I SA/Wa 1376/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Skiba Sędzia WSA Monika Nowicka Asesor WSA Mirosław Gdesz (spr.) Protokolant Jolanta Dominiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 lutego 2009 r. sprawy ze skargi Centrum [...] "O." Sp. z o. o. z siedzibą w B. na postanowienie Ministra Edukacji Narodowej z dnia [...] lipca 2008 r. nr [...] w przedmiocie negatywnej opinii w sprawie wniosku o nadanie uprawnień szkoły publicznej oddala skargę. Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] lipca 2008 r. nr [...] Minister Edukacji Narodowej utrzymał w mocy, po rozpatrzeniu zażalenia Centrum [...] "O." Sp. z o. o. w B. (dalej powoływana jako skarżący), postanowienie [...] Kuratora Oświaty z dnia [...] kwietnia 2008 r. (nr [...]), dotyczące wydania negatywnej opinii w zakresie uzyskania przez szkołę niepubliczną Liceum Ogólnokształcące [...] w B. przy ul. [...] uprawnień szkoły publicznej. W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia został przedstawiony następujący stan faktyczny i prawny: Liceum Ogólnokształcące [...] w B., prowadzone przez skarżącego zostało wpisane do ewidencji szkół i placówek niepublicznych Miasta B. w dniu [...] czerwca 2005 r. i rozpoczęło działalność 1 września 2005 r. Jednocześnie skarżący zwrócił się do [...] Kuratora Oświaty o wydanie pozytywnej opinii w zakresie spełniania przez szkołę warunków określonych w art. 7 ust. 3 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz. U. z 2004 r. Nr 256, poz. 2572 ze zm., dalej powoływana jako u.o.s.o.). Kurator Oświaty w B. pismem z dnia 5 września 2005 r. poinformował Centrum [...] "O." o wszczęciu procedury w trybie art. 85 ust 3 ustawy o systemie oświaty a nie z dniem rozpoczęcia działalności. W dniu [...] kwietnia 2008 r. [...] Kurator Oświaty wydał postanowienie, w którym negatywnie zaopiniował spełnianie przez Liceum Ogólnokształcące [...] w B. warunków określonych w art. 7 ust. 3 ustawy o systemie oświaty. Uzasadniając swoją opinię [...] Kurator Oświaty stwierdził, iż: 1) szkoła nie realizuje warunku określonego w art. 7 ust. 3 pkt 1 u.o.s.o. - zapisy w dzienniku nie potwierdzają realizacji podstawy programowej; 2) szkoła nie realizuje warunku określonego w art. 7 ust. 3 pkt 2 u.o.s.o. - nie są realizowane godziny na nauczanie przedmiotów ujętych w podstawie programowej w zakresie rozszerzonym; łącznie w trzyletnim okresie kształcenia szkoła zrealizowała zamiast 824 - 620 godzin; 1) szkoła nie realizuje warunku określonego w art. 7 ust. 3 pkt 3 u.o.s.o. - ocenianie i promowanie słuchaczy odbywa się niezgodnie z przepisami prawa oświatowego w tym zakresie, tj. z rozporządzeniem Ministra Edukacji Narodowej z dnia 30 kwietnia 2007 r. w sprawie warunków i sposobu oceniania, klasyfikowania, promowania uczniów i słuchaczy oraz przeprowadzania sprawdzianów i egzaminów w szkołach publicznych (Dz. U. Nr 83, poz. 562 ze zm.) oraz z wcześniej obowiązującym rozporządzeniem Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 7 września 2004 r. w sprawie warunków i sposobu oceniania, klasyfikowania i promowania uczniów i słuchaczy oraz przeprowadzania sprawdzianów i egzaminów w szkołach publicznych (Dz. U. Nr 199, poz. 2046 ze zm.); 2) szkoła nie realizuje warunku określonego w art. 7 ust. 3 pkt 4 u.o.s.o. - dokumentacja przebiegu nauczania ustalona dla szkół publicznych nie jest prowadzona prawidłowo, naruszone są przepisy rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 19 lutego 2002 r. w sprawie prowadzenia przez publiczne przedszkola, szkoły i placówki dokumentacji przebiegu nauczania, działalności wychowawczej i opiekuńczej oraz rodzajów tej dokumentacji (Dz. U. Nr 23, poz. 225 ze zm.). Skarżący wniósł zażalenie na powyższe postanowienie, stwierdzając że szkoła nie jest zobowiązana do przestrzegania przepisów rozporządzenia MENiS z dnia 12 lutego 2002 r. w sprawie ramowych planów nauczania w szkołach publicznych (Dz. U. Nr 15, poz. 142 ze zm.); zrealizowanie przez słuchaczy szkoły 692 godzin zajęć dydaktycznych oraz 20% godzin zajęć w formie konsultacji indywidualnych. Skarżący wywodził, że w szkole kształcącej w formie zaocznej można stosować egzaminy klasyfikacyjne dla słuchaczy, którzy z powodu nieobecności na zajęciach nie zostali klasyfikowani. Natomiast dokumentacja szkoły prowadzona jest zgodnie z obowiązującymi przepisami. Zaskarżonym postanowieniem Minister Edukacji Narodowej uznał zażalenie za nieuzasadnione i utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji. Minister stwierdził, że organ I instancji wydając i uzasadniając zaskarżone postanowienie przeanalizował wszystkie konieczne do spełnienia przez Liceum Ogólnokształcące [...] w B. przy ul. [...] przesłanki by uzyskała ona uprawnienia szkoły publicznej. Minister wskazał, że niezapewnienie nauczania przedmiotów ujętych w podstawie programowej w zakresie rozszerzonym mogłoby zmniejszyć szanse słuchaczy na egzaminie maturalnym i w efekcie nawet utrudnić dalszą edukację. Zgodnie z oświadczeniem dyrektora szkoły w 3 letnim cyklu zrealizowano 692 godziny (kontrola Kuratora Oświaty wykazała realizację 620 godzin), zamiast 824, które przewidziano do realizacji w ramowym planie nauczania dla trzyletniego liceum ogólnokształcącego dla dorosłych w formie zaocznej. Stwierdzenie dyrektora, że 20 % zajęć prowadzonych było w formie indywidualnych konsultacji w ocenie organu II instancji nie może zostać uznane za wiarygodne wobec braku dokumentacji w tym zakresie. Minister wskazał, że statut szkoły nie zawiera informacji, że Liceum Ogólnokształcące [...] w B. jest szkołą niepubliczną. Zasady oceniania, o których mowa w art. 31 pkt 18, są niezgodne z obowiązującym prawem - zamiast egzaminu poprawkowego z jednych zajęć edukacyjnych, z których słuchacz otrzymał ocenę niedostateczną przewiduje się egzamin poprawkowy z dwóch zajęć edukacyjnych (przepis obowiązujący w szkole dla młodzieży). Dopuszcza się klasyfikowanie słuchaczy w sposób sprzeczny z prawem - egzaminy klasyfikacyjne w szkole kształcącej w trybie zaocznym. Artykuł 33 przewiduje przeprowadzanie egzaminu dojrzałości, choć wcześniej w artykule 14 mowa jest o tym, że szkoła realizuje naukę na podbudowie gimnazjum. W art. 38 przewidziano sytuacje, w których uczeń może być skreślony z listy uczniów szkoły, nie wyczerpano jednak ścieżki odwoławczej. Analiza dokumentacji przekazanej do Ministerstwa Edukacji Narodowej wskazuje, iż szkoła nie spełnia wymogów określonych w art. 7 ust 3 pkt 3 ustawy o systemie oświaty. Szkoła niepubliczna może uzyskać uprawnienia szkoły publicznej, jeżeli "stosuje zasady klasyfikowania i promowania uczniów oraz przeprowadzania egzaminów i sprawdzianów..." ustalone przez ministra właściwego do spraw oświaty i wychowania, z wyjątkiem egzaminów wstępnych. Liceum Ogólnokształcące [...] w B., ul. [...], nie przestrzega powszechnie obowiązujących zasad klasyfikacji. Liceum Ogólnokształcące [...] pracuje w trybie zaocznym. Zatem, w ocenie organu II stopnia w zakresie klasyfikowania i promowania słuchaczy powinien mieć zastosowanie przepis § 24 (dawniej § 22) ww. rozporządzenia, ze szczególnym uwzględnieniem ust. 5, który precyzuje terminy zdawania egzaminów w terminach dodatkowych w szkołach dla dorosłych prowadzonych w formie zaocznej. Tymczasem, składający zażalenie powołuje się na przepis § 17 (dawniej § 15) ww. rozporządzenia, który dotyczy możliwości przeprowadzania egzaminów klasyfikacyjnych w szkołach dla dorosłych funkcjonujących w trybie stacjonarnym. W ocenie organu II instancji szkoła nie spełnia również warunku określonego w art. 7 ust. 3 pkt 4 ustawy o systemie oświaty. Zgodnie z § 16 rozporządzenia MENiS z dnia 19 lutego 2002 r. w sprawie sposobu prowadzenia przez publiczne przedszkola, szkoły i placówki dokumentacji przebiegu nauczania, działalności wychowawczej i opiekuńczej oraz rodzajów tej dokumentacji "dokumentację przebiegu nauczania stanowią także uchwały rady pedagogicznej dotyczące klasyfikowania i promowania uczniów oraz ukończenia szkoły (...) oraz pisemne prace kontrolne i egzaminacyjne słuchaczy szkół dla dorosłych prowadzonych w formie zaocznej". Zgodnie z ustaleniami organu II instancji w szkole brak kompletu prac kontrolnych i egzaminacyjnych. Statut szkoły nie określa sposobu i czasu przechowywania prac. Organ prowadzący w zażaleniu powołuje się na przestrzeganie przepisów zarządzenia nr 7 Ministra Szefa Urzędu Rady Ministrów z dnia 13 marca 1991 r., choć niejasne są podstawy stosowania tego zarządzenia. Organ II instancji potwierdził ponadto zasadność zarzutu S. B. dotyczącego przewlekłości załatwienia sprawy. Skarżący nie zgodził się z tym rozstrzygnięciem i na powyższe postanowienie wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W uzasadnieniu skargi podniósł, iż szkoła nie jest zobowiązana do przestrzegania przepisów rozporządzenia MENiS z dnia 12 lutego 2002 r. w sprawie ramowych planów nauczania w szkołach publicznych; zrealizowanie przez słuchaczy szkoły 692 godzin zajęć dydaktycznych oraz 20% godzin zajęć w formie konsultacji indywidualnych. Skarżący stwierdził, że w szkole kształcącej w trybie zaocznym można stosować egzaminy klasyfikacyjne dla słuchaczy, którzy z powodu nieobecności na zajęciach nie zostali klasyfikowani. Natomiast dokumentacja szkoły prowadzona jest zgodnie z obowiązującymi przepisami. W skardze wskazano również na nieprawidłowości przy sporządzaniu samego protokołu. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko zaprezentowane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: 1. Sąd administracyjny dokonał kontroli zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zbadał, czy organ administracji, orzekając w sprawie, nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Należy dodać, że zgodnie z treścią art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.) Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi. 2. Zgodnie z art. 7 ust 3 u.o.s.o. szkoła niepubliczna może uzyskać uprawnienia szkoły publicznej wymienione w ust. 2, jeżeli: 1) realizuje programy nauczania uwzględniające podstawy programowe wymienione w ust. 1 pkt 4 lit. a; 2) realizuje zajęcia edukacyjne w cyklu nie krótszym oraz w wymiarze nie niższym niż łączny wymiar obowiązkowych zajęć edukacyjnych określony w ramowym planie nauczania szkoły publicznej danego typu; 3) stosuje zasady klasyfikowania i promowania uczniów oraz przeprowadzania egzaminów i sprawdzianów, o których mowa w ust. 1 pkt 5, z wyjątkiem egzaminów wstępnych; 4) prowadzi dokumentację przebiegu nauczania ustaloną dla szkół publicznych; 5) w przypadku szkoły prowadzącej kształcenie zawodowe - kształci w zawodach określonych w klasyfikacji zawodów szkolnictwa zawodowego, o której mowa w art. 24 ust. 1 u.o.s.o., a w przypadku liceum profilowanego - kształci w profilach kształcenia ogólnozawodowego, o których mowa w art. 24 ust. 6 u.o.s.o.; 6) zatrudnia nauczycieli obowiązkowych zajęć edukacyjnych, o których mowa w pkt 2, posiadających kwalifikacje określone dla nauczycieli szkół publicznych. 3. Dla uzyskania uprawnień szkoły publicznej konieczne jest spełnienie przez ubiegającą się o taki status szkołę niepubliczną wszystkich wymienionych powyżej przesłanek. Niespełnienie chociaż jednej z nich uniemożliwia uzyskanie uprawnień szkoły publicznej. Jest to zrozumiałe, gdyż wymogi formalne stawiane szkołom publicznym mającym uprawnienia do wydawania świadectw i dyplomów państwowych muszą być wyższe niż szkoły niepublicznej. 4. W przedmiotowej sprawie organ wskazał na niespełnienie aż 4 koniecznych przesłanek wymienionych w art. 7 ust. 3 u.o.s.o. Zdaniem Sądu przynajmniej dwie z nich mają charakter oczywisty i potwierdzają stanowisko Ministra. Mianowicie zapis w art. 31 pkt 18 statutu szkoły przewidujący egzamin poprawkowy z dwóch zajęć edukacyjnych w szkole jest niedopuszczalny w przypadku szkoły kształcącej w trybie zaocznym. Zgodnie z treścią § 24 ww. rozporządzenia z dnia 30 kwietnia 2007 r. (w dacie wydania postanowienia organu pierwszej instancji § 22 rozporządzenia z dnia 7 września 2004 r.) w tego typu szkołach nie jest dopuszczalne przeprowadzanie egzaminów poprawkowych z dwóch przedmiotów. Już z tego powodu organ nie mógł uznać, że prowadzone przez skarżącego Liceum posiada uprawnienia szkoły publicznej – stosuje bowiem system klasyfikowania i promowania niezgodny z rozporządzeniem. 5. Oczywisty charakter ma również brak wymaganej dokumentacji przebiegu nauczania – tj. pisemnych prac kontrolnych i egzaminacyjnych słuchaczy szkół dla dorosłych prowadzonych w formie zaocznej. Również ta okoliczność stanowi samodzielną przesłankę odmowy potwierdzenia uprawnień szkoły publicznej. 6. W związku z tym zarzuty skarżącego dotyczące nieprawidłowości związanych z kontrolą przeprowadzoną w kwietniu 2007 r. i sporządzenia samego protokołu – nie miały żadnego wpływu na rozstrzygnięcie. Nawet jeżeli w szkole 20 % godzin byłoby realizowanych w ramach zajęć indywidualnych, to i tak nie miałoby to żadnego wpływu na prawidłowość zaskarżonego postanowienia, ponieważ statut zawiera niedopuszczalny prawnie zapis o promowaniu. Przy tym zapis ten ma istotne znaczenie, bo umożliwia promocję osobie, która zdała dwa egzaminy poprawkowe – co absolutnie w szkole kształcącej w trybie zaocznym jest niedopuszczalne. 7. Dlatego Sąd podziela pogląd wyrażony w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, iż prowadzona przez skarżącego szkoła nie spełnia przesłanek do przyznania jej uprawnień szkoły publicznej i z tego względu skarga musiała podlegać oddaleniu. Mając na uwadze powyższe Sąd uznając, iż zaskarżona decyzja nie narusza prawa, orzekł jak w sentencji wyroku z mocy art. 151 ppsa.