I SA/Wa 1419/07
WyrokWSA w Warszawie2007-12-03
Skład orzekający: Maria Tarnowska, Mirosław Gdesz, Przemysław Żmich
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może odmówić ustalenia odszkodowania za nieruchomość zajętą pod drogę publiczną, opierając się na art. 73 ust. 4 ustawy z dnia 13 października 1998 r. – Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną, jeśli wniosek strony nie precyzuje jednoznacznie żądania w tym trybie?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nie może prowadzić postępowania w trybie art. 73 ust. 4 ustawy z dnia 13 października 1998 r. w sprawie ustalenia odszkodowania za nieruchomość zajętą pod drogę publiczną, jeżeli wniosek strony nie zawiera jednoznacznego żądania przeprowadzenia postępowania w tym trybie. Brak takiego wniosku uniemożliwia prowadzenie postępowania i skutkuje naruszeniem przepisów prawa, co uzasadnia uchylenie zaskarżonej decyzji.Stan faktyczny
Skarżąca złożyła wniosek o ustalenie odszkodowania za nieruchomość zajętą pod drogę publiczną. Starosta umorzył postępowanie, uznając, że wniosek został złożony po terminie określonym w art. 73 ust. 4 ustawy z dnia 13 października 1998 r. Wojewoda Mazowiecki uchylił decyzję starosty i odmówił uwzględnienia wniosku, również opierając się na tym przepisie. Skarżąca zarzuciła organom, że nie przeprowadzono postępowania dowodowego w celu ustalenia podstaw nabycia nieruchomości przez Skarb Państwa i że art. 73 ustawy nie ma zastosowania, gdyż nie wydano stosownej decyzji wojewody.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję Wojewody Mazowieckiego oraz decyzję Starosty O. i stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Tarnowska Sędziowie Asesor WSA Mirosław Gdesz (spr.) Asesor WSA Przemysław Żmich Protokolant Monika Chorzewska-Korczak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 grudnia 2007 r. sprawy ze skargi W. J.-B. na decyzję Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] czerwca 2007 r. nr [...] w przedmiocie odszkodowania za nieruchomość zajętą pod drogę publiczną 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Starosty O. z dnia [...] listopada 2006 r. nr [...]; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] czerwca 2007 r. nr [...], Wojewoda Mazowiecki, po rozpatrzeniu odwołania W. J. – B. uchylił decyzję Starosty O. z dnia [...] listopada 2006 r. nr [...] o umorzeniu postępowania w sprawie ustalenia odszkodowania za nieruchomość położoną w J. przy ul. [...], oznaczonej jako działka nr [...], uchylił zaskarżoną decyzję i odmówił uwzględniania wniosku o ustalenie odszkodowania.
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji został przedstawiony następujący stan prawny:
W. J. – B. (dalej skarżąca) w dniu 21 listopada 2006 r. wystąpiła z wnioskiem o przyznanie o odszkodowania za przedmiotową nieruchomość.
Starosta O. decyzją z dnia [...] listopada 2006 r. umorzył postępowanie o ustalenie odszkodowania, uznając że wnioskodawczyni wystąpiła o odszkodowanie po upływie terminu określonego w art. 73 ust. 4 ustawy z dnia 13 października 1998 r. – Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. Nr 133, poz. 872 ze zm.).
Po rozpatrzeniu odwołania skarżącej, Wojewoda Mazowiecki uchylił decyzję organu pierwszej instancji i orzekł o odmowie uwzględnienia wniosku o ustalenie odszkodowania. W uzasadnieniu decyzji organ stwierdził, że fakt złożenia przez skarżącą wniosku w dniu 21 listopada, a więc po dacie 31 grudnia 2005 r., określonej w art. 73 ust. 4 powołanej ustawy jako termin graniczny dla złożenia wniosku o ustalenie odszkodowania za nieruchomość zajętą pod drogę publiczną, oznacza konieczność odmowy przyznania odszkodowania z uwagi na wygaśnięcie roszczenia, nie zaś umorzenia postępowania.
Skargę na powyższą decyzję Wojewody Mazowieckiego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyła W. J. – B., podnosząc, że z jej wniosku z dnia 21 listopada 2006 r. w żaden sposób nie wynikało, że żądanie dotyczy wypłaty odszkodowania na podstawie przepisów powołanej ustawy z dnia 13 października 1998 r. Skarżąca zarzuca, że organy obu instancji nie przeprowadziły postępowania dowodowego w celu ustalenia podstaw nabycia nieruchomości przez Skarb Państwa. Jej zdaniem, jeżeli doszłoby do spełnienia przesłanek określonych w art. 73 ust. 1 powołanej ustawy z dnia 13 października 1998 r., to powinno to być potwierdzone decyzją wojewody. Skoro taka decyzja w odniesieniu do przedmiotowej nieruchomości nie została wydana, to art. 73 tej ustawy w ogóle nie ma zastosowania.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga jest zasadna.
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji orzekając w sprawie nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy.
W całości należy podzielić zarzuty zawarte w skardze, iż organ przeprowadził sprawę w trybie art. 73 ust. 4 powołanej ustawy z dnia 13 października 1998 r., chociaż wniosek skarżącej w ogóle nie precyzował, że domaga się ona odszkodowania w tym trybie.
Jeżeli przeanalizować treść wniosku pełnomocnika skarżącej z dnia 21 listopada 2006 r., to jednoznacznie wynika z jego treści, że jego przedmiotem jest "prośba o ustalenie statusu wypłaty odszkodowania przysługującego z tytułu wywłaszczenia części nieruchomości położonej w J. przy ul. [...]". W żaden sposób nie wynika z treści tego żądania ustalenie odszkodowania za nieruchomość zajętą pod drogę publiczną bez podstawy prawnej przed 1 stycznia 1999 r. Przedwczesne było zatem prowadzenie w oparciu o ten wniosek postępowania w trybie art. 73 ust. 4. Jeżeli organ miał wątpliwości co do treści żądania, to powinien wezwać stronę do sprecyzowania treści żądania, a nie dowolnie zakwalifikować ten wniosek jako złożony w trybie powołanego przepisu.
Skoro postępowanie w trybie art. 73 ust. 4 może toczyć się tylko i wyłącznie na wniosek poprzedniego właściciela, to brak wniosku zawierającego jednoznaczne żądanie strony przeprowadzenia postępowania w tym trybie, uniemożliwiał prowadzenie postępowania. Tym samym doszło do naruszenia zarówno art. 73 ust. 4 powołanej ustawy z dnia 13 października 1998 r. jak i art. 61 § 2 k.p.a.
Rację ma również skarżący, że brak decyzji Wojewody Mazowieckiego, stwierdzającej przejście własności nieruchomości na rzecz Skarbu Państwa w trybie art. 73 powołanej ustawy z dnia 13 października 1998 r. oznacza, że w ogóle nie wiadomo czy przedmiotowa nieruchomość przeszła w tym trybie na rzecz Skarbu Państwa.
Tym samym w ocenie Sądu w postępowaniu zakończonym wydaniem zaskarżonej decyzji doszło do naruszenia art. 73 ust. 4 powołanej ustawy oraz art. 61 § 2 k.p.a., które mogło mieć wpływ na wynik postępowania. Z tego też względu zaskarżoną decyzja i poprzedzająca ją decyzja podlegają uchyleniu.
Z tych względów na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c oraz art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło