I SA/Wa 13/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Daniela Kozłowska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Elżbieta Sobielarska Asesor WSA Przemysław Żmich Protokolant Ewa Nieora po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 kwietnia 2009 r. sprawy ze skargi L. K. na postanowienie Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] października 2008 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania uwierzytelnionych odpisów kart z akt administracyjnych oddala skargę. Minister Skarbu Państwa postanowieniem z dnia [...] października 2008 r. nr [...], po rozpoznaniu zażalenia L. K., utrzymał w mocy postanowienie Wojewody [...] z dnia [...]marca 2008 r. nr [...] o odmowie wydania uwierzytelnionych odpisów kart od 251 do 315 znajdujących się w tomie XI akt sprawy dotyczących realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej. W uzasadnieniu postanowienia Minister Skarbu Państwa wskazał, że L. K. wystąpiła do Wojewody [...] o wydanie kserokopii kart od 251 do 315 znajdujących się w tomie XI akt sprawy. W uzasadnieniu wniosku podała, że dokumenty te niezbędne są w celu wysłania ich do Prokuratora Generalnego w W.. Wojewoda [...] postanowieniem z dnia [...] marca 2008 r. odmówił L. K. wydania uwierzytelnionych ww. odpisów. Zażalenie od powyższego postanowienia wniosła L. K. Rozpoznając to zażalenie Minister Skarbu Państwa postanowieniem z dnia [...] października 2008 r., utrzymał zaskarżone postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] marca 2008 r. W uzasadnieniu swego stanowiska organ odwoławczy powołał art. 73 § 1 k.p.a., stosownie do którego w każdym stadium postępowania organ administracji publicznej obowiązany jest umożliwić stronie przeglądanie akt sprawy oraz sporządzenie z nich notatek i odpisów, oraz na podstawie art. 73 § 2 k.p.a. strona może żądać uwierzytelnienia sporządzonych przez siebie odpisów z akt sprawy lub wydania jej z akt sprawy uwierzytelnionych odpisów, o ile jest to uzasadnione ważnym interesem strony. Ponadto Minister Skarbu Państwa podniósł, że organ pierwszej instancji poinformował stronę, że ma prawo do przeglądania akt sprawy oraz sporządzania z nich notatek i odpisów oraz odmówił wydania odpisów, o które wnioskowała, informując, iż w przypadku wystąpienia o ich udostępnienie przez Prokuratora Generalnego w W. przekaże akta do tego organu. Organ drugiej instancji podniósł dodatkowo, że strona, żądając doręczenia uwierzytelnionych odpisów z akt sprawy, ma obowiązek wykazać w tym swój ważny interes, a organ rozpatrując takie żądanie dokonuje własnej oceny, czy w danej sprawie ze względu na okoliczność prowadzonego postępowania lub ze względu na potrzeby strony w innej sprawie zaistniał ważny interes strony. Nadto organ odwoławczy wskazał, że w niniejszym przypadku nie zachodzi ważny interes strony, a zatem organ pierwszej instancji miał prawo odmówić wydania kserokopii dokumentów znajdujących się w aktach sprawy. Wobec czego Minister Skarbu Państwa podzielił pogląd Wojewody [...] i stwierdził, iż w rozpatrywanej sprawie nie zachodzi ważny interes strony, gdyż odpisy dokumentów o wydanie których wnioskowała strona są to przesłane przez L. K. pisma wraz z załącznikami, tj. kserowane wielokrotnie decyzje, wyroki i inne pisma. Ponadto akta przedmiotowej sprawy były również badane przez Prokuraturę Rejonową O. Na powyższe postanowienie skargę (uzupełnioną pismem z dnia 8 grudnia 2008 r.) do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyła L. K., wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia. Zaskarżonemu postanowieniu skarżąca zarzuciła naruszenie art. 6, 7, 77 § 1, 107 § 3, 126 oraz art. 75 § 1 k.p.a. poprzez niewyjaśnienie wszystkich okoliczności sprawy będącej przedmiotem orzeczenia oraz poprzez niezebranie i nierozpoznanie treści zeznania jej świadka. W uzasadnieniu skargi skarżąca wyraziła ogólne niezadowolenie z tego rozstrzygnięcia. W odpowiedzi na skargę Minister Skarbu Państwa wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości, przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji. Ponadto, co wymaga podkreślenia, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną - art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. - zwanej dalej P.p.s.a). W niniejszej sprawie zaskarżone postanowienie jest zgodne z prawem, a zarzuty i argumenty skargi nie podważają jego legalności, dlatego też skarga podlega oddaleniu. Materialnoprawną podstawą rozstrzygnięcia organów pierwszej i drugiej instancji wydających przedmiotowe postanowienia był przepis art. 73 k.p.a. Zgodnie z § 1 powołanego przepisu w każdym stadium postępowania organ administracji publicznej obowiązany jest umożliwić stronie przeglądanie akt sprawy oraz sporządzanie z nich notatek i odpisów. Natomiast w myśl art. 73 § 2 k.p.a., strona może żądać uwierzytelnienia sporządzonych przez siebie odpisów z akt sprawy lub wydania z akt sprawy uwierzytelnionych odpisów, o ile jest to uzasadnione ważnym interesem strony. Przepis powyższy zarówno w świetle orzecznictwa, jak również poglądów doktryny, stanowi realizację zasady względnej jawności akt postępowania, które to uprawnienie przysługuje wyłącznie stronie i uczestnikom postępowania na prawach strony (tak J. Borkowski - Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz. Warszawa 2006 r., s.382). Ponadto stanowi konkretyzację zasady czynnego udziału stron w postępowaniu wyrażonej m. in. w art. 7 i 10 k.p.a. poprzez zobowiązanie organu administracji publicznej do umożliwienia stronie przeglądania akt sprawy oraz sporządzania z nich notatek i odpisów. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego reprezentowany jest jednolity pogląd, że strona żądając doręczenia uwierzytelnionych odpisów z akt sprawy, ma obowiązek wykazać w tym swój ważny interes, a organ - rozpatrując takie żądanie - dokonuje własnej oceny, czy w danej sprawie ze względu na okoliczność prowadzonego postępowania lub ze względu na potrzeby strony w innej sprawie zaistniał ważny interes strony (por. np. NSA Ośrodek Zamiejscowy w Łodzi w wyroku z dnia 3 czerwca 1997 r., I SA/Łd 302/96, LEX 29358, wyrok NSA z dnia 29 marca 2001 r., II SA 2580/00,LEX 46359). Analizując przedmiotową sprawę należy podkreślić, że wnioskiem L. K. zwróciła się do Wojewody [...] o wydanie uwierzytelnionych odpisów kart od 251 do 315 znajdujących się w tomie XI akt sprawy dotyczącej realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej. W nawiązaniu do ww. wniosku organ poinformował stronę, że zgodnie z art. 73 § 1 k.p.a. ma prawo do przeglądania akt sprawy oraz sporządzania z nich notatek i odpisów oraz odmówił wydania odpisów, o które wnioskowała, informując, iż w przypadku wystąpienia o ich udostępnienie przez Prokuratora Generalnego w W. przekaże akta do tego organu. Ponadto organ stwierdził, że strona żądając doręczenia uwierzytelnionych odpisów z akt sprawy, ma obowiązek wykazać w tym swój ważny interes, a organ rozpatrując takie żądanie dokonuje własnej oceny, czy w danej sprawie ze względu na potrzeby strony w innej sprawie zaistniał ważny interes strony. Zdaniem Sądu prawidłowo oceniły organy obu instancji, że w niniejszej sprawie nie zachodzi ważny interes strony, gdyż odpisy dokumentów o wydanie których wnioskowała skarżąca są to przesłane przez nią pisma wraz z załącznikami, tj. kserowane wielokrotnie decyzje, wyroki i inne pisma wydane przez organy w przedmiotowej sprawie. Treść tych pism znana była skarżącej, gdyż wszystkie kierowane były do niej jako do strony postępowania, bądź przez nią samą sporządzane. A zatem skarżąca osobiście mogła przed złożeniem ww. dokumentów do organu sporządzić ich odpisy i sama je uwierzytelnić nie zwracając się do organu o wydanie uwierzytelnionych odpisów kart od 251 do 315 znajdujących się w tomie XI akt sprawy. Z podanych powodów Sąd nie podzielił zarzutów skarżącej sformułowanych pod adresem organów administracyjnych stwierdzając jednocześnie, że oczekiwania skarżącej nie znajdowały pokrycia w treści art. 73 k.p.a. Z tych względów Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł, jak w sentencji.