I SA/Wa 1283/08

Referendarz sądowy Lucyna Picho Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 9 września 2008 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku M. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi M. K. na decyzję Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia [...] czerwca 2008 r., nr l.dz. [...] w przedmiocie nakazu doprowadzenia zabytku do jak najlepszego stanu postanawia: 1. przyznać M. K. prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie z urzędu radcy prawnego, którego wyznaczy Rada Okręgowej Izby Radców Prawnych w W. 2. w pozostałym zakresie odmówić przyznania prawa pomocy. W związku ze złożoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargą, M. K. wystąpiła z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego. W oświadczeniu złożonym na urzędowym formularzu wniosku, skarżąca podała, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z rodzicami i siostrą. Łączny miesięczny dochód rodziny wynosi [...] zł i składa się na niego uzyskiwana przez wnioskodawczynię z tytułu umowy o pracę kwota [...] zł, jak również dochód z [...] w wysokości [...] zł, uzyskiwany przez matkę M. K. dochód w wysokości [...] zł z tytułu umowy na [...] etatu, oraz dochód z tytułu własnej działalności gospodarczej siostry wnioskodawczyni w wysokości [...] zł. Ojciec M. K. jest bezrobotny i nie uzyskuje żadnego dochodu. Jako majątek skarżąca wskazała na udział we współwłasności kamienicy w T. przy ul. [...]. Uzasadniając złożony wniosek M. K. podkreśliła, że osiąga niskie dochody i ma na utrzymaniu całą rodzinę, w tym ojca chorującego na [...]. Oświadczyła, że osiąga dochody z [...] oraz pracuje, jednak utrzymując cała rodzinę nie jest w stanie opłacić kosztów związanych ze sprawą. Na wstępie stwierdzić należy, że stosownie do treści art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Prawo pomocy zgodnie z art. 243 § 1 powołanej ustawy może być przyznane osobie fizycznej na jej wniosek. Prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym – wówczas obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego, lub częściowym – wówczas obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych i wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 1, § 2 i § 3 ustawy). Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, natomiast przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 powołanej ustawy). W przedstawionej przez M. K. sytuacji stwierdzić należało, iż wykazała ona, że spełnia przesłanki do przyznania jej prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika, bowiem z dochodów, które wspólnie z rodzicami i siostrą uzyskuje nie byłaby w stanie opłacić kosztów związanych z powołaniem do sprawy radcy prawnego. Podkreślić jednak należy, że mimo uznania, że uzyskiwany przez nią dochód nie pozwala na opłacenie radcy prawnego przyjąć należało, że z uzyskiwanej co miesiąc kwoty około [...] zł jest w stanie uiścić koszty sądowe. Zaznaczyć bowiem należy, że instytucja prawa pomocy z założenia skierowana jest w pierwszej kolejności do osób, które w sposób od siebie niezależny, niezawiniony znalazły się w bardzo trudnej sytuacji materialnej, np. bez jakichkolwiek środków do życia, co w przypadku skarżącej nie zachodzi. Istotne jest również to, że M. K. zainicjowała w niniejszej sprawie postępowanie sądowe i powinna w związku z tym liczyć się z koniecznością partycypowania przynajmniej w części kosztów takiego postępowania, ich wystąpienie przewidzieć i w miarę możliwości zabezpieczyć na ten cel odpowiednie środki. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 1 i 2 pkt 7 powołanej ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono jak w sentencji.