I SA/Wa 1296/15

Starszy referendarz sądowy Justyna Wtulich Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 13 sierpnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku A. C. i B. C. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym w sprawie ze skargi A. C. i B. C. na decyzję Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] maja 2015 r. znak : [...] w przedmiocie odmowy potwierdzenia prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami RP postanawia : odmówić A. C. i B. C. przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynął w dniu 7 sierpnia 2015 r. (data stempla biura podawczego) formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, w którym A. C. i B. C., zwani dalej wnioskodawcy wnieśli o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie biegłego. Z nadesłanego ww. formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że wnioskodawcy wspólnie prowadzą gospodarstwo domowe. Pozostałe rubryki formularza zostały niewypełnione przez wnioskodawców. W dniu 10 sierpnia 2015 r. (data stempla biura podawczego) do Sądu wpłynął kolejny formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, w którym wnioskodawcy wypełnili każdą rubrykę. Z nadesłanego ww. formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że wnioskodawcy są rodzeństwem i wspólnie prowadzą gospodarstwo domowe. Z tego względu postanowiono ich wnioski o przyznanie prawa pomocy rozpoznać jednym postanowieniem. Wnioskodawcy podali, że utrzymują się z dochodów uzyskiwanego z tytułu zatrudnienia. Wnioskodawczyni otrzymuje dochód w wysokości [...] zł brutto ([...] zł netto) miesięcznie plus kwota [...] zł brutto. Wnioskodawca uzyskuje natomiast dochód w wysokości [...] zł brutto ([...] zł netto) miesięcznie. Łącznie wnioskodawcy uzyskują dochód w wysokości około [...] zł netto miesięcznie. Wnioskodawcy oświadczyli, że każdy z nich gospodaruje swoimi dochodami, jednak część kosztów jest wspólna, np. koszty związane z utrzymaniem mieszkania czy auta. Wnioskodawcy podali, że posiadają mieszkanie o powierzchni [...] m ² oraz samochód osobowy marki [...], rok produkcji [...] r. o wartości około [...] zł. Innych nieruchomości wnioskodawcy oświadczyli, że nie posiadają. Wskazali, że wnioskodawczyni posiada na rachunku oszczędnościo-rozliczeniowym kwotę w wysokości [...] zł, na koncie oszczędnościowym kwotę [...] zł, oraz akcje w wysokości [...] zł. Wnioskodawca posiada natomiast oszczędności w wysokości około [...] zł. W tym stanie sprawy stwierdzono, co następuje: Stosownie do treści art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w jego toku. Zgodnie z art. 245 § 1 - 3 p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Ustawa nie przewiduje natomiast ustanowienia biegłego tak jak domagają się tego we wniosku wnioskodawcy. Z tego względu, wniosek o przyznanie prawa pomocy był rozpatrywany wyłącznie pod względem oceny, czy stać wnioskodawców na poniesienie kosztów sądowych. Wskazać należy, że przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 1 i 2 p.p.s.a.). Podkreślić należy, że udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą dofinansowania jej z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do przypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe (por. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka –Medek, wyd. Zakamycze 2005, s. 594). Wskazać należy, iż prawo pomocy jest instytucją o charakterze wyjątkowym, która powinna stanowić przywilej dla osób, które muszą korzystać z ochrony prawnej przed sądem, a w przypadku ubogiego społeczeństwa, jakim jest społeczeństwo polskie, prawo pomocy powinno być udzielane przede wszystkim osobom bezrobotnym, bez źródeł stałego dochodu (tak H Knysiak – Molczyk w "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz". pod redakcją prof. T. Wosia. Warszawa 2005 s. 631). Mając na uwadze okoliczności niniejszej sprawy uznać należy, że wnioskodawcy nie kwalifikują się do przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Uznano, że wnioskodawcy przy wysokości stałych dochodów jakie uzyskują z tytułu zatrudnienia oraz zgromadzonych oszczędnościach i środkach finansowych na kontach są w stanie ponieść koszty sądowe samodzielnie i nie spowoduje to utraty przez nich płynności finansowej. Podkreślić należy, że na obecnym etapie postępowania jedyny koszt jaki wnioskodawcy mają do poniesienia to wpis sądowy od skargi wynoszący w niniejszej sprawie 200,00 zł. Pozostałe koszty sądowe, które zaznaczyć należy mogą się w sprawie pojawić bądź też nie wystąpić w ogóle, co też po części zależy od działań samych wnioskodawców będą natomiast w wysokości znaczne niższej, bo połowę od wysokości ww. wpisu sądowego od skargi. Stwierdzono zatem, że wnioskodawcy dysponują środkami finansowymi umożliwiającymi im poniesienie kosztów sądowych w sprawie, bez uszczerbku w środkach utrzymania koniecznego. Z powyższych względów, odmówiono wnioskodawcom prawa pomocy we wnioskowanym zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. orzeczono, jak w sentencji postanowienia.