I SA/Wa 140/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia Jolanta Dargas Sędziowie: Sędzia WSA Małgorzata Boniecka-Płaczkowska (spr.) Sędzia WSA Emilia Lewandowska Protokolant referent stażysta Andżelika Abramowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 marca 2016 r. sprawy ze skargi I. M. w przedmiocie niewykonania przez Prezydenta Miasta W. wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 12 maja 2015 r., sygn. akt I SAB/Wa 46/15 1. wymierza Prezydentowi Miasta W. grzywnę w wysokości 500 (pięćset) złotych; 2. stwierdza, że bezczynność Prezydenta Miasta W. w niewykonaniu wyroku nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. oddala skargę w pozostałej części; 4. zasądza od Prezydenta Miasta W. na rzecz I. M. kwotę 440 (czterysta czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. I. M. skargą z 26 października 2015 r. wystąpiła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie o wymierzenie grzywny Prezydentowi W. w związku z niewykonaniem przez organ wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 12 maja 2015 r., sygn. akt I SAB/Wa 46/15. Wyrokiem tym Sąd zobowiązał Prezydenta W. do rozpoznania wniosku z [...] września 2013 r. o ustalenie odszkodowania za nieruchomość położoną w W. przy ul. [...], ozn. jako "[...]", działka [...], w terminie dwóch miesięcy od daty doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. W uzasadnieniu skargi skarżąca wskazała, że po zwrocie akt administracyjnych wraz z odpisem prawomocnego wyroku z 12 maja 2015 r. organ nie wydał rozstrzygnięcia w sprawie odszkodowania. Poinformowała, że pismem z 12 października 2015 r. bezskutecznie wezwała Prezydenta W. do załatwienia sprawy. Jednocześnie wniosła o stwierdzenie, że zaistniała bezczynność organu po wydaniu ww. wyroku ma rażący charakter oraz na podstawie art. 154 § 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) powoływanej dalej jako: "p.p.s.a.", wniosła o przyznanie od organu sumy pieniężnej określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. W odpowiedzi na skargę Prezydent W. poinformował, że w celu zakończenia przedmiotowego postępowania i wydania decyzji merytorycznie rozstrzygającej sprawę konieczne jest wykonanie przez rzeczoznawcę majątkowego operatu szacunkowego, który stanowić będzie podstawę do określenia wysokości należnego odszkodowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: skarga jest uzasadniona, co skutkować musi wymierzeniem Prezydentowi W. grzywny oraz oceną charakteru zaistniałej zwłoki. Przedmiotowa skarga została złożona w trybie art. 154 § 1 p.p.s.a. Przepis ten stanowi, że w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie, żądając wymierzenia temu organowi grzywny. Grzywnę, o której mowa w tym przepisie, stosownie do art. 154 § 6 p.p.s.a., wymierza się do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłoszonego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego, na podstawie odrębnych przepisów. Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku, jeżeli pozwala na to charakter sprawy oraz niebudzące uzasadnionych wątpliwości okoliczności jej stanu faktycznego i prawnego. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 154 § 2). Uwzględniając skargę sąd, w myśl art. 154 § 7 p.p.s.a., może ponadto przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości kwoty określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. W rozpoznawanej sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 12 maja 2015 r. sygn. akt I SAB/Wa 46/15 zobowiązał Prezydenta W. do rozpoznania wniosku z [...] września 2013 r. o ustalenie odszkodowania za nieruchomość położoną w W. przy ul. [...], ozn. jako "[...]", działka [...], w terminie dwóch miesięcy od daty doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. Bezsporne jest, że akta sprawy wraz z prawomocnym wyrokiem Sądu wpłynęły do organu w dniu 6 sierpnia 2015 r. Niekwestionowaną okolicznością jest również to, że do dnia wydania niniejszego orzeczenia, mimo uprzedniego wezwania organu przez skarżącą do wykonania prawomocnego wyroku, Prezydent W. nie rozstrzygnął sprawy objętej przedmiotowym wnioskiem. Skoro zaś Prezydent W. w terminie wyznaczonym wyrokiem Sądu z 12 maja 2015 r., sprawy nie załatwił, a wyrok ten zobowiązywał organ nie tylko do rozstrzygnięcia sprawy, ale i do dokonania tego w określonym w nim terminie, to w tym stanie rzeczy wniosek o wymierzenie Prezydentowi W. grzywny, jest niewątpliwie uzasadniony. Zważyć bowiem należy, że niewykonywanie wyroków sądów - niezależnie od tego czy są to wyroki sądów administracyjnych (jak w niniejszej sprawie), czy sądów powszechnych - w demokratycznym państwie prawnym nie może być tolerowane. W szczególności nie można zaakceptować, czy też usprawiedliwiać sytuacji, gdy wyroki sądów nie są respektowane przez organy władzy publicznej. Taka sytuacja wszak prowadzić musi nieuchronnie do podważania zaufania jednostek do tych organów, jak też szerzej do samej władzy publicznej. Świadczy przy tym o braku poszanowania prawa przez organy, które same zobowiązane są do jego stosowania. W realiach niniejszej sprawy skład orzekający ocenił, iż wystarczająco represyjną jak też dyscyplinującą funkcję spełni grzywna w wysokości pięciuset złotych, która to kwota mieści się w wymiarze grzywny określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. i jest adekwatna z punktu widzenia wielkości przekroczenia terminu załatwienia sprawy wyznaczonego przez Sąd. W ocenie Sądu nie ma natomiast usprawiedliwionych podstaw do stwierdzenia, że zaistniałą w sprawie zwłokę organu należy kwalifikować jako przejaw rażącego naruszania przez niego prawa. Rozpoznając sprawę Sąd wziął bowiem pod uwagę skomplikowany i historyczny charakter niniejszej sprawy, należącej do kategorii spraw tzw. dekretowych. W postępowaniu tym organ musi zgromadzić szereg dokumentów, których z uwagi na charakter sprawy i upływ czasu należy poszukiwać w archiwach własnych oraz innych podmiotów. Ponadto wskazać należy, że w dacie wnoszenie skargi termin przekroczony został o dwadzieścia trzy dni, a aktualnie zwłoka ta wynosi około pięć miesięcy. Oczywiście okoliczności te nie uwalniają organu od odpowiedzialności za niewykonywanie prawomocnego orzeczenia sądu, niemniej muszą być uwzględniane przy ustalaniu wysokości nakładanej z tego tytułu grzywny, jak też oceny charakteru zaistniałej zwłoki. Mając na uwadze powyższe Sąd nie dostrzega obecnie potrzeby wymierzania organowi dodatkowej sankcji w postaci zasądzenia na rzecz skarżącej sumy pieniężnej, o której mowa w art. 154 § 7 p.p.s.a., dlatego w tej części skargę oddalił. Sąd uznał, że wymierzenie grzywny i stwierdzona bezczynność jest wystarczającą dolegliwością dla organu mobilizującą do wykonania wyroku. Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 154 § 1 w zw. z art. 154 § 6 oraz art. 154 § 2 zd. drugie p.p.s.a. orzekł jak w punktach 1 i 2 sentencji wyroku, a na podstawie art. 151 powołanej ustawy jak w punkcie 3 sentencji wyroku. W przedmiocie kosztów postępowania sądowego (pkt 4 sentencji) orzeczono natomiast na podstawie art. 200 powołanej ustawy.