I SA/Wa 128/18
PostanowienieWSA w Warszawie2018-03-19
Skład orzekający: Dorota Apostolidis
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wstrzymanie wykonania decyzji administracyjnej jest uzasadnione, gdy skarżący powołuje się na możliwość przyszłego zbycia lub obciążenia nieruchomości przez właściciela oraz na odwracalne skutki wpisu w księdze wieczystej?Ratio decidendi
Sąd odmówił wstrzymania wykonania decyzji, uznając, że powoływane przez skarżących okoliczności, takie jak możliwość przyszłego zbycia lub obciążenia nieruchomości przez właściciela oraz odwracalność wpisów w księdze wieczystej, nie stanowią wystarczającej przesłanki do wstrzymania wykonania decyzji. Sąd podkreślił, że obowiązek wykazania niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków spoczywa na skarżącym, a argumenty dotyczące przyszłych i niepewnych zdarzeń nie uzasadniają uwzględnienia wniosku.Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpatrywał wnioski M. K. i G. M. o wstrzymanie wykonania decyzji Komisji do spraw usuwania skutków prawnych decyzji reprywatyzacyjnych dotyczących nieruchomości warszawskich, która utrzymała w mocy decyzję o odmowie ustanowienia prawa użytkowania wieczystego do gruntu i nadała jej rygor natychmiastowej wykonalności. Skarżący argumentowali, że wykonanie decyzji może doprowadzić do znacznej szkody majątkowej i nieodwracalnych skutków prawnych związanych z wykreśleniem prawa użytkowania wieczystego z księgi wieczystej. Organ administracji wniósł o oddalenie wniosków.Rozstrzygnięcie
Odmówiono wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Komisji do spraw usuwania skutków prawnych decyzji reprywatyzacyjnych dotyczących nieruchomości warszawskich.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Apostolidis (spr.) po rozpoznaniu w dniu 19 marca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosków M. K. i G. M. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Komisji do spraw usuwania skutków prawnych decyzji reprywatyzacyjnych dotyczących nieruchomości warszawskich, wydanych z naruszeniem prawa z dnia [...] lipca 2017 r. nr [...] w sprawie ze skarg M. K., Miasta [...], G. M. i J. P. na decyzję Komisji do spraw usuwania skutków prawnych decyzji reprywatyzacyjnych dotyczących nieruchomości warszawskich, wydanych z naruszeniem prawa z dnia [...] listopada 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy ustanowienia prawa użytkowania wieczystego postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Komisji do spraw usuwania skutków prawnych decyzji reprywatyzacyjnych dotyczących nieruchomości warszawskich, wydanych z naruszeniem prawa z dnia [...] lipca 2017 r. nr [...].
Komisja do spraw usuwania skutków prawnych decyzji reprywatyzacyjnych dotyczących nieruchomości warszawskich, wydanych z naruszeniem prawa decyzją z [...] listopada 2017 r. nr [...] utrzymała w mocy własną decyzję z [...] lipca 2017 r. nr [...], którą uchyliła w całości decyzję Prezydenta [...] z [...] października 2012 r. nr [...] o ustanowieniu na 99 lat prawa użytkowania wieczystego do niezabudowanego gruntu o pow. [...] m2 położonego w [...] przy [...] i odmówiła ustanowienia prawa użytkowania wieczystego (pkt 1) oraz nadała tej decyzji rygor natychmiastowej wykonalności (pkt 2).
M. K. (sprawa o sygn. akt I SA/Wa 128/18), Miasto [...] (sprawa o sygn. akt I SA/Wa 189/18), G. M. (sprawa o sygn. akt I SA/Wa 199/18) i J. P. (sprawa o sygn. akt I SA/Wa 226/18) wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargi na powyższą decyzję. M. K. i G. M. w swoich skargach zawarli ponadto wnioski o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji.
M. K. w uzasadnieniu wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji obu instancji wskazała, że w związku z wydaniem decyzji istnieje bezpośrednie niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody w jej majątku. Skorzystanie z instytucji ochrony tymczasowej jest konieczne przede wszystkim z uwagi na to, że kwestionowane decyzje pozbawiają ją prawa użytkowania wieczystego przedmiotowego gruntu, a zatem dokonane na ich podstawie wykreślenie tego prawa z księgi wieczystej może doprowadzić do sytuacji, w której właściciel nieruchomości –[...] będzie miał możliwość swobodnego nią dysponowania. Nieruchomość ta będzie mogła być przedmiotem dowolnego zbycia lub obciążenia, zaś nabywca tego prawa będzie chroniony rękojmią wiary publicznej ksiąg wieczystych, co w przypadku późniejszego uwzględnienia skargi spowoduje nieodwracalne skutki prawne.
Z kolei G. M. w uzasadnieniu złożonego wniosku wskazał, że przed wydaniem kwestionowanych w niniejszej sprawie decyzji organ dokonał odpowiednich zapisów w księdze wieczystej prowadzonej dla przedmiotowej nieruchomości, a zatem zbędnym było nadawanie jej rygoru natychmiastowej wykonalności. W tym stanie rzeczy nie ma potrzeby dokonywania wykreślenia w księdze wieczystej wpisów dotyczących ustanowionego wcześniej prawa użytkowania wieczystego, albowiem tok postępowania został uprzednio zabezpieczony, co uzasadnia wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji.
W odpowiedzi na skargi organ wniósł o ich oddalenie oraz o oddalenie wniosków o wstrzymanie wykonania decyzji z [...] listopada 2017 r. i z [...] lipca 2017 r.
Postanowieniami z [...] marca 2018 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie połączył do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy o sygn. akt I SA/Wa 128/18, I SA/Wa 189/18, I SA/Wa 199/18 i I SA/Wa 226/18 oraz postanowił prowadzić je pod sygn. akt I SA/Wa 128/18.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Katalog przesłanek warunkujących wstrzymanie przez sąd administracyjny wykonania aktu lub czynności określony został w art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.), powoływanej dalej jako "P.p.s.a." i ma on charakter zamknięty.
Zgodnie z tym przepisem po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Odmowa wstrzymania wykonania aktu lub czynności przez organ nie pozbawia skarżącego złożenia wniosku do sądu. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy.
Z treści powołanego przepisu wynika, że konieczną przesłanką wstrzymania wykonania decyzji jest wykazanie niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Obowiązek wykazania tych okoliczności spoczywa jedynie na stronie skarżącej. Istotne też jest, że na tym etapie postępowania Sąd nie dokonuje oceny zaskarżonego rozstrzygnięcia.
Wstrzymanie wykonania decyzji ma zatem charakter wyjątkowy. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym podkreśla się, że w art. 61 § 3 P.p.s.a. chodzi o taką szkodę, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego i wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do pierwotnego stanu. W szczególności będzie to miało miejsce w takich wypadkach, gdy grozi utrata przedmiotu świadczenia, który w skutek swych właściwości nie może być zastąpiony innym przedmiotem, a jego wartość pieniężna nie przedstawiałaby znaczenia dla skarżącego lub gdyby zachodziło niebezpieczeństwo poniesienia starty na życiu i zdrowiu.
Skarżąca M. K. w swojej skardze podniosła, że wydane w sprawie decyzje powodują bezpośrednie niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody w jej majątku, bowiem dokonane na ich podstawie wykreślenie przyznanego uprzednio prawa użytkowania wieczystego z księgi wieczystej może doprowadzić do sytuacji, w której właściciel nieruchomości – [...] będzie miał możliwość swobodnego dysponowania nią, poprzez np. jej zbycie lub obciążenie. Nabywca tego prawa będzie zaś chroniony rękojmią wiary publicznej ksiąg wieczystych, co w przypadku późniejszego uwzględnienia skargi spowoduje nieodwracalne skutki prawne.
Zdaniem Sądu powyższe argumenty nie przemawiają za istnieniem okoliczności uzasadniających wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Nie można bowiem uznać, że argumentem takim jest powoływana przez skarżącą okoliczność, że [...] może na skutek tej decyzji obciążyć lub sprzedać nieruchomość. Powoływane okoliczności – jako zdarzenia przyszłe i niepewne - nie stanowią przesłanki uzasadniającej uwzględnienie wniosku. Istotne jest, że wpis do księgi wieczystej jest czynnością "odwracalną" i w każdym czasie można dokonać jego zmiany. Na marginesie wskazać dodatkowo należy, że również [...] jest stroną kwestionującą wydane w sprawie decyzje.
Odnosząc się natomiast do wniosku G. M. wskazać należy, że nie wskazał on w ogóle na czym miałoby polegać niebezpieczeństwo wyrządzenia szkody, bądź w jaki sposób decyzja niniejsza wywoła trudne do odwrócenia skutki. Za wykazanie powyższych przesłanek nie może być uznane stwierdzenie, że przed wydaniem kwestionowanych w niniejszej sprawie decyzji organ dokonał odpowiednich zapisów w księdze wieczystej prowadzonej dla przedmiotowej nieruchomości, a zatem zbędnym było nadawanie jej rygoru natychmiastowej wykonalności. Nie są to wiec argumenty, które przemawiałyby za istnieniem okoliczności uzasadniających wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Argumenty te odnoszą się natomiast do pkt 2 decyzji organu pierwszej instancji o nadaniu decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności, a jak już wskazano powyżej na etapie rozpatrywania wniosku o wstrzymanie, Sąd w żaden sposób nie dokonuje oceny zaskarżonego rozstrzygnięcia. Poza powyższymi okolicznościami, skarżący nie podjął natomiast próby wykazania skonkretyzowanych okoliczności, które czynią wystąpienie przesłanek z art. 61 § 3 P.p.s.a. prawdopodobnymi.
Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że złożone wnioski o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej nie znajdują uzasadnienia, wobec czego, na podstawie art. 61 § 3 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło