I SA/Wa 1310/12
PostanowienieWSA w Warszawie2012-08-13
Skład orzekający: Lucyna Picho
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osobie fizycznej składającej skargę w sprawie z zakresu pomocy społecznej przysługuje ustawowe zwolnienie od kosztów sądowych, a jeśli tak, to czy może ona również ubiegać się o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika?Ratio decidendi
Sąd uznał, że strona skarżąca w sprawie z zakresu pomocy społecznej jest automatycznie zwolniona od kosztów sądowych na mocy art. 239 pkt 1 lit. a PPSA. Ponadto, w sytuacji gdy strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania rodziny, może jej zostać przyznane prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmującym ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika.Stan faktyczny
R. S. złożył skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie odmowy przyznania pomocy finansowej na wypoczynek letni. W związku ze skargą złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. Wnioskodawca przedstawił trudną sytuację materialną i rodzinną, wskazując na niskie dochody i korzystanie z pomocy społecznej. Sąd rozpoznał wniosek, uwzględniając zarówno ustawowe zwolnienie od kosztów, jak i przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika.Rozstrzygnięcie
Przyznano R. S. prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie z urzędu radcy prawnego.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Lucyna Picho Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 13 sierpnia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi R. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] maja 2012 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania pomocy finansowej ze środków pomocy społecznej na wypoczynek letni postanawia: przyznać R. S. prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie z urzędu radcy prawnego, którego wyznaczy Rada Okręgowej Izby Radców Prawnych w [...].
W związku ze złożoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargą R. S. nadesłał do Sądu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego. W oświadczeniu złożonym na urzędowym formularzu wnioskodawca wyjaśnił, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną oraz trójką dzieci. Wnioskodawca ujawnił, że nie posiada żadnego majątku, a jedynym źródłem dochodu rodziny jest zasiłek rodzinny w wysokości 182 zł. Uzasadniając swoje stanowisko wnioskodawca wyjaśnił, że sytuacja jego rodziny jest bardzo trudna, gdyż on od 1987 roku choruje, ponadto nadal leczy się neurologicznie, i jest niezdolny do żadnej pracy zarobkowej. Jego żona również nie pracuje i jest zarejestrowana we właściwym urzędzie pracy. Dokumenty zgromadzone w aktach administracyjnych sprawy potwierdzają informacje przedstawione w formularzu, jak również to, że od 2004 roku rodzina stale korzysta z pomocy społecznej oferowanej przez właściwy ośrodek.
Rozpoznając wniosek skarżącego w pierwszej kolejności należy zauważyć, że skoro dotyczy on zwolnienia skarżącego od kosztów sądowych to stosownie do treści art. 239 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270) dalej jako p.p.s.a. nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych strona skarżąca działanie organu w sprawie z zakresu pomocy społecznej. Skoro więc przedmiotem skargi jest decyzja wydana w takiej właśnie sprawie, R. S. automatycznie korzysta z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych, a zgłoszony w tym zakresie wniosek nie podlegał rozpoznaniu. Rozpoznając wniosek dalej należy zauważyć, że prawo pomocy może być przyznane osobie fizycznej w zakresie częściowym i obejmuje wówczas zwolnienie tylko od opłat sądowych i wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 1, § 2 i § 3 ustawy). Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 powołanej ustawy).
Uwzględniając przedstawione przez skarżącego we wniosku okoliczności uznać należało, że R. S. wykazał, że spełnia przesłanki do przyznania mu prawa pomocy w żądanym zakresie – to jest w zakresie ustanowienia dla niego profesjonalnego pełnomocnika. Mając na uwadze łączny miesięczny dochód pięcioosobowej rodziny (182 zł), jak również to, że od dłuższego czasu skarżący korzysta z wsparcia oferowanego przez właściwy ośrodek pomocy społecznej referendarz rozpoznający wniosek uznał, że w sposób oczywisty nie jest on w stanie samodzielnie ponieść kosztów związanych z opłaceniem w sprawie profesjonalnego pełnomocnika.
Mając powyższe na uwadze powyższe, wobec spełnienia przesłanek warunkujących uwzględnienie wniosku, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 1 i 2 pkt 7 powołanej ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło