I SA/Wa 1367/16

PostanowienieWSA w Warszawie2017-04-13

Skład orzekający: Justyna Wtulich

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Jakie są zasady przyznawania wynagrodzenia adwokatowi z urzędu za nieopłaconą pomoc prawną w postępowaniu przed sądem administracyjnym, w tym w zakresie sporządzenia opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej?
Ratio decidendi
Sąd przyznał adwokatowi K. B. wynagrodzenie za nieopłaconą pomoc prawną udzieloną z urzędu, stosując przepisy rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. do postępowania w pierwszej instancji oraz przepisy rozporządzenia z dnia 3 października 2016 r. do postępowania w drugiej instancji (sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej). Wynagrodzenie zostało ustalone na podstawie stawek maksymalnych i uwzględniało podatek VAT.
Stan faktyczny
Skarżąca S. S. (reprezentowana przez opiekuna J. D.) wniosła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w sprawie przyznania zasiłku celowego. Sąd przyznał jej prawo do pomocy prawnej z urzędu, ustanawiając adwokata K. B. Wyrokiem z dnia 20 lutego 2017 r. WSA w Warszawie oddalił skargę. Następnie adwokat wniósł o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, zarówno za pierwszą, jak i drugą instancję (sporządzenie opinii o braku podstaw do skargi kasacyjnej).
Rozstrzygnięcie
Przyznano adwokatowi K. B. ze środków budżetowych WSA w Warszawie kwotę 442,80 zł tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, w tym 360 zł opłaty i 82,80 zł podatku VAT.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Justyna Wtulich po rozpoznaniu w dniu 13 kwietnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku adwokata K. B. o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi J. D. opiekuna działającego w imieniu całkowicie ubezwłasnowolnionej S. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] sierpnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie przyznania zasiłku celowego postanawia przyznać ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata K. B. tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, kwotę 442,80 (czterysta czterdzieści dwa 80/100) złotych w tym : tytułem opłaty kwotę 360 (trzysta sześćdziesiąt) złotych, tytułem 23 % podatku od towarów i usług kwotę 82,80 (osiemdziesiąt dwa 80/100) złotych. Postanowieniem z dnia 28 października 2016 r. referendarz sądowy przyznał skarżącej reprezentowanej przez opiekuna prawnego J. D. prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata. Na tej podstawie, po wystąpieniu Sądu do Okręgowej Rady Adwokackiej w [...] na pełnomocnika skarżącej został wyznaczony adwokat – K. B. W dniu 20 lutego 2017 r. do Sądu wpłynęło pismo pełnomocnika, w którym doprecyzował stanowisko w sprawie zajęte przez skarżącą. Wyrokiem z dnia 20 lutego 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie po rozpoznaniu sprawy ze skargi J. D. opiekuna działającego w imieniu całkowicie ubezwłasnowolnionej S. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] sierpnia 2016 r. nr [...], oddalił skargę. Na rozprawie w dniu 20 lutego 2017 r. stawił się pełnomocnika skarżącej, który poparł skargę i wniósł o zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego. Jednocześnie oświadczył, że koszty te nie zostały pokryte ani w całości, ani w części. W dniu 7 kwietnia 2017 r. (data stempla biura podawczego) do Sądu wpłynęła opinia pełnomocnika w przedmiocie braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej. Jednocześnie pełnomocnik wniósł o przyznanie kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu oświadczając, że koszty te nie zostały zapłacone ani w całości, ani w części. W niniejszej sprawie zważono, co następuje : Zgodnie z art. 250 ustawy z dnia 30 sierpnia 2012 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 t.j.) zwanej dalej P.p.s.a. wyznaczony adwokat, radcy prawny, doradca podatkowy albo rzecznik patentowy otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Szczegółowe zasady ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu reguluje obecnie rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. z 2016 r., poz. 1714), które obowiązuje od dnia 2 listopada 2016 r. Stosownie do treści § 22 ww. rozporządzenia do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie rozporządzenia stosuje się przepisy dotychczasowe do czasu zakończenia postępowania w danej instancji. Wcześniej obowiązywało rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. z 2015 r., poz. 1801), które weszło w życie z dniem 1 stycznia 2016 r. W niniejszej sprawie do przyznania pełnomocnikowi wynagrodzenia za pomoc prawną świadczoną w pierwszej instancji zastosowanie będzie miało ww. rozporządzenie z dnia 22 października 2015 r. z uwagi na wszczęcie postępowania sądowego w dniu 29 sierpnia 2016 r. (data wniesienia skargi) i nie zakończenia go w I instancji przed wejściem w życie przepisów rozporządzenia z dnia 3 października 2016 r. Stosownie do § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c) ww. rozporządzenia opłata maksymalna w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w pierwszej instancji w innej sprawie wynosi 480 zł. Zgodnie z treścią § 4 ust. 1 rozporządzenia opłatę ustala się w wysokości co najmniej ½ opłaty maksymalnej określonej w rozdziałach 2 – 4, przy czym nie może ona przekraczać wartości przedmiotu sprawy. Zgodnie z § 4 ust. 2 ustalenie opłaty w wysokości wyższej niż określona w § 4 ust. 1, a nieprzekraczającej opłaty maksymalnej następuje z uwzględnieniem stopnia zawiłości sprawy oraz nakładu pracy adwokata oraz wkładu jego pracy w przyczynienie się do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia sprawy, a w szczególności czasu poświęconego na przygotowanie się do prowadzenia sprawy, liczby stawiennictw w sądzie, w tym na rozprawach i posiedzeniach, czynności podjętych w sprawie, w tym czynności podjętych w celu polubownego rozwiązania sporu, również przed wniesieniem pozwu, wartości przedmiotu sprawy, wkładu pracy adwokata w przyczynienie się do wyjaśnienia okoliczności faktycznych, jak również do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia istotnych zagadnień prawnych budzących wątpliwości w orzecznictwie i doktrynie, a także trybu i czasu prowadzenia sprawy, obszerności zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w szczególności dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego lub biegłych sądowych, dowodu z zeznań świadków, dowodu z dokumentów o znacznym stopniu skomplikowania i obszerności. Stosownie do treści § 4 ust. 3 opłatę, o której mowa w ust. 1, podwyższa się o kwotę podatku od towarów i usług wyliczoną według stawki podatku obowiązującej dla tego rodzaju czynności na podstawie przepisów o podatku od towarów i usług. W rozpoznawanej sprawie, ustanowiony z urzędu pełnomocnik reprezentował skarżącą w postępowaniu przed sądem administracyjnym w pierwszej instancji. Pełnomocnik zapoznał się z aktami sprawy, sporządził pismo procesowe oraz reprezentował skarżącą na rozprawie w dniu 20 lutego 2017 r. Z tego względu, zgodnie z § 4 ust. 1 rozporządzenia, opłatę należało ustalić wysokości ½ opłaty maksymalnej wskazanej w § 21 ust. 1 pkt 1 lit c), co stanowi kwotę 240 zł. Opłata ta ulega podwyższeniu o stawkę podatku od towarów i usług, wynoszącą w rozpoznawanej sprawie 55,20 zł, co w konsekwencji daje kwotę 295,20 zł. Przy czym, biorąc pod uwagę nakład pracy pełnomocnika nie znaleziono podstaw do ustalenia opłaty w wysokości wyższej niż określona w § 4 ust. 1. Z uwagi na to, że postępowanie w drugiej instancji zainicjowane wniesioną opinią o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej zostało wszczęte po wejściu w życie rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. z 2016 r., poz. 1714), zastosowanie do przyznania wynagrodzenia za pomoc prawną udzieloną w drugiej instancji będą miały przepisy tego rozporządzenia. Przepis § 21 ust. 1 pkt 2 lit. b) rozporządzenia stanowi, że za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej albo za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej stawka wynosi - 50 % opłaty określonej w pkt 1, a jeżeli w drugiej instancji sprawy nie prowadził ten sam adwokat – 75 % tej opłaty, w obu przypadkach nie mniej niż 120 zł. Zgodnie z § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia opłaty w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w pierwszej instancji w sprawie, której przedmiotem zaskarżenia nie jest należność pieniężna ani decyzja, czy też postanowienie Urzędu Patentowego - wynoszą 240 zł. Stosownie do § 4 ust. 3 ww. rozporządzenia opłatę, o której mowa w ust. 1 i 2, podwyższa się o kwotę podatku od towarów i usług wyliczoną według stawki podatku obowiązującej dla tego rodzaju czynności na podstawie przepisów o podatku od towaru i usług. Obecnie stawka ta wynosi 23 %. W niniejszej sprawie adwokat – K. B. została ustanowiona przed wydanym przez Sąd wyrokiem oddalającym skargę, a zatem prowadziła sprawę w pierwszej instancji. W ramach pomocy prawnej udzielonej skarżącej w drugiej instancji pełnomocnik sporządził i wniósł opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej. Zasadne jest zatem przyznanie pełnomocnikowi z urzędu wynagrodzenia w wysokości 50 % opłaty określonej w § 21 ust. 1 pkt 1 lit c) rozporządzenia, czyli opłatę w wysokości 120 zł. Na mocy § 4 ust. 3 rozporządzenia, ustalona opłata ulega podwyższeniu o obowiązującą stawkę podatku od towarów i usług (23 %). W konsekwencji adwokatowi K. B. należy się wynagrodzenie za pomoc prawną udzieloną w drugiej instancji w wysokości 120 zł powiększoną o kwotę 27,60 zł stanowiącą 23 % podatku od towarów i usług – łącznie kwota 147,60 zł. Z powyższych względów, w oparciu o powołane wyżej przepisy oraz art. 258 § 2 pkt 8 P.p.s.a. postanowiono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło