I SA/Wa 1449/11

PostanowienieWSA w Warszawie2012-05-10

Skład orzekający: Referendarz Sądowy Aneta Wirkowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy strona postępowania sądowoadministracyjnego, której przyznano prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w prawomocnym postanowieniu, może ponownie ubiegać się o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, jeśli jej sytuacja materialna nie uległa zmianie?
Ratio decidendi
Strona postępowania, której prawomocnym postanowieniem przyznano prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, może ubiegać się o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, jeśli jej trudna sytuacja materialna uzasadnia taki wniosek. Brak jest podstaw do ponownego orzekania o zwolnieniu od kosztów sądowych, jeśli zostało ono już prawomocnie przyznane i obejmuje całe postępowanie.
Stan faktyczny
Skarżący Z. P. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, po tym jak jego skarga na decyzję Ministra Skarbu Państwa została oddalona wyrokiem WSA. Wnioskodawca argumentował, że jest bezrobotny, posiada orzeczenie o lekkim stopniu niepełnosprawności, a jego córka wymaga stałej opieki medycznej, co uniemożliwia mu poniesienie kosztów profesjonalnego pełnomocnika. Wskazał, że prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych zostało mu już przyznane prawomocnym postanowieniem.
Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w Warszawie.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz Sądowy Aneta Wirkowska Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 10 maja 2012 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku Z. P. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi Z. P. na decyzję Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] maja 2011 r., nr [...] w przedmiocie potwierdzenia prawa do rekompensaty postanawia przyznać prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w Warszawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 6 marca 2012 r., sygn. akt I SA/Wa 1449/11 oddalił skargę Z. P. na decyzję Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] maja 2011 r., nr [...] w przedmiocie potwierdzenia prawa do rekompensaty. W tej sytuacji Z. P. wnioskiem z dnia [...] maja 2012 r., złożonym na urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy, wystąpił do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątkowym i uzyskiwanych dochodach zawartego we wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że skarżący prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z żoną oraz córką. Źródłem utrzymania rodziny jest dochód uzyskiwany przez żonę wnioskodawcy w łącznej wysokości około [...] zł miesięcznie. Poza domem o powierzchni [...] m² rodzina nie posiada żadnego majątku, oszczędności ani przedmiotów wartościowych. W uzasadnieniu wniosku skarżący podkreślił, że jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku oraz że posiada orzeczenie o lekkim stopniu niepełnosprawności. Córka wnioskodawcy wymaga natomiast stałej specjalistycznej opieki lekarskiej. W tej sytuacji nie jest on w stanie ponieść kosztów postępowania. Wnioskodawca oświadczył ponadto, że nie zatrudnia i nie pozostaje w innym stosunku prawnym z adwokatem lub radcą prawnym. W tym stanie sprawy stwierdzono, co następuje: W myśl art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270) prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w jego toku. Zgodnie zaś z art. 245 § 1 - 3 powołanej ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 1 i 2). Mając na uwadze okoliczności niniejszej sprawy uznać należy, że wnioskodawca wykazał, iż znajduje się w sytuacji materialnej kwalifikującej go do przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata. Sytuacja majątkowa skarżącego jest trudna i nie jest on w stanie - bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny - ponieść kosztów ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika. Jednocześnie wskazać należy, że w sprawie nie orzekano w przedmiocie zwolnienia od kosztów sądowych, bowiem poprzedni wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy w przedmiotowym zakresie został uwzględniony – prawomocnym postanowieniem z dnia 6 września 2011 r. przyznano skarżącemu prawo pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Zwolnienie to rozciąga się na całe postępowanie sądowoadministracyjne. Tym samym brak było podstaw do ponownego orzekania we wskazanym zakresie. W tej sytuacji w oparciu o powołane wyżej przepisy oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło