I SA/Wa 1337/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Lenart po rozpoznaniu w dniu 16 grudnia 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. M. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi A. M. na decyzję Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej z dnia [...] czerwca 2008 r., nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego postanawia odmówić przyznania prawa pomocy. A. M. wnioskiem z dnia 10 października 2008 r. wystąpiła o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi A. M. na decyzję Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej z dnia [...] czerwca 2008 r. nr [...]w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego. Powyższy wniosek rozpoznany został odmownie – wydanym przez referendarza sądowego postanowieniem z dnia 5 listopada 2008 r., sygn. akt I SA/Wa 1337/08. W dniu 8 grudnia 2008 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynął sprzeciw A. M. wobec wyżej wskazanego postanowienia z dnia 5 listopada 2008 r., wobec czego straciło ono moc, a sprawa z wniosku o przyznanie prawa pomocy podlega rozpoznaniu na nowo. W oświadczeniu złożonym na urzędowym formularzu wniosku skarżąca wskazała, że prowadzi gospodarstwo domowe wraz ze swoją córką. Utrzymuje się z dochodu w wysokości brutto [...] zł. Ponadto skarżąca posiada [...] o powierzchni [...] oraz [...] o powierzchni [...] m2. Skarżąca oświadczyła również, że jest zadłużona wobec banków na kwotę ok. [...] zł (raty zaciągniętych zobowiązań wynoszą miesięcznie ok. [...]zł). Ponadto wydatki z tytułu utrzymania [...] to kwota [...] zł miesięcznie. W złożonym w dniu 8 sierpnia 2008 r. sprzeciwie skarżąca wskazała ponadto, że osiągany przez nią dochód nie ma charakteru stałego. [...], którego jest właścicielką, wymaga modernizacji oraz napraw - dotychczasowe koszty wyniosły [...] zł. Dodatkowo skarżąca zaznaczyła, że musi także ponieść wydatki na usługi stomatologiczne w wysokości [...]zł Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: W myśl art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w jego toku. Zgodnie z art. 245 § 1-3 powołanej ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Stosownie do art. 246 § 1 powołanej ustawy warunkiem przyznania osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie całkowitym jest wykazanie przez tą osobę, że nie jest ona w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Przyznanie zaś takiej osobie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 ustawy). Zdaniem Sądu, w niniejszej sprawie wnioskodawczyni nie wykazała, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przedstawiona sytuacja materialna i rodzinna wnioskodawczyni pozwala stwierdzić, że poniesienie kosztów sądowych leży w zakresie jej możliwości płatniczych. Skarżąca jest osobą posiadającą znaczny majątek, tj. dwie nieruchomości ([...] m2 oraz [...] m2), a także źródło dochodów, którego charakter może być uznany za stały, w postaci dochodu z prowadzonej działalności gospodarczej w wysokości [...] zł. Sąd zwraca uwagę, że instytucja prawa pomocy przewidziana w przepisach stanowi pomoc państwa dla osób, które z uwagi na ich trudną sytuację materialną faktycznie nie są w stanie uiścić kosztów bez wywołania uszczerbku w koniecznych kosztach utrzymania siebie i rodziny. Ubiegający się o taką pomoc powinien więc w każdym wypadku poczynić oszczędności we własnych wydatkach, do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania siebie i rodziny. Dopiero gdyby poczynione w ten sposób oszczędności okazały się niewystarczające - może zwrócić się o pomoc państwa. Natomiast w przypadku skarżącej taka sytuacja nie ma miejsca. Odnosząc się do twierdzeń skarżącej, dotyczących wydatków na spłatę zaciągniętych kredytów bankowych, należy stwierdzić, że zobowiązania te nie mogą mieć pierwszeństwa przed kosztami postępowania sądowego. Konieczność ich ponoszenia nie stanowi dla Sądu warunku uznania tego wydatku za niezbędny, a zatem nie mogą być one uzasadnieniem udzielenia prawa pomocy. Na ocenę sytuacji materialnej skarżącej nie może także wpływać przedstawiona przez nią informacja o konieczności poniesienia wydatków na leczenie stomatologiczne - nie wskazała ona na przymus natychmiastowego przeznaczenia na ten cel kwoty [...], ani nie przedstawiła żadnych dokumentów, przesądzających o niezbędności oraz wysokości kosztów tego leczenia. Na koniec podkreślić należy, że charakter danej sprawy nie stanowi przesłanki uzasadniającej przyznanie prawa pomocy, a Sąd - rozpoznając wniosek - ocenia jedynie wskazaną w nim sytuację materialną wnioskodawcy. Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 260 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji postanowienia.