I SA/Wa 1406/15
PostanowienieWSA w Warszawie2016-03-15
Skład orzekający: Justyna Wtulich
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Jaka jest podstawa prawna i sposób ustalenia wynagrodzenia dla pełnomocnika z urzędu za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej w sytuacji, gdy postępowanie zostało wszczęte przed wejściem w życie nowego rozporządzenia, a zakończone po jego wejściu w życie?Ratio decidendi
Wynagrodzenie dla pełnomocnika z urzędu za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej, w sytuacji gdy postępowanie zostało wszczęte przed wejściem w życie rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r., a zakończone po jego wejściu w życie (1 stycznia 2016 r.), powinno być ustalane na podstawie tego nowego rozporządzenia. Wysokość wynagrodzenia ustalono na podstawie § 4 ust. 1 rozporządzenia, co stanowi co najmniej połowę opłaty maksymalnej, powiększone o podatek VAT i niezbędne udokumentowane wydatki.Stan faktyczny
Sąd administracyjny rozpatrywał wniosek adwokata o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Pomoc prawna obejmowała sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku oddalającego skargę H. P. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi. Postępowanie sądowe było wieloetapowe, obejmowało m.in. odrzucenie skargi, przywrócenie terminu, zawieszenie i podjęcie postępowania. Ostatecznie wyrokiem z 15 stycznia 2016 r. skargę oddalono. Wniosek o przyznanie kosztów złożono po wydaniu wyroku, powołując się na nowe rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości.Rozstrzygnięcie
Przyznano ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata A. U. kwotę 240,00 zł wynagrodzenia, kwotę 55,20 zł tytułem podatku VAT oraz kwotę 8,40 zł tytułem zwrotu niezbędnych udokumentowanych wydatków, łącznie kwotę 303,60 zł.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Justyna Wtulich po rozpoznaniu w dniu 15 marca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku adwokata A. U. o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi H. P. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] czerwca 2014 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego postanawia przyznać ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata A. U. kwotę 240,00 zł (dwieście czterdzieści złotych) oraz kwotę 55,20 zł (pięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy) stanowiącą 23 % podatku od towarów i usług za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej oraz kwotę 8,40 zł (osiem złotych czterdzieści groszy) tytułem zwrotu niezbędnych udokumentowanych wydatków – łącznie kwotę 303,60 zł (trzysta trzy złote sześćdziesiąt groszy).
Postanowieniem z dnia 12 września 2014 r. referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przyznał skarżącej prawo pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.
Kolejnym postanowieniem z dnia 8 października 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę H. P. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] czerwca 2014 r. nr [...], ze względu na nieuzupełnienie braków formalnych w terminie.
Następnie, postanowieniem z dnia 2 grudnia 2014 r. referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przyznał skarżącej prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata.
Na tej podstawie, po wystąpieniu Sądu do Okręgowej Rady Adwokackiej
w [...], na pełnomocnika skarżącej został wyznaczony adwokat – A. K.
Postanowieniem z dnia 22 kwietnia 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie przywrócił termin do uzupełnienia braków formalnych skargi poprzez nadesłanie 18 jej odpisów poświadczonych za zgodność z oryginałem.
Kolejnym postanowieniem z dnia 3 czerwca 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zawiesił postępowanie sądowe z uwagi na śmierć uczestnika postępowania.
Następnie postanowieniem z dnia 19 sierpnia 2015 r. Sąd podjął zawieszone postępowanie sądowe, a sprawa została skierowana na termin rozprawy zgodnie z kolejnością wpływu.
Wyrokiem z dnia 15 stycznia 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę H. P. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] czerwca 2014 r. nr [...] oraz przyznał pełnomocnikowi z urzędu tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu kwotę 295,20 zł.
Na rozprawie w dniu 15 stycznia 2016 r. stawiła się skarżąca wraz z pełnomocnikiem z urzędu adwokat A. U., która wyjaśniła, że dawniej nosiła nazwisko K.
W dniu 17 lutego 2016 r. (data stempla biura podawczego) do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynęła opinia pełnomocnika z urzędu o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej od ww. wyroku Sądu wraz z wnioskiem o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej z urzędu. Jednocześnie pełnomocnik oświadczył, że koszty udzielonej pomocy prawnej z urzędu nie zostały opłacone ani w całości, ani w części. Pełnomocnik wniósł o powiększenie przyznanych kosztów o kwotę 8,40 zł, na która składa się koszt pocztowej przesyłki poleconej zawierającej wniosek o uzasadnienie wyroku oraz koszt przesyłki pocztowej zawierającej opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej. Oświadczył, że obie przesyłki wraz z wysokością i potwierdzeniem wniesienia opłat w znaczkach pocztowych znajdują się w aktach sprawy.
W niniejszej sprawie zważono, co następuje :
Zgodnie z art. 250 ustawy z dnia 30 sierpnia 2012 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a. wyznaczony adwokat, radcy prawny, doradca podatkowy albo rzecznik patentowy otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków.
W niniejszej sprawie aktem określającym zasady przyznawania wynagrodzenia za czynności podejmowane przez adwokata z urzędu jest rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. z 2015 r. poz. 1801) zwane dalej "rozporządzeniem". Paragraf 22 ww. rozporządzenia stanowi, że do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie rozporządzenia stosuje się przepisy dotychczasowe do czasu zakończenia postępowania w danej instancji. Paragraf 23 stanowi zaś, że rozporządzenie wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2016 r. Zatem rozporządzenie będzie miało zastosowanie do spraw, które zostały wszczęte przed dniem wejścia w życie rozporządzenia, to jest dniem 1 stycznia 2016 r., lecz które zostały zakończone w danej instancji po tym dniu, bądź też do spraw już wszczętych po dniu 1 stycznia 2016 r. Przy czym jak wynika z porównania treści § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia z treścią § 21 ust. 1 pkt 2 lit. b rozporządzenia o zakończeniu postępowania w danej instancji decyduje wydanie orzeczenia kończącego postępowanie w sprawie.
Niniejsza sprawa została wszczęta w dniu 2 lipca 2014 r. wniesioną skargą do Sądu, jednak orzeczenie kończące postępowanie w sprawie zostało wydane w dniu 15 stycznia 2016 r. Zatem orzeczenie kończące postępowanie w pierwszej instancji zostało wydane po wejściu w życie rozporządzenia (1 stycznia 2016 r.). Z tego względu zastosowanie w sprawie będzie miało ww. rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r.
Stosownie do treści § 2 rozporządzenia koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb Państwa obejmują opłatę ustaloną zgodnie z przepisami rozporządzenia (pkt. 1) oraz niezbędne i udokumentowane wydatki adwokata (pkt. 2). Sposób ustalania wysokości opłaty, o której stanowi § 2 pkt 1 normuje § 4 rozporządzenia. Zgodnie z jego ustępem pierwszym opłatę ustala się w wysokości co najmniej 1/2 opłaty maksymalnej określonej w rozdziałach 2-4, przy czym nie może ona przekraczać wartości przedmiotu sprawy. Ustęp drugi tego paragrafu stanowi zaś, że ustalenie opłaty w wysokości wyższej niż określona w ust. 1, a nieprzekraczającej opłaty maksymalnej następuje z uwzględnieniem stopnia zawiłości sprawy oraz nakładu pracy adwokata oraz wkładu jego pracy w przyczynienie się do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia sprawy, a w szczególności czasu poświęconego na przygotowanie się do prowadzenia sprawy, liczby stawiennictw w sądzie, w tym na rozprawach i posiedzeniach, czynności podjętych w sprawie, w tym czynności podjętych w celu polubownego rozwiązania sporu, również przed wniesieniem pozwu, wartości przedmiotu sprawy, wkładu pracy adwokata w przyczynienie się do wyjaśnienia okoliczności faktycznych, jak również do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia istotnych zagadnień prawnych budzących wątpliwości w orzecznictwie i doktrynie, a także trybu i czasu prowadzenia sprawy, obszerności zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w szczególności dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego lub biegłych sądowych, dowodu z zeznań świadków, dowodu z dokumentów o znacznym stopniu skomplikowania i obszerności.
Zgodnie z § 21 ust. 1 pkt 2 lit. b) rozporządzenia opłata maksymalna w postępowaniu przed sądem administracyjnym w drugiej instancji wynosi za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej albo za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej - 50 % opłaty maksymalnej określonej w pkt 1 tego paragrafu, a jeżeli nie prowadził sprawy ten sam radca prawny w drugiej instancji - 75 % tej stawki, w obu przypadkach nie mniej niż 240,00 zł. Stosownie do treści § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c) opłata maksymalna w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w innej sprawie wynosi 480,00 zł.
W niniejszej sprawie pomoc prawna pełnomocnika w drugiej instancji polegała na sporządzeniu opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej. Mając powyższe na uwadze stwierdzić należy, że nakład pracy i podjęte w sprawie czynności przez pełnomocnika nie przekraczają przeciętnego poziomu zaangażowania profesjonalnego pełnomocnika w reprezentowaniu interesów swojego mocodawcy. Nie można zatem przyjąć, aby poniesiony przez pełnomocnika nakład pracy uzasadniał przyznanie wynagrodzenia w kwocie wyższej od tej, którą przewiduje § 4 ust. 1 rozporządzenia (tj. co najmniej ½ opłaty maksymalnej). Przyznania wynagrodzenia w stawce określonej w § 4 ust. 2 nie uzasadnia też charakter sprawy i stopień jej zawiłości. Zatem wysokość wynagrodzenia ustalono zgodnie z § 4 ust. 1 rozporządzenia i stosownie do treści § 21 ust. 1 pkt 2 lit. b) rozporządzenia.
Mając na uwadze powyższe, przyznano pełnomocnikowi wynagrodzenie w wysokości 240,00 złotych powiększone o podatek od towarów i usług w kwocie 55,20 złotych oraz kwotę 8,40 zł stanowiącą koszt wysłania dwóch listów poleconych zawierających wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku oraz opinię prawną o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku – łącznie kwotę 303,60 złotych.
Z powyższych względów, działając na podstawie art. 250 § 1 i art. 258 § 2 pkt 8 p.p.s.a. oraz § 21 ust. 1 pkt 2 lit. b) w zw. z § 4 ust. 1 i 2 rozporządzenia orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło