I SA/Wa 1361/04

WyrokWSA w Warszawie2005-09-20

Skład orzekający: Emilia Lewandowska, Daniela Kozłowska, Mirosław Gdesz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organizacja użytkująca nieruchomość od 1992 r. ma status strony w postępowaniu komunalizacyjnym dotyczącym tej nieruchomości, jeśli nie wykazała posiadania tytułu prawnego do niej na dzień 27 maja 1990 r.?
Ratio decidendi
Organ odwoławczy prawidłowo uznał, że skarżący nie posiadał statusu strony w postępowaniu komunalizacyjnym, ponieważ nie wykazał posiadania tytułu prawnego do nieruchomości na dzień 27 maja 1990 r. Mimo że organ odwoławczy powinien był umorzyć postępowanie odwoławcze z powodu złożenia go przez osobę niebędącą stroną, a nie utrzymać w mocy decyzję organu I instancji, to uchybienie procesowe nie miało istotnego wpływu na wynik sprawy, ponieważ ostatecznie utrzymało w mocy prawidłową regulację prawną. W związku z tym skarga została oddalona.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej utrzymującej w mocy decyzję Wojewody stwierdzającą nabycie z mocy prawa przez gminę miejską C. prawa własności nieruchomości. Skarżący, P. [...] Zarząd Okręgowy w K., który użytkował nieruchomość od 1992 r., kwestionował decyzję, zarzucając naruszenie prawa materialnego i odmowę nadania mu statusu strony. Sąd administracyjny oddalił skargę.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Emilia Lewandowska (spr.) Sędziowie WSA Daniela Kozłowska asesor WSA Mirosław Gdesz Protokolant Lucyna Picho po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 września 2005 r. sprawy ze skargi P. [...] Zarządu Okręgowego w K. na decyzję Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej z dnia [...] maja 2004 r. nr [...] w przedmiocie nabycie mienia państwowego z mocy prawa przez gminę oddala skargę. I SA/Wa 1361/04 UZASADNIENIE Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa decyzją z dnia [...] maja 2004 r., nr [...], utrzymała w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] marca 2004 r. stwierdzającą nabycie z mocy prawa przez gminę miejską C. prawa własności nieruchomości położonej w C., oznaczonej w ewidencji gruntów nr [...] uregulowanej w księdze wieczystej [...] i opisanej w karcie inwentaryzacyjnej nr [...]. Z ustaleń organu odwoławczego wynika, że przedmiotowe mienie, jako stanowiące w dniu 27 maja 1990 r. własność ogólnonarodową, należące w rozumieniu art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. do terenowego organu administracji państwowej stopnia podstawowego, nie podlegające wyłączeniu z komunalizacji na podstawie dalszych przepisów tej ustawy i położone na obszarze gminy miejskiej C. - stało się z mocy prawa mieniem tej Gminy. Skoro komunalizacja mienia w tym trybie nastąpiła z mocy samego prawa z dniem 27 maja 1990 r. (data wejścia w życie ustawy z dnia 10 maja 1990 r.), to skarżącemu, który użytkuje sporną nieruchomość dopiero od 1992 r., nie mógł przysługiwać w tamtym czasie żaden tytuł prawny do przedmiotowego mienia, niezależnie od aktualnego sposobu jego wykorzystywania. Ponieważ jednocześnie w stosunku do spornego mienia prawo własności służyło wtedy Skarbowi Państwa (co wynika z odpisu z księgi wieczystej nr [...], oraz odpisu tej nieruchomości w ewidencji gruntów według stanu z dnia 27 maja 1990 r.), to przedmiotowa nieruchomość jako należąca wówczas do terenowego organu administracji państwowej stopnia podstawowego i nie podlegająca wyłączeniu z komunalizacji następującej z mocy prawa, jako położona na terenie gminy miejskiej C., stała się z dniem 27 maja 1990 r. własnością tej Gminy na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 1 cytowanej ustawy z dnia 10 maja 1990 r. Z uwagi na datę skomunalizowania tej nieruchomości nie mogą mieć także zastosowania w niniejszej sprawie przepis ustawy z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie. Powołane wyżej okoliczności doprowadziły organ do wniosku, że odwołującemu się nie przysługują prawa strony tego postępowania komunalizacyjnego. W skardze na decyzję Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej P. [...] Zarząd Okręgowy w K. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Wojewody [...] z dnia [...] marca 2004 r. Zarzucając: - naruszenie prawa materialnego - art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych - poprzez przyjęcie tego przepisu jako podstawy rozstrzygnięcia sprawy, - naruszenie art. 29 kpa poprzez odmowę skarżącemu statusu strony. W odpowiedzi na skargę Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa wniosła o jej oddalenie i podtrzymała stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga jest bezzasadna. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego utrwalone jest stanowisko, że stroną postępowania komunalizacyjnego na podstawie art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. - Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych (Dz. U. Nr 32, poz. 191 ze zm.) jest tylko Skarb Państwa i gmina nabywająca nieruchomość od Skarbu Państwa, zaś inne osoby tylko wówczas, gdy wykażą, że komunalizacja narusza ich prawa własności do tej nieruchomości (np. wyrok NSA z 16 września 2003 r., sygn. akt I SA 2084/01, wyrok z 25 listopada 2003 r., sygn. akt I SA 687/02, wyrok z 28 listopada 2003 r., sygn. akr I SA 708/02, wyrok z 1 grudnia 2003 r., sygn. akt I SA 804/02). Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie podziela stanowisko reprezentowane w powołanych wyrokach Naczelnego Sądu Administracyjnego. Z takiego poglądu prawnego pojęcie strony postępowania komunalizacyjnego na podstawie art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. wynika, że skarżący nie ma uprawnień strony w tym postępowaniu komunalizacyjnym, gdyż nie posiadał on w dniu 27 maja 1990 tytułu prawnorzeczowego do skomunalizowanej nieruchomości, a tylko taki tytuł dawałby skarżącemu uprawnienie strony w postępowaniu komunalizacyjnym. Słusznie więc organ odwoławczy uznał, że P. [...] nie przysługują prawa strony tego postępowania komunalizacyjnego. Konsekwencją tego prawidłowego ustalenia organu odwoławczego winno więc być umorzenie postępowania odwoławczego na zasadzie art. 138 § 1 pkt 3 kpa, albowiem odwołanie zostało złożone przez osobę nie posiadającą uprawnień strony, a nie utrzymanie decyzji organu pierwszej instancji w mocy, co uczynił organ odwoławczy w zaskarżonej decyzji. Jednakże to uchybienie procesowe nie uzasadnia uchylenia zaskarżonej decyzji, gdyż nie ma ono istotnego wpływu na wynik sprawy, gdyż w konsekwencji pozostała w mocy regulacja prawna zawarta w decyzji organu pierwszej instancji. Z powyższych względów Sąd na zasadzie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.

Powołane przepisy

art. 5 ust. 1 ustawyart. 5 ust. 1 pkt 1art. 29 kpart. 138 § 1 pkt 3 kpart. 151 ustawy

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło