I SA/Wa 1312/09
PostanowienieWSA w Warszawie2009-11-17
Skład orzekający: Referendarz Sądowy Dariusz Pirogowicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego może zostać uwzględniony, gdy strona jest zwolniona z kosztów sądowych z mocy ustawy w sprawach z zakresu pomocy społecznej?Ratio decidendi
Sąd uznał, że prawo pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego może być przyznane stronie, nawet jeśli jest ona zwolniona z kosztów sądowych z mocy ustawy w sprawach z zakresu pomocy społecznej. Zwolnienie z kosztów sądowych na mocy ustawy nie wyklucza przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika, jeśli sytuacja materialna strony uzasadnia częściowe prawo pomocy.Stan faktyczny
Wnioskodawca W.K. złożył skargę kasacyjną na postanowienie WSA w Warszawie o odrzuceniu jego skargi na pismo Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. W skardze kasacyjnej zawarł wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego oraz zwolnienia z kosztów sądowych. Wnioskodawca przedstawił swoją trudną sytuację materialną, wskazując na zadłużone mieszkanie, dług alimentacyjny i niskie dochody z renty. Sąd rozpoznał wniosek o przyznanie prawa pomocy.Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie radcy prawnego, którego wyznaczy Okręgowa Izba Radców Prawnych w W.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz Sądowy Dariusz Pirogowicz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 17 listopada 2009 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku W.K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi W.K. na pismo Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] lipca 2009 r., nr [...] w przedmiocie pozostawienia wniosku bez rozpoznania postanawia przyznać prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie radcy prawnego, którego wyznaczy Okręgowa Izba Radców Prawnych w W.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 26 sierpnia 2009 r. odrzucił skargę W. K. na pismo Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] lipca 2009 r. nr [...] informujące skarżącego o pozostawieniu jego wniosku bez rozpoznania.
Pismem z dnia 14 października 2009 r. W. K. wniósł skargę kasacyjną na powyższe postanowienie, w którym zawarł wniosek o przyznanie mu prawa pomocy. W dniu 12 listopada 2009 r. do Sądu wpłynął, złożony na urzędowym druku, formularz wniosku o przyznanie skarżącemu prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie z kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego.
W formularzu wniosku skarżący podał, że zamieszkuje w zadłużonym mieszkaniu i prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe. Ciąży na nim także dług alimentacyjny. Zgodnie z oświadczeniem, jego źródłem utrzymania jest renta w wysokości [...] złotych. Nie posiada oszczędności, ani przedmiotów wartościowych. Nie zatrudnia i nie pozostaje w innym stosunku prawnym z adwokatem lub radcą prawnym.
W tym stanie rzeczy stwierdzono co następuje.
Zgodnie z art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w jego toku.
W myśl art. 245 § 1 - 3 powołanej ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 1 i 2).
W świetle przedstawionej przez wnioskodawcę sytuacji materialnej i rodzinnej stwierdzić należy, że znajduje się on w sytuacji kwalifikującej do przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie w sprawie radcy prawnego. Niewątpliwie skarżący, systematycznie korzystający ze świadczeń z Ośrodka Pomocy Społecznej (fakt ten znany jest referendarzowi sądowemu z urzędu), należy do osób ubogich, a z uzyskiwanych dochodów w kwocie [...] złotych miesięcznie, nie jest w stanie z całą pewnością zabezpieczyć środków niezbędnych do ustanowienie w sprawie radcy prawnego z wyboru, bez uszczerbku koniecznego dla siebie utrzymania. Tym samym spełniona została przesłanka przyznania prawa pomocy określona w art. 246 § 1 pkt 2 powołanej ustawy.
Jednocześnie wskazać należy, że podejmując niniejsze rozstrzygnięcie nie orzekano w przedmiocie zwolnienia od kosztów sądowych, bowiem skarżący zwolniony jest z obowiązku ich uiszczania z mocy ustawy. Zwolnienie to wynika z przepisu art. 239 pkt 1 lit. "a" powołanej wyżej ustawy, w myśl którego strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Wprawdzie przedmiotem zaskarżenie jest pismo Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. informujące skarżącego o pozostawieniu jego wniosku bez rozpoznania, niemniej mając na uwadze to, że w dającej się odczytać treści tego wniosku domagał się on m.in. wypłaty zasiłków celowych, nie budzi wątpliwości orzekającego, że niniejsza sprawa mieści się w kategorii szeroko rozumianych sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej.
W tej sytuacji w oparciu o powołane wyżej przepisy oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło