I SA/Wa 134/05

WyrokWSA w Warszawie2005-03-03

Skład orzekający: Sędzia WSA Elżbieta Sobielarska, Sędzia WSA Jolanta Zdanowicz, Asesor WSA Jerzy Siegień

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może umorzyć postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji, jeśli kwestia ta była już przedmiotem rozstrzygnięcia nadzorczego, a następnie wyroku sądu administracyjnego oddalającego skargę?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej ma prawo umorzyć postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji, jeśli kwestia ta była już przedmiotem rozstrzygnięcia nadzorczego, a następnie wyroku sądu administracyjnego oddalającego skargę. Ponowne badanie tej samej kwestii byłoby obarczone wadą nieważności, a brak podstaw do kwestionowania zgodności z prawem decyzji nadzorczych i wywłaszczeniowej w zakresie przesłanek z art. 156 § 1 k.p.a. oznacza, że organ postępuje zgodnie z prawem, utrzymując w mocy decyzję o umorzeniu postępowania.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi E. L. na decyzję Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia [...] września 2003 r. utrzymującą w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2003 r. o umorzeniu postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Naczelnika Dzielnicy [...] z dnia [...] października 1976 r. dotyczącej wywłaszczenia nieruchomości. Skarżący zarzucił naruszenie art. 156 § 1 pkt 4 k.p.a. oraz art. 7 i 8 k.p.a., twierdząc, że postępowanie nie było prowadzone na podstawie tej podstawy prawnej i że poprzednie postępowania nie dotyczyły istoty sprawy.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Sobielarska (spr.) Sędziowie WSA Jolanta Zdanowicz Asesor WSA Jerzy Siegień Protokolant Iwona Kosińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 marca 2005 r. sprawy ze skargi E. L. na decyzję Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia [...] września 2003 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego dotyczącego stwierdzenia nieważności decyzji o wywłaszczeniu nieruchomości oddala skargę. I SA/Wa 134/05 UZASADNIENIE Decyzją z dnia [...] września 2003 r., nr [...] Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast po rozpatrzeniu odwołania E. L. reprezentowanego przez radcę prawnego B. S. od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2003 r., nr [...] orzekającej o umorzeniu wszczętego na wniosek E. L. postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Naczelnika Dzielnicy [...] z dnia [...] października 1976 r., nr [...] orzekającej o wywłaszczeniu na rzecz Państwa części nieruchomości o pow. [...] m2 z ogólnej pow. [...] m2, położonej w W. przy ul. [...], zapisanej w księdze wieczystej nr [...], stanowiącej własność E. L., utrzymał w mocy powyższą decyzję. W uzasadnieniu podniósł, co następuje: Decyzja Naczelnika Dzielnicy [...] z dnia [...] października 1976 r., nr [...] była już przedmiotem postępowania w sprawie o stwierdzenie nieważności, zakończonego decyzją ostateczną Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia [...] kwietnia 1996 r. Zatem kolejna decyzja wydana w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji z dnia [...] października 1976 r. obarczona byłaby wadą nieważności, o której mowa w art. 156 § 1 pkt 3 kpa. Także decyzja ostateczna Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia [...] kwietnia 1996 r., nr [...], utrzymująca w mocy decyzję Wojewody [...] nr [...] z dnia [...] czerwca 1995 r., była badana od względem legalności przez Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie. Skoro zatem Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę, oznacza to, że brak jest podstaw do kwestionowania zgodności z prawem zarówno decyzji nadzorczych, jak i decyzji wywłaszczeniowej w zakresie przesłanek wymienionych w art. 156 § 1 kpa. W analogicznej sprawie Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 13 czerwca 2003 r., sygn. akt I SA 2915/01 wskazał, iż w przypadku, gdy przedmiotem oceny legalności w trybie art. 156 § 1 kpa była decyzja ostateczna, co do której zapadło już rozstrzygnięcie nadzorcze i co do którego oddalona została skarga wyrokiem sądu administracyjnego, należy umorzyć postępowanie nadzorcze. Na decyzję Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia [...] września 2003 r. skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego złożył radca prawny B. S. reprezentujący E. L. wnosząc o jej uchylenie w całości jako wydanej z rażącym naruszeniem prawa i godzącej w słuszne interesy stron postępowania. Zarzucił wyżej wymienionej decyzji naruszenie treści art. 156 § 1 pkt 4 kpa oraz art. 7 i art. 8 kpa. W uzasadnieniu skargi podniósł, że wnioskiem z dnia [...] października 2002 r. skarżący na podstawie art. 156 § 1 pkt 4 kpa wystąpił o stwierdzenie nieważności decyzji Urzędu Dzielnicowego [...] z dnia [...] października 1976 r. z powodu rażącego naruszenia prawa polegającego na skierowaniu decyzji pod niewłaściwy adres, a więc do osoby trzeciej nie będącej stroną postępowania i przyjęciu zwrotnego odbioru tejże decyzji z podpisem osoby nieuprawnionej, która nie mogła być stroną postępowania w niniejszej sprawie. Przyznał, że przed wniesieniem skargi miał świadomość, że w tej sprawie wcześniej strona postępowania wszczynała kilka innych postępowań, które zakończyły się niekorzystnymi rozstrzygnięciami, jednak dokładna analiza tych akt, wykazała, że żadne z nich nie odnosiło się do istoty sprawy sformułowanej dopiero we wniosku z dnia [...] października 2002 r. Jednak Wojewoda nie uznał podniesionych okoliczności i decyzją z dnia [...] czerwca 2003 r., nr [...] umorzył postępowanie w sprawie, uznając, że sprawa nieważności decyzji z [...] października 1976 r. rozstrzygnięta została już ostateczną decyzją Wojewody [...] z [...] czerwca 1995 r., nr [...]. Z takim uzasadnieniem skarżący się nie zgodził, bowiem Wojewoda powołał się w tej decyzji na art. 156 § 1 pkt 2 kpa, a wniosek z [...] października 2002 r. opierał się na innej podstawie prawnej (art. 156 § 1 pkt 4), dlatego też, zdaniem skarżącego, nie można było w tej sprawie umorzyć postępowania. Wnosząc odwołanie od decyzji Wojewody [...] do Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast pełnomocnik skarżącego podniósł, że w sprawie tej nigdy nie toczyło się postępowanie administracyjne na podstawie art. 156 § 1 pkt 4 kpa i podkreślił, że art. 156 § 1 kpa zawiera siedem samoistnych i niezależnych od siebie podstaw uzasadniających stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej. Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast zaskarżoną decyzją utrzymał w mocy całkowicie błędną, zdaniem pełnomocnika strony, decyzję Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2003 r., nie odnosząc się przy tym do zarzutów zawartych w odwołaniu. W szczególności nieuprawnione jest stwierdzenie Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast, że w sprawie niniejszej toczyło się już wcześniej postępowanie administracyjne na podstawie art. 156 § 1 kpt 4 kpa. W odpowiedzi na skargę Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast stwierdził, że nie zawiera ona nowych okoliczności, które nie byłyby uwzględnione w postępowaniu nadzorczym, a zawiera jedynie powtórzenie zarzutów do których organ ustosunkował się w zaskarżonej decyzji. Skarga, jego zdaniem, stanowi jedynie polemikę z ustaleniami prawnymi i faktycznymi, które znajdują uzasadnienie w materiale dowodowym zebranym w sprawie i wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych oraz ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) sprawy, w których skargi wpłynęły przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Ponadto podkreślić należy, że ocena działalności organów administracji publicznej dokonywana przez wojewódzkie sądy administracyjne sprowadza się do kontroli prawidłowości rozstrzygnięcia będącego przedmiotem tej oceny pod względem zgodności z przepisami prawa materialnego oraz pod względem zgodności z przepisami postępowania administracyjnego. Skarga nie jest zasadna. W rozpatrywanej sprawie sąd podzielił stanowisko organu zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji z dnia [...] września 2003 r., nr [...] i uznał, że powyższa decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2003 r., nr [...] umarzająca wszczęte na wniosek z dnia [...] października 2002 r. pełnomocnika E. L. postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Naczelnika Dzielnicy [...] z dnia [...] października 1976 r., nr [...] orzekającej o wywłaszczeniu na rzecz Skarbu Państwa części nieruchomości o pow. [...] m2 z ogólnej pow. [...] m2, położonej w W. przy ul. [...], uregulowanej w księdze wieczystej KW nr [...] nie naruszają prawa. Z materiałów dowodowych znajdujących się w aktach wynika, że sprawa stwierdzenia nieważności powyższej decyzji Naczelnika Dzielnicy [...] z dnia [...] października 1976 r. była już przedmiotem rozpoznania przez Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie, który w wyroku z dnia 12 maja 1997 r. (sygn. akt IV SA 992/96) wyraził swoje stanowisko w sprawie. Oddalając skargę E. L., Sąd stwierdził, że kontroli podlegała w tej sprawie kwestia zgodności decyzji wywłaszczeniowej z dnia [...] października 1976 r. z przepisami ustawy z dnia 12 marca 1958 r. – o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości, która stanowiła materialnoprawną podstawę jej wydania. W ocenie Sądu treść tej decyzji, jak i zebrany materiał dowodowy nie dają podstaw do stwierdzenia, że przy jej wydaniu zostało naruszone prawo. Skoro zatem w niniejszej sprawie toczyło się postępowanie o stwierdzenie nieważności decyzji Naczelnika Dzielnicy [...] z dnia [...] października 1976 r. wywłaszczającej na rzecz Skarbu Państwa sporną nieruchomość, to Sąd z urzędu zbadał wszystkie przesłanki z art. 156 § 1, chociaż nie podniósł tego w uzasadnieniu. W postępowaniu w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji przedmiotem oceny Sądu jest nie tylko wada decyzji wskazana przez wnioskodawcę, lecz również wszystkie pozostałe kwalifikowane wady decyzji wymienione w art. 156 § 1 kpa. Za nieuzasadnione należy uznać stanowisko zawarte w skardze, że wydając zaskarżoną decyzję Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast rażąco naruszył treść art. 156 § 1 pkt 4 kpa ponieważ nigdy nie toczyło się w tej sprawie postępowanie administracyjne na podstawie art. 156 § 1 pkt 4 kpa. Należy podnieść, że weryfikacja decyzji w trybie art. 156 § 1 kpa nie może polegać na ocenie w kilku postępowaniach, poszczególnych wad decyzji wymienionych w kolejnych punktach tego przepisu. Skoro zatem Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę, oznacza to, że brak jest podstaw do kwestionowania zgodności z prawem zarówno decyzji nadzorczych, jak i decyzji wywłaszczeniowej w zakresie przesłanek wymienionych w art. 156 § 1 kpa. Zatem Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast utrzymując w mocy zaskarżoną decyzją, decyzję Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2003 r., nr [...] orzekającą o umorzeniu wszczętego na wniosek E. L. postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Naczelnika Dzielnicy [...] z dnia [...] października 1976 r. o wywłaszczeniu na rzecz Skarbu Państwa części nieruchomości o pow. [...] m2 z ogólnej pow. [...] m2, położonej w W. przy ul. [...], stanowiącej własność E. L. orzekł zgodnie z obowiązującym prawem. Mając na uwadze powyższe, Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło