sprawach odszkodowawczych za nieruchomości warszawskie. Waga tych spraw, stopień ich skomplikowania oraz złożoność okoliczności, które powinny być ustalone w toku tych postępowań, niestety nie pozwala na dotrzymanie ustawowych terminów przewidzianych na ich rozpatrzenie. Jednocześnie o kolejności rozpatrzenia spraw nie może decydować li tylko aktywność procesowa strony i ilość składanych skarg, tym bardziej, iż wniosek skarżącej jest relatywnie nowy w stosunku do innych wniosków oczekujących na rozpatrzenie. Jak zauważył Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z [...] sierpnia 2017 r. sygn. akt [...] w tej sytuacji wystarczającą sankcją dla organu jest uznanie, że jego bezczynność w załatwieniu sprawy miała charakter rażący. Nałożenie na organ obowiązku zapłacenia grzywny lub sumy pieniężnej nie jest bowiem zasadniczym środkiem dyscyplinującym ten organ do załatwienia sprawy w rozsądnym terminie. Przepisy ppsa dają Sądowi kompetencję do oceny zasadności zarówno nałożenia sankcji finansowej, jak i miarkowania jej wysokości, co uzależnione jest od okoliczności konkretnej sprawy. W odniesieniu do nich nie można pominąć także faktu znanego Sądowi z urzędu, że Prezydent [...] prowadzi kilka tysięcy spraw o odszkodowania za przejęcie nieruchomości w trybie dekretu, a zatem obiektywny osąd prowadzi do wniosku, że nakładanie na organ przez Sąd w każdej tego typu sprawie sankcji finansowych ze środków publicznych byłoby nieuzasadnione, a przede wszystkim nie spełniałoby roli wskazanej w przepisie prawa. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Poza sporem jest to, że prawomocnym wyrokiem z [...] lutego 2016 r. sygn. akt [...] Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zobowiązał Prezydenta [...] do rozpoznania wniosku z 1 czerwca 2015 r. o odszkodowanie za nieruchomość, położoną w W. przy ul. [...] w terminie 3 miesięcy od daty doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. W wyroku tym Sąd stwierdził, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Faktem jest również to, że termin wyznaczony przez Sąd upłynął 25 sierpnia 2016 r., skoro – jak wynika ze znajdującego się w aktach sprawy o sygn. akt [...] zwrotnego potwierdzenia odbioru - Prezydent W. otrzymał odpis prawomocnego wyroku wraz z uzasadnieniem oraz aktami sprawy 25 maja 2016 r. Poza sporem jest, że w zakreślonym przez Sąd terminie organ nie rozpoznał powyższego wniosku o przyznanie odszkodowania za przejęcie przedmiotowej nieruchomości, a zatem nie wykonał powołanego wyżej wyroku Sądu. Ponadto prawomocnym wyrokiem z [...] lutego 2017 r. sygn. akt [...] Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wymierzył Prezydentowi W. grzywnę w wysokości 500 zł w związku z niewykonaniem wyroku tego Sądu z [...] lutego 2016 r. sygn. akt [...]. Jednocześnie Sąd stwierdził, że bezczynność Prezydenta w wykonaniu wyroku miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Wyrok ten (prawomocny) wraz z aktami sprawy Prezydent otrzymał w 8 czerwca 2017 r., co wynika z akt administracyjnych sprawy. Skarga o wymierzenie grzywny jest zatem zasadna. Uznaniu Sądu pozostawiono natomiast ustalenie wysokości grzywny, ponieważ zgodnie z art. 154 § 6 Ppsa, grzywnę wymierza się do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów, tj. art. 5 ust. 7 ustawy z dnia 4 marca 1994 r. o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych w zw. z art. 110 ust. 5 pkt 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych. Ustalenie wysokości grzywny zależy od okoliczności konkretnej sprawy. Analizując akta administracyjne niniejszej sprawy Sąd uznał, że zasadnym było wymierzenie organowi grzywny w wysokości 2000 zł. Z materiału dowodowego znajdującego się w aktach sprawy wynika, że organ po otrzymaniu nieprawomocnego wyroku wymierzającego grzywnę 29 marca 2017 r. podjął w sprawie czynności, tj. w piśmie z 24 listopada 2016 r. skierował do pełnomocnika skarżącej informację o tym, że gromadzi dokumentację określającą datę utraty posiadania przez dawnych właścicieli nieruchomości oraz dotyczącą planistycznego przeznaczenia nieruchomości przez 1945 r. Wskazał też, że trwa analiza zebranej dokumentacji i w związku z tym nie było możliwe rozpatrzenie sprawy w terminie wyznaczonym przez Sąd w wyroku o sygn. akt [...]. Jednocześnie organ wyznaczył nowy termin na załatwienie sprawy wskazując, że decyzja zostanie wydana do 31 marca 2017 r. Następnie w piśmie z 25 sierpnia 2017 r. organ skierował do pełnomocnika skarżącej informację o przyczynach braku załatwienia sprawy, tj. wprowadzeniu nowej procedury rozpatrywania wniosków o odszkodowanie, konieczności dokonania analizy zgromadzonej dotychczas dokumentacji i bardzo dużej ilości spraw z zakresu odszkodowań. Jednocześnie organ wyznaczył nowy termin załatwienia sprawy na 31 stycznia 2018 r. Sąd zwraca uwagę, że od otrzymania prawomocnego wyroku Sądu w przedmiocie wymierzenia grzywny do momentu orzekania przez Sąd po raz drugi w tym przedmiocie minęło już ponad 10 miesięcy. Z akt administracyjnych i odpowiedzi na skargę wynika, że główną przeszkodą w wykonaniu prawomocnego wyroku Sądu z 19 lutego 2016 r. jest bardzo duża ilość spraw odszkodowawczych zalegających w organie, będących w toku. Jednakże skoro Prezydent od ponad 1 roku i 8 miesięcy nie wykonuje zobowiązania zawartego w prawomocnym wyroku WSA w Warszawie z [...] lutego 2016 r. sygn. akt [...], mimo ukarania organu grzywną prawomocnym wyrokiem z [...] lutego 2017 r. sygn. akt [...], to Sąd ponownie rozpatrując skargę o wymierzenie organowi grzywny uznał za zasadne wymierzenie sankcji finansowej w kwocie 4-krotnie wyższej, niż pierwsza grzywna. Punktem odniesienia dla ustalenia kwoty drugiej grzywny była wysokość pierwszej grzywny i to, że sankcja ta pochodzi ze środków publicznych, na które składają się wszyscy obywatele. Przy wymiarze grzywny Sąd wziął pod uwagę także to, że sprawa ma charakter skomplikowany w zakresie ustalenia przesłanki z art. 215 ust. 2 ugn, dotyczącej utraty faktycznej możliwości władania gruntem po 5 kwietnia 1958 r. W toku sprawy ujawniły się bowiem trudności z uzyskaniem akt lokalizacyjnych dotyczących budowy ul. [...] w granice której wchodzi część dawnej nieruchomości warszawskiej pn. [...] (pismo Urzędu [...] z 20 lipca 2015 r., pismo Zarządu Dróg Miejskich w W. z 30 grudnia 2015 r.). W takich warunkach wymierzenie organowi grzywny, zgodnie z żądaniem skarżącej, w wysokości 10.000 zł, byłoby nadmierną represją dla organu, zwłaszcza, że WSA w Warszawie w wyroku z [...] lutego 2016 r. uznał, że w sprawie nie wystąpiła kwalifikowana bezczynność. Sąd zwrócił wówczas uwagę na problemy z którymi boryka się Prezydent W. (wielka liczba toczących się postępowań odszkodowawczych, przeszkody natury finansowej). Wobec tak długiego okresu niewykonywania wyroku Sądu z [...] lutego 2016 r. i orzeczenia przez WSA w Warszawie w wyroku z [...] lutego 2017 r. kwalifikowanej bezczynności Sąd stwierdził, że bezczynność Prezydenta w wykonaniu wyroku Sądu z [...] lutego 2016 r. miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Sąd uznał za bezzasadną skargę w zakresie żądania przyznania od organu na rzecz skarżącej sumy pieniężnej, o której mowa w art. 154 § 7 Ppsa. Zdaniem Sądu, tego rodzaju sankcja dodatkowa jest zarezerwowana dla szczególnie jaskrawych przypadków niewykonywania wyroków sądów administracyjnych. W niniejszej sprawie taki przypadek nie zachodził. Wniosek o odszkodowanie, jeżeli chodzi o tego typu sprawy, został złożony stosunkowo niedawno – 1 czerwca 2015 r. Organ ma zaś do rozpatrzenia wiele tego typu spraw, w tym spraw znacznie starszych, co jest znane Sądowi z urzędu. Prezydent W. wskazał, że opóźnienie w rozpatrzeniu niniejszej sprawy nie jest spowodowane złą wolą organu, ale konsekwencją rozpatrywania spraw odszkodowawczych według kolejności wpływu. Poza tym Naczelny Sąd Administracyjny stoi na stanowisku, że domaganie się przyznania skarżącemu od organu sumy pieniężnej wymaga wykazania powstania szkody na skutek niewykonania wyroku Sądu (por. np. wyrok NSA z 3 stycznia 2017 r. sygn. akt I OSK 2354/16; wyrok NSA z 6 września 2017 r. sygn. akt I OSK 451/17). Taka szkoda nie została w niniejszej sprawie wykazana. Biorąc pod uwagę powyższe Sąd, na podstawie art. 154 § 1, 2 i 6 Ppsa (pkt 1 i 2 wyroku) oraz art. 151 w zw. z art. 154 § 7 Ppsa (pkt 3 wyroku) orzekł, jak w sentencji wyroku. O zwrocie skarżącej kosztów postępowania sądowego – wpisu sądowego i kosztów działania pełnomocnika (pkt 4 wyroku) orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 Ppsa w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2015 r. poz. 1804 ze zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło