I SA/Wa 1440/09

Referendarz Sądowy Lucyna Picho Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 13 października 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. B. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym częściowe zwolnienie od kosztów sądowych powyżej kwoty 100 złotych w sprawie ze skargi J. B. na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] czerwca 2009 r., nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji postanawia odmówić przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] czerwca 2009 r., nr [...], J. B. zamieścił wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym częściowe zwolnienie od kosztów sądowych powyżej kwoty 100 złotych. W nadesłanym do Sądu urzędowym formularzu wniosku skarżący podniósł, że nie odrobił jeszcze wszystkich strat spowodowanych pobytem w zakładzie psychiatrycznym od 23 lutego 2006 r. do 30 marca 2007 r., a obecny kryzys i sytuacja na rynku zbóż uniemożliwia uzyskanie dochodu ze sprzedaży plonów po kosztach ich wytworzenia. Skarżący prowadzi gospodarstwo rolne o pow. [...] ha (z czego [...] ha stanowią grunty wydzierżawione od gminy), jest właścicielem domu o powierzchni [...] m2, jest właścicielem lasu o pow. [...] ha. Posiada ciągnik i maszyny rolnicze w ilości [...] sztuk o łącznej wartości ok. [...] złotych. Według zawartego we wniosku oświadczenia jego miesięczny dochód wynosi [...] złotych, a stanowią go renta inwalidzka ([...] zł) oraz dochód ze sprzedaży mleka ([...] zł). J. B. oświadczył, że poza wykazanym majątkiem nie posiada oszczędności poza środkami przeznaczonymi na bieżące utrzymanie siebie i gospodarstwa. Skarżący podkreślił, że część dokumentów dotyczących jego sytuacji majątkowej dołączył do sprawy o sygnaturze akt I SA/WA 952/09 (m. in. bilans przychodów i wydatków. Z dokumentu tego wynika, że za rok 2008 uzyskał on dochód w kwocie [..] złotych, przy jednoczesnych wydatkach [...] złotych). Wnioskodawca dodał również, że jego wydatki powiększyły się ostatnio o koszty tłumaczenia pism kierowanych przez niego do Europejskiego Trybunału Praw Człowieka w Strasburgu. Nadmienić również należy, że w powołanej przez skarżącego sprawie o sygnaturze akt I SA/Wa 952/09 strona została wezwana przez referendarza sądowego do złożenia dodatkowych dokumentów, tj.: odcinka renty lub innego dokumentu potwierdzającego jej wysokość, dokumentów potwierdzających dochód uzyskiwany ze sprzedaży mleka, wykazu i wyciągów z posiadanych rachunków bankowych, zaświadczenia określającego wielkość posiadanych nieruchomości rolnych oraz uzyskiwany z nich dochód, dokumentów lub oświadczenia o wysokości miesięcznych wydatków w gospodarstwie domowym wnioskodawcy oraz wskazania wysokości dopłat bezpośrednich uzyskiwanych z funduszy Unii Europejskiej w związku z prowadzonym gospodarstwem rolnym. W odpowiedzi na powyższe wezwanie skarżący przedłożył: decyzję o ustaleniu na jego rzecz co miesiąc renty w kwocie [...]; kopię postanowienia Urzędu Miejskiego w S. z 24 marca 2009 r. o odmowie wydania zaświadczenia o dochodzie z gospodarstwa za II półrocze 2008 r. oraz wyciąg z rachunku bankowego, z którego wynika, że na dzień 24 lipca 2009 r. na rachunku tym znajdowały się środki finansowe w wysokości [...] złotych. Ponadto skarżący wyjaśnił, iż nie jest w stanie przedłożyć dokumentów potwierdzających dochód ze sprzedaży mleka, gdyż jest tzw. dostawcą bezpośrednim i sprzedaje je osobom fizycznym. Odnosząc się zaś do zgromadzonych na rachunku środków skarżący poinformował, że są one przeznaczone na własne utrzymanie i gospodarstwo, w tym na wynajęcie kombajnu (ok. [...] złotych) oraz remont silnika i skrzyni biegów ciągnika (koszt jednego podzespołu to ok. [...] złotych). Jednocześnie skarżący przedstawił szczegółowe zestawienie swoich rocznych dochodów uzyskiwanych z gospodarstwa rolnego (w kwocie [...] złotych), dotacji z Unii Europejskiej (w kwocie [...] złotych) i renty (w kwocie [...] złotych) oraz zestawienie kosztów uzyskania tych dochodów w skali roku (na kwotę [...] złotych), które obejmują koszty: nawozów, środków ochrony roślin, zakupu oleju napędowego, samoutrzymania, podatków, ubezpieczenia, dzierżawy gruntów, wynajmu kombajnu, amortyzacji maszyn, remontu komina i wymiany pokrycia dachu oraz opłat za wodę. Zgodnie z przedłożonym wyliczeniem, po odjęciu ww. kosztów od uzyskiwanego dochodu, skarżącemu pozostaje rocznie do dyspozycji kwota [...] złotych, co miesięcznie stanowi [...] złotych. Rozpoznając złożony wniosek w świetle przedstawionych przez stronę okoliczności stwierdzić należało, że stosownie do treści art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej: p.p.s.a.) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Jak zaznaczono na wstępie w sprawie niniejszej J. B. wnosi o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych powyżej kwoty 100 złotych, a więc w zakresie częściowym w rozumieniu art. 245 § 3 powołanej ustawy. Z treści art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. wynika, że przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Zatem ciężar udowodnienia braku możliwości pokrycia kosztów postępowania sądowego spoczywa na wnioskującym o przyznanie prawa pomocy. To wnioskodawca jako osoba zainteresowana winien wykazać zasadność złożonego wniosku oraz spełnienie ustawowych przesłanek. Podkreślić bowiem należy, że instytucja prawa pomocy ma charakter szczególny gdyż została skierowana do osób, które z uwagi na trudną sytuację materialną nie mogą uiścić kosztów bez wywołania uszczerbku w swoich koniecznych kosztach utrzymania. W ocenie referendarza sądowego rozpoznającego złożony wniosek J. B. nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania sądowego bez ryzyka wystąpienia uszczerbku swojego utrzymania. Przeciwnie przedstawiona przez stronę sytuacja majątkowa skłania do uznania, że poniesienie przez niego kosztów sądowych (na obecnym etapie postępowania jest to wpis w kwocie 200 złotych oraz ewentualne opłaty kancelaryjnej) leży w zakresie jego możliwości finansowych. Zauważyć należy, że skarżący jest właścicielem gospodarstwa rolnego o powierzchni około [...] ha, z którego uzyskuje dochód roczny w wysokości [...] złotych. Niezależne od powyższego z dopłat z funduszy unijnych wypłacane mu są środki w wysokości [...] złotych rocznie, do wymienionych kwot trzeba doliczyć również rentę w wysokości [...] złotych miesięcznie. Zatem co miesiąc do dyspozycji skarżący ma kwotę [...] złotych, co w przeliczeniu na miesiące stanowi kwotę [...] złotych. Wydaje się zatem, że nawet przy uwzględnieniu faktu, iż jako właściciel gospodarstwa rolnego niewątpliwie ponosi również wydatki na jego prowadzenie w tym m. in. wydatki na modernizację maszt rolniczych, jak również wydatki na hodowlę krów z wspomnianej kwoty około [...] tysięcy złotych jest w stanie opłacić wymienione wyżej koszty sądowe. Nie bez znaczenia dla oceny sytuacji majątkowej i możliwości partycypowania w kosztach pozostaje również fakt, iż mimo deklarowanego ubóstwa J. B. ujawnił, iż posiada środki finansowe zgromadzone na rachunku bankowym - na dzień 24 lipca 2009 r. ich wysokość wyniosła [...] złotych. Uzasadnia to odmowę uwzględnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji postanowienia.