I SA/Wa 1255/09
PostanowienieWSA w Warszawie2009-10-28
Skład orzekający: Referendarz sądowy Lucyna Picho
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osobie fizycznej, której sytuacja materialna jest trudna, można przyznać prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie radcy prawnego, mimo że jest ona zwolniona z kosztów sądowych z mocy ustawy?Ratio decidendi
Osobie fizycznej, której sytuacja materialna jest trudna, można przyznać prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie radcy prawnego, nawet jeśli jest ona zwolniona z kosztów sądowych z mocy ustawy. Zwolnienie z kosztów sądowych i przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika to odrębne kwestie, a trudna sytuacja materialna uzasadnia przyznanie pomocy w zakresie profesjonalnej reprezentacji prawnej, aby zapewnić stronie możliwość obrony jej praw.Stan faktyczny
W. K. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego, w związku ze skargą na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. dotyczącą odmowy przyznania zasiłku celowego. Wnioskodawca wykazał trudną sytuację materialną, niskie dochody z renty i objęcie pomocą Ośrodka Pomocy Społecznej. Referendarz sądowy przyznał prawo pomocy w zakresie częściowym – ustanowienie radcy prawnego, uznając, że wnioskodawca nie jest w stanie ponieść kosztów profesjonalnego pełnomocnika bez uszczerbku dla swojego utrzymania. Jednocześnie wskazano, że zwolnienie z kosztów sądowych nie było przedmiotem orzekania, gdyż wynikało z mocy ustawy.Rozstrzygnięcie
Przyznano W. K. prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie z urzędu radcy prawnego.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Lucyna Picho Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 28 października 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku W. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi W. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] lipca 2009 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku celowego postanawia: przyznać W. K. prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie z urzędu radcy prawnego, którego wyznaczy Rada Okręgowej Izby Radców Prawnych w W.
W związku z prowadzonym przed Sądem postępowaniem, W. K. wystąpił z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego.
W nadesłanym do Sądu w dniu 19 października 2009 r. urzędowym formularzu W. K. ujawnił, że nie posiada majątku, zamieszkuje w mieszkaniu o powierzchni [...] m2, zadłużonym i zdewastowanym. Jego dochód stanowią świadczenia uzyskiwane z tytułu renty w wysokości [...] zł. Ponadto z dokumentów zgromadzonych w aktach administracyjnych wynika, że sytuacja materialna wnioskodawcy jest bardzo trudna, wobec czego od dłuższego czasu jest on objęty stałą pomocą Ośrodka Pomocy Społecznej.
Zgodnie z art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, natomiast przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 powołanej ustawy).
W ocenie referendarza sądowego rozpoznającego wniosek przedstawiona wyżej sytuacja materialna wnioskodawcy, przy uwzględnieniu wysokości jego miesięcznych dochodów jest na tyle trudna, że w pełni uzasadnia przyznanie mu prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie radcy prawnego. Oczywistym jest, że z miesięcznej renty w wysokości około [...] zł W. K. nie jest w stanie opłacić kosztów profesjonalnego pełnomocnika bez uszczerbku koniecznego dla swojego utrzymania.
Jednocześnie wskazać należy, że podejmując niniejsze rozstrzygnięcie nie orzekano w przedmiocie zwolnienia od kosztów sądowych o które wnosił skarżący, gdyż jest on zwolniony z obowiązku ich uiszczania z mocy ustawy. Zwolnienie to wynika z przepisu art. 239 pkt 1 lit. "a" powołanej ustawy, w myśl którego strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Taka sytuacja ma miejsce w rozpoznawanej sprawie, bowiem skarga dotyczy decyzji wydanej w przedmiocie pomocy i opieki społecznej.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 1 i 2 pkt 7 powołanej ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło