I SA/Wa 1341/10
PostanowienieWSA w Warszawie2011-08-17
Skład orzekający: Referendarz Sądowy Aneta Wirkowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Stowarzyszenie, będące organizacją pożytku publicznego, które wykazało trudną sytuację finansową, może uzyskać prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata w postępowaniu sądowoadministracyjnym?Ratio decidendi
Stowarzyszenie, będące organizacją pożytku publicznego, które wykazało, że nie posiada środków na pokrycie kosztów ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika, może uzyskać prawo pomocy w tym zakresie. Utrata majątku, brak dotacji i sponsorów, a także przeznaczanie składek członkowskich na bieżące funkcjonowanie uzasadniają przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata.Stan faktyczny
Stowarzyszenie C. [...] w P. złożyło wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi na postanowienie Ministra Infrastruktury odmawiające wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji. Stowarzyszenie wykazało trudną sytuację finansową, brak dotacji i sponsorów, utratę majątku oraz przeznaczanie składek członkowskich na bieżące funkcjonowanie. Wcześniejszy wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych został już uwzględniony.Rozstrzygnięcie
Postanowiono przyznać prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w W.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz Sądowy Aneta Wirkowska Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 17 sierpnia 2011 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku C. [...] w P. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi C. [...] w P. na postanowienie Ministra Infrastruktury z dnia [...] kwietnia 2009 r., nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji postanawia przyznać prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w W.
C. [...] w P. wnioskiem z dnia 5 sierpnia 2011 r., złożonym na urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy, wystąpił do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi C. [...] w P. na postanowienie Ministra Infrastruktury z dnia [...] kwietnia 2009 r., nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji.
Z uzasadnienia wniosku wynika, że wnioskodawca jest organizacją pożytku publicznego i prowadzi działalność kulturalno - oświatową. Obecna sytuacja finansowa Stowarzyszenia jest bardzo trudna. Nie otrzymuje ono żadnych dotacji ani wsparcia od sponsorów. Cały dorobek finansowy i ruchomości zostały zaś utracone w związku z odebraniem siedziby przy ul. [...] w P.. Wnioskodawca zaznaczył, że Stowarzyszenie utrzymuje się ze składek członkowskich, posiadane środki pieniężne przeznaczane są natomiast na opłaty za salę ćwiczeń i wynagrodzenie dyrygenta.
Z danych zawartych we wniosku wynika ponadto, że Stowarzyszenie nie posiada środków trwałych, zaś zysk za ostatni rok obrotowy według bilansu wyniósł [...] zł. Z załączonego wyciągu z posiadanych rachunków bankowych wynika natomiast, że na dzień 1 sierpnia 2011 r. stan kont wynosił [...] zł oraz [...] zł. Wnioskodawca zaznaczył dodatkowo, że sytuacja finansowa Stowarzyszenia od czasu złożenia wcześniejszego wniosku o przyznanie prawa pomocy nie uległa poprawie.
W tym stanie sprawy stwierdzono, co następuje:
W myśl art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w jego toku.
Zgodnie zaś z art. 245 § 1 - 3 powołanej ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego.
Przyznanie prawa pomocy osobie prawnej, a także innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej może nastąpić w zakresie całkowitym, gdy osoba ta (jednostka) wykaże, że nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 2 pkt 1), w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania (art. 246 § 2 pkt 2).
Podkreślić należy, że udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Każdy wnoszący sprawę do sądu powinien zaś liczyć się z koniecznością ponoszenia kosztów postępowania zgodnie z przepisami obowiązującego prawa. Występując natomiast z wnioskiem o zwolnienie z obowiązku ponoszenia tych kosztów musi uprawdopodobnić okoliczności przemawiające za uwzględnieniem złożonego w tym przedmiocie wniosku.
Mając na uwadze okoliczności niniejszej sprawy stwierdzić należy, że Stowarzyszenie C. [...] w P. wykazało, iż znajduje się w sytuacji majątkowej kwalifikującej do przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika.
Jak wynika z wyjaśnień wnioskodawcy, obecnie Stowarzyszenie nie dysponuje żadnym majątkiem nieruchomym bądź ruchomym mogącym przynosić dochód, nie prowadzi działalności gospodarczej oraz nie otrzymuje żadnych dotacji. Stowarzyszenie utrzymuje się jedynie ze składek członkowskich, które przeznaczane są na opłaty za wynajem sali ćwiczeń i wynagrodzenie dyrygenta. Na posiadanych przez wnioskodawcę rachunkach bankowych zgromadzone zaś są środki pieniężne w wysokości [...] zł oraz [...] zł. Okoliczności powyższe przemawiają za stwierdzeniem, że wnioskodawca nie ma możliwości zabezpieczenia dostatecznych środków finansowych pozwalających na poniesienie kosztów ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika z wyboru. Tym samym stwierdzić należy, że w sprawie zaistniały przesłanki uzasadniające uwzględnienie wniosku o przyznanie prawa pomocy w przedmiotowym zakresie.
Zaznaczyć jednocześnie trzeba, że w sprawie nie orzekano w przedmiocie zwolnienia od kosztów sądowych, bowiem poprzedni wniosek o przyznanie prawa pomocy w przedmiotowym zakresie został uwzględniony – prawomocnym postanowieniem z dnia 2 maja 2011 r. przyznano wnioskodawcy prawo pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Zwolnienie to rozciąga się na całe postępowanie sądowoadministracyjne. Tym samym brak było podstaw do ponownego orzekania w przedmiotowym zakresie.
W tej sytuacji w oparciu o powołane wyżej przepisy oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło