I SA/Wa 1286/13
WyrokWSA w Warszawie2013-08-20
Skład orzekający: Agnieszka Miernik, Małgorzata Boniecka-Płaczkowska, Dariusz Pirogowicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja zatwierdzająca projekt podziału nieruchomości, wydana na podstawie przepisów ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości, może zostać uznana za nieważną z powodu naruszenia praw wynikających z dekretu o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy, jeśli podział był zgodny z planem zagospodarowania przestrzennego?Ratio decidendi
Decyzja zatwierdzająca projekt podziału nieruchomości nie może zostać uznana za nieważną z powodu naruszenia praw wynikających z dekretu o własności i użytkowaniu gruntów, jeśli podział był zgodny z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji podziałowej nie obejmuje kwestii dysponowania nieruchomością ani praw dekretowych, a jedynie zgodność podziału z przepisami prawa materialnego i planistycznego.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która utrzymała w mocy decyzję odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji Burmistrza zatwierdzającej projekt podziału nieruchomości. Wnioskodawczyni, następczyni prawna właścicielki budynku, domagała się stwierdzenia nieważności decyzji podziałowej, twierdząc, że narusza ona jej prawa wynikające z dekretu o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy. Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając, że decyzja podziałowa była zgodna z planem zagospodarowania przestrzennego i nie naruszała praw dekretowych.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Miernik (spr.) Sędziowie: WSA Małgorzata Boniecka-Płaczkowska WSA Dariusz Pirogowicz Protokolant starszy referent Agnieszka Bieńkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 sierpnia 2013 r. sprawy ze skargi E. A. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] marca 2008 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji zatwierdzającej projekt podziału nieruchomości oddala skargę.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. decyzją z dnia [...] marca 2008 r. nr [...] utrzymało w mocy własną decyzję z dnia [...] października 2007 r. nr [...] odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji Burmistrza Gminy W. z dnia [...] listopada 1997 r. nr [...] zatwierdzającej projekt podziału nieruchomości położonej w W. przy ul. [...], oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka nr [...] o pow. [...] m2 w obrębie [...].
Decyzja wydana została w następującym stanie faktycznym i prawnym:
Burmistrz Gminy W. decyzją z dnia [...] listopada 1997 r., działając na podstawie art. 10 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (Dz.U. z 1991 r. Nr 30, poz. 127 ze zm.), zatwierdził projekt podziału przedmiotowej nieruchomości na projektowane działki: nr [...] o pow. [...]m2, nr [...] o pow. [...]m2, nr [...] o pow. [...] m2, nr [...] o pow. [...]m2, nr [...] o pow. [...]m2, nr [...] o pow. [...]m2.
Wnioskiem z dnia 15 listopada 2005 r. o stwierdzenie nieważności powyższej decyzji wystąpiła B. E., wskazując, że naruszyła ona jej prawa wynikające z art. 7 dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy (Dz.U. Nr 50, poz. 279). Wnioskodawczyni jest bowiem właścicielką budynku położonego przy ul. [...] w W. i jako następczyni prawnej byłej właścicielki tej nieruchomości przysługuje jej roszczenie o ustanowienie prawa użytkowania wieczystego do przedmiotowego gruntu.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. decyzją z dnia [...] października 2007 r. odmówiło stwierdzenia nieważności decyzji z dnia [...] listopada 1997 r. W pierwszej kolejności organ odniósł się do kwestii legitymacji wnioskodawczyni do występowania w niniejszej sprawie i wskazał, że stroną postępowania podziałowego może być jedynie właściciel lub użytkownik wieczysty nieruchomości będącej przedmiotem podziału. Poprzedniczka prawna B. E., na podstawie aktu notarialnego z dnia [...] sierpnia 1938 r., nabyła od Gminy W. parcelę o pow. [...]m2 i złożyła w przewidzianym prawem terminie wniosek w trybie art. 7 dekretu z dnia 26 października 1945 r. Orzeczeniami administracyjnymi z dnia [...] grudnia 1969 r. i z dnia [...] listopada 1963 r. Prezydium Rady Narodowej w W. odmówiło przyznania jej prawa własności czasowej do przedmiotowego gruntu, jednak decyzjami z dnia [...] października 2000 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. stwierdziło nieważność ww. orzeczeń. Prezydent W. decyzją z dnia [...] listopada 2006 r. ustanowił na rzecz następców prawnych byłej właścicielki prawo użytkowania wieczystego do gruntu o pow. [...]m2 położonego w W. przy ul. [...] ozn. jako dz. nr [...], a zatem do rozpoznania pozostał wniosek dekretowy w części dotyczącej obecnych działek nr [...], [...], [...] i [...]. Zdaniem organu z powyższego wynika, że B. E. posiada roszczenie o ustanowienie prawa użytkowania wieczystego do dz. nr [...], co daje jej legitymację do udziału w niniejszym postępowaniu. Przechodząc do rozpoznania wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji z dnia [...] listopada 1997 r. organ uznał, że nie można jej zarzucić rażącego naruszenia prawa. Decyzja ta wydana została bowiem, zgodnie z treścią art. 10 ust. 3 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r., przez rejonowy organ rządowej administracji ogólnej, tj. Burmistrza Gminy W. na podstawie Porozumienia Administracyjnego z dnia [...] lutego 1995 r. pomiędzy Kierownikiem Urzędu Rejonowego w W. a Zarządem Gminy W. Ponadto, stosownie do treści art. 10 ust. 1 ww. ustawy, podział był zgodny z ustaleniami obowiązującego Planu Ogólnego Zagospodarowania Przestrzennego zatwierdzonego uchwałą Rady W. z dnia [...] września 1992 r. nr [...]. Nieruchomość ta znajdowała się bowiem w strefie mieszkaniowo-usługowej oznaczonej symbolem [...], w której wykluczono lokalizowanie obiektów, których uciążliwość i szkodliwość dla środowiska wykraczałaby poza granice inwestycji. W obszarze tym preferowano utrzymanie i rozwój funkcji mieszkaniowych wraz z urządzeniami I stopnia obsługi. Wydzielenie zatem gruntu znajdującego się pod boksami garażowymi było zgodne z ustaleniami ww. planu zagospodarowania przestrzennego. Wobec powyższego, zdaniem organu nadzoru, brak było podstaw do stwierdzenia nieważności kwestionowanej decyzji.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W., po rozpoznaniu wniosku B. E. o ponowne rozpatrzenie sprawy, decyzją z dnia [...] marca 2008 r. utrzymało w mocy decyzję z dnia [...] października 2007 r., uznając za prawidłowe stanowisko, że kwestionowana w trybie nadzorczym decyzja nie narusza przepisów art. 10 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości. Organ odwoławczy nie podzielił również zarzutu wnioskodawczyni, że decyzja podziałowa naruszała prawa spadkobierców byłej właścicielki nieruchomości wynikające z art. 7 dekretu z dnia 26 października 1945 r., bowiem zakres przedmiotowy rozstrzygnięcia sprawy podziałowej, nie obejmujący w ogóle kwestii dysponowania nieruchomością, wyklucza możliwość naruszenia praw wynikających z dekretu.
Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosła B. E., w miejsce której w toku postępowania sądowego wstąpił E. A. Skarżąca wniosła o uchylenie decyzji organu I i II instancji, zarzucając im naruszenie art. 7, art. 8 i art. 77 § 1 i 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), powoływanej dalej jako "k.p.a." oraz art. 7 ust. 1 dekretu z dnia 26 października 1945 r., poprzez ustanowienie służebności drogowej na gruncie, co do którego skarżąca ma roszczenie o ustanowienie prawa użytkowania wieczystego. W uzasadnieniu skargi wskazano, że skarżąca w dniu 7 lutego 1991 r. złożyła do Komisji Inwentaryzacyjnej Mienia Komunalnego Urzędu W. zastrzeżenie – zgłoszenie roszczeń do nieruchomości położonej przy ul. [...]. Wobec tego organ, podejmując jakiekolwiek działania związane z przedmiotową nieruchomością, winien był uwzględnić roszczenia skarżącej do tego gruntu.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumentację wyrażoną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji orzekając w sprawie nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy.
Dokonując oceny zaskarżonej decyzji Sąd uznał, że skarga nie mogła być uwzględniona, ponieważ zarówno zaskarżona decyzja, jak również poprzedzająca ją decyzja organu I instancji, nie naruszają prawa w stopniu skutkującym ich uchyleniem.
Na wstępie wskazać należy, że postępowanie toczące się w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej jest postępowaniem nadzwyczajnym i stanowi formę nadzoru. Zadaniem organu prowadzącego takie postępowanie jest zbadanie, czy kontrolowana decyzja obciążona jest wadami, o których mowa w art. 156 § 1 k.p.a. Należy mieć jednak przy tym na uwadze, że decyzje, które są ostateczne i znajdują się w obiegu prawnym podlegają domniemaniu legalności, chyba że w sposób oczywisty i niewątpliwy domniemanie to zostanie obalone. Potwierdzeniem dla takiego sformułowania jest treść przepisu art. 16 k.p.a. ustanawiającego zasadę trwałości decyzji.
W przedmiotowej sprawie kwestionowana w trybie nadzorczym decyzja Burmistrza Gminy W. z dnia [...] listopada 1997 r., wydana została na podstawie art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości, zgodnie z którym podział nieruchomości może nastąpić, jeżeli jest zgodny z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego.
W dniu wydania decyzji podziałowej z dnia [...] listopada 1997 r., działka nr [...] objęta była Planem Ogólnym Zagospodarowania Przestrzennego zatwierdzonym uchwałą Rady W. z dnia [...] września 1992 r. nr [...]. Przedmiotowa nieruchomość znajdowała się w strefie funkcjonalnej mieszkaniowo-usługowej oznaczonej symbolem [...], w której wykluczono lokalizowanie obiektów, których uciążliwość i szkodliwość dla środowiska wykraczałaby poza granice inwestycji. W obszarze tym preferowano natomiast utrzymanie i rozwój funkcji mieszkaniowych wraz z urządzeniami I stopnia obsługi ludności stopnia lokalnego; funkcji usługowych II i III stopnia obsługi ludności (stopnia gminnego oraz [...] i ogólnomiejskiego), jak również dopuszczono utrzymanie i lokalizowanie innych funkcji, niekolidujących z preferowanymi. Mając powyższe na uwadze podzielić należy pogląd organu nadzoru, że dokonanie podziału działki nr [...], w celu wydzielenia powierzchni pod znajdującymi się na nieruchomości boksami garażowymi, zgodne było z ustaleniami ww. planu zagospodarowania przestrzennego.
Prawidłowo zatem organy uznały, że decyzji Burmistrza Gminy W. z dnia [...] listopada 1997 r. nie można było zarzucić rażącego naruszenia prawa, które to naruszenie obligowałoby organ do stwierdzenia nieważności tej decyzji. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W., wbrew twierdzeniom skargi, wnikliwie i wszechstronnie rozpatrzyło stan faktyczny sprawy (art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a.), szczegółowo wyjaśniło motywy, jakim kierowało się przy wydaniu decyzji oraz uzasadniło swoje orzeczenia (art. 107 § 1 i 3 k.p.a).
Odnosząc się natomiast do zarzutu dotyczącego naruszenia przez organy przepisu art. 7 ust. 1 dekretu z dnia 26 października 1945 r., wskazać należy, że wbrew twierdzeniom skarżącego, ustanowienie służebności drogowej na gruncie dekretowym nie ma wpływu na uprawnienia stron wynikające z ww. dekretu. Decyzja podziałowa w żaden bowiem sposób nie odnosi się do uprawnień dekretowych i nie decyduje o kwestiach związanych z dysponowaniem nieruchomością. Z kolei przy rozpatrywaniu wniosku dekretowego, oceniane jest jedynie spełnienie przesłanek wynikających z art. 7 ust. 1 i 2 dekretu z dnia 26 października 1945 r., przy uwzględnieniu zaistniałych na przestrzeni lat stosunków własnościowych na gruncie objętym takim wnioskiem.
Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło