I SA/Wa 1438/06

WyrokWSA w Warszawie2006-11-17

Skład orzekający: Ewa Dzbeńska, Joanna Skiba, Mirosław Gdesz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ pomocy społecznej ma obowiązek przyznać zasiłek celowy, nawet jeśli wnioskodawca spełnia kryteria ustawowe, czy też decyzja ta mieści się w ramach uznania administracyjnego?
Ratio decidendi
Decyzja o przyznaniu zasiłku celowego mieści się w ramach uznania administracyjnego, co oznacza, że organ pomocy społecznej może, ale nie musi przyznać zasiłek, nawet jeśli wnioskodawca spełnia przesłanki ustawowe. Przyznanie zasiłku powinno uwzględniać ogólną pulę środków finansowych oraz potrzeby innych świadczeniobiorców.
Stan faktyczny
Skarżący S.W. złożył wniosek o przyznanie zasiłku celowego na zakup żywności, leków i środków czystości. Organ I instancji przyznał zasiłek, uwzględniając dochód wnioskodawcy i jego sytuację bytową. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję w mocy, wskazując na ograniczone środki finansowe i przyznanie innych form pomocy. Skarżący wniósł skargę do WSA, domagając się odszkodowania za rzekome znęcanie psychiczne.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Dzbeńska Sędziowie : asesor WSA Joanna Skiba (spr.) asesor WSA Mirosław Gdesz Protokolant Ewelina Dębna po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 listopada 2006 r. sprawy ze skargi S.W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. z dnia [...] lipca 2006 r. nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego 1. oddala skargę; 2. przyznaje od Skarbu Państwa i nakazuje wypłacić ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata M.L. prowadzącego Kancelarię Adwokacką w W. przy ul. Al. [...] lok. [...] kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych oraz kwotę 52,80 (pięćdziesiąt dwa 80/100) złotych stanowiącą 22% VAT, tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w R. decyzją z dnia [...] lipca 2006 roku nr [...] utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta R. z dnia [...] czerwca 2006 roku nr [...] przyznającą S.W. zasiłki celowe w łącznej wysokości [...] zł na zakup żywności, leków i środków czystości. Z ustaleń organu wynika następujący stan sprawy: W dniu [...] maja 2006 roku S.W. zwrócił się do Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w R. o przyznanie pomocy m.in. na zakup żywności, leków, środków czystości. Na podstawie wywiadu środowiskowego ustalono, że wnioskodawca mieszka z żoną, ale prowadzi oddzielne gospodarstwo domowe. Jest bezrobotny, bez prawa do zasiłku. Łączny dochód wnioskodawcy w miesiącu poprzedzającym złożenie wniosku wyniósł [...] zł (składa się na niego zasiłek okresowy oraz ½ otrzymywanego dodatku mieszkaniowego). Wskazuje to na spełnienie przez S.W. wymogu określonego w art. 8 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 12 marca 2004 roku o pomocy społecznej (Dz. U. Nr 64 poz. 593 ze zm.). Organ administracji uznał, że w przypadku wnioskodawcy wystąpiła potrzeba bytowa uzasadniająca przydzielenie zasiłku celowego z przeznaczeniem na zakup żywności, leków i środków czystości, co skutkowało przyznaniem zasiłku celowego w łącznej kwocie [...] zł. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w R. podniosło, że jednym z elementów wpływających na wysokość przyznawanych zasiłków celowych jest ogólna pula środków finansowych pozostających w dyspozycji ośrodka na określone cele. To skutkowało uznaniem, że organ I instancji należycie uzasadnił decyzję co do wysokość przyznanej wnioskodawcy pomocy, podając wielkość środków pozostających do rozdysponowania i liczbę rodzin kwalifikujących się do udzielenia pomocy. Organ II instancji podkreślił również, że skarżący nie jest pozbawiony pomocy i wsparcia finansowego, bowiem oprócz przedmiotowego zasiłku celowego, S.W. ma również przyznany odrębną decyzją z dnia [...] czerwca 2006 roku zasiłek celowy na zakup gorącego posiłku w wysokości [...] zł miesięcznie na okres od [...] lipca 2006 roku do [...] października 2006 roku, a także zasiłek okresowy. Z tych wszystkich względów Samorządowe Kolegium Odwoławcze w R. uznało, że decyzja organ I instancji orzekająca o przyznaniu S.W. zasiłku celowego w łącznej wysokości [...] zł nie naruszyła prawa i nie przekroczyła granic uznania administracyjnego. Powyższa decyzja stała się przedmiotem skargi wniesionej przez S.W. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W uzasadnieniu skarżący wskazał na trudną sytuację finansową spowodowaną nie przyznaniem mu stałego zasiłku przedemerytalnego z ustawy z dnia 14 grudnia 1994 roku o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu. Wymienił także decyzje przyznające mu różnorodną pomoc finansową oraz wskazał na występujące wg niego nieprawidłowości w działaniu MOPS-u w R. oraz w Samorządowym Kolegium Odwoławczym w R. W konkluzji skargi S.W. wniósł o przyznanie mu odszkodowania za znęcanie się psychiczne nad jego osobą w wysokości [...] zł. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w R. wniosło o oddalenie skargi oraz podtrzymało argumentację wyrażona w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Skarga nie jest zasadna, ponieważ zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Podstawę orzekania w niniejszej sprawie stanowi ustawa z dnia 12 marca 2004 roku o pomocy społecznej. (Dz. U. Nr 64, poz. 593 ze zm.). Powołana ustawa, określając ogólne zasady udzielania pomocy społecznej w art. 2 ust. 1 wskazuje, że celem pomocy społecznej jest umożliwienie osobom i rodzinom przezwyciężenie trudnych sytuacji życiowych, których nie są oni w stanie pokonać wykorzystują własne uprawnienia, zasoby i możliwości. Stosownie zaś do art. 3 ust. 4 potrzeby osób i rodzin korzystających z pomocy powinny zostać uwzględnione, jeżeli odpowiadają celom i mieszczą się w możliwościach pomocy społecznej. Z materiału dokumentacyjnego znajdującego się w aktach sprawy wynika, że skarżący S.W. spełnia kryteria uprawniające do otrzymania zasiłku celowego na zakup żywności, lekarstw i środków czystości. Dochód na osobę w jego rodzinie wynosi [...] zł (nie przekracza więc kwoty 316 zł określonej w art. 8 ust. 1 i 2 ww. ustawy). Z brzmienia przepisy art. 39 ust. 1 i 2 ustawy o pomocy społecznej wynika, że organ pomocy społecznej może, lecz nie musi przyznać zasiłku celowego, nawet jeżeli osoba wnioskująca o jego przyznanie spełnia przesłanki ustawowe w nim zawarte. Użyty w tym przepisie zwrot "może być przyznany zasiłek celowy" wskazuje, iż decyzja organu pomocy społecznej podejmowana jest w ramach tzw. uznania administracyjnego. Z uwagi ten fakt, na decyzję organu mają wpływ zasady ogólne wyrażone a art. 2, 3i 4 ustawy o pomocy społecznej. Oznacza to, że przyznany stronie zasiłek celowy ma wystarczyć na zaspokojenie niezbędnych potrzeb bytowych osoby ubiegającej się o przyznanie pomocy, lecz tylko wówczas, gdy potrzeby te odpowiadają celom i możliwościom pomocy społecznej i nie kolidują z interesem pozostałych świadczeniobiorców pomocy społecznej. Reasumując powyższe, w ocenie sądu, skarga S.W. nie mogła zostać uwzględniona, ponieważ zaskarżona decyzja oraz decyzja organu I instancji nie naruszają prawa ani granic uznania administracyjnego. Organy orzekające w sprawie podały ocenie wszystkie okoliczności warunkujące przyznanie zasiłku celowego, uzasadniły również decyzje w sposób przekonywujący, podając wielkość środków, jakie mogą przeznaczyć na ten cel oraz liczbę osób oczekujących na pomoc pieniężną . Dodatkowo należy podnieść, że sąd administracyjny nie rozpoznaje sprawy w jej aspekcie merytorycznym, a jedynie ocenia wydany akt pod względem legalności. Skutkuje to tym, że nie jest możliwe uwzględnienie wniosku skarżącego o zasądzenie kwoty [...] zł tytułem odszkodowania za znęcanie się psychiczne nad jego osobą. Z tych względów wniesiona skarga podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) . O kosztach orzeczono na podstawie art. 250 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w zw. z § 14.2 ust. 1 c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 roku w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa nieopłaconej pomocy prawnej. (Dz. U nr 163, poz. 1348 ze zm.)

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło