I SA/Wa 1415/07

WyrokWSA w Warszawie2008-06-27

Skład orzekający: Małgorzata Boniecka-Płaczkowska, Daniela Kozłowska, Mirosław Gdesz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja zezwalająca na niezwłoczne zajęcie nieruchomości na cele budowy drogi krajowej, wydana na podstawie art. 17 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych, została wydana prawidłowo, pomimo zarzutów dotyczących naruszenia przepisów proceduralnych, wyceny nieruchomości i braku zapewnienia lokalu zamiennego?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji prawidłowo zastosowały art. 17 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r., wydając decyzję o niezwłocznym zajęciu nieruchomości. Spełnione zostały przesłanki wszczęcia postępowania wywłaszczeniowego oraz istnienia uzasadnionego przypadku, wynikającego z konieczności realizacji inwestycji drogowej o znaczeniu strategicznym i unijnym, zagrożonej opóźnieniami i karami finansowymi. Zarzuty dotyczące wyceny, oferty nabycia czy braku lokalu zamiennego nie miały wpływu na legalność decyzji o niezwłocznym zajęciu, a kwestie te należą do odrębnych postępowań lub są następstwem wykonania decyzji.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi K. S. na decyzję Ministra Budownictwa utrzymującą w mocy decyzję Wojewody o zezwoleniu na niezwłoczne zajęcie nieruchomości stanowiącej własność skarżącej, przeznaczonej pod rozbudowę drogi krajowej. Skarżąca zarzucała naruszenie przepisów proceduralnych, brak analizy sytuacji mieszkańców, nieprawidłową wycenę nieruchomości oraz brak zapewnienia lokalu zamiennego. Sąd oddalił skargę, uznając decyzje organów za zgodne z prawem.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Boniecka-Płaczkowska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Daniela Kozłowska Asesor WSA Mirosław Gdesz Protokolant Ewa Nieora po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 czerwca 2008 r. sprawy ze skargi K. S. na decyzję Ministra Budownictwa z dnia [...] lipca 2007 r. nr [...] w przedmiocie niezwłocznego zajęcia nieruchomości 1. oddala skargę; 2. przyznaje od Skarbu Państwa i nakazuje wypłacić ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata T. M. prowadzącego Kancelarię Adwokacką przy ul. [...] lok. [...] w W. tytułem nieopłaconej pomocy prawnej świadczonej z urzędu kwotę [...] złotych, w tym: tytułem opłaty kwotę [...] złotych oraz tytułem 22% podatku od towarów i usług kwotę [...] złotych. ‘ UZASADNIENIE Zaskarżoną decyzją z dnia [...] lipca 2007 r. nr [...] Minister Budownictwa po rozpatrzeniu odwołania K. S. od decyzji Wojewody [...] nr [...] z dnia [...] lutego 2007 r. orzekającej o udzieleniu Generalnemu Dyrektorowi Dróg Krajowych i Autostrad zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości, stanowiącej działkę nr [...] o pow. [....] ha, położonej w gminie D., obręb T., będącej własnością K. S. w celu rozbudowy drogi krajowej nr [...] na odcinku [...] od km [...] do km [...] wraz z przebudową urządzeń infrastruktury technicznej oraz nadaniu decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2007 r. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że pismem z dnia [...] stycznia 2007 r. Wojewoda [...] zawiadomił strony o wszczęciu postępowania wywłaszczeniowego w stosunku do nieruchomości położonej w obrębie [...] , gmina D., stanowiącej działkę nr [...] o pow. [...] ha, będącej własnością K. S., w celu rozbudowy drogi krajowej nr [...] na odcinku R. – W. od km [...] do km [...] wraz z przebudową urządzeń infrastruktury technicznej, zgodnie z decyzją Wojewody [...] nr [...] z dnia [...] listopada 2004 r. o ustaleniu lokalizacji dla inwestycji -rozbudowa drogi krajowej nr [...] na odcinku [...] od km [...] do km [...] wraz z przebudową urządzeń infrastruktury technicznej. Decyzją nr [...] z dnia [...] lutego 2007 r., Wojewoda [...] udzielił Generalnemu Dyrektorowi Dróg Krajowych i Autostrad zezwolenia na niezwłoczne zajęcie tej nieruchomości, oraz nadał decyzji rygor natychmiastowej wykonalności. Od powyższej decyzji Wojewody [...] K. S., złożyła odwołanie żądając uchylenia zaskarżonej decyzji i przekazania sprawy organowi I instancji do ponownego rozpoznania. Ponadto skarżąca zarzuciła naruszenie art. 7 kpa, art. 8 kpa, art. 77 § 1 kpa, art. 107 §1 i 3 kpa, art. 108 kpa, oraz art. 13 ust. 1, art. 15 ust. 1, art. 17 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych (Dz. U. z 2003 r. nr 80, poz. 721) oraz wskazała, iż Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad nie zauważył, że nieruchomość będąca przedmiotem postępowania jest zabudowana i nie wskazał lokalu zamiennego mieszkańcom budynku. Po rozpatrzeniu odwołania i całości akt sprawy Minister Budownictwa powołując się na przepisy art. 17 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych (Dz. U. nr 80, poz. 721 ze zm.) wskazał , że jak wynika z akt sprawy, postępowanie wywłaszczeniowe dotyczące przedmiotowej nieruchomości, wszczęte na wniosek Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad, nie zostało dotychczas zakończone decyzją ostateczną, co oznacza, że spełniona została pierwsza z przesłanek warunkujących możliwość wydania decyzji w trybie art. 17 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. Podniósł, że w piśmie z dnia 29 maja 2006 r., uzupełnionym pismem z dnia 10 maja 2007 r., Zastępca Dyrektora Oddziału w W. Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad, działający w imieniu Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad, wniósł o wydanie w trybie art. 17 powołanej wyżej ustawy, decyzji o zezwoleniu na niezwłoczne zajęcie nieruchomości wskazanej we wniosku i o nadanie tej decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności oraz o wszczęcie postępowania celem wywłaszczenia. Działający w imieniu Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad - Zastępca Dyrektora Oddziału w Warszawie Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad wskazał, iż niezwłoczne zajęcie przedmiotowej nieruchomości jest niezbędne w celu wykazania prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Z uwagi na niemożność nabycia nieruchomości na drodze cywilnoprawnej, inwestor skierował sprawę uzyskania prawa do terenu na drogę postępowania administracyjnego. W związku z tym, że proces wywłaszczeniowy jest na ogół długotrwały i trudno przewidzieć termin jego zakończenia, uzyskanie decyzji zezwalającej na niezwłoczne zajęcie nieruchomości zaopatrzonej rygorem natychmiastowej wykonalności daje jedyną możliwość planowanej realizacji inwestycji. Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad wskazał, że nie spełnienie powyżej zapisanych warunków spowodowałoby znaczne opóźnienie w pracach budowlanych, czego bezpośrednią konsekwencją byłoby narażenie Skarbu Państwa na wypłatę rekompensat wykonawcy robót budowlanych z tytułu opóźnienia przekazania placu budowy w stosunku do terminów zawartych w kontrakcie na roboty budowlane oraz konieczność zwrotu, w przypadku przekroczenia daty 31 grudnia 2008 r. całości kwoty dofinansowania inwestycji - tj. 83% wartości do budżetu Unii Europejskiej. Wnioskodawca podkreślił, że budowa drogi ekspresowej [...] na odcinku [...] jest jedną z trzech części zadania inwestycyjnego realizowanego w ramach kontraktu finansowanego ze środków Unii Europejskiej w ramach [...] jakim jest "Budowa drogi [...]". Koszt kwalifikowany wynosi [...] min EURO (w tym grant [...] [...] min EURO), a data końcowa została określona na dzień 31 grudnia 2008 r. Inwestycja jaką jest przebudowa drogi na odcinku [...] (początek od miejsca włączenia wybudowanej obwodnicy m. [...] do połączenia z projektowaną obwodnicą m.[...]) ma strategiczne znaczenie dla rejonu Polski [...] (rozwój, regionu oparty na szybkiej i dobrej infrastrukturze drogowej). W ocenie organu II instancji spełniona została także przesłanka warunkująca wydanie zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości, tj. uzasadniony przypadek, o jakim mowa w art. 17 ust. 1 ustawy. Odnosząc się do zarzutów podniesionych w odwołaniu, a dotyczących naruszenia przepisów proceduralnych, tj. art. 7 kpa, art. 8 kpa, art. 77 § 1 kpa organ II instancji nie stwierdził naruszenia przepisów postępowania i uznał, że jak wynika z akt sprawy organ I instancji podejmował działania zmierzające do dokładnego i kompletnego zebrania materiału dowodowego w przedmiotowej sprawie, informował strony postępowania o możliwości zapoznania się z całością akt sprawy oraz możliwością wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, udzielał niezbędnych wyjaśnień i wskazówek stronom postępowania tak aby strony nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa. Odnosząc się do zarzutu naruszenia przepisu art. art. 107 § 1 i § 3 kpa oraz art. 108 kpa., organ odwoławczy nie stwierdził naruszenia prawa gdyż decyzja organu I instancji posiada wszystkie niezbędne elementy decyzji administracyjnej. Natomiast rygor natychmiastowej wykonalności został nadany stosownie do art. 17 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r., z uwagi na konieczność wykazania prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Organ nie dopatrzył się naruszenia przepisu z art. 13 ust. 1 ustawy co podkreślone było w odwołaniu gdyż jak wynika z akt sprawy ofertą z dnia 14 października 2005 r. Zastępca Dyrektora Oddziału w W. Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad, działający w imieniu Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad, przedstawił K. S. propozycję ceny za przedmiotową nieruchomość. Jednocześnie zastrzegł, że brak odpowiedzi na ofertę spowoduje skierowanie wniosku o wszczęcie postępowania wywłaszczeniowego i postępowania w przedmiocie zezwolenia, na niezwłoczne zajęcie nieruchomości. Minister Budownictwa podkreślił, że kwestie związane z wysokością odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość ustalane są w postępowaniu wywłaszczeniowym nie zaś w postępowaniu w przedmiocie udzielenia inwestorowi zgody na niezwłoczne zajęcie nieruchomości z nadaniem decyzji administracyjnej rygoru natychmiastowej wykonalności. Wskazał, że organ odwoławczy badając legalność wydania decyzji w tym przedmiocie, bada przesłanki wynikające z art. 17 ust. 1 i 2 i tylko w tym zakresie dokonuje oceny stanu faktycznego i prawnego sprawy. Minister stwierdził, że celem ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. jest uproszczenie, a w konsekwencji przyspieszenie postępowań w celu nabycia nieruchomości pod drogi krajowe i ustawodawca dopuścił na mocy art. 17 tej ustawy możliwość ograniczenia praw właściciela nieruchomości poprzez zezwolenie na jej niezwłoczne zajęcie, w przypadku spełnienia określonych w tym przepisie przesłanek, jak to ma miejsce w niniejszej sprawie. Natomiast odnosząc się do kwestii zapewnienia lokalu zamiennego organ wskazał, że zgodnie z art. 17 ust. 4 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. w przypadku gdy decyzja, o której mowa w ust. 1 (decyzja zezwalająca na niezwłoczne zajęcie nieruchomości), dotyczy nieruchomości zabudowanej, Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad jest obowiązany, w terminie faktycznego objęcia nieruchomości w posiadanie, do wskazania lokalu zamiennego. Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyła K. S.. Wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i decyzji organu I instancji. Skarżąca wskazała na rażące naruszenie art. 13 ust. 1 ustawy z 10 kwietnia 2003 r. Podkreśliła, że wielokrotnie zapewniała o gotowości zbycia nieruchomości na zasadzie mechanizmów wolnego rynku. Wskazała na nieprawidłowości przy wycenie działki [...] i braku wyceny znajdujących się na gruncie zabudowań , co zdaniem skarżącej narusza przepis art. 7 i 77 kpa. i powoduje że decyzje zostały wydane w oparciu o niepełny materiał dowodowy . Skarżąca wskazała, że na gruncie znajduje się budynek zamieszkały przez trzy rodziny. Zarzuciła, że organ nie zbadał sytuacji ekonomiczno-bytowej lokatorów, których nie stać na zapewnienie sobie lokali. Skarżąca zarzuciła naruszenie również art. 17 ust. 3 pkt. 2 ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych, poprzez nie umieszczenia w treści rozstrzygnięcia decyzji, zobowiązania do terminowego i niezwłocznego wydania nieruchomości, oraz opróżnienia lokali i innych pomieszczeń. Wskazała, że organ nie wykazał, iż wobec jej działki konieczne było wydanie decyzji w trybie art. 17 ust. 1 ustawy , bowiem w jej ocenie nie wystąpił "uzasadniony przypadek" o jakim mowa w tym przepisie. Podniosła iż inwestor działał bez logistycznego przygotowania i bez precyzyjnie zaplanowanego działania, zaś stracony wieloletni okres czasu, poprzedzony nierzetelnością w działaniu, postanowił nadrobić wnioskując o wszczęcie postępowania wywłaszczeniowego, w celu przejęcia w trybie administracyjnym nieruchomości skarżącej bez zapłaty jej równowartości rynkowej. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z brzmieniem art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego. Oznacza to, że kontrola sądowo-administracyjna sprowadza się do zbadania, czy organy wydając zaskarżony akt nie naruszyły przepisów prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Ocena dokonywana jest według stanu faktycznego i prawnego na dzień wydania aktu, na podstawie materiału dowodowego zebranego w toku postępowania administracyjnego. Biorąc pod uwagę powyższe kryteria należy stwierdzić, że skarga nie jest zasadna i podlega oddaleniu. Podstawą prawną zaskarżonej decyzji stanowi art. 17 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (Dz. U. Nr 80, poz. 721, ze zm.- dalej "ustawa"), w wersji obowiązującej przed nowelizacją tej ustawy dokonaną ustawą z dnia 18 października 2006 r. o zmianie ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych oraz zmianie niektórych ustaw (Dz. U. Nr 220, poz. 1601), która weszła w życie 16 grudnia 2006 r. Zgodnie zaś z treścią art. 5 ust. 2 ustawy nowelizującej, do nieruchomości objętych decyzjami o ustaleniu lokalizacji drogi krajowej wydanymi na podstawie dotychczasowych przepisów, stosuje się przepisy rozdziału 3 ustawy, o której mowa w art. 1, w jego dotychczasowym brzmieniu. W przedmiotowej sprawie decyzja Wojewody [...] nr [...] o ustaleniu lokalizacji drogi – rozbudowa drogi krajowej nr [...] na odcinku [...] wydana została [...] listopada 2004 r., a wiec przed nowelizacją ustawy dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych, która nastąpiła z dniem 16 grudnia 2006r., a zatem przepisy tej ustawy miały nadal zastosowanie w sprawie. Przepisy art. 17 ust. 1 i 2 ustawy stanowią, że po wszczęciu postępowania wywłaszczeniowego, wojewoda, na wniosek Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad, udziela w uzasadnionych przypadkach, w drodze decyzji pozwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości przeznaczonych na pasy drogowe. Decyzji takiej nadaje się rygor natychmiastowej wykonalności, jeżeli jest to niezbędne do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Zważyć należy, że z brzmienia powyższych przepisów wynika wprost, że wykazanie wymienionych w nim przesłanek obliguje wojewodę do wydania decyzji zezwalającej na niezwłoczne zajęcie nieruchomości oraz do nadania jej rygoru natychmiastowej wykonalności. Przesłankami tym są: wszczęcie postępowania wywłaszczeniowego oraz zaistnienie " uzasadnionego przypadku", tj. szczególnych okoliczności, które uzasadniają zajęcie przez Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad, nieruchomości jeszcze przed zakończeniem postępowania wywłaszczeniowego. Bezsporne jest, że postępowanie wywłaszczeniowe dotyczące działki nr [...] o pow. [...] m kw., położonej we wsi [...] , gmina D., stanowiącej własność K. S. zostało wszczęte. Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad zwrócił się do Wojewody [...] o wszczęcie postępowania celem wywłaszczenia wyżej wskazanej działki pismem z dnia 29 maja 2006 r. Wojewoda powiadomił K. S. o wszczęciu postępowania wywłaszczeniowego - zawiadomieniem z 16 stycznia 2007 r. r., doręczonym jej 22 stycznia 2007 r., który to dzień jest dniem wszczęcia postępowania wywłaszczeniowego. Spełniona więc została przesłanka wszczęcia postępowania wywłaszczeniowego, o jakiej mowa w art. 17 ust. 1 ustawy. Analiza treści decyzji i zebranych w sprawie dowodów wskazuje, że organy wykazały w sposób logiczny i racjonalny wystąpienie również drugiej przesłanki, tj. " uzasadnionego przypadku". Budowa drogi ekspresowej na odcinku [...] jest częścią zadania inwestycyjnego o zasięgu międzynarodowym realizowanego w ramach kontraktu finansowanego ze środków Unii Europejskiej i [...]. Niezależnie od tego, inwestycja ma również znaczenie dla społeczności lokalnej, gdyż ograniczy ruch tranzytowy, co wiąże się z poprawą bezpieczeństwa mieszkańców, jak również ma znaczenie dla regionu środkowo – wschodniego. W ten sposób powstanie bowiem szybka i nowoczesna infrastruktura drogowa. Organy wskazały na zawarte kontrakty dotyczące tej inwestycji i przedstawiły harmonogram jej realizacji z podziałem na trzy etapy rozłożone w czasie, z zakresem robót, jakie będą wykonane. Dotyczą one budowy drogi na odcinku, na którym położona jest działka nr [...] , przy czym w części drogi do km [...] -do końca października 2007 r. Z kolei w załączniku graficznym do decyzji o ustaleniu lokalizacji wraz z planem sytuacyjnym, wskazano przebieg inwestycji na całym odcinku od km [...] do km [...] i oznaczono położenie działki skarżącej. Organy wyjaśniły, że niedochowanie terminów harmonogramu robót, opóźnienia prac budowlanych będą skutkowały koniecznością zwrotu środków unijnych i wypłatą kar, co narazi Skarb Państwa na znaczne straty finansowe. Dlatego tak istotne jest planowe rozpoczęcie robót, a z tym wiąże się prawo wejścia na nieruchomość, na której ma być realizowana inwestycja. Organy obydwu instancji wyczerpująco uzasadniły potrzebę zastosowania rozwiązania przewidzianego w art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych, tj., że w niniejszej sprawie zachodzi "uzasadniony przypadek", o jakim mowa w tym przepisie. Organy wyjaśniły, że nadanie decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności jest konieczne ze względu na uzyskanie prawa do dysponowania nieruchomością i wystąpienie o wydanie pozwolenia na budowę. Nadanie decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności znajduje podstawę w przepisie art. 17 ust. 2 ustawy. Wobec powyższego zarzuty skargi dotyczące naruszenia przez organy przepisów art. 17 ust 1 i 2 są nieuprawnione. Wskazać należy, że ustawa z 10 kwietnia 2003 r. ma charakter specjalny. Jej celem jest uproszczenie procedur przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych. Ma ona na celu przyspieszenie procesu budowy dróg, a zwłaszcza dróg szybkiego ruchu, co przyczyni się do zmniejszenia opóźnień w istniejącej infrastrukturze drogowej w porównaniu z innymi krajami Unii Europejskiej. Założeniem ustawodawcy było uproszczenie postępowania administracyjnego w sprawach wskazanych w ustawie, w tym dotyczących nabywania nieruchomości oraz dysponowania nimi na cele budowlane. Specyfika ustawy powoduje, że przy jej zastosowaniu następują odstępstwa od zasad ochrony własności, o których mowa w Konstytucji. Dlatego, jeżeli są spełnione przesłanki, o jakich mowa w przepisach ustawy z 10 kwietnia 2003 r. (konieczne dla niezwłocznego zajęcia nieruchomości), nie można uznać, że zostało naruszone konstytucyjne prawo własności nieruchomości Odnosząc się do zarzutów skargi stwierdzić należy, że w głównej mierze dotyczą one kwestii nie mających związku z decyzją podlegającą kontroli sądu, a mianowicie: nieprawidłowo złożoną ofertą dobrowolnego nabycia nieruchomości, wysokości odszkodowania, wadliwości operatu szacunkowego. Wskazać jednak należy, że w postępowaniu prowadzonym w trybie art. 17 ustawy nie podlegają ocenie prawidłowość wszczęcia i przebieg postępowania wywłaszczeniowego, w tym kwestie dotyczące złożenia przez Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad ofert zawarcia umowy cywilnoprawnej, wysokości ceny nabycia nieruchomości, wysokości odszkodowania, ewentualnych błędów w operacie szacunkowym. Są to bowiem zagadnienia będące przedmiotem odrębnego postępowania i nie mają wpływu na ocenę legalności zaskarżonej decyzji. Z tej przyczyny zarzuty skargi dotyczące przebiegu postępowania wywłaszczeniowego, nie mogą być przedmiotem oceny Sądu w niniejszym postępowaniu. Odnośnie zarzutu skargi dotyczącego naruszenia art. 17 ust. 3 pkt 2 ustawy, polegającego na braku umieszczenia w treści decyzji zobowiązania do niezwłocznego wydania nieruchomości i opróżnienia lokali i innych pomieszczeń wskazać należy, że zarzut ten jest niezasadny. Przepis art. 17 ust. 3 ustawy określa, jakie są - z mocy samego prawa - skutki decyzji wydanej na podstawie art. 17 ust. 1. Oznacza to więc, że decyzja tych kwestii rozstrzygać nie może, skoro kwestie te szczegółowo normuje sama ustawa. Co do zarzutu dotyczącego niemożności zapewnienia we własnym zakresie przez skarżącą i osoby wspólnie z nią zamieszkałe lokali zastępczych, wskazać należy, że zgodnie z art. 17 ust. 4 ustawy (na co wskazywał organ odwoławczy w uzasadnieniu decyzji) w przypadku, gdy decyzja, o której mowa w ust. 1, dotyczy nieruchomości zabudowanej, Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad jest obowiązany, w terminie faktycznego objęcia nieruchomości w posiadanie, do wskazania lokalu zamiennego. Jak wynika z oświadczenia pełnomocnika Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad złożonego na rozprawie w dniu 27 czerwca 2008 r. skarżącej i osobom z nią zamieszkałym wskazano lokal zamienny w Z., do którego wszyscy oni przeprowadzili się. Skarżąca na tejże rozprawie potwierdziła, że wszystkie osoby z nią wcześniej zamieszkałe przeprowadziły się do wskazanego lokalu w Z., jednakże zaprzeczyła, aby ona się tam przeprowadziła; ponadto stwierdziła, iż " nic o tym nie wiedziała", a także, że nie zaproponowano jej lokalu, w którym mogłaby zamieszać. Pomijając fakt, że kwestia wskazania lokalu zamiennego jest następstwem wykonania decyzji wydanej w trybie art. 17 ust. 1 i nie ma wpływu na jej treść oraz prawidłowość rozstrzygnięcia, to na marginesie należy tylko wskazać, że w sytuacji, gdy wszystkim osobom zamieszkałym na nieruchomości, objętej zaskarżoną decyzją zaproponowano lokale zamienne i osoby te skorzystały z propozycji, to niewiarygodnym wydaje się, aby adresatka zaskarżonej decyzji (właścicielka nieruchomości), została pominięta. To, że skarżąca nie przeprowadziła się jest sprawą jej wyboru i nie ma wpływu na treść rozstrzygnięcia. Mając na uwadze wszystkie wyżej omówione okoliczności uznać należy, że zarówno zaskarżona decyzja, jak i decyzja organu I instancji, nie naruszają prawa. Dlatego z mocy art. 151 i 250 ppsa Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło