I SA/Wa 1262/08

WyrokWSA w Warszawie2008-12-05

Skład orzekający: Elżbieta Lenart, Maria Tarnowska, Agnieszka Miernik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy opłata adiacencka z tytułu wzrostu wartości nieruchomości po podziale może być ustalona, gdy część działek powstałych w wyniku podziału nie ma bezpośredniego dostępu do drogi publicznej, a dostęp ten ma być zapewniony poprzez służebność na działkach osób trzecich?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że opłata adiacencka została ustalona prawidłowo zgodnie z art. 98a ustawy o gospodarce nieruchomościami. Organy prawidłowo pomniejszyły powierzchnię nieruchomości o działki wydzielone pod drogi publiczne, a operat szacunkowy został sporządzony zgodnie z prawem. Sąd zwrócił uwagę, że decyzja zatwierdzająca podział mogła być wadliwa, gdyż powinna zapewniać wszystkim nowym działkom dostęp do drogi publicznej bez konieczności ustanawiania służebności na cudzych gruntach, jednakże nie wpływa to na prawidłowość ustalenia opłaty adiacenckiej.
Stan faktyczny
Skarżąca J. R. wniosła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję Burmistrza o ustaleniu opłaty adiacenckiej z tytułu wzrostu wartości nieruchomości po jej podziale. Skarżąca kwestionowała powierzchnię nieruchomości przyjętą do wyliczeń oraz brak uwzględnienia odszkodowania za działkę przeznaczoną pod poszerzenie drogi. Podnosiła również problem z dostępem do drogi publicznej dla nowo wydzielonych działek. Organy administracji obronyły swoje stanowisko, wskazując na prawidłowość zastosowanych przepisów, w tym art. 98a ustawy o gospodarce nieruchomościami, oraz na prawidłowość sporządzonego operatu szacunkowego.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Lenart (spr.) Sędziowie WSA Maria Tarnowska Asesor WSA Agnieszka Miernik Protokolant Jolanta Dominiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 grudnia 2008 r. sprawy ze skargi J. R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] lipca 2008 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia opłaty adiacenckiej oddala skargę. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] lipca 2008 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W., po rozpatrzeniu odwołania J. R., utrzymało w mocy decyzję Burmistrza Miasta J. z dnia [...] maja 2008 r. nr [...] o ustaleniu opłaty adiacenckiej z tytułu wzrostu wartości nieruchomości położonej w J. przy ul. [...] - na skutek jej podziału. Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym: Rada Miasta J. uchwałą Nr [...] z dnia 4 grudnia 2003 r. w sprawie opłat adiacenckich ponoszonych z tytułu podziału nieruchomości i uchwałą Nr 565/IV/06 z dnia 27 października 2006 r. zmieniającą uchwałę Nr 134/IV/2003 z dnia 4 grudnia 2003 r. określiła stawkę opłaty adiacenckiej z tytułu wzrostu wartości nieruchomości spowodowanej geodezyjnym podziałem nieruchomości w wysokości 30% wzrostu wartości nieruchomości. Decyzją nr [...] z [...] marca 2007r. Burmistrz Miasta J. zatwierdził - na wniosek J. R. - projekt podziału działki nr ewidencyjny [...] z obrębu [...], położonej w J. przy ul. [...] na sześć działek - o nr [...] liczącą [...] m² przeznaczoną pod drogę, o nr [...],[...] i [...] liczące po [...] m² przeznaczone pod zabudowę, o nr [...] liczącą [...] m² przeznaczoną pod zabudowę oraz o nr [...] liczącą [...] m² przeznaczoną pod poszerzenie ulicy [...]. Projekt ten został zatwierdzony pod warunkiem, że: - działki nr [...] i [...] przy zbywaniu na odrębną własność, będą miały zapewniony dostęp do drogi publicznej polegający na ustanowieniu służebności drogowych przez działki stanowiące drogi wewnętrzne – dz. ew. nr [...],[...] oraz [...], - działki nr [...] i [...] przy zbywaniu na odrębną własność, będą miały zapewniony dostęp do drogi publicznej polegający na ustanowieniu służebności drogowych przez działkę nr. ew. [...]. Decyzja ta stała się ostateczna w dniu 13 kwietnia 2007r. Zawiadomieniem z dnia 31 marca 2008 r. Burmistrz Miasta J. wszczął z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie ustalenia opłaty adiacenckiej z tytułu wzrostu wartości w/w nieruchomości. W toku postępowania został opracowany przez rzeczoznawcę majątkowego S. H. operat szacunkowy z którego wynika, że wartość nieruchomości stanowiącej działkę nr [...] o pow. [...] m² (nie została uwzględniona działka nr [...] o pow. [...] m² przeznaczona pod poszerzenie drogi publicznej ul. [...]) - będącej własnością J. R. - przed podziałem wynosiła [...] zł, zaś po podziale na działki nr [...], [...], [...],[...] i [...] wynosiła [...] zł. Nastąpił więc wzrost wartości nieruchomości o [...] zł. Pismem z dnia [...] kwietnia 2008 r. Burmistrz Miasta J. poinformował J. R. o terminie wizji w terenie oraz o możliwości zapoznania się z operatem szacunkowym w terminie od 6 do 13 maja 2008 r. Następnie Burmistrz Miasta J. - działając na podstawie art. 98a ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - decyzją z dnia [...] maja 2008 r. nr [...] ustalił opłatę adiacencką w wysokości [...] zł (30% kwoty [...] zł) z tytułu wzrostu wartości przedmiotowej nieruchomości i zobowiązał J. R. do jej uiszczenia. Od w/w decyzji odwołanie złożyła J. R. podnosząc, iż w decyzji przyjęto jako powierzchnię działki [...] m², podczas, gdy działka miała powierzchnię [...] m². Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. decyzją z dnia [...] lipca 2008 r. nr [...] utrzymało w mocy decyzję Burmistrza Miasta J. z dnia [...] maja 2008 r. nr [...] o ustaleniu opłaty adiacenckiej z tytułu wzrostu wartości nieruchomości położonej w J. przy ul. [...]. i potwierdziło zasadność obciążenia tą opłatą. Kolegium stwierdziło, że w przedmiotowej sprawie opłata adiacencka została ustalona w związku z podziałem nieruchomości, zaś załączony do akt operat szacunkowy wykonany przez uprawnionego rzeczoznawcę majątkowego potwierdza fakt wzrostu wartości przedmiotowej nieruchomości. Również powierzchnia działki została określona prawidłowo, gdyż w myśl art. 98a ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami, jeżeli w wyniku podziału nieruchomości wydzielono działki gruntu pod drogę publiczną lub poszerzenie istniejących dróg publicznych, to do określenia wartości nieruchomości zarówno wg stanu przed podziałem jak i po podziale, powierzchnię nieruchomości pomniejsza się o powierzchnię działek gruntu wydzielonych pod te drogi lub ich poszerzenie. Poza tym w toku postępowania nie zostały naruszone przepisy proceduralne, a J. R. zapewniono czynny udział w postępowaniu, jednakże nie zapoznała się ona z dokumentami w sprawie, nie wniosła zastrzeżeń a także wniosku o rozłożenie należności na raty. Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosła J. R. W skardze domagała się zmiany zaskarżonej decyzji, podnosząc, że decyzja została wydana niezgodnie z treścią art. 98 ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Stwierdziła, że wzrost wartości działki po podziale nie jest tak oczywisty, jak sugeruje organ, a poza tym w decyzji ustalającej opłatę adiacencką powinno zostać uwzględnione odszkodowanie za działkę nr [...] – co nie zostało uwzględnione. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. wniosło o oddalenie skargi, podtrzymując argumenty wskazane w uzasadnieniu decyzji. Dodało, że odszkodowanie za przejęty grunt przeznaczony pod drogi publiczne, przyznawane jest w odrębnym postępowaniu i dlatego nie może o nim rozstrzygać decyzja ustalająca opłatę adiacencką. Pismem z dnia 2 grudnia 2008 r. skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji powołując się na niemożność sprzedaży działek nr [...] i [...] - z uwagi na brak ich dostępu do drogi publicznej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości, przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, że kontrola sądowo – administracyjna sprowadza się do zbadania, czy organy wydając zaskarżoną decyzję nie naruszyły przepisów prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Ocena dokonywana jest według stanu faktycznego i prawnego na dzień wydania decyzji, na podstawie materiału dowodowego zebranego w toku postępowania administracyjnego. Rozpoznając sprawę w ramach wskazanych kryteriów stwierdzić należy, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Przedmiotem kontroli sądu jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] lipca 2008 r. utrzymująca w mocy decyzję Burmistrza Miasta J. z dnia [...] maja 2008 r. o ustaleniu opłaty adiacenckiej z tytułu wzrostu wartości nieruchomości położonej w J. przy ul. [...]. Postępowanie administracyjne w niniejszej sprawie toczyło się w trybie art. 98a ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2004 r., Nr 261, poz. 2603 ze zm.). Zgodnie z w/w artykułem, jeżeli w wyniku podziału nieruchomości dokonanego na wniosek właściciela, wzrośnie jej wartość, burmistrz może ustalić - w drodze decyzji - opłatę adiacencką z tego tytułu. Sąd w całości podzielił stanowisko i argumentację organów orzekających w niniejszej sprawie odnośnie prawidłowości ustalenia opłaty adiacenckiej. Organy prawidłowo przyjęły - do wyliczenia wysokości opłaty - powierzchnię nieruchomości bez działki nr [...] przeznaczonej pod poszerzenie drogi publicznej ul. [...]. Działały zgodnie art. 98a ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami, który stanowi, że jeżeli w wyniku podziału nieruchomości wydzielono działki gruntu pod drogę publiczną lub poszerzenie istniejących dróg publicznych, to do określenia wartości nieruchomości zarówno wg stanu przed podziałem jak i po podziale, powierzchnię nieruchomości pomniejsza się o powierzchnię działek gruntu wydzielonych pod te drogi lub ich poszerzenie. Również operat szacunkowy sporządzono zgodnie z przepisami prawa i standardami zawodowymi rzeczoznawców majątkowych Polskiej Federacji Stowarzyszeń Rzeczoznawców Majątkowych. Rzeczoznawca ustaliła wartość rynkową prawa własności 1 m² nieruchomości przed podziałem w wysokości [...] zł. Natomiast po podziale wartość rynkowa prawa własności 1 m² nieruchomości wyniosła dla dz. ew.: - nr [...] o powierzchni [...] m² - [...] zł (w sumie [...] zł), - nr [...] o powierzchni [...] m² - [...] zł (w sumie [...] zł), - nr [...] o powierzchni [...] m² - [...] zł (w sumie [...] zł), - nr [...] o powierzchni [...] m² - [...] zł (w sumie [...] zł), - nr [...] o powierzchni [...] m² (droga wewnętrzna) - [...] zł (w sumie [...] zł). Wyceniając wartość poszczególnych działek rzeczoznawca uwzględniła fakt, że działki powstałe po podziale miały mało korzystny dojazd - działki dostępne z drogi publicznej przez służebność, droga nie urządzona, brak oświetlenia (tabela na stronie 15 operatu). W związku z tym biegła przyjęła dla działek najniższy współczynnik korygujący - od 0,118 do 0,144. Dla działki nr [...] wyniósł on - [...], dla działek nr [...] i [...] - [...], zaś dla działki nr [...] - 0,123 (tabela na stronie 15a operatu). Podsumowując Sąd stwierdził, że operat szacunkowy został sporządzony prawidłowo. Rzeczoznawca wyceniając wartość nieruchomości słusznie nie uwzględniła w nim działki nr [...] przeznaczonej pod poszerzenie ulicy [...], właściwie oceniła wartość działek przeznaczonych pod zabudowę oraz uwzględniła spadek wartości działki nr [...] przeznaczonej pod drogę wewnętrzną - z kwoty [...] zł za 1 m² do kwoty [...] zł za 1 m². Fakt, że skarżąca nie może sprzedać działek nr [...] i nr [...] nie świadczy o tym, że opłata adiacencka z tytułu wzrostu wartości nieruchomości na skutek podziału została ustalona w sposób nieprawidłowy. Została ona ustalona prawidłowo - zgodnie ze stanem faktycznym wynikającym z prawomocnej decyzji Burmistrza Miasta J. nr [...] z dnia [...] marca 2007 r. zatwierdzającej podział tej nieruchomości na sześć działek. To decyzja zatwierdzająca podział jest nieprawidłowa, gdyż organ miał obowiązek dokonać podziału przedmiotowej nieruchomości w sposób, który by zapewniał działkom powstałym po podziale, bezpośredni dostęp do drogi publicznej - w ramach dokonanego podziału tej jednej, konkretnej nieruchomości. Nie można bowiem dokonywać podziału nieruchomości pod warunkiem ustanowienia służebności drogowych (mających zapewnić nowopowstałym działkom dostęp do drogi publicznej) na innych działkach - będących własnością osób trzecich. Przedmiotowa nieruchomość nr [...] powinna być tak podzielona, aby wszystkie nowopowstałe działki miały dostęp do drogi publicznej - bez konieczności ustalania służebności na cudzych działkach. Poza tym Sąd pragnie zwrócić uwagę na fakt, że ustanowienie służebności drogowych dotyczy tylko przypadku zbywania nieruchomości na odrębną własność – nie dotyczy zaś samego podziału. Sąd uznał, że decyzje obu instancji są zgodne z prawem. Stwierdzić też należy, że organy orzekające w sprawie wnikliwie i wszechstronnie rozpatrzyły stan faktyczny sprawy oraz szczegółowo wyjaśniły motywy, jakimi się kierowały przy rozstrzyganiu sprawy. Z powyższych względów Sąd, na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zmianami) orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło