I SA/Wa 1369/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Dariusz Pirogowicz po rozpoznaniu w dniu 29 lutego 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku K. G. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi K. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] lipca 2015 r., nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego postanawia 1. umorzyć postępowanie w zakresie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych; 2. przyznać prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie radcy prawnego, którego wyznaczy Rada Okręgowej Izby Radców Prawnych w [...]. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, wyrokiem z dnia 28 października 2015 r., sygn. akt I SA/Wa 1369/15, oddalił skargę K. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] lipca 2015 r., nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego. Wobec powyższego K. G., wnioskiem z dnia [...] grudnia 2015 r., złożonym na urzędowym formularzu, wystąpił do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego. Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątkowym i uzyskiwanych dochodach zawartego we wniosku o przyznanie prawa pomocy oraz z analizy akt sprawy wynika, że skarżący prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe. Posiadany przez wnioskodawcę majątek to dom o powierzchni [...] m² oraz gospodarstwo rolne, z którego nie uzyskuje dochodu. Skarżący zaznaczył, że nie pracuje, jest osobą niepełnosprawną oraz że źródłem jego utrzymania są dopłaty z UE w wysokości [...] zł miesięcznie. Wnioskodawca wskazał, że nie posiada żadnych oszczędności ani przedmiotów wartościowych. Nie posiada również papierów wartościowych i innych praw majątkowych. Oświadczył ponadto, że nie zatrudnia i nie pozostaje w innym stosunku prawnym z adwokatem lub radcą prawnym. Postanowieniem z dnia 19 stycznia 2015 r. referendarz sądowy przyznał skarżącemu prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata oraz umorzył postępowanie w zakresie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych. Na powyższe postanowienie skarżący złożył sprzeciw, wobec czego straciło ono moc, a sprawa z wniosku o przyznanie prawa pomocy podlega rozpoznaniu na nowo. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. W myśl art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. - zwanej dalej P.p.s.a.,) prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w jego toku. Zgodnie zaś z art. 245 § 1 - 3 powołanej ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 1 i 2). W myśl natomiast art. 249a powołanej ustawy, jeżeli strona cofnie wniosek lub rozpoznanie wniosku stało się zbędne, postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy umarza się. W rozpoznawanej sprawie wnioskodawca nie mógł zostać zwolnionych przez Sąd z ponoszenia kosztów sądowych, gdyż korzysta już z ustawowego zwolnienia od kosztów. Zgodnie z art. 239 pkt 1 lit. a P.p.s.a., strona skarżąca działanie, bezczynność organu lub przewlekłość prowadzenia postępowania w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej, nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Sytuacja taka zachodzi w niniejszej sprawie. Przedmiotem postępowania była bowiem decyzja dotycząca przyznania zasiłku stałego, a zatem skarżący był zwolniony od kosztów sądowych, o jakich mowa w art. 239 pkt 1 lit. a P.p.s.a. Rozpoznawanie złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy w części dotyczącej zwolnienia od kosztów sądowych stało się więc zbędne i postępowanie w tym zakresie podlega umorzeniu, stosownie do treści art. 249a P.p.s.a. Odnosząc się z kolei do wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie radcy prawnego stwierdzić trzeba, że w sprawie zaistniały przesłanki uzasadniające jego uwzględnienie. W ocenie Sądu wnioskodawca wykazał, iż znajduje się w sytuacji materialnej uzasadniającej przyznania prawa pomocy we wskazanej części. Sytuacja majątkowa skarżącego uzasadnia twierdzenie, że nie jest on w stanie – bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie - ponieść kosztów ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika. Mając powyższe na względzie, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2, art. 239 § 1 pkt 1 lit. a oraz art. 260 p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.