I SA/Wa 1337/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Gabriela Nowak (spr.), sędzia WSA Anna Falkiewicz-Kluj, sędzia WSA Joanna Skiba, , , , , Protokolant starszy sekretarz sądowy Monika Bodzan po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 listopada 2021 r. sprawy ze skargi Z. T. w przedmiocie niewykonania przez Prezydenta [...] wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 stycznia 2020 r., sygn. akt I SAB/Wa 396/19 1. wymierza Prezydentowi [...] grzywnę w wysokości 1000 (tysiąc) złotych; 2. stwierdza, że bezczynność organu w wykonaniu wyroku nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. oddala skargę w pozostałym zakresie; 4. zasądza od Prezydenta [...] na rzecz Z. T. kwotę 680 (sześćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Z. T. (dalej jako "skarżący") wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na niewykonanie przez Prezydenta [...] (dalej jako "Prezydent" lub "organ") wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 8 stycznia 2020 r. sygn. akt I SAB/Wa 396/19, mocą którego Sąd zobowiązał organ do rozpoznania wniosku z [...] maja 2015 r. o przyznanie odszkodowania za nieruchomość położoną w W. przy ul. [...], nr hip. [...], w terminie dwóch miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. W uzasadnieniu skargi wskazano, że mimo upływu terminu do wydania decyzji i skierowanego do organu wezwania do wykonania wyroku, organ nadal pozostaje w bezczynności. Wobec powyższego skarżący wniósł o wymierzenie organowi grzywny w wysokości co najmniej 5000 zł; przyznanie od organu na jego rzecz sumy pieniężnej w wysokości 5000 zł, na podstawie art. 154 § 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.), powoływanej dalej jako "p.p.s.a.", stwierdzenie, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym oraz zasądzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu wniosku o przyznanie sumy pieniężnej skarżący wskazał, że doznaje krzywdy związanej z przewlekłym prowadzeniem postępowania. Pomimo podejmowanych przez niego działań, nie jest on w stanie samodzielnie wyegzekwować od organu postępowania zgodnego z prawem oraz wydania decyzji w sprawie. Przeznaczane przez niego fundusze na pomoc prawną oraz poświęcony sprawie czas (na dzień dzisiejszy bezowocny) przy biernej postawie organu powodują u niego poczucie frustracji i bezsilności. Organ nie uwzględnia jego praw i notorycznie łamie przepisy. Prezydent niepoważnie traktuje skarżącego wskazując termin przewidywanego zakończenia postępowania, a w rzeczywistości nie podejmując praktycznie żadnych działań zmierzających do wydania ostatecznego rozstrzygnięcia w sprawie. Ponadto skarżącemu do tej pory nie została przyznana od Sądu suma pieniężna, mimo że jest przez organ ignorowany od ponad 6 lat. Nadszedł zatem czas, aby skarżący został objęty przez Sąd ochroną przed wieloletnim bezprawiem. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie oraz nierozpatrywanie sprawy na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym. Zauważył, że decyzją z [...] stycznia 2018 r. Prezydent odmówił Z. T., M. T., J. T. i R. T. przyznania odszkodowania za przedmiotowy grunt, jednak na skutek odwołania skarżącego decyzja ta została uchylona decyzją Wojewody [...] z [...] lutego 2019 r. W uzasadnieniu tej decyzji organ odwoławczy wskazał na konieczność uzupełnienia materiału dowodowego. Realizując powyższe wytyczne Prezydent podjął szereg działań mających na celu skompletowanie dokumentacji niezbędnej do wydania rozstrzygnięcia, zaś postanowieniem z [...] czerwca 2021 r. nr [...] zawiesił z urzędu postępowanie w sprawie ustalenia odszkodowania za przedmiotową nieruchomość do czasu rozpatrzenia wniosku z [...] grudnia 1991 r. o przywrócenie prawa własności nieruchomości, wniosku z [...] marca 1993 r. w przedmiocie ustanowienia prawa użytkowania wieczystego do ww. gruntu oraz wniosku z [...] grudnia 2005 r. o zwrot tej nieruchomości. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga jest częściowo uzasadniona. Zgodnie z art. 154 § 1 p.p.s.a. w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie, żądając wymierzenia temu organowi grzywny. Z powołanego art. 154 § 1 p.p.s.a. wynikają zatem dwie przesłanki, które muszą być spełnione łącznie, aby sąd administracyjny mógł organowi administracji publicznej wymierzyć grzywnę. Po pierwsze, organ musi pozostawać w bezczynności po wyroku uwzględniającym skargę na podstawie art. 149 p.p.s.a. i zobowiązującym organ do wydania w określonym terminie stosownego aktu lub dokonania czynności. Po drugie, strona przed wniesieniem skargi musi wystąpić do właściwego organu z pisemnym wezwaniem do wykonania wyroku. W ocenie Sądu, w rozpoznawanej sprawie obie ww. przesłanki zostały spełnione. Ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika bowiem, że wyrokiem z 8 stycznia 2020 r. sygn. akt I SAB/Wa 396/19 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uwzględnił skargę na bezczynność Prezydenta i zobowiązał organ do rozpatrzenia wniosku o ustalenie odszkodowania za przedmiotową nieruchomości, w terminie dwóch miesięcy od daty zwrotu akt administracyjnych wraz z odpisem prawomocnego wyroku. Zaznaczyć przy tym należy, że kwestię terminu załatwienia sprawy po uprawomocnieniu się orzeczenia sądu reguluje art. 286 § 2 p.p.s.a., zgodnie z którym termin do załatwienia sprawy przez organ administracji określony w przepisach prawa lub wyznaczony przez sąd liczy się od dnia doręczenia akt organowi. Jak wynika z analizy akt sprawy, odpis prawomocnego wyroku z 8 stycznia 2020 r. wraz z uzasadnieniem oraz akta administracyjne doręczone zostały Prezydentowi w dniu [...] grudnia 2020 r. Termin załatwienia sprawy wyznaczony przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie upłynął zatem w dniu [...] lutego 2021 r. Tymczasem do dnia rozpoznania przez Sąd niniejszej skargi w przedmiocie wymierzenia Prezydentowi grzywny, tj. do [...] listopada 2021 r., organ administracji publicznej nie załatwił przedmiotowej sprawy zgodnie z powołanym wyrokiem. Z analizy akt administracyjnych wynika ponadto, że w sprawie spełniony został również drugi warunek dopuszczalności skargi, określony w powołanym art. 154 § 1 p.p.s.a., dotyczący uprzedniego pisemnego wezwania organu do wykonania wyroku sądu. W aktach sprawy znajduje się bowiem pismo skarżącego z [...] kwietnia 2021 r., którym wezwano Prezydenta do wykonania wyroku z 8 stycznia 2020 r. sygn. akt I SAB/Wa 396/19. Nie ulega więc wątpliwości, że w sprawie spełnione zostały przesłanki uzasadniające zastosowanie art. 154 § 1 p.p.s.a. i wymierzenie Prezydentowi grzywny. Stosownie natomiast do treści art. 154 § 6 p.p.s.a., grzywnę, o której mowa w § 1, wymierza się do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów. W okolicznościach niniejszej sprawy, tj. biorąc pod uwagę długość przekroczenia terminu załatwienia sprawy wyznaczonego wyrokiem z 8 stycznia 2020 r. oraz fakt, że organ postanowieniem z [...] czerwca 2021 r. zawiesił z urzędu postępowanie w sprawie ustalenia odszkodowania za przedmiotową nieruchomość do czasu rozpatrzenia wniosków o przywrócenie praw do tej nieruchomości (w konsekwencji nie biegną terminy załatwienia sprawy), Sąd uznał, że grzywna w wysokości 1000 zł jest adekwatną sankcją dla Prezydenta za niewykonanie ww. wyroku. W ocenie Sądu prowadzenie postępowania przez Prezydenta po wyroku zobowiązującym go do wydania rozstrzygnięcia w sprawie, nie miało również miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Sąd wziął pod uwagę długość przekroczonego terminu, skomplikowany charakter sprawy oraz fakt, że postępowanie niniejsze od 14 czerwca 2021 r. jest zawieszone (zgodnie zaś z art. 103 K.p.a. zawieszenie postępowania wstrzymuje bieg terminów przewidzianych w kodeksie). Zauważyć również należy, że organ po otrzymaniu prawomocnego wyroku z 8 stycznia 2020 r., gromadził materiał dowodowy niezbędny do wydania rozstrzygnięcia. W tym celu w dniu 25 maja 2021 r. zwrócił się do Sądu Rejonowego dla [...] w W., Wydział Ksiąg Wieczystych z prośbą o wydanie odpisu wykazu hipotecznego obejmującego dział I, II, III oraz IV z księgi hipotecznej przedmiotowej nieruchomości wraz z oświadczeniami i wnioskami spisanymi w księdze umów a dotyczącymi działów I, II i III tej księgi, ze wskazaniem właścicieli gruntu na dzień [...].11.1945 r. Przedmiotowy dokument do dnia przekazania do Sądu skargi na niewykonanie wyroku, nie został nadesłany. Z tych samych przyczyn za niezasadny Sąd uznał wniosek skarżącego o przyznanie na jego rzecz sumy pieniężnej, o której mowa w art. 154 § 7 p.p.s.a. i w tym zakresie skargę oddalił. Zauważyć bowiem należy, że obecnie postępowanie jest zawieszone do czasu rozpoznania znajdujących się w sprawie wniosków o przywrócenie praw do nieruchomości, a w konsekwencji organ nie może wydać decyzji w sprawie. W związku z powyższym, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 154 § 1, § 2 i § 6 p.p.s.a., orzekł jak w pkt 1 i 2 sentencji. O oddaleniu skargi w pkt 3 sentencji orzeczono na podstawie art. 151 p.p.s.a. W przedmiocie kosztów postępowania (pkt 4 wyroku) orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U. z 2018 r. poz. 265). Na powyższe koszty składają się wynagrodzenie pełnomocnika skarżącego w kwocie 480 zł oraz wpis sądowy od wniesionej skargi w wysokości 200 zł.