I SA/Wa 141/21
WyrokWSA w Warszawie2021-05-28
Skład orzekający: Iwona Kosińska, Anna Falkiewicz-Kluj, Agnieszka Jędrzejewska-Jaroszewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący, który nie posiada statusu strony w postępowaniu administracyjnym, może skutecznie zaskarżyć decyzję o umorzeniu postępowania odwoławczego?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej prawidłowo umorzył postępowanie odwoławcze, ponieważ skarżący nie posiadał statusu strony w rozumieniu art. 28 kpa. Skoro skarżący nie był stroną postępowania, nie mógł skutecznie wnieść odwołania, a w konsekwencji nie mógł również zaskarżyć decyzji o umorzeniu postępowania odwoławczego. Sąd administracyjny jest związany granicami sprawy, która dotyczy decyzji o umorzeniu postępowania, a nie meritum sprawy pierwotnej.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii umarzającej postępowanie odwoławcze od decyzji Wojewody odmawiającej stwierdzenia nabycia z mocy prawa przez Gminę własności nieruchomości. Organ odwoławczy uznał, że skarżąca nie posiada statusu strony, ponieważ nie wykazała posiadania praw rzeczowych do nieruchomości. Skarżąca wniosła skargę do WSA, argumentując, że jest spadobierczynią osoby, która rozpoczęła postępowanie wywłaszczeniowo-odszkodowawcze, co nadaje jej status strony.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Kosińska Sędziowie WSA Anna Falkiewicz-Kluj (spr.) WSA Agnieszka Jędrzejewska-Jaroszewicz po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 28 maja 2021 r. sprawy ze skargi J. K. na decyzję Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii z dnia [...] grudnia 2020 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania oddala skargę.
Zaskarżoną decyzją z [...] grudnia 2020 r. znak: [...], Minister Rozwoju pracy i Technologii na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r. poz. 256 z późn. zm.), dalej "kpa" umorzył postępowanie odwoławcze z odwołania J. K., dalej "Skarżąca", od decyzji Wojewody [...] z [...] lipca 2020 r., znak: [...] odmawiającej stwierdzenia nabycia z dniem 1 stycznia 1999 r. z mocy prawa przez Gminę [...] własności nieruchomości położonej w obrębie [...], jedn. ew. [...], oznaczonej jako część parceli I kat. [...], część parceli I kat. [...]oraz część parceli I kat. [...], zajętej według wnioskodawcy pod drogę gminną nr [...]-ulica [...] w [...], dalej "decyzja organu I instancji".
Organ II instancji rozpoznając odwołanie J. K. od decyzji organu I instancji uznał, że J. K. nie przysługuje status strony a decyzja organu I instancji została jej doręczona wyłącznie w celu zakomunikowania treści rozstrzygnięcia o czym świadczy zapis "do wiadomości".
Oceniając interes prawny skarżącej organ wskazał, że Wojewoda [...] decyzją z [...] kwietnia 1991 r. nr [...] stwierdził nabycie z mocy prawa przez Gminę [...] na podstawie art. 18 ust. 1 ustawy z 10 maja 1990 r Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnymi ustawę o pracownikach samorządowych (D.U: 1990, poz. 191), dalej "ustawa przepisy wprowadzające", nieodpłatnie szeregu nieruchomości w tym działki nr ew. [...]. Zgodnie z nieprawidłowo sporządzonym wykazem zmian na kopii mapy uzupełniającej przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego pod nr [...][...] lutego 1990 r. cała parcela [...] odpowiada działce nr [...], cała parcela [...] odpowiada działce [...], cała parcela [...] odpowiada działce [...]. Zgodnie z poprawionym wykazem równoważników na mapie uzupełniającej regulacji stanu prawnego z [...] marca 2017 r. część parceli I kat. zniosła się do działki nr [...], a pozostała weszła w skład działki [...], część parceli I kat [...] zniosła się do działki [...] a pozostała część weszła w skład działki nr [...], część parceli I kat. [...] zniosła się do działki [...] a pozostała część weszła w skład działki [...]. Ponadto działka [...] podzieliła się na działki nr [...],[...],[...].
Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji decyzją z [...] lutego 2020 r znak [...] stwierdził, że decyzja Wojewody [...] z v kwietnia 1991 r. w części dotyczącej stwierdzenia nabycia przez Gminę [...] z mocy prawa własności stanowiącej działkę nr [...] została wydana z naruszeniem prawa.
Stwierdzenie wydania decyzji z naruszeniem prawa oznacza pozostawienie decyzji w obrocie prawnym. Dlatego właścicielem przedmiotowej nieruchomości jest w dalszym ciągu Gmina [...].
Organ wskazał, że z analizy materiału dowodowego nie wynika aby w dniu [...] grudnia 1998 r. lub obecnie J. K. posiadała prawa rzeczowe do nieruchomości oznaczonej jako parcele [...],[...] i [...] wchodzących w skład działki [...]. Wniesienie odwołania przez podmiot nie posiadający przymiotu strony skutkuje jego umorzeniem.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wywiodła Skarżąca.
W uzasadnieniu skargi Skarżąca wskazała, że działka nr ew. [...] nie stanowiła w całości własności Skarbu Państwa i nie spełnione zostały warunki o jakich mowa w ustawie Przepisy wprowadzające a zatem istnieje konieczność wyeliminowania decyzji komunalizacyjnej z obrotu prawnego.
Co dl legitymacji skargowej J. K. wskazała, że jest spadobierczynią B. Z. która rozpoczęła postępowanie wywłaszczeniowo-odszkodowawcze dt. wymienionych parcel co oznacza, że ma prawo do brania udziału w tym postępowaniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje.
Skarga nie jest zasadna.
Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. 2019, poz. 2167)) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej lub postanowienia. Ocenie podlega konkretna sprawa, rozpoznawana wcześniej przez organ administracji publicznej, pod kątem prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa i trafności rozstrzygnięcia.
Kompetencje sądu administracyjnego nakładają na niego obowiązek oceny przebiegu postępowania administracyjnego i to zarówno czynności podejmowanych w toku tego postępowania jak i treści i podstaw wydanego rozstrzygnięcia. Działanie sądu ma bowiem na celu ewentualne wyeliminowanie z obrotu prawnego decyzji czy postanowienia, które w jakikolwiek sposób naruszałyby obowiązujące prawo. (por. wyrok NSA Warszawa z 20 stycznia 2010 r. I GSK 982/08 LEX nr 594803).
Przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie była decyzja Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii z [...] grudnia 2020 r. umarzająca postępowanie odwoławcze z odwołania Skarżącej. Postępowanie główne dotyczyło odmowy stwierdzenia nabycia z dniem 1 stycznia 1999 r. z mocy prawa przez Gminę [...] własności nieruchomości położonych w obrębie [...] oznaczonych jako część parceli I kat [...],[...][...]. Z uwagi na niespełnienie warunku własności nieruchomości przez Skarb Państwa lub jednostkę samorządu terytorialnego.
Postępowanie z art. 73 ust. 1 ustawy z 13 października 1997 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (D.U. 133, poz. 872 ze zm), dalej "ustawa", toczy się zwykle udziałem właściciela nieruchomości co do których ma nastąpić skutek w postaci przejścia własności z mocy prawa. Z samej istoty tego postępowania wynika, że wnioskujący musi wykazać, że grunt nie tylko, że był zajęty pod drogę publiczną ale przede wszystkim był przedmiotem władania Skarbu Państwa lub gminy i że własność nie przysługiwała innym podmiotom.
Kluczowym w tej sprawie jest decyzja Wojewody [...] z [...] kwietnia 1991 r. znak [...] stwierdzająca nabycie przez Gminę [...] z mocy prawa m.in. własności działki nr [...] a następnie decyzja Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z [...] lutego 2020 r. nr [...] stwierdzająca, że ww. decyzja Wojewody [...], w odniesieniu do działki [...] została wydana z naruszenie prawa, gdyż działka nr ew. [...], którą skomunalizowano, nie stanowiła własności Skarbu Państwa ani Gminy.
Jak trafnie wywodzi organ wydanie decyzji z naruszeniem prawa nie eliminuje tej decyzji z obrotu prawnego, rodzi co najwyżej odpowiedzialność odszkodowawczą. Oznacza to, że działka o nr ew. [...] nadal stanowi własność Skarbu Państwa a nie osoby fizycznej mimo, że parcela [...], której właścicielką była poprzednicza prawna skarżącej weszła na skutek wadliwie sporządzonej mapy w skład działki nr [...]. W dalszym ciągu stanowi własność Gminy [...] mimo, że wcześniej stanowiła własność poprzedniczki prawnej skarżącej.
Dlatego organ prawidłowo ustalił, że skarżąca nie jest właścicielką nieruchomości których dotyczy postępowanie z art. 73 ust. 1 ustawy i w związku z tym nie przysługuje jej status strony w rozumieniu art. 28 kpa.
Sąd rozpoznający niniejszą sprawę nie bada legalności decyzji Wojewody [...] i nie może jej wyeliminować z obrotu prawnego. Sąd jest związany granicami sprawy a ta dotyczy decyzji o umorzeniu postępowania.
Z tych względów i na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 28.). sąd skargę oddalił.
Rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnymi nastąpiło na podstawie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z 2 marca 2020 r o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem Covid -19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (D.U: 2020, poz. 1842), p. także uchwała składu 7 Sędziów NSA z 30 listopada 2020 II OPS 6/19).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło