I SA/Wa 1431/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Anna Falkiewicz-Kluj (spr.) sędzia WSA Jolanta Dargas asesor WSA Marek Maliński Protokolant specjalista Monika Bodzan po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 listopada 2024 r. sprawy ze skargi J. P., E. S., L. S., A.F. i A. F. na decyzję Komisji do spraw reprywatyzacji nieruchomości warszawskich z dnia 30 marca 2022 r. nr KR VI R 27/21 w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji 1. uchyla zaskarżoną decyzję w punkcie I; 2. zasądza od Komisji do spraw reprywatyzacji nieruchomości warszawskich na rzecz J. P., E. S., L. S., A.F. i A. F. solidarnie kwotę 680 (sześćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Zaskarżoną decyzją nr KR VI R 27/21 z 30 marca 2020 r., Komisja do spraw reprywatyzacji nieruchomości warszawskich (dalej jako Komisja), działając na podstawie art. 29 ust. 1 pkt 3a w związku z art. 30 ust. 1 pkt 4 a ustawy z 9 marca 2017 r. o szczególnych zasadach usuwania skutków prawnych decyzji reprywatyzacyjnych dotyczących nieruchomości warszawskich, wydanych z naruszeniem prawa ( Dz.U. z 2021 r. poz. 797), dalej jako "ustawa o Komisji", w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 ustawy z 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego (D.U. 2021, poz.735), dalej "k.p.a.", w zw. z art. 38 ust. 1 ustawy o Komisji, w zw. z art. 7 ust. 1 dekretu z 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m. st. Warszawy (D.U. Nr 50, poz. 276), dalej "dekret" i na podstawie art. 29 ust. 1 pkt 4 w zw. z art. 2 pkt 4 ustawy o Komisji w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. w zw. z art. 38 ust. 1 ustawy o Komisji w zw. z art. 7 ust. 1 dekretu: I. Stwierdziła nieważność decyzji Prezydenta m.st. Warszawy z dnia 20 marca 2009 r. nr 106/GK/DW/2009 w części dotyczącej punktu I. w zakresie obejmującym udziały należące do: J. P. (9/60), L. S. (9/60), E. S. (9/60), E. F. (15/60) i A. F. (15/60), wynoszące łącznie 57/60 wprawie użytkowania wieczystego gruntu niezabudowanego oznaczonego jako działka ewidencyjna nr [...] w obrębie [...], położonej w W. przy ulicy [...], dla której Sąd Rejonowy dla [...] w W. prowadzi księgę wieczystą nr [...] (poprzednio [...]); II. w pozostałym zakresie stwierdziła wydanie decyzji Prezydenta m.st. Warszawy z dnia 20 marca 2009 r. nr 106/GK/D W/2009 z naruszeniem prawa. Stan sprawy przedstawiał się w sposób następujący. Postanowieniem z dnia 27 października 2021 r. Komisja do spraw reprywatyzacji nieruchomości warszawskich wszczęła z urzędu postępowanie rozpoznawcze w sprawie decyzji Prezydenta m.st. Warszawy z dnia 20 marca 2009 r. nr 106/GK/DW/2009, ustanawiającej prawo użytkowania wieczystego do niezabudowanej nieruchomości o powierzchni 955 m2 oznaczonej jako działka ewidencyjna nr [...] w obrębie [...], położonej w W. przy ulicy [...], dla której Sąd Rejonowy dla [...] w W. prowadzi księgę wieczystą nr [...](poprzednio [...]-część) dawne oznaczenie wykazem hipotecznym nr [...], dalej "nieruchomość". O wszczęciu postępowania zawiadomiono organy administracji i sądy, strony postępowania i zwrócono się do Społecznej Rady z wnioskiem o wydanie opinii w przedmiocie badanej decyzji. Powyższe postanowienia i zawiadomienie zostały opublikowane w Biuletynie Informacji Publicznej w dniu 5 listopada 2021 r. Postanowieniem z dnia 22 grudnia 2021 r. Komisja dopuściła dowód z opinii biegłego na okoliczność ustalenia, czy podpis pełniący funkcję sygnatury J. P., znajdujący się pod treścią wniosku o przyznanie prawa własności czasowej do terenu nieruchomości położonej w W. przy ul. [...] (nr hip. [...]) skierowanego do Zarządu Miejskiego Wydziału Gospodarki Gruntami w [...], opatrzonego datą wpływu 24 marca 1948 r. jest autentyczny, tzn. czy został nakreślony przez osobę, której wzory pisma przekazano do badań jako autentyczne - wzory pisma J. P.. . W dniu 14 lutego 2022 r. wpłynęła ekspertyza sporządzona przez eksperta badań dokumentów pisma i podpisów dr U. M.. Strony nie wniosły zarzutów do przedmiotowej ekspertyzy kryminalistycznej. Komisja ustaliła, że nieruchomość znajduje się na obszarze, dla którego brak jest obecnie obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Na potrzeby postępowania administracyjnego prowadzonego przed Prezydentem Miasta Stołecznego Warszawy w celu uregulowania roszczeń dekretowych w zakresie ww. terenu, dokonano podziału nieruchomości położonej w W. w Dzielnicy [...] przy ul. [...]. Decyzją nr 9/2008 z dnia 8 października 2008 r. Prezydent Miasta Stołecznego Warszawy zatwierdził podział nieruchomości stanowiącej działkę nr [...]z obrębu [...] objętej księgą wieczystą KW [...] na działki: nr [...] o powierzchni 0,0955 ha, nr [...] o powierzchni 1,0139 ha. Decyzją nr 14/2007 z dnia 26 września 2007 r. Prezydent Miasta Stołecznego Warszawy zatwierdził podział nieruchomości stanowiącej działkę nr [...] z obrębu [...] objętej księgą wieczystą KW [...] na działki: nr [...] o powierzchni 0,0141 ha, nr [...]o powierzchni 1,1094 ha. W dziale III księgi wieczystej nr [...]wpisane zostało roszczenie o zawarcie umowy przyrzeczonej na rzecz Spółki pod firmą [...]Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością Spółki komandytowej z siedzibą w B. wynikające z aktu notarialnego Rep. A nr [...]. Nieruchomość została nabyta na podstawie umowy sprzedaży z [...] października 1941 r. zawartej pomiędzy J. M. i J. P.. Postanowieniem z dnia [...] listopada 1975 r. sygn. akt [...] Sąd Rejonowy dla [...] stwierdził, że spadek po J. P. zmarłym [...] października 1975 r. w W. nabyła żona E. P. i siostra Z. Z., każda z nich w ‘/z części spadku. Postanowieniem z dnia [...] lipca 1976 r. sygn, akt [...] Sąd Rejonowy dla [...] stwierdził, że spadek po E.P. zmarłej [...] lutego 1976 r. nabyła z mocy testamentu sporządzonego w dniu [...] stycznia 1976 r. E. Z.. Postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2014 r. sygn. akt [...] Sąd Rejonowy w [...] Wydział I Cywilny stwierdził, że spadek po E. Z. zmarłej w dniu [...] listopada 2010 r. w [...] na podstawie testamentu własnoręcznego z dnia [...] grudnia 1998 r., który został otwarty i ogłoszony w Sądzie Rejonowym w [...] w dniu [...] czerwca 2011 r. nabył bratanek P. F. w całości. Postanowieniem z dnia [...] marca 1996 r., sygn. [...] Sąd Rejonowy dla [...] Wydział III Cywilny stwierdził, że spadek po Z. S.. zmarłej w dniu [...] czerwca 1995 r. w [...] nabyły na mocy ustawy córki: J. P., L. S. i E. S. po 1/3 części każda z nich. Na podstawie umowy darowizny zawartej w formie aktu notarialnego w dniu [...] lutego 2015 r. przed D. K. notariuszem w [...] za Rep. A nr [...] P. F. darował córce E. F. udział wynoszący 15/60 oraz córce A. F. udział wynoszący 15/60 części w prawie użytkowania wieczystego gruntu w odniesieniu do działki o numerze ewid. [...] o obszarze 955m2 położonej przy ul. [...]. Z dniem 21 listopada 1945 r., tj. z dniem wejścia w życie dekretu nieruchomości warszawskie, w tym nieruchomość przy ul. [...], na podstawie art. 1 dekretu, przeszły na własność Gminy m.st. Warszawy, a następnie na własność Skarbu Państwa. Objęcie niniejszego gruntu w posiadanie przez gminę nastąpiło w dniu 16 sierpnia 1948 r., tj. z dniem ogłoszenia w Dzienniku Urzędowym nr 20 Rady Narodowej i Zarządu Miejskiego m.st. Warszawy na podstawie § 1 rozporządzenia Ministra Odbudowy z dnia 27 stycznia 1948 r. wydanego w porozumieniu z Ministrem Administracji Publicznej w sprawie obejmowania w posiadanie gruntów przez Gminę m.st. Warszawy (Dz.U. z 1948 r. Nr 6, poz. 43; dalej: rozporządzenie), w związku z czym termin do składania wniosków upłynął z dniem 16 lutego 1949 r. W dniu 24 marca 1948 r. do Wydziału Gospodarki Gruntami Zarządu Miejskiego w [...] wpłynął wniosek sporządzony pismem ręcznym, na jednej stronie papieru formatu A4, jednostronnie, na którym widniał podpis w formie parafy nazwiska "J. P.". Wniosek dotyczył przyznania na rzecz J. P. prawa własności czasowej do nieruchomości położonej przy ulicy [...], oznaczonej numerem hip. [...]. Po rozpatrzeniu wniosku dekretowego, orzeczeniem administracyjnym z dnia [...] sierpnia 1956 r. nr [...] Prezydium Rady Narodowej odmówiło dotychczasowemu właścicielowi J. P. prawa własności czasowej do gruntu nieruchomości [...] położonej przy ulicy [...], nr hip. [...]. W uzasadnieniu wskazano, że zgodnie z planem zagospodarowania przestrzennego teren nieruchomości [...] przy ul. [...] przeznaczony jest na cele użyteczności publicznej. Tym samym uznano, że niemożliwym jest pogodzenie korzystania z gruntu przez dotychczasowego właściciela z jego przeznaczeniem według planu zagospodarowania przestrzennego. Wojewoda Warszawski decyzją nr [...] z dnia [...] listopada 1999 r. na podstawie art. 18 ust. 1 w związku z art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. - Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych (Dz. U. Nr 32, poz. 191 z późn. zm.) stwierdził nabycie przez Dzielnicę Gminę [...] z mocy prawa w dniu 27 maja 1990 r. nieodpłatnie własności nieruchomości położonej w W. przy ul. [...], oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka ewidencyjna nr [...] w obrębie ewidencyjnym [...] o powierzchni 11766m2. Obecnie nieruchomość ta stanowi na podstawie art. 20 ust. 1 ustawy z dnia 15 marca 2002 r. o ustroju miasta stołecznego Warszawy (Dz. U. nr 41, poz. 361 z późn. zm.) własność Miasta Stołecznego Warszawy. Różnica wynosząca 2,50 m2 wynika z odnowienia operatu ewidencji gruntów, przy czym granice nieruchomości nie uległy zmianie. Decyzją z dnia 26 marca 2002 r. sygn. KOC/1813/Go/01 Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Warszawie odmówiło stwierdzenia nieważności orzeczenia Prezydium Rady Narodowej [...] nr [...] z dnia [...] sierpnia 1956 r. W uzasadnieniu wskazano, że złożenie przez poprzedniego właściciela J. P. wniosku o ustanowienie wieczystej dzierżawy w dniu 24 marca 1948 r., tj. przed objęciem gruntu w posiadanie przez gminę, co oznaczało że nie mieścił się on w okresie wyznaczonym przez dekret, a zatem nie rodzi żadnych skutków prawnych. W konsekwencji Kolegium stwierdziło, że złożenie wniosku o przyznanie prawa własności czasowej po terminie określonym w art. 7 dekretu stanowi okoliczność wystarczającą do orzeczenia o odmowie przyznania własności czasowej, dlatego też Kolegium nie dopatrzyło się, aby orzeczenie z dnia 6 sierpnia 1956 r. zostało wydane z rażącym naruszeniem prawa. Decyzją z dnia 15 listopada 2002 r. nr KOC/1101/Go/02, SKO uchyliło w całości decyzję z dnia 26 marca 2002 r. i na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. stwierdziło nieważność orzeczenia administracyjnego Prezydium Rady Narodowej z dnia [...] sierpnia 1956 r. W uzasadnieniu wskazał, że jedyną przesłanką upoważniającą do odmowy przyznania prawa wieczystej dzierżawy w rozumieniu art. 7 ust. 2 dekretu warszawskiego był brak możliwości pogodzenia korzystania przez dotychczasowego właściciela z przeznaczeniem gruntu według planu zagospodarowania, natomiast w orzeczeniu z 1956 r. odmówiono przyznania własności czasowej do gruntu do przedmiotowej nieruchomości opierając się na przeznaczeniu terenu według opracowywanego planu zagospodarowania przestrzennego. W związku z wydaniem ww. decyzji, która stała się ostateczna do rozpoznania pozostał wniosek dawnego właściciela z dnia 24 marca 1948 r. o przyznanie własności czasowej. Prezydent m.st. Warszawy, decyzją z dnia 20 marca 2009 r. nr 106/GK/DW/2009 w punkcie I ustanowił na 99 lat prawo użytkowania wieczystego gruntu niezabudowanego o pow. 955 m2 położonego przy ul. [...], oznaczonego jako działka ewidencyjna nr [...] w obrębie [...], dla którego Sąd Rejonowy dla [...] prowadzi księgę wieczystą KW Nr [...], na rzecz: E. Z.-co do udziału wynoszącego 3/6, J. P. - co do udziału wynoszącego 1/6, L. S.- co do udziału wynoszącego 1/6, E. S.- co do udziału wynoszącego 1/6. W punkcie II decyzji ustalił czynsz symboliczny z tytułu ustanowienia prawa użytkowania wieczystego do gruntu opisanego w pkt I decyzji w wysokości 955 zł netto płatny na konto Urzędu Dzielnicy [...], płatny z góry w terminie do dnia 31 marca każdego roku ze wskazaniem, że czynszu tego nie pobiera się za rok, w którym zostanie ustanowione prawo użytkowania wieczystego. Na podstawie umowy przeniesienia udziałów w prawie użytkowania wieczystego w zamian za zwolnienie z długów zawartej w formie aktu notarialnego w dniu [...] września 2012 r. przed B. S. notariuszem w [...] za Rep. A nr [...] J. P., E. S.., L. S. przeniosły w trybie art. 453 kodeksu cywilnego na rzecz W. T. oraz jego żony M. N. - udziały wynoszące po 1/60 części każda z nich, to jest łącznie udział wynoszący 3/60 części w użytkowaniu wieczystym gruntu stanowiącego niezabudowaną działkę gruntu nr ewid. [...], o obszarze 0,0955 ha, położonego w [...] przy ul. [...]. W dniu 29 sierpnia 2013 r. sporządzony został przez B. S. notariusza w [...] akt poświadczenia dziedziczenia za Rep. A nr [...]. W akcie tym notariusz poświadczył, że spadek po W. T. zmarłym w dniu [...] lipca 2013 r. w [...] na podstawie testamentu sporządzonego w dniu [...] maja 2013 r. przez B. S. za Rep. A nr [...] otwartego i ogłoszonego w tutejszej Kancelarii Notarialnej za Rep. A nr [...] nabyły odpowiednio: wprost - żona M. N., w udziale wynoszącym % części spadku, wprost - córka J. T., w udziale wynoszącym 14 części spadku, wprost - córka E. T., w udziale wynoszącym % części spadku, -wprost - pasierbica M. C. w udziale wynoszącym 14 części spadku. Na podstawie umowy przedwstępnej sprzedaży zawartej w formie aktu notarialnego w dniu [...] lipca 2018 r. przed T. S. notariuszem w [...] za Rep. A nr. [...] J. P. działająca przy niniejszym akcie w imieniu własnym oraz w imieniu i na rzecz sióstr L. S. i E.S., A. F., A. F. oraz R. M. działający w imieniu spółki pod firmą [...]Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Spółka komandytowa z siedzibą w B. zobowiązali się zawrzeć umowę przyrzeczoną. Na podstawie tej umowy J. P., L. S., E. S., A. F. i A. F. zobowiązały się sprzedać spółce pod firmą: [...] Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Spółka komandytową z siedzibą w B. cały przysługujący im udział wynoszący łącznie 57/60 w prawie użytkowania wieczystego działki nr [...], o obszarze 0,0955 ha, położonej w [...] przy ulicy [...] za łączną cenę [...]zł ([...]). Zawarcie umowy przyrzeczonej miało nastąpić nie później niż do dnia 31 grudnia 2021 r. włącznie, m.in. pod warunkiem, że do dnia zawarcia umowy przyrzeczonej kupująca spółka uzyska wydaną przez uprawniony organ ostateczną w administracyjnym toku instancji decyzję udzielającą pozwolenia na budowę budynku wielorodzinnego o powierzchni całkowitej nadziemnej 1.719m2 (tysiąc siedemset dziewiętnaście metrów kwadratowych) o wysokości jednej kondygnacji co najmniej 3,15 m (trzy metry piętnaście centymetrów), z uwzględnieniem wskaźnika zabudowy działki minimum 30 % (trzydzieści procent) przy budynku spełniającym warunki użytkowania zabudowy sąsiedniej. Na podstawie umowy warunkowej sprzedaży zawartej w formie aktu notarialnego w dniu [...] sierpnia 2019 r. przed K. B. notariuszem w [...] za Rep. A nr [...]. N., J. T., M. N działająca w imieniu własnym oraz w imieniu i na rzecz E. T. sprzedały na rzecz M. S. cały przysługujący im udział w prawie użytkowania wieczystego działki nr [...], o obszarze 0,0955 ha położonej w [...] przy ulicy [...], z zastrzeżeniem warunku prawnego, że Prezydent Miasta Stołecznego Warszawy nie wykona w stosunku do tegoż udziału w prawie użytkowania wieczystego działki nr [...] prawa pierwokupu przysługującego na podstawie art. lila ust. 1 pkt. 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, w terminie i na zasadach określonych w art. 110 i 111 wymienionej ustawy za łączną cenę 160.000 zł (sto sześćdziesiąt tysięcy złotych). Na podstawie umowy przeniesienia udziałów w prawie użytkowania wieczystego zawartej w formie aktu notarialnego w dniu [...] października 2019 r. przed K. B. notariuszem w [...] za Rep. A nr [...] M. N., J. T., M. N. i E. T. przeniosły na rzecz M. S. całe przysługujące im udziały tj. udziały wynoszące łącznie 24/480 części w prawie użytkowania wieczystego działki gruntu położonej w W. przy ul. [...], oznaczonej nr [...] za łączną cenę 160.000 zł (sto sześćdziesiąt tysięcy złotych). Sprzeciw Prokuratora Pismem z dnia 5 czerwca 2020 r. Prokurator Prokuratury Regionalnej we [...] wniósł do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie sprzeciw, którym zaskarżył ostateczną decyzję wydaną przez Prezydenta m.st. Warszawy z dnia 20 marca 2009 r. nr 106/GK/DW/2009. W uzasadnieniu sprzeciwu Prokurator podniósł, że Prezydent Miasta Stołecznego Warszawy przyznał na rzecz następców prawnych dawnego właściciela J. P. prawo użytkowania wieczystego pomimo faktu iż złożony w dniu 24 marca 1948 r. wniosek inicjujący postępowanie w przedmiocie ustanowienia prawa własności czasowej nie pochodził od osoby uprawnionej, albowiem złożony na nim podpis dawnego właściciela J. P. został podrobiony. Decyzji tej Prokurator zarzucił rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. tj. przepisów art. 7 ust. 1,2 i 3 dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy (Dz. U. Nr 50, poz. 279). Prokurator wniósł o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji jako wydanej z rażącym naruszeniem prawa. Prokuratura Okręgowa w [...] prowadziła śledztwo o sygn. akt [...] m.in. w sprawie mającego miejsce w marcu 1948 r. przy czym nie później niż do dnia 24 marca 1948 r. w bliżej nieustalonym miejscu, podrobienia wniosku o przyznanie prawa własności czasowej do gruntu położonego przy ul. [...], data wpływu [...] marca 1948 r., poprzez nakreślenie na nim podpisu pełniącego funkcję sygnatury J. P. , tj. o czyn z art. 270 § 1 kk. W oparciu o uzyskaną w toku prowadzonego śledztwa opinię biegłego z zakresu badania pisma ręcznego i podpisów, Prokurator dokonał ustalenia, iż podpis o treści J. P. nakreślony na wniosku o przyznanie prawa własności czasowej do gruntu nie jest autentyczny. Jednakże zarówno na etapie prowadzenia przed SKO postępowania w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji wydanej przez Prezydium Rady Narodowej, jak i w toku postępowania prowadzonego w przedmiocie ustanowienia prawa użytkowania wieczystego gruntu położonego przy ul. [...] nie było żadnych podstaw, aby autentyczność tego podpisu kwestionować. Postanowieniem z dnia [...] lutego 2020 r. Prokurator Prokuratury Okręgowej w [...] umorzył śledztwo wobec przedawnienia karalności czynu na podstawie art. 17 § 1 pkt 6 k.p.k. Jak wskazano w uzasadnieniu postanowienia, niewątpliwie doszło w rozpatrywanej sprawie do podrobienia dokumentu w postaci wniosku o przyznanie prawa własności czasowej do gruntu nieruchomości, co stanowi przestępstwo aktualnie stypizowane w art. 270 § 1 k.k. Ze względu na upływ czasu od daty podrobienia podpisu- podpis nakreślony został w dniu 24 marca 1948 r. - postępowanie w tym zakresie należało umorzyć wobec stwierdzenia przedawnienia karalności. W dniu [...] lutego 2022 r. sporządzona zastała ekspertyza kryminalistyczna nr [...] przez eksperta badań dokumentów pisma i podpisów. Zgodnie z zakresem ekspertyzy, przedmiotem badań identyfikacyjnych, w charakterze materiału dowodowego był podpis w formie parafy, w której wyróżnić można majuskułę inicjalną "J", połączoną z członem nazwiskowym "[...]" na wniosku kierowanym do Zarządu Miejskiego Wydziału Gospodarki Gruntami w [...], z dnia [...]., sporządzonym pismem ręcznym, na jednej stronie papieru formatu A4, jednostronnie. Jako wnioskodawca widnieje osoba o nazwisku "J. P.". Natomiast przedmiotem badań, w charakterze materiału porównawczego, były podpisy o charakterze bezwpływowym, na dokumentach oryginalnych i kopiach, przekazanych jako pochodzące od J. P. szczegółowo wymienione w decyzji. Ekspert wskazał, że wyróżniki graficzne dowodowego kwestionowanego podpisu na wniosku dekretowym, w porównaniu z cechami indywidualnymi zapisów wzorcowych, przekazanych do badań jako pochodzące od J. P., w tym zwłaszcza: w obrębie cech syntetycznych – wykazują brak zgodności ogólnego obrazu zestawianych zapisów; odmiennej klasie wyrobienia pisma; w obrębie cech topograficznych - odmienną topografię wewnętrzną i zewnętrzną, rozumianą jako brak zgodności w zakresie wzajemnego rozmieszczenia elementów linii graficznych, kształtujących poszczególne, możliwe do odczytania litery; w ramach cech motorycznych występuje różne tempo kreślenia porównywanych liter, w tym odmienny impuls, rozumiany jako nawyk odruchowego odrywania narzędzia pisarskiego od podłoża, co w kształcie pisma warunkuje istnienie przerw linii graficznej w określonych miejscach przy porównywalnej, osobniczej częstotliwości; w ramach cech mierzalnych brak jest zgodności proporcji porównywalnych elementów znaków graficznych i ich rozmieszczenia w poszczególnych strefach, a także brak zgodności stosunku wysokości porównywanych liter do ich szerokości; w ramach cech konstrukcyjnych – w strukturach i charakterze oraz sposobie prowadzenia linii graficznej, tworzącej porównywalne litery i ich zespoły, takie jak: "P" (sposób kreślenia korpusu, modelunek trzonu i ich wzajemne ustawienie, rozkład środka kryjącego, naciskowość), "[...]" (modelunek zespołu, ogólny obraz porównywanych konstrukcji, topografia wewnętrzna i zewnętrzna, sposób prowadzenia i wymodelowania linii graficznej), wykazują daleko idące rozbieżności cech graficznych pisma przekazanego, jako pochodzące od J. P., dając podstawę do przyjęcia wniosku, że osoba której wzory pisma przekazano do badań nie jest wykonawcą kwestionowanego podpisu, tj. podpisu nakreślonego przez J. P.. W wyniku przeprowadzonych badań porównawczych ekspert ustalił, że podpis w formie parafy, w której wyróżnić można majuskułę inicjalną "J", połączoną z członem nazwiskowym "[...]" na wniosku kierowanym do Zarządu Miejskiego Wydziału Gospodarki Gruntami w [...], z dnia 24 marca 1948 r., sporządzonym pismem ręcznym, na jednej stronie papieru formatu A4, jednostronnie, na którym jako wnioskodawca widnieje osoba o nazwisku "J. P." - nie został nakreślony przez osobę, której wzory pisma przekazano, jako pochodzące od J. P.. Komisja wskazała szczegółowo w skardze dowody na których podstawie ustaliła stan faktyczny. Dokumenty te Komisja uznała za wiarygodne w całości, co do okoliczności w nich wskazanych, natomiast opinię eksperta badań dokumentów pisma i podpisów Komisja uznała za w pełni wiarygodną i sporządzoną przez fachowca, a ustalenia i wnioski z niej płynące za logiczne i przekonujące. Dokonując oceny prawnej w świetle ustalonego stanu faktycznego Komisja wskazała, że zgodnie z treścią art. 30 ust. 1 pkt 4 ustawy o Komisji, wydaje ona decyzję, o której mowa w art. 29 ust. 1 pkt 2-4 jeżeli, decyzja reprywatyzacyjna została wydana bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa. Rażącym naruszeniem prawa będzie naruszenie, które jest jednoznaczne i oczywiste, w konsekwencji którego powstają skutki niemożliwe do zaakceptowania z punktu widzenia wymagań praworządności. Zgodnie z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., organ administracji publicznej stwierdza nieważność decyzji, która została wydana z rażącym naruszeniem prawa. Zdaniem Komisji zaktualizowały się przesłanki z art. 30 ust. 1 pkt 4 ustawy o Komisji tj. decyzja reprywatyzacyjna została wydana z rażącym naruszeniem prawa to jest art. 7 ust 1 dekretu. Artykuł 7 ust. 1 dekretu stanowi, iż dotychczasowy właściciel gruntu, prawni następcy właściciela, będący w posiadaniu gruntu, lub osoby prawa jego reprezentujące, a jeżeli chodzi o grunty oddane na podstawie obowiązujących przepisów w zarząd i użytkowanie - użytkownicy gruntu, mogą w ciągu 6 miesięcy od dnia objęcia w posiadanie gruntu przez gminę zgłosić wniosek o przyznanie na tym gruncie jego dotychczasowemu właścicielowi prawa wieczystej dzierżawy z czynszem symbolicznym lub prawa zabudowy za opłatą symboliczną. Przepis art. 7 ust. 1 dekretu wskazuje wyraźnie, że roszczenie o przyznanie prawa wieczystej dzierżawy z czynszem symbolicznym lub prawa zabudowy za opłatą symboliczną przysługuje dotychczasowemu właścicielowi gruntu i prawnym następcom właściciela pod warunkiem, że byli w posiadaniu gruntu lub osoby prawa jego reprezentujące. Stosownie do treści art. 7 ust. 2 dekretu gmina uwzględni wniosek, jeżeli korzystanie z gruntu przez dotychczasowego właściciela da się pogodzić z przeznaczeniem gruntu według planu zabudowania, a jeżeli chodzi o osoby prawne - ponadto, gdy użytkowanie gruntu zgodnie z jego przeznaczeniem w myśl planu zabudowania nie pozostaje w sprzeczności z zadaniami ustawowymi lub statutowymi tej osoby prawnej. Rozpoznając wniosek dekretowy, podpisany imieniem i nazwiskiem J. P., Prezydent m.st. Warszawy uznał, że podanie z dnia 24 marca 1948 r. o przyznanie prawa własności czasowej do przedmiotowej nieruchomości zostało złożone zarówno przez osobę uprawnioną, jak i w terminie określonym w ust. 1 art. 7 dekretu, zatem przy istnieniu pozostałych przesłanek dekretowych, podlegał on uwzględnieniu. Zgodnie z zaświadczeniem Sądu Okręgowego w [...] Wydziału [...] z dnia [...] grudnia 1946 r. Nr [...], dotychczasowym właścicielem gruntu był J. P. i to jemu jako jedynemu właścicielowi gruntu przysługiwało prawo zainicjowania postępowania administracyjnego, a wyrazem jego woli winien być prawidłowo złożony wniosek o przyznanie własności czasowej. Zgodnie z art. 7 ust. 1 dekretu warszawskiego, postępowanie o ustanowienie wieczystej dzierżawy lub prawa zabudowy nie mogło być wszczęte z urzędu, a jedynie na wniosek uprawnionej osoby (tj. właściciela gruntu lub jego następców prawnych). Z zebranego materiału dowodowego wynika, że wniosek dekretowy nie został złożony przez właściciela nieruchomości (nie został przez niego podpisany). Komisja dając w pełni wiarę ekspertyzie kryminalistycznej sporządzonej przez eksperta badań dokumentów pisma i podpisów oceniając ją jako rzetelną i logiczną, a wnioski z niej płynące jako spójne i nie pozostawiające żadnych wątpliwości, oparła na niej rozstrzygnięcie w przedmiocie oceny podpisu złożonego pod wnioskiem dekretowym. Komisja ustaliła, że podpis złożony na wniosku dekretowym z dnia 24 marca 1948 r. nie jest nakreślony przez J. P., w konsekwencji czego uznała, że przedmiotowy wniosek nie został skutecznie złożony, albowiem nie pochodził ani od dotychczasowego właściciela gruntu, ani jego następców prawnych będących w posiadaniu gruntu, ani też od osoby prawa jego reprezentujące. Nie pochodził zatem od żadnego z podmiotów uprawnionych do jego złożenia, o których mowa w art. 7 ust. 1 dekretu. W ocenie Komisji skoro wniosek dekretowy nie został podpisany przez osobę uprawnioną, uznać należy, że nie został skutecznie złożony a jego pozytywne rozpoznanie przez Prezydenta m.st. Warszawy doprowadziło do rażącego naruszenia art. 7 ust. 1 dekretu. Zgodnie z treścią art. 28 k.p.a., stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Tu taki wniosek nie został złożony. Odnosząc się do kwestii autentyczności podpisu J. P. na wniosku z dnia 24 marca 1948 r. Komisja stwierdziła, że skoro kwestionowany wniosek nie został podpisany przez osobę uprawnioną, czyli J. P., to tego konkretnego pisma w żaden sposób nie można uznać za skutecznie złożony wniosek strony, który mógłby w sposób prawidłowy zainicjować postępowanie administracyjne w trybie art. 7 ust. 1 dekretu. W aktach sprawy znajduje się jedynie pismo o pozorach takiego dokumentu. Jest to żądanie podpisane przez nieustaloną osobę za J. P.. Tymczasem to J. P. był podmiotem uprawnionym do zgłoszenia żądania dekretowego, a fakt braku autentyczności podpisu powoduje, że pismo takie nie może być uznane za wiarygodny dokument, od którego złożenia ustawodawca uzależniał pozytywne rozpoznanie sprawy w formie decyzji administracyjnej. Nie ma przy tym znaczenia, czy organ wiedział, czy też mógł się dowiedzieć o tej pierwotnej wadzie, która w rzeczywistości zdyskwalifikowała całe postępowanie administracyjne. Brak na wniosku podpisu osoby uprawnionej, skutkuje zatem w niniejszej sprawie uznaniem, że pismo złożone w toku postępowania nie posiada waloru wniosku, pochodzącego od tego podmiotu. Rozpoznanie merytoryczne wniosku z dnia 24 marca 1948 r. opatrzonego podpisem J. P. przez Prezydenta m.st. Warszawy i skierowanie decyzji do osób będących jego następcami prawnymi, doprowadziło do przyznania prawa użytkowania wieczystego na rzecz osób, którym prawo to nigdy nie powinno zostać przyznane. Jak chodzi o skutki prawne wywołane przez decyzję reprywatyzacyjną Komisja wskazała, że zgodnie z art. 29 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 9 marca 2017 r. w wyniku postępowania rozpoznawczego Komisja wydaje decyzję, w której w razie, gdy decyzja reprywatyzacyjna wywołała nieodwracalne skutki prawne, stwierdza wydanie tej decyzji z naruszeniem prawa i wskazuje okoliczności, z powodu których nie można jej uchylić. W myśl zaś art. 30 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 9 marca 2017 r. Komisja wydaje m.in. decyzję, o której mowa w art. 29 ust. 1 pkt 2-4 ustawy z dnia 9 marca 2017 r. jeżeli decyzja reprywatyzacyjna została wydana z rażącym naruszeniem prawa. W dziale II księgi wieczystej [...] jako użytkownicy wieczyści wpisani są beneficjenci tj.: J. P. w udziale 9/60 części, L. S. w udziale 9/60 części i E. S.. w udziale 9/60 części oraz spadkobiercy beneficjentki E. Z. tj. A. F. w udziale 15/60 części i A. F. w udziale 15/60 części oraz M. S. w udziale 24/480 części. Jak już wyżej wskazano Komisja uznała , że w sprawie zaktualizowały się przesłanki z art. 30 ust. 1 pkt 4 z dnia 9 marca 2017 r. Jednakże, w ocenie Komisji, nie można stwierdzić nieważności kontrolowanej decyzji Prezydenta m.st. Warszawy w całości. Wynika to z faktu, iż wywołała ona w części nieodwracalne skutki prawne - w rozumieniu art. 2 pkt 4 ustawy z dnia 9 marca 2017 r. W myśl wskazanego przepisu, przez nieodwracalne skutki prawne należy rozumieć stan prawny powstały wskutek przeniesienia własności albo użytkowania wieczystego nieruchomości [...] na osobę trzecią, o ile nie nastąpiło ono nieodpłatnie lub na rzecz nabywcy działającego w złej wierze lub zagospodarowania nieruchomości [...] na cele publiczne, o których mowa w art. 6 u.g.n. Wskazana definicja zawiera w sobie dwa elementy, z których jeden konstytuuje zasadę, a drugi wyjątek od niej. Pierwszy określa czynność prawną w postaci przeniesienia własności lub użytkowania wieczystego na rzecz osoby trzeciej, która co do zasady przesądza o nieodwracalności skutków prawnych. Drugi natomiast statuuje wyjątki od wymienionej zasady. Analiza treści wskazanego przepisu prowadzi do wniosku, że nie można przyjąć istnienia nieodwracalności skutków prawnych, jeśli nabywca nabył rzecz nieodpłatnie albo nabycie nastąpiło w złej wierze. Pojęcie "nieodwracalności skutku prawnego" w prawie administracyjnym odnosi się do takich następstw decyzji administracyjnej (reprywatyzacyjnej), w których brak jest możliwości odmiennego ukształtowania sytuacji prawnej jednostki od tej, będącej następstwem decyzji administracyjnej, co wyklucza powrót do stanu poprzedniego i stanowi przesłankę negatywną, która wyłącza stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej, pomimo istnienia wad kwalifikowanych określonych w art. 156 § 1, 3, 4, 7 k.p.a. Nieodwracalność skutków prawnych wynika z następczej w stosunku do uprzedniej decyzji administracyjnej czynności prawnej, nie dotyczy natomiast skutków wynikających z samego faktu wydania decyzji. W orzecznictwie sądów administracyjnych podkreśla się przy tym, że "zawarcie umowy notarialnej i przeniesienie własności nieruchomości będące wynikiem wydania wadliwej decyzji administracyjnej dotyczącej sprzedaży nieruchomości powoduje powstanie nieodwracalnych skutków prawnych" Tak więc, co do zasady przeniesienie prawa własności lub prawa użytkowania wieczystego na rzecz osoby trzeciej przesądza w związku z tym o nieodwracalności skutków prawnych. Wyjątek dotyczy natomiast m.in. sytuacji, gdy nabywca działał w złej wierze. W wyniku czynności prawnej z dnia [...] września 2012 r. dokonanej w formie aktu notarialnego rep. A nr [...] oraz z dnia [...] października 2019r. dokonanej w formie aktu notarialnego rep. A nr [...] doszło do przeniesienia 3/60 udziałów w prawie użytkowania wieczystego na rzecz osób trzecich. Uznając za przesądzoną kwestię zmiany w sferze udziału w prawie użytkowania wieczystego, należało, zdaniem Komisji, w dalszej kolejności rozważyć przesłanki negatywne przyjęcia nieodwracalności skutków prawnych decyzji reprywatyzacyjnej, w pierwszej kolejności istnienie po stronie nabywcy złej wiary. Obecnie ustawa o Komisji zawiera własną definicję złej wiary - art. 41 a ust. 3 tej ustawy. W myśl wskazanego przepisu, w złej wierze jest ten, kto w chwili dokonania czynności prawnej z osobą, o której mowa w ust. 1, wiedział lub z łatwością mógł się dowiedzieć o okolicznościach, o których mowa w art. 30 ust. 1 ustawy. Dokonując ustaleń w zakresie dobrej albo złej wiary podmiotu, który nabył prawa lub roszczenia do nieruchomości [...] - w kontekście zaistnienia albo niezaistnienia nieodwracalnych skutków prawnych pojęcie "złej wiary" na gruncie art. 2 pkt 4 oraz art. 41 a ust 3 ustawy z dnia 9 marca 2017 r. nie odwołuje się do żadnego innego przepisu prawa, który miał definiować jego znaczenie, a w szczególności nie odwołuje się do znaczenia wymienionego terminu określonego w art. 6 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece, (tj. Dz.U. z 2017 r., poz. 1007 z późn. zm.; dalej: u.k.w.h.). Przesłanka "nabywcy działającego w złej wierze", do której odwołuje się ustawodawca w art. 2 pkt 4 ustawy o Komisji definiując pojęcie "nieodwracalnych skutków prawnych", nie odwołuje się do definicji zawartej w art. 6 ust. 2 u.k.w.h., ponieważ ustawa zawiera własną definicję "złej wiary", która wpisuje się w systemowe ujęcie wskazanej przesłanki. W myśl art. 41a ust. 3 ustawy z dnia 9 marca 2017 r., w złej wierze jest ten, kto w chwili dokonania czynności prawnej z osobą, o której mowa w ust. 1, wiedział lub z łatwością mógł się dowiedzieć o okolicznościach, o których mowa w art. 30 ust. 1 ustawy. Zła wiara dotyczy zatem obiektywnych okoliczności mogących świadczyć o wiedzy bądź łatwości pozyskania wiedzy przez nabywcę o okolicznościach wskazanych w art. 30 ust. 1 ustawy. Reasumując, Komisja wskazała, że bez wątpienia wskutek sprzedaży udziałów w prawie użytkowania wieczystego należących do M. N., J. T., M. N., E. T. na rzecz M. S., zaszły nieodwracalne skutki prawne w rozumieniu art. 2 pkt 4 ustawy z dnia 9 marca 2017 r. Powyższe spowodowało, że Komisja w rozpoznawanej sprawie stwierdziła w punkcie II. decyzji, że decyzja Prezydenta m.st. Warszawy z dnia 20 marca 2009 r., nr 106/GK/DW/2009 w zakresie udziału należącego obecnie do M. S. to jest 3/60 części wywołała nieodwracalne skutki prawne. Kontrolowana decyzja Prezydenta m.st. Warszawy nie wywołała natomiast nieodwracalnych skutków prawnych w rozumieniu art. 2 pkt 4 ustawy z 9 marca 2017 r. w części, tj. w zakresie udziału opisanego w pkt 1 decyzji Komisji. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wywiedli: J. P., E. S., L. S., A. F., A. F. zaskarżając decyzję Komisji w części, tj. w pkt I w zakresie obejmującym udziały należące do: J. P. (9/60), L. S. (9/60), E. S.. (9/60), A. F. (15/60) i A. F. (15/60), wynoszące łącznie 57/60 w prawie użytkowania wieczystego gruntu opisanego w decyzji, Zaskarżonej decyzji zarzucili: -obrazę prawa materialnego, mającą wpływ na wynik sprawy oraz naruszenie przepisów postępowania w stopniu mającym istotny wpływ na rozstrzygnięcie, a mianowicie: art. 29 ust. 1 pkt 3a w związku z art. 30 ust. 1 pkt 4 ustawy o Komisji w związku z art. 156§ 1 pkt 2 k.p.a. polegające na stwierdzeniu nieważności decyzji Prezydenta m.st. Warszawy z dnia 20 marca 2009 r. nr 106/GK/DW/2009 w części dotyczącej pkt I w zakresie obejmującym ww. udziały w sytuacji gdy decyzja ta wywołała nieodwracalne skutki prawne, a tym samym w myśl art. 156 § 2 k.p.a. brak było możliwości wyeliminowania jej z obrotu prawnego; art. 2 pkt 4 w związku z art. 38 ust. 1 ustawy o Komisji w związku z art. 2 Konstytucji RP polegające stwierdzeniu nieważności decyzji Prezydenta m.st. Warszawy z dnia 20 marca 2009 r. nr 106/GK/DW/2009 w części dotyczącej pkt I w zakresie obejmującym ww. udziały w sytuacji gdy od jej wydania minęło ponad 10 lat, zaś Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 12 maja 2015r. sygn. akt P 46/13 stwierdził niekonstytucyjność przepisu art. 156 § 2 k.p.a. dopuszczającego możliwość nieograniczonego w czasie stwierdzenia nieważności decyzji wydanej z rażącym naruszeniem prawa, zaś art. 38 ust 1 ustawy o Komisji poprzez wyłączenie możliwości zastosowania art. 156 § 2 k.p.a. w brzmieniu nadany ustawą z dnia 11 sierpnia 2021r. (Dz.U. 2021, poz. 1491), stanowi obejście przepisu art. 156 § 2 k.p.a. w brzmieniu nadanym nowelizacją oraz wytycznych Trybunału Konstytucyjnego; art. 16 w związku z art. 8 § 1 k.p.a. w związku z art. 38 ust. 1 ustawy o Komisji w związku z art. 2 Konstytucji RP poprzez stwierdzenie nieważności decyzji Prezydenta m.st. Warszawy z dnia 20 marca 2009 r. nr 106/GK/DW/2009 w części dotyczącej pkt I w zakresie obejmującym ww. udziały a w konsekwencji wyeliminowanie z obrotu prawnego ostatecznej decyzji administracyjnej na podstawie której skarżący nabyli prawo użytkowania wieczystego do przedmiotowego gruntu, czym w sposób rażący naruszono zasadę trwałości decyzji administracyjnych, podważając tym samym konstytucyjne zasady demokratycznego państwa prawa oraz zaufania obywateli do państwa i stanowionego przez nie prawa; art. 7, art. 77 §1, art. 80, art. 84 §1, art. 107 § 3 k.p.a. w związku z art. 38 ustawy o Komisji. poprzez brak wyczerpującego zgromadzenia i rozpatrzenia całego materiału dowodowego, uchybienie wymogowi dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz oparcie rozstrzygnięcia na jedynym dowodzie w postaci opinii z zakresu badania pisma, w szczególności polegające na: bezrefleksyjnym wyprowadzeniu wniosków z treści opinii sporządzonej na podstawie dokumentów budzących zasadnicze wątpliwości co do autorstwa złożonych na nich podpisów, gdyż wyłącznie jeden z badanych podpisów został złożony w obecności funkcjonariusza publicznego, zaakceptowaniu opinii wykorzystującej do badania porównawczego pisma dokumenty rzekomo opatrzone podpisem J. P., podczas gdy organ dysponował wiedzą, gdzie znajduje się oryginał podpisu J. P., złożony w obecności funkcjonariusza publicznego w osobie notariusza J. S. w dniu [...] października 1941r., a nadto w ramach posiadanych kompetencji mógł wystąpić o udostępnienie biegłemu dokumentów z podpisami urzędowo poświadczonymi, czego nie uczynił bezkrytycznym powieleniu w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wniosków budzącej wątpliwości opinii z zakresu badania pisma. W związku z powyższymi zarzutami wniesiono o uchylenie w całości decyzji Komisji i umorzenie postępowania oraz zwrot kosztów postępowania sądowego. Na podstawie art. 106 § 3 p.p.s.a. wnosiono o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z dokumentu w postaci opinii wydanej przez dr U. M. na podstawie ekspertyzy kryminalistycznej nr [...] z zakresu badań dokumentów (identyfikacja podpisu na wniosku o przyznanie prawa własności czasowej) z dnia 19 września 2020r. na okoliczność powielenia wniosków analogicznej opinii w zakresie badania podpisu pod wnioskiem dekretowym J. P. dotyczącym nieruchomości [...] przy ul. [...], a tym samym zaniechania przeprowadzenia rzetelnych badań porównawczych pisma z wykorzystaniem podpisów urzędowo poświadczonych ergo sporządzenia na potrzeby niniejszego postępowania opinii pod z góry przyjętą tezę, iż znajdująca się pod wnioskiem dekretowym parafa nie została nakreślona przez J. P., a w tym celu o zwrócenie się do Komisji ds. reprywatyzacji, celem złożenia do akt niniejszego postępowania odpisu opinii z dnia [...] września 2020r., sporządzonej do sprawy prowadzonej pod sygn. akt KR III R 6/20 dotyczącej nieruchomości [...] przy ul. [...]. Wnieśli o wystąpienie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie — na podstawie art. 193 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej - do Trybunału Konstytucyjnego z pytaniem prawnym, czy art. 38 ust. 1 ustawy z dnia 9 marca 2017 r. o szczególnych zasadach usuwania skutków prawnych decyzji reprywatyzacyjnych dotyczących nieruchomości warszawskich, wydanych z naruszeniem prawa - w zakresie, w jakim wyłącza stosowanie art. 156 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. — Kodeks postępowania administracyjnego - do postępowań prowadzonych na podstawie ustawy o Komisji, a w konsekwencji nie wyłącza dopuszczalności stwierdzenia nieważności decyzji reprywatyzacyjnej z przyczyny określonej w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., pomimo znacznego upływu czasu od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji, na podstawie której strona nabyła prawo lub ekspektatywę prawa, jest zgodny z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej oraz art. 1 Protokołu nr 1 do Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności, sporządzonego w Paryżu w dniu 20 marca 1952 r. (Dz.U. 1995 Nr 36, poz. 175 z późn.zm.). W odpowiedzi na skargę Komisja wniosła o jej oddalenie. Postanowieniem z 20 listopada 2024 r. Sąd dopuścił do udziału w charakterze uczestnika postępowania na prawach strony Miłośników Krajobrazu – Stowarzyszenie Właścicieli Lokali z siedzibą w Warszawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie, choć z innych przyczyn niż wskazane w skardze. Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U.2024, 935), dalej "ppsa", wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w sposób, który miał lub mógł mieć wpływ na wynik sprawy. Stosownie do treści art. 134 § 1 ppsa sądy rozstrzygają w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związanymi zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, a zatem oceniają legalność decyzji również z urzędu. Postępowanie prowadzone przez Komisję jest nadzwyczajnym postępowanie kontrolne (nadzorcze) wynikającym z lex specialis w stosunku do przepisów kpa - a więc z przepisów ustawy. Ustawodawca mocą ustawy szczególnej ustanowił Komisję jako organ specjalny do kontroli legalności decyzji reprywatyzacyjnych wydawanych na podstawie przepisów dekretu warszawskiego, a w art. 30 wskazał przesłanki wadliwości decyzji dekretowych. Skarżący zaskarżyli pkt I decyzji Komisji i sąd granicami zaskarżenia jest związany. Podstawę wydania zaskarżonego rozstrzygnięcia był art. 29 ust. 1 pkt. 3a ustawy w zw. z art. 30 ust. 1 pkt 4 i art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. w zw. z art. 38 ust 1 ustawy o Komisji w zw. z art. 7 ust. 1 dekretu. Zgodnie z art. 29 ust. 3a ustawy o Komisji, Komisja wydaje decyzję w której stwierdza nieważność decyzji reprywatyzacyjnej lub postanowienia w całości kub części, jeżeli zachodzą przesłanki określone w art. 156 § 1 k.p.a. Oznacza to, że obowiązkiem Komisji było, aby móc stwierdzić nieważność decyzji, wykazanie że decyzja została wydana w warunkach o jakich mowa w art. 156 § 1 k.p.a. tj. 1. z naruszeniem przepisów o właściwości; 2. wydana bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszenie prawa; 3. dotyczyła sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną. 4. została skierowana do osoby niebędącej stroną w sprawie; 5. była niewykonalna w dniu jej wydania i jej niewykonalność ma charakter trwały; 6. zawiera wadę powodując jej nieważność z mocy prawa. Komisja wskazała na art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. – rażące naruszenie prawa polegające na rozpoznaniu wniosku dekretowego który jak się okazało, nie został podpisany przez właściciela dekretowego a więc nie pochodził od strony. Komisja uznała, że zaktualizowała się przesłanka z art. 30 ust. 1 pkt 4 ustawy o Komisji gdyż decyzja reprywatyzacyjna została wydana z rażącym naruszenie prawa tj. art. 7 ust. 1 dekretu warszawskiego. Sąd nie podziela wykładni prawa procesowego zaprezentowanej przez Komisję. Przepisy ustawy o Komisji tj. art. 29 określa możliwe formy rozstrzygnięcia Komisji. Jedną z nich jest stwierdzenie wydania decyzji w warunkach nieważnościowych. Zagadnienie rażącego naruszenia prawa było wielokrotnie przedmiotem rozważań Naczelnego Sądu Administracyjnego. Ostatecznie utrwalił się pogląd, że o rażącym naruszeniu prawa decydują 3 przesłanki: oczywistość naruszenia prawa, charakter przepisu, który został naruszony oraz racje ekonomiczne lub gospodarcze - skutki, które wywołuje decyzja ( m.in. orzeczenie NSA z 9 lutego 2005 r. OSK 1134/04, Lex 165717). Naczelny Sąd Administracyjny wskazał przy tym, że oczywistość naruszenia prawa polega na rzucającej się w oczy sprzeczności pomiędzy treścią rozstrzygnięcia, a przepisem prawa stanowiącym jego podstawę prawną. W sposób rażący może zostać naruszony wyłącznie przepis, który może być stosowany w bezpośrednim rozumieniu, to znaczy taki, który nie wymaga stosowania wykładni prawa. Cechą rażącego naruszenia prawa jest to, że treść decyzji pozostaje w sprzeczności z treścią przepisu przez proste ich zestawienie ze sobą. Skutki, które wywołuje decyzja uznana za rażąco naruszającą prawo, to skutki niemożliwe do zaakceptowania z punktu widzenia wymagań praworządności zarówno skutki gospodarcze jak i społeczne naruszenia, których wystąpienie powoduje, że nie jest możliwe zaakceptowanie decyzji jako aktu wydanego przez organy praworządnego państwa. Analiza przepisów proceduralnych ustawy o Komisji wskazuje na to, że podobnie jak ma to miejsce w kodeksie postępowania administracyjnego, Komisja może w szczególności albo uchylić decyzję do ponownego rozpoznania albo uchylić decyzję i orzec merytorycznie albo umorzyć postępowanie o czym stanowi art. 29 ust. 1 pkt 1-3, pkt 5). Może także w sytuacji w której decyzja reprywatyzacyjna wywołała skutki o których mowa w art. 2 pkt 4 ustawy stwierdzić jej wydanie z naruszeniem prawa i wskazać okoliczności z powodu których nie można jej uchylić albo stwierdzić je nieważności (art. 29 ust. 1 pkt 4 ustawy o Komisji). Odrębnie Komisja, w sytuacjach o jakich mowa w art. 156 § 1 k.p.a., stwierdza nieważność decyzji reprywatyzacyjnych. Co prawda w art. 30 ust. 1 ustawy o Komisji ustawodawca wskazuje na podstawy uchylenia decyzji lub stwierdzenia wydania jej z naruszeniem prawa odsyłając do sytuacji opisanej w art. 29 ust. 1 pkt 2-4 ustawy o Komisji, co może powodować pewnego rodzaju wątpliwości wykładnicze, to jednak, w ocenie Sądu, nie może to skutkować przyjęciem, że w sytuacji w której decyzja na której podstawie ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne okazały się fałszywe, powoduje przyjęcie, że mamy do czynienia z decyzją wydaną z rażącym naruszeniem prawa. A tak uczyniła Komisja. I ustawa o Komisji i kodeks postępowania administracyjnego, który ma (z wyjątkami) zastosowanie w postępowaniu przed tym nadzwyczajnym organem, nie kreuje dowolnie, wg uznania organu, przesłanek do wydawania określonych rozstrzygnięć (uchylenie, stwierdzenie nieważności). Tryby te wykluczają się nawzajem. Tryb nieważnościowy ma pierwszeństwo przed trybem zwykłym w którym organ uchyla decyzję. Komisja jest zdania, że decyzja reprywatyzacyjna została wydana z rażącym naruszeniem art. 7 ust. 2 dekretu warszawskiego – bez wniosku uprawnionego podmiotu, skoro nie został on podpisany przez właściciela. Jednocześnie na gruncie postępowań nieważnościowych utrwalony jest pogląd, że wada nieważności musi tkwić w samej decyzji stanowiącej podstawę orzekania o prawach czy obowiązkach danego podmiotu. Poza tym, jak się wskazuje w orzecznictwie sądowoadministracyjnym (wyrok NSA z 18 czerwca 2024 r. I OSK 824/21) "wyeliminowanie ostatecznej decyzji administracyjnej w oparciu o przewidzianą zwłaszcza w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. przesłankę rażącego naruszenia prawa powinno następować tylko w okolicznościach bezspornych. Rażące naruszenie prawa musi być stwierdzone w sposób oczywisty i nie może podlegać jakimkolwiek wątpliwościom. Nie jest dopuszczalne opieranie się w tym zakresie na okolicznościach ocennych. W szczególności dotyczy to osądu, czy doszło do rażącego naruszenia prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. (por. wyroki NSA z dnia: 1 czerwca 2022 r. sygn. akt II OSK 1149/19; 9 sierpnia 2016 r. sygn. akt II OSK 2868/14, publ. Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych - orzeczenia.nsa.gov.pl)".. Zdaniem Sądu, w konfrontacji z zebranym przez Komisję materiałem dowodowym z taką sytuacją nie mamy do czynienia w tej sprawie. Wydając decyzją reprywatyzacyjną organ dysponował wnioskiem dekretowym z parafą. Dopiero na skutek wywołania opinii grafologa okazało się, że parafa ta nie nosi cech tożsamości z podpisami na dokumentach pochodzących od właściciela nieruchomości. To z kolei doprowadziło do konstatacji, że wniosek dekretowy, mimo że został złożony, nie pochodził od właściciela nieruchomości [...]. Taka sytuacja, w ocenie Sądu, nie wyczerpuje dyspozycji art. 156 § 2 pkt 4 k.p.a. ale świadczy o spełnieniu przesłanki z art. 30 ust. 1 pkt 1 ustawy o Komisji. Okoliczności faktyczne które były podstawą do wydania decyzji reprywatyzacyjnych tj. dowód w postaci wniosku dekretowego okazał się fałszywy bo nie podpisany przez właściciela. W takim zresztą kierunku prowadzone było postępowanie prokuratorskie – a co wynika z postanowienia o jego umorzeniu. Okoliczności te zostały więc potwierdzone w toku prowadzonego przez prokuraturę postępowania przygotowawczego. jednakże z uwagi na upływ czasu nie było podstaw do dalszego jego prowadzenia. Z tych względów Sąd uznał, że decyzja komisji o stwierdzeniu nieważności decyzji reprywatyzacyjnej zapadła z naruszeniem art. 29 ust. 1 pkt 3a w zw. z art. 30 ust. 1 pkt 4 ustawy o komisji a naruszenie to miało wpływ na wynik sprawy gdyż w ustalonym stanie faktycznym nie było podstaw do stwierdzenia nieważności decyzji reprywatyzacyjnej. Odnosząc się do pozostałych zarzutów skargi Sąd uznał, że brak jest przy takiej ocenie, podstaw do badania zgodności z art. 2 Konstytucji R.P. art. 38 ust. 1 ustawy o Komisji w zakresie w jakim wyłącza stosowanie art. 156 § 2 k.p.a., ponieważ przepis ten nie mógł mieć zastosowania w niniejszej sprawie. Stąd też wniosku tego Sąd nie uwzględnił. Sąd nie uwzględnił także wniosku o zwrócenie się do Komisji o do złożenia odpisu opinii z 19 września 2020 r. ze sprawy KR III/6/20 z uwagi na fakt, że jak wskazuje sią w skardze wnioski z niej płynące są tożsame z wnioskami opinii sporządzonej na potrzeby obecnie rozpoznawanej sprawy. Tego samego rodzaju wnioski końcowe opinii w obu sprawach nie świadczą o tym, że przyjęto z góry określoną tezę, jak wywodzi skarga ale wskazują na zgodność opinii w obu przypadkach. Czas w jakim została sporządzona opinia (3 dni ) nie świadczy o jej nierzetelności biorąc pod uwagę chociażby 8 h dzienny czas pracy i fakt, że biegłej przestawiono określony materiał porównawczy do badań, który nie był uzupełniany. Poza tym, jak wynika z akt Komisji, strony miały możliwość kwestionowania opinii czego nie uczyniły na etapie postępowania przed Komisją a co świadczy o tym, że się z tą opinią zgadzały. Strony nie przedstawiły także w toku postępowania kontrodowodu, który mógłby podważyć ustalenia U. M.. Obowiązek działania organu z urzędu nie oznacza, że strona nie może przedstawiać dowodów na okoliczności podważenia dowodów zgromadzonych przez organ. Takich dowodów strona skarżąca nie przedstawiła. Odnosząc się natomiast wprost do ekspertyzy kryminalistycznej nr [...] Sąd nie widzi podstaw do jej kwestionowania. Dla oceny czy mamy do czynienia z autentycznym podpisem czy parafą wymagana jest wiedzy specjalistyczna, której Sąd nie posiada. Sąd ocenia więc ten dowód jak każdy inny dowód w sprawie pod względem jego zupełności, jasności, logiczności wniosków końcowych. Wbrew temu, co wywodzi skarga nie jest tak, że wiarygodnymi dowodami dla porównania są tylko dowody urzędowe. To grafolog decyduje czy przedstawione mu do porównania próbki pisma pozwalają na weryfikację podpisu. W tym wypadku wyniki analizy tej biegłej i biegłego ze sprawy toczącej się przed prokuratorem są tożsame. Wynika z nich, że podpis na wniosku dekretowym nie pochodzi od osoby, której próbki pisma przedstawiono do porównania. Oczywiście najlepiej byłoby gdyby materiał źródłowy pochodził z bliskiego do badanego pod kątem oryginalności okresu ale nie zawsze jest to w 100 % możliwe. Wniosek dekretowy nosił datę 1948 r. Dowody do porównania pochodziły z 1944, 1955, 1957 i 1968 r. a więc z lat nie tak odległych, że możnaby przyjąć tezę o zmianie w tym czasie w sposób znaczący charakteru pisma. Biegła w sposób precyzyjny dokonała analizy pisma zwracając uwagę na indywidualne jego cechy i doszła do wniosku, że podpis w formie parafy nie pochodzi od osoby której wzory pisma przedstawiono do porównania jako pochodzące od J. P.. Natomiast z opinii sporządzonej na potrzeby postępowania prokuratorskiego K. W. wynika, że podpis pełniący funkcję sygnatury J. P. znajdujący się pod wnioskiem dekretowym nie jest autentyczny tzn. nie został nakreślony przez osobę których wzory pisma przedstawiono jako materiał porównawczy (dokument zgłoszenia nazwy firmy skierowany do sądu powszechnego, załącznik do protokołu zdawczo-odbiorczego nr 2, umowa spółki, odpis protokołu oględzin, tytuł wykonawczy, odwołanie od orzeczenia administracyjnego). Jednocześnie stwierdzono, że nie ma podstaw w świetle przedstawionych dokumentów do stwierdzenia kto podpisał wniosek. Tym samym wnioski płynące z obu opinii (sporządzonej na wniosek Komisji oraz opinii z postępowania przygotowawczego) są tożsame co do stwierdzenia braku autentyczności podpisu pod wnioskiem dekretowym. Stwierdzenie w opinii K. W. o braku możliwości sformułowania wniosku kategorycznego dotyczy, w ocenie Sądu, braku materiału porównawczego pozwalającego na stwierdzenie kto mógł się dopuścić fałszerstwa dokumentu a nie kwestii wątpliwości biegłego co do autentyczności parafy pod wnioskiem dekretowym. Czyni to niezasadnymi zarzuty skargi co do wadliwie zebranego materiału dowodowego (naruszenie art. 7, 77 § 1, 80, 107 § 3 k.p.a.). Odnosząc się natomiast do zarzutu naruszenia art. 16 w zw. z art. 8 § 1 k.p.a. wskazać należy, że postępowanie przed Komisją dotyczy w przeważającej większość decyzji ostatecznych a ustawodawca w art. 2 pkt 3 tej ustawy wskazał, że pod pojęciem decyzji reprywatyzacyjnej - należy rozumieć m. in. ostateczną decyzję właściwego organu. Oznacza to, że postępowanie przed Komisją jest wyjątkiem od postępowań administracyjnych w których obowiązuje wyrażona w art. 16 kpa zasada trwałości decyzji administracyjnych, z wyjątkami dotyczącymi postępowań nieważnościowych (156 k.p.a.), o wznowienie (145 k.p.a) czy o zmianę (154, 155 k.p.a. Tym samym zarzut naruszenia zasady trwałości decyzji administracyjnej jest chybiony. Sąd nie odnosi się do skutków prawnych decyzji tj. tego czy mamy do czynienia z nieodwracalnymi skutkami prawnym w rozumieniu przepisów ustawy o Komisji (art. 2 pkt 4 ustawy o Komisji) z tego względu, że zarzuty skargi dotyczy braku zgodności z art. 2 Konstytucji art. 38 ust. 1 ustawy o Komisji, w zakresie w jakim wyłącza stosowanie art. 156 § 2 k.p.a. Tak ja to zostało stwierdzone wyżej przepis ten nie może być zastosowany w tej sprawie. Zwrócić można jedynie uwagę na to, że w ustawie o Komisji wyłączono stosowanie art. 156 § 2 k.p.a. w sytuacji w której Trybunał Konstytucyjny w sprawie P/46/13 zakończonej wyrokiem z 12 maja 2015 r. rozpoznawał kwestię czy brak w art. 156 § 2 k.p.a. ograniczenia czasowego do stwierdzenia nieważności decyzji z przyczyny wymienionej w art. 156 § 1 pkt 2 in fine k.p.a. jako pominięcie ustawodawcze, pozostaje w zgodzie z art. 2 Konstytucji. Trybunał orzekł o niezgodności z art. 2 Konstytucji w zakresie w jakim wyłącza dopuszczalność stwierdzenia nieważności decyzji wydanej z rażącym naruszeniem prawa, gdy od wydania decyzji nastąpił znaczy upływ czasu, a decyzja była podstawą nabycia prawa lub ekspektatywy. W wyniku tego wyroku dopiero po wielu latach doszło do nowelizacji art. 156 § 2 k.p.a., który ogranicza w czasie możliwość stwierdzenia nieważności decyzji, niezależnie od podstawy stwierdzenia nieważności. Tymczasem w ustawie o Komisji ustawodawca w art. 38 ust. 1 in fine wyłącza stosowanie art. 156 § 2 k.p.a. co w konsekwencji prowadzi do nieograniczonej w czasie możliwości stwierdzania nieważności z powodu ziszczenia się m.in. przesłanki upływu czasu. Zasada nieograniczonej w czasie możliwości usuwania z obrotu prawnego decyzji ostatecznych była, jak to wskazano wyżej, przedmiotem oceny konstytucyjnej. Sąd tę uwagę czyni de lege lata. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy Komisja uwzględni wykładnię przepisów dokonaną przez Sąd. Z tych względów i na podstawie art. 145 § 1 pkt 1a p.p.s.a. Sąd orzekł jak w wyroku. O kosztach procesu orzeczono na podstawie 200 i 205 § 1 i 2 p.p.s.a. i § 14 ust. 1 pkt 1 ppkt c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 w sprawie opłat za czynności radców prawnych (t.j. Dz.U. 2023, poz 1935).