I SA/Wa 1425/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Magdalena Durzyńska Sędziowie: WSA Dariusz Chaciński WSA Emilia Lewandowska (spr.) Protokolant specjalista Inga Szcześniak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 grudnia 2018 r. sprawy ze skargi G.D. w przedmiocie niewykonania przez Prezydenta W. wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 maja 2017 r., sygn. akt I SAB/Wa 131/17 1. wymierza Prezydentowi W. grzywnę w wysokości [...] złotych; 2. stwierdza, że bezczynność organu w wykonaniu wyroku nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od Prezydenta W. na rzecz G.D. kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. G.D. pismem z dnia [...] lipca 2018 r. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na niewykonanie przez Prezydenta W. wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 maja 2017 r. sygn. akt I SAB/Wa 131/17, mocą którego Sąd uwzględnił skargę na bezczynność Prezydenta W. i zobowiązał organ do rozpoznania wniosku z dnia [...] grudnia 2015 r. o przyznanie odszkodowania za nieruchomość położoną w W. przy ul. K., działka ewidencyjna nr [...] - w terminie czterech miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. Skarżący wniósł o wymierzenie organowi grzywny w maksymalnej wysokości na podstawie art. 154 § 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm.), dalej jako P.p.s.a. oraz o zasądzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi skarżący podkreślił, że akta sprawy wraz z prawomocnym wyrokiem z dnia 18 maja 2017 r. zostały zwrócone do Prezydenta we wrześniu 2017 r., termin na wydanie decyzji więc już upłynął. Skarżący zaznaczył, że w dniu [...] marca 2018 r. wystosował wezwanie do wykonania wyroku, wskazując organowi dodatkowy termin na wydanie decyzji. Do dnia sporządzenia skargi decyzja nie została wydana. Skarżący nie został też poinformowany o przyczynach przekroczenia terminu. Skarga jest więc uzasadniona. W odpowiedzi na skargę Prezydent W. wniósł o jej oddalenie wskazując, że zwrot akt wraz z prawomocnym wyrokiem nastąpił w dniu 13 września 2017 r. Organ opisał podejmowane w sprawie czynności podkreślając, że pismem z dnia 13 grudnia 2017 r. wezwano skarżącego do uzupełnienia wniosku o odszkodowanie poprzez nadesłanie określonych w piśmie dokumentów. Kolejne działania w sprawie podejmowane były w styczniu 2018 r. W marcu 2018 r. zwrócono się natomiast do Biura Prawnego Urzędu o wystąpienie na drogę sądową z wnioskiem o zmianę postanowienia Sądu Rejonowego dla W. w W. Wydział [...] Cywilny z dnia [...] listopada 1988 r. sygn. akt [...] o stwierdzeniu nabycia spadku po R.D. i L.D., na podstawie przepisów Kodeksu Napoleona dotyczących dziedziczenia przez Skarb Państwa spadków wakujących lub bezdziedzicznych, przekazując jednocześnie akta sprawy. Następnie, po uzyskaniu informacji, że organem właściwym do złożenia wniosku o zmianę postanowienia jest Wojewoda [...], pismem z dnia [...] lipca 2018 r. zwrócono się do powyższego organu o wystąpienie ze stosownym wnioskiem. Prezydent wskazał, że pismem z dnia [...] lipca 2018 r. pełnomocnik stron został poinformowany o przyczynach zwłoki w załatwieniu sprawy oraz o nowym terminie jej załatwienia. Podkreślił ponadto, że z uwagi na konieczność dokładnego ustalenia stanu faktycznego oraz rozpatrzenia sprawy zgodnie z wprowadzoną zarządzeniem nr [...] procedurą postępowania w Biurze Spraw Dekretowych w zakresie rozpatrywania wniosków w trybie art. 215 ustawy o gospodarce nieruchomościami, nie było możliwości zakończenia sprawy w terminie określonym w/w wyroku. Ponadto opóźnienia w rozpatrywaniu spraw spowodowane są m.in. bardzo dużą ilością wpływającej korespondencji w sprawach odszkodowawczych. Waga tych spraw, złożony charakter i stopień ich skomplikowania nie pozwalają na dotrzymanie ustawowych terminów przewidzianych na ich rozpatrzenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga jest uzasadniona. Stosownie do treści art. 154 P.p.s.a., w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie, żądając wymierzenia temu organowi grzywny. W myśl art. 154 § 2 P.p.s.a Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku, jeżeli pozwala na to charakter sprawy oraz niebudzące uzasadnionych wątpliwości okoliczności jej stanu faktycznego i prawnego. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Z powołanego art. 154 § 1 P.p.s.a. wynikają dwie przesłanki, które muszą być spełnione łącznie, aby sąd administracyjny mógł organowi administracji publicznej wymierzyć grzywnę. Po pierwsze, organ musi pozostawać w bezczynności po wyroku uwzględniającym skargę na podstawie art. 149 P.p.s.a. i zobowiązującym organ do wydania w określonym terminie stosownego aktu lub dokonania czynności. Po drugie, strona przed wniesieniem skargi musi wystąpić do właściwego organu z pisemnym wezwaniem do wykonania wyroku. Zdaniem Sądu w rozpoznawanej sprawie obie przesłanki zostały spełnione. W aktach sprawy znajduje się pismo skarżącego z dnia [...] marca 2018 r., którym wezwano Prezydenta W. do wykonania wyroku z dnia 18 maja 2017 r. Kwestię terminu załatwienia sprawy po uprawomocnieniu się orzeczenia sądu reguluje art. 286 § 2 P.p.s.a., zgodnie z którym termin do załatwienia sprawy przez organ administracji określony w przepisach prawa lub wyznaczony przez sąd liczy się od dnia doręczenia akt organowi. Jak wynika z analizy akt odpis prawomocnego wyroku z dnia 18 maja 2017 r. zobowiązującego organ do rozpoznania wniosku w przedmiocie przyznania odszkodowania w terminie czterech miesięcy - wraz z uzasadnieniem oraz aktami administracyjnymi sprawy doręczone zostały organowi w dniu 13 września 2017 r. Termin załatwienia sprawy upłynął zatem w dniu 15 stycznia 2018 r. Do dnia 13 grudnia 2018 r., tj. do dnia rozpoznania przez Sąd skargi w przedmiocie wymierzenia grzywny, sprawa odszkodowania za opisaną wyżej nieruchomość nie została rozstrzygnięta. W świetle powyższego stwierdzić należy, że w sprawie spełnione zostały przesłanki uzasadniające zastosowanie art. 154 § 1 P.p.s.a. i wymierzenie organowi grzywny. Stosownie natomiast do art. 154 § 6 P.p.s.a. grzywnę, o której mowa w § 1, wymierza się do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów. Biorąc pod uwagę długość przekroczenia wyznaczonego wyrokiem z dnia 18 maja 2017 r. terminu na załatwienie sprawy, a także mając na uwadze, że po wydaniu wyroku Prezydent W. podejmował czynności mające na celu załatwienie sprawy, Sąd uznał, że grzywna w wysokości [...] zł jest adekwatną sankcją za niewykonanie przedmiotowego wyroku. Wymierzona kwota mieści się w wymiarze grzywny określonej w art. 154 § 6 P.p.s.a., spełniając funkcję represyjno – dyscyplinującą. Przy czym podkreślić trzeba, że wskazywane w odpowiedzi na skargę okoliczności (duża ilość spraw, czy też stopień ich skomplikowania) nie stanowią usprawiedliwienia niewykonania prawomocnego wyroku sądu administracyjnego. Jednocześnie Sąd uznał, że bezczynność organu w wykonaniu wyroku z dnia 18 maja 2017 r. nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Za takim stanowiskiem przemawia w szczególności fakt, że organ podjął czynności mające na celu zgromadzenie dodatkowego materiału dowodowego. Jak wynika z akt sprawy pismami z dnia [...] grudnia 2017 r. oraz z dnia [...] stycznia 2018 r. wzywano pełnomocnika skarżącego do uzupełnienia wniosku poprzez nadesłanie koniecznych, określonych w przedmiotowych pismach, informacji i dokumentów. Zauważyć trzeba, że rażące naruszenie prawa jest postacią kwalifikowaną naruszenia prawa i jako takie powinno być interpretowane ściśle. Sąd stwierdza zatem rażące naruszenie prawa, gdy wystąpią szczególne okoliczności uzasadniające przyjęcie takiego stanowiska. Zgodnie ze słownikowym znaczeniem tego sformułowania za działanie "rażące" należałoby uznać działanie bezspornie ponad miarę, niewątpliwe, wyraźne oraz oczywiste. Nie każde więc naruszenie prawa wskutek prowadzenia postępowania w sposób przewlekły będzie naruszeniem rażącym. Na marginesie, odnosząc się do podejmowanych przez organ działań mających na celu zmianę postanowienia Sądu Rejonowego dla W. z dnia [...] listopada 1988 r. sygn. akt [...] na podstawie przepisów Kodeksu Napoleona dotyczących dziedziczenia przez Skarb Państwa spadków wakujących lub bezdziedzicznych, zauważyć należy, że z akt sprawy wynika, iż w/w postanowienie spadkowe jest prawomocne i nie zostało wzruszone - pozostaje ono w obrocie prawnym. Jest to dokument świadczący o tym, kto jest spadkobiercą R.D. i L. D. Podjęte przez organ działania uznać więc trzeba za chybione i niezasadne. Okoliczność powyższa – zdaniem Sądu - nie ma jednak wpływu na kwestię oceny bezczynność organu w wykonaniu wyroku z dnia 18 maja 2017 r. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na mocy art. 154 § 1, § 2 i § 6 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji. O kosztach postępowania (na które składają się 200 zł wpisu od skargi oraz [...] zł tytułem wynagrodzenia pełnomocnika) orzeczono na mocy art. 200 P.p.s.a. w związku § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. z 2015 r. poz. 1800 ze zm.).