I SA/Wa 1417/14

Referendarz sądowy Justyna Wtulich Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 13 czerwca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku S. D.o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi S. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] marca 2014 r. znak : [...] w przedmiocie : stwierdzenia nieważności decyzji w sprawie ustalenia prawa do świadczenia z funduszu alimentacyjnego na osobę uprawnioną postanawia : przyznać S. D. prawo pomocy poprzez ustanowienie adwokata. W związku z wniesioną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w dniu [...] maja 2014 r. (data stempla biura podawczego) skargą S. D. wystąpiła z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Z nadesłanego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że wnioskodawczyni prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z córką i utrzymuje się z dochodu uzyskiwanego z tytułu wynagrodzenia w wysokości [...] złotych brutto miesięcznie oraz alimentów córki otrzymywanych z funduszu alimentacyjnego w wysokości [...] złotych miesięcznie. Łącznie miesięczny dochód netto wnioskodawczyni wynosi [...] złotych miesięcznie. Wnioskodawczyni oświadczyła, że nie posiada domu, mieszkania, nieruchomości rolnej, jak również innych nieruchomości, zasobów pieniężnych czy przedmiotów wartościowych. W uzasadnieniu wniosku wnioskodawczyni wskazała, że po opłaceniu rachunków, szkoły córki i wykupieniu lekarstw nie pozostaje jej żadna kwota, którą mogłaby przeznaczyć na ustanowienie pełnomocnika z wyboru, czy poniesienie kosztów sądowych w sprawie. Zarządzeniem z dnia 13 maja 2014 r. wezwano wnioskodawczynię do złożenia dodatkowych wyjaśnień dotyczących nadesłanego wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez podanie gdzie wraz z córką zamieszkuje (dom/mieszkanie należało podać wielkość w m ²) i czyją stanowi on własność, gdyż w nadesłanym formularzu wnioskodawczyni przekreśliła rubryki wskazując tym samym, że nie posiada ani domu ani mieszkania. Zapytano wnioskodawczynię także czy ponosi, a jeśli tak, to jakie koszty związane z utrzymaniem domu/mieszkania, należało je wyszczególnić i podać ich wysokość, (np. z tytułu opłat za energię elektryczną, gaz, wodę, telefon, wywóz nieczystości stałych i płynnych, itp.). Wezwano wnioskodawczynię do podania kwoty jaką miesięcznie przeznacza na bieżące potrzeby życia codziennego (tj. na zakup żywności, odzieży, środków chemicznych) dla siebie oraz córki oraz kwoty jaką przeznacza na zakup lekarstw dla córki oraz jej edukację. Zwrócono się do wnioskodawczyni z zapytaniem, czy uzyskuje jakąkolwiek pomoc od rodziny, instytucji społecznych lub państwowych, jeśli tak, należało wskazać od kogo, w jakiej wysokości lub formie. Powyższe należało wykonać w terminie 7 dni od daty doręczenia pisma, pod rygorem rozpoznania wniosku w oparciu o posiadane dokumenty. W dniu 5 czerwca 2014 r. (data stempla biura podawczego) do Sądu wpłynęły żądane wyjaśnienia. Z nadesłanych informacji wynika, że wnioskodawczyni wraz z córką mieszka z rodzicami, w mieszkaniu rodziców o powierzchni 55,4 m ². Wnioskodawczyni podała, że właścicielami mieszkania są jej rodzice, którzy ponoszą wszelkie koszty związane z jego utrzymaniem. Wnioskodawczyni zaznaczyła, że dodatkowe środki finansowe pozyskane z zakładu pracy w postaci "trzynastej pensji", czy zapomogi z Zakładowego Funduszu Świadczeń Socjalnych przeznacza na leczenie córki (dojazdy do lekarza poza miejscem zamieszkania, okulary, lekarstwa, aparat ortodontyczny). Wnioskodawczyni podała, że miesięcznie przeznacza na bieżące potrzeby życia codziennego tj. na zakup żywności dla siebie i córki kwotę w wysokości [...] złotych, na zakup środków czystości-50,00 złotych, zakup odzieży i obuwia dla siebie i córki - 360,00 złotych, na zakup kosmetyków dla córki - 60,00 złotych oraz dla siebie - 50,00 złotych. Wnioskodawczyni wskazała, że koszty związane z edukacją córki wynoszą tytułem płatności czesnego za szkołę w wysokości 260,00 złotych, obiadów w wysokości 80,00 złotych, oraz tytułem płatności za wycieczki klasowe (teatr, kino) w wysokości 30,00 złotych. Wnioskodawczyni oznajmiła, że miesięcznie w sumie na utrzymanie siebie oraz córki przeznacza kwotę w wysokości [...] złotych, czyli cały uzyskiwany dochód. Zaznaczyła, że kwota wydatkowana na zakup lekarstw dla córki jest ruchoma, gdyż zależy od jej stanu chorobowego. Wnioskodawczyni do nadesłanych wyjaśnień dołączyła oświadczenie rodziców, że są właścicielami mieszkania o powierzchni 55,4 m ², w którym udostępnili córce i wnuczce pokój. Rodzice wnioskodawczyni oświadczyli ponadto, że ponoszą wszelkie koszty związane z utrzymaniem mieszkania oraz wspierają córkę finansowo. Wnioskodawczyni nadesłała także plik dokumentów potwierdzających jej sytuację finansową, a w szczególności ponoszone przez nią wydatki. W niniejszej sprawie zważono, co następuje : Stosownie do treści art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w jego toku. Zgodnie z art. 245 § 1 - 3 p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 1 i 2). Ze względu na ustawowe zwolnienie skarżącej od obowiązku uiszczania jakichkolwiek kosztów sądowych w sprawie na podstawie art. 239 pkt 1 lit. a wniosek rozpoznano w zakresie ustanowienia pełnomocnika z urzędu. Mając na uwadze okoliczności niniejszej sprawy uznano, że wnioskodawczyni wykazała, iż znajduje się w sytuacji materialnej kwalifikującej ją do przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata z urzędu. Stwierdzono, że sytuacja finansowa wnioskodawczyni jest na tyle trudna, że nie jest ona w stanie bez uszczerbku w utrzymaniu koniecznym ponieść kosztów ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika z wyboru. Kwota z której wnioskodawczyni wraz z córką utrzymuje się jest bowiem w całości przeznaczana na bieżące potrzeby życia codziennego, w tym zakup żywności, ubrań czy lekarstw oraz na pokrycie kosztów związanych z edukacją córki. Z tego względu, uznano, że ustanowienie pełnomocnika z wyboru jest to wydatek przekraczający obecne możliwości finansowe wnioskodawczyni i dlatego przyznano wnioskodawczyni prawo pomocy poprzez ustanowienie adwokata z urzędu. Jednocześnie wskazać należy, że w sprawie nie orzekano w przedmiocie zwolnienia od kosztów sądowych, bowiem wnioskodawczyni zwolniona jest z obowiązku uiszczenia kosztów sądowych z mocy ustawy. Zwolnienie to wynika z przepisu art. 239 pkt 1 lit. a ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zgodnie z którym strona skarżąca działanie, bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej (taka sytuacja ma miejsce w rozpoznawanej sprawie) nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. orzeczono, jak w sentencji postanowienia.