I SA/Wa 1303/06
WyrokWSA w Warszawie2006-10-02
Skład orzekający: Emilia Lewandowska, Jolanta Rudnicka, Mirosław Gdesz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ pomocy społecznej ma obowiązek pokryć w całości koszty naprawy przedmiotu, jeśli przyznany zasiłek celowy jest niższy od poniesionych przez wnioskodawcę wydatków, a organ działa w granicach uznania administracyjnego?Ratio decidendi
Organ pomocy społecznej nie ma obowiązku pokrycia w całości kosztów naprawy przedmiotu, jeśli przyznany zasiłek celowy jest niższy od poniesionych wydatków. Decyzja o przyznaniu zasiłku celowego specjalnego jest formą pomocy pieniężnej przyznawanej na podstawie uznania administracyjnego, co oznacza, że organ może, ale nie musi przyznać świadczenie, a także decyduje o jego wysokości, biorąc pod uwagę zarówno sytuację wnioskodawcy, jak i własne możliwości finansowe. Przyznanie pomocy w kwocie niższej niż poniesione koszty nie narusza prawa, jeśli organ uwzględnił oba te kryteria.Stan faktyczny
D. O. zwrócił się o dofinansowanie naprawy przedmiotu. Organ I instancji przyznał zasiłek celowy specjalny w kwocie niższej niż koszt naprawy, uzasadniając to przekroczeniem kryterium dochodowego i ceną nowego przedmiotu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję w mocy, podkreślając uznaniowy charakter pomocy społecznej. D. O. złożył skargę do WSA, twierdząc, że pracownik socjalny obiecał zwrot pełnej kwoty naprawy.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Emilia Lewandowska Sędzia WSA Jolanta Rudnicka asesor WSA Mirosław Gdesz (spr.) Protokolant Magdalena Bocianowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 października 2006 r. sprawy ze skargi D. O. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] czerwca 2006 r. nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego oddala skargę.
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] czerwca 2006 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W., po rozpatrzeniu odwołania D. O. utrzymało w mocy decyzję Prezydenta W. z dnia [...] maja 2006 r., nr [...] o przyznaniu D. O. pomocy w formie zasiłku celowego specjalnego w kwocie [...] zł z przeznaczeniem na dofinansowanie naprawy [...].
Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym:
D. O. ustnie zwrócił się do Ośrodka Pomocy Społecznej Dzielnicy [...] miasta W. z prośbą o udzielenie mu pomocy finansowej na dofinansowanie naprawy [...]. Prezydent W., na podstawie aktualizacji wywiadu środowiskowego przeprowadzonego w dniu [...] kwietnia 2006 r. oraz ustaleń pracownika socjalnego z dnia [...] kwietnia 2006 r. - decyzją z dnia [...] maja 2006 r. przyznał wnioskodawcy pomoc w formie zasiłku celowego w wysokości [...] zł na dofinansowanie naprawy [...].
Przyznając zasiłek organ stwierdził, ze dochód D. O. w wysokości [...] zł przekracza ustawowe kryterium dochodowe do którego przyznawana jest bezzwrotna pomocy finansowa wynoszące w tym przypadku 461 zł. Organ przyznał zatem pomocy w formie zasiłki celowego specjalnego. Przy czym wskazano, że wprawdzie koszt naprawy wyniósł [...] zł, to jednak cena nowej [...] kształtuje się w granicach 140-220 zł, dlatego przyznano zasiłek w wysokości [...] zł.
Od powyższej decyzji D. O. wniósł odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W., wskazując że naprawa [...] kosztowała [...] zł. Przy czym stwierdza, że pracownik socjalny obiecał mu że dostanie zwrot pełnej kwoty przeznaczonej przez niego na naprawę [...]. Skarżący stwierdził, że naprawa [...] była konieczna, a kupno nowej [...] wiązałoby się z poniesieniem dodatkowych kosztów, które znacznie przekraczają kwotę [...] zł.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze rozpatrując sprawę w wyniku odwołania, decyzją z dnia [...] czerwca 2006 r. utrzymało w mocy decyzję Prezydenta W.. W uzasadnieniu decyzji organ stwierdził, że kwestia przyznania pomocy społecznej ma charakter uznaniowy co oznacza, że podmiot rozpatrujący wniosek każdorazowo decyduje o zasadności przyznania świadczenia, jak również o wysokości przyznawanego zasiłku dokonując oceny warunków bytowych wnioskującego o pomoc. Kolegium sięgnęło do orzecznictwa sądów administracyjnych w którym wypowiedziano pogląd, że nie każdy potrzebujący w każdym czasie może uzyskać spełnienie oczekiwań w postaci pomocy finansowej w wysokości go satysfakcjonującej ze względu na ograniczone środki, jakimi dysponują ośrodki pomocy społecznej. Wskazano na treść art. 3 ust. 4 ustawy o pomocy społecznej, który to przepis wyraźnie stanowi, że potrzeby osoby i rodziny korzystającej z pomocy społecznej powinny zostać uwzględnione jeżeli odpowiadają celom i możliwościom pomocy społecznej. Decyzja o przyznaniu zasiłku celowego mieści się w sferze uznania administracyjnego, którego granic nie przekroczono. Przyznanie zasiłku celowego w wysokości niesatysfakcjonującej nie stoi na przeszkodzie, aby ubiegać się o wskazane świadczenie w innej wysokości lub też o inną pomoc z zakresu opieki społecznej.
Na powyższą decyzję Kolegium, D. O. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie domagając się jej uchylenia. W skardze wskazał, że jego sytuacja życiowa w momencie występowania o pomoc była bardzo trudna. Skarżący ponadto wyjaśnił, że koszt nabycia nowej [...] i montażu wzrósłby o [...] zł. Dlatego też uznając, że naprawa [...] będzie tańsza, poinformował o tym pracownika socjalnego, który przyzwolił na naprawę [...] i obiecał zwrot całej kwoty [...] zł.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. wniosło o jej oddalenie, powtarzając argumenty zamieszczone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i wskazując, że decyzja wydana w pierwszej instancji znalazła oparcie w zgromadzonym materiale dowodowym, jak i w obowiązujących przepisach prawa, wobec czego zasadnie utrzymano ją w mocy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:
Skarga jest nieuzasadniona i podlega oddaleniu,
Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie (art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Sąd uwzględnia skargę i uchyla zaskarżoną decyzję lub postanowienie, stwierdza nieważność lub wydanie z naruszeniem prawa tego rozstrzygnięcia jedynie wówczas, gdy uzna, że w sprawie istnieją przesłanki określone w art. 145 § 1 powołanej ustawy. W sprawie niniejszej nie stwierdzono wskazanych w tym przepisie przesłanek uzasadniających uwzględnienie skargi. Zdaniem Sądu zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja pierwszoinstancyjna są zgodne z prawem materialnym i procesowym.
Oceniając we wskazanym wyżej zakresie zaskarżoną decyzję w świetle materiału dowodowego zgromadzonego w niniejszej sprawie, po rozważeniu podniesionych przez skarżącego zarzutów Sąd uznał, że nie dają one podstaw do podważenia legalności zaskarżonej decyzji i decyzji utrzymanej nią w mocy, bowiem oba rozstrzygnięcia nie naruszają prawa w stopniu uzasadniającym ich uchylenie. W świetle treści art. 41 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej nie budzi wątpliwości, że zasiłek celowy specjalny jest formą pomocy pieniężnej przyznawanej na podstawie uznania administracyjnego. Oznacza to, że sam fakt spełniania kryteriów ustawowych nie oznacza jeszcze automatycznego przyznania osobie zainteresowanej tego świadczenia. Organ bowiem może, lecz nie musi, przyznawać świadczenia. Uznaniem administracyjnym objęta jest także ocena przez organ warunków uzasadniających przyznanie pomocy, jak również decyzja co do jej wysokości. Jeśli organ pomocy społecznej oceniając z jednej strony sytuację materialną i rodzinną oraz potrzeby skarżącego, z drugiej zaś własne możliwości finansowe uznał, że istnieje możliwość przyznania skarżącemu pomocy w kwocie [...] zł, to decyzji takiej nie można zarzucić naruszenia prawa. Organy orzekające w sprawie poddały ocenie wszystkie okoliczności, od jakich uzależnione jest udzielenie pomocy w formie zasiłku celowego.
Jak zasadnie podkreślił organ II instancji, pomoc społeczna ma na celu umożliwienie osobom i rodzinom przezwyciężanie trudnych sytuacji życiowych, których nie są one w stanie pokonać wykorzystując własne środki, możliwości i uprawnienia. Zakłada to udział pomocy społecznej w pokonywaniu przez osoby i rodziny trudności materialnych i życiowych, a nie obowiązek ponoszenia pełnych kosztów utrzymania tych osób i rodzin wraz z realizacją ciążących na nich obciążeń finansowych.
Powołana wcześniej ustawa o pomocy społecznej z dnia 12 marca 2004 r., na podstawie której wydano zaskarżone decyzje w art. 2 i 3 stanowi, że jest to instytucja mająca na celu umożliwienie osobom i rodzinom przezwyciężanie trudnych sytuacji życiowych, których nie są one w stanie pokonać, wykorzystując własne uprawnienia, zasoby i możliwości. Osoby ubiegające się o przyznanie im świadczenia z pomocy społecznej muszą liczyć się z tym, że nie każdy ich wniosek i nie w pełnym zakresie zostanie automatycznie uwzględniony, bowiem rodzaj, forma i rozmiar świadczenia muszą być odpowiednie nie tylko do okoliczności uzasadniających udzielenie pomocy, ale również do możliwości finansowych organu udzielającego pomocy.
W ocenie Sądu oba kryteria w niniejszej sprawie zostały uwzględnione. Kwestionowane przez skarżącego decyzje nie przekraczają granic uznania administracyjnego. D. O. ubiegał się o przyznanie pomocy na pokrycie kosztów naprawy [...]. Żądanie to zostało częściowo uwzględnione, a przyznanie pomocy szczegółowo uzasadniono.
Dla legalności decyzji nie mają znaczenia uprzednie ustalenia skarżącego z pracownikiem socjalnym co do pokrycia kosztów naprawy [...], jak również rozważania dotyczące kosztów instancji nowej [...]. Organ w ramach swoich możliwości udzielił bowiem pomocy, która w żadnej mierze nie musi być równa kwocie poniesionej przez skarżącego na naprawę.
W tej sytuacji zaskarżona decyzję jak i poprzedzająca ją decyzję należy uznać za prawidłowe. Skarga zaś nie mogła być uwzględniona.
Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło