I SA/Wa 1457/06
WyrokWSA w Warszawie2006-11-03
Skład orzekający: Ewa Dzbeńska, Przemysław Żmich, Mirosław Gdesz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Minister Edukacji Narodowej, rozpatrując odwołanie od decyzji odmawiającej wznowienia postępowania, powinien przekazać wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania organowi właściwemu do jego rozpoznania, zamiast rozstrzygać go samodzielnie?Ratio decidendi
Minister Edukacji Narodowej, rozpatrując odwołanie od decyzji odmawiającej wznowienia postępowania, powinien był uznać swoją niewłaściwość do rozpoznania wniosku o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania i przekazać go właściwemu organowi (Kuratorowi Oświaty). Następnie powinien był zawiesić postępowanie odwoławcze do czasu wydania ostatecznego postanowienia w sprawie przywrócenia terminu. Rozstrzygnięcie wniosku o przywrócenie terminu było kwestią wstępną, od której zależało dalsze postępowanie odwoławcze.Stan faktyczny
Spółka W. z o.o. wniosła o wznowienie postępowania w sprawach dotyczących wykreślenia szkół z ewidencji, argumentując brak udziału w postępowaniu. Kurator Oświaty odmówił wznowienia, uznając wniosek za złożony z uchybieniem terminu. Minister Edukacji Narodowej utrzymał w mocy decyzję Kuratora, nie rozpatrując wniosku o przywrócenie terminu. Spółka zaskarżyła decyzję Ministra do WSA w Warszawie, zarzucając brak odniesienia się do problemu archiwizacji dokumentów. Sąd uchylił decyzję Ministra z powodu naruszenia przepisów KPA dotyczących właściwości organu do rozpoznania wniosku o przywrócenie terminu.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję Ministra Edukacji Narodowej i stwierdza, że decyzja ta nie podlega wykonaniu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Dzbeńska asesor WSA Przemysław Żmich (spr.) asesor WSA Mirosław Gdesz Protokolant Magdalena Zając po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 listopada 2006 r. sprawy ze skargi W. Spółka z o.o. w K. na decyzję Ministra Edukacji Narodowej z dnia [...] czerwca 2006 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania w sprawie wykreślenia szkół z ewidencji 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.
Minister Edukacji Narodowej, po rozpatrzeniu odwołania W. spółki z o. o. z siedzibą w K., decyzją z dnia [...] czerwca 2006 r., nr [...] utrzymał w mocy decyzję [...] Kuratora Oświaty z dnia [...] września 2005 r., [...] odmawiającą wznowienia postępowania w sprawach zakończonych ostatecznymi decyzjami Prezydenta Miasta K.: z dnia [...] stycznia 2005 r., nr [...] o wykreśleniu z ewidencji Policealnego Studium Zawodowego [...] – Studium Administracji w K.; z dnia [...] kwietnia 2005 r., nr [...] o wykreśleniu z ewidencji Policealnego Studium Zawodowego [...] – Studium Ekonomiczne w K.; z dnia [...] kwietnia 2005 r., nr [...] o wykreśleniu z ewidencji Policealnego Studium Zawodowego dla Dorosłych Zaoczne [...] – Studium Obsługi [...] w K.; z dnia [...] kwietnia 2005 r., nr [...] o wykreśleniu z ewidencji Policealnego Studium Zawodowego [...] – Studium Obsługi [...]w K.; z dnia [...] maja 2005 r., nr [...] o wykreśleniu z ewidencji Policealnego Studium Zawodowego dla Dorosłych [...] – Studium Administracji w K.
Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy.
Prezydent Miasta K. decyzjami: z dnia [...] stycznia 2005 r. wykreślił z ewidencji Policealne Studium Zawodowe [...] – Studium Administracji w K.; z dnia [...] kwietnia 2005 r. wykreślił z ewidencji Policealne Studium Zawodowe [...] – Studium Ekonomiczne w K.; z dnia [...] kwietnia 2005 r. wykreślił z ewidencji Policealne Studium Zawodowe dla Dorosłych Zaoczne [...] – Studium Obsługi [...] w K.; z dnia [...] kwietnia 2005 r. wykreślił z ewidencji Policealne Studium Zawodowe [...] – Studium Obsługi [...] w K.; z dnia [...] maja 2005 r. wykreślił z ewidencji Policealne Studium Zawodowe dla Dorosłych [...] – Studium Administracji w K.
Od powyższych decyzji W. sp. z o. o. w K. wniosła w dniu 27 czerwca 2005 r. odwołanie.
[...] Kurator Oświaty postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2005 r., nr [...] stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania.
W dniu 19 sierpnia 2005 r. W. sp. z o. o. w K. wystąpiła do Prezydenta Miasta K. z żądaniem wznowienia postępowania zakończonego decyzjami z dnia [...] stycznia 2005 r., z dnia [...] kwietnia 2005 r. i z dnia [...] maja 2005 r. o wykreśleniu szkół policealnych z ewidencji. W uzasadnieniu Spółka wskazała, że bez własnej winy nie brała udziału w istotnych czynnościach postępowania, ponieważ nie zostało jej doręczone postanowienie o wszczęciu postępowania, nie została zawiadomiona o terminie przeprowadzenia dowodu, nie miała zapewnionej możliwości wypowiedzenia się co do przeprowadzonych dowodów. W tej sytuacji należało uznać, że postępowanie w przedmiocie wykreślenia szkół z ewidencji nie zostało poprzedzone obligatoryjnym postępowaniem dowodowym. Odnosząc się do meritum sprawy W. sp. z o. o. zauważyła, że w sprawie nie wystąpiła przesłanka z art. 83 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz. U. z 2004 r. Nr 256, poz. 2572 ze zm.), ponieważ nie nastąpiło zaprzestanie działalności szkół w okresie trzech miesięcy. Po zakończeniu procesu nauki szkoły prowadziły swą działalność poprzez archiwizowanie danych, przygotowywanie i organizowanie nowego naboru na rok szkolny 2005 /2006, analizę danych wynikających z systemu oceny jakości.
[...] Kurator Oświaty decyzją z dnia [...] września 2005 r. odmówił wznowienia postępowania w sprawach zakończonych ostatecznymi decyzjami Prezydenta Miasta K. o wykreśleniu szkół policealnych z ewidencji. W uzasadnieniu organ wskazał, że kwestionowane decyzje zostały doręczone W. sp. z o. o. w dniach: 18 stycznia 2005 r. i 25 maja 2005 r. W tych więc dniach organ prowadzący szkoły dowiedział się o wydanych decyzjach. Wniosek o wznowienie postępowania, wniesiony do Prezydenta Miasta K. w dniu 19 sierpnia 2005 r. należało zatem uznać za złożony z uchybieniem terminu miesięcznego, o którym mowa w art. 148 § 2 KPA, co uzasadniało odmowę wznowienia postępowania.
Od powyższej decyzji W. sp. z o. o. wniosła w dniu 27 września 2005 r. odwołanie do Wojewody [...] wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu rozpoznania sprawy. W uzasadnieniu Spółka wskazała, że wykreślenie szkół z ewidencji nastąpiło bez udziału organu założycielskiego i prowadzącego szkoły. W ocenie W. sp. z o. o. Prezydent Miasta K. naruszył prawo, o czym świadczy wykreślenie szkół z ewidencji bez przeprowadzenia procesu likwidacji szkół, skutkiem czego organy szkoły utraciły swe statutowe uprawnienia, co uniemożliwia podjęcie działań mających na celu skompletowanie, uporządkowanie i zarchiwizowanie dokumentacji tych jednostek.
Wojewoda [...] postanowieniem z dnia [...] listopada 2005 r., nr [...] stwierdził swą niewłaściwość i przekazał odwołanie do Ministra Edukacji i Nauki jako organu właściwego w sprawie.
Minister Edukacji Narodowej decyzją z dnia [...] czerwca 2006 r. utrzymał w mocy decyzję [...] Kuratora Oświaty z dnia [...] września 2005 r. W uzasadnieniu wskazał, że nie był uprawniony do rozpatrzenia w postępowaniu odwoławczym wniosku o przywrócenie terminu zawartego w odwołaniu, ponieważ wniosek ten winien być złożony [...] Kuratorowi Oświaty wraz z wnioskiem o wznowienie postępowania, z zachowaniem trybu przewidzianego w art. 58 KPA. Dokonując natomiast oceny rozpatrzenia sprawy przez organ pierwszej instancji Minister nie znalazł podstaw do uchylenia decyzji [...] Kuratora Oświaty. Kwestionowane decyzje zostały bowiem doręczone W. sp. z o. o. w dniach: 18 stycznia 2005 r. i 25 maja 2005 r. Wniosek o wznowienie postępowania z dnia 18 sierpnia 2005 r., doręczony Prezydentowi Miasta K. w dniu 19 sierpnia 2005 r. należało zatem uznać za złożony z uchybieniem terminu miesięcznego, o którym mowa w art. 148 § 2 KPA, co uzasadnia odmowę wznowienia postępowania.
W dniu 18 lipca 2005 r. W. sp. z o. o. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Ministra Edukacji Narodowej domagając się jej uchylenia. W uzasadnieniu zarzucił organowi brak odniesienia się do głównego problemu występującego w sprawie, a związanego z niemożnością przekazania przez organ założycielski kompletnych dokumentów szkół do archiwum kuratora oświaty. Wykreślenie szkół z ewidencji skutkowało bowiem odwołaniem organów szkół jedynie uprawnionych do przeprowadzenia procesu archiwizacji dokumentów i przekazania ich do archiwum kuratora oświaty. W tej sytuacji wobec stwierdzonej przez pracownika archiwum niekompletności dokumentacji szkół organ założycielski pozostaje bezradny, ponieważ nie jest uprawniony do wykonania brakujących dokumentów szkoły.
W odpowiedzi na skargę Minister Edukacji Narodowej nie podzielił zarzutów skargi. W ocenie organu problemy założyciela szkół są związane z brakiem precyzyjnego określenia w statutach szkół uprawnień i obowiązków właściwych organów związanych z procesem archiwizacji i wydawania dokumentów oraz brakiem właściwego nadzoru założyciela nad dyrektorami szkół. Wobec braku prowadzenia przez szkoły przez okres trzech miesięcy zajęć edukacyjnych dyrektorzy szkół winni mieć przygotowaną właściwą dokumentację, założyciel szkół był obowiązany dopilnować właściwe przygotowanie dokumentów przez organy szkoły, w celu ich przekazania organowi sprawującemu nadzór pedagogiczny przed likwidacją szkół niepublicznych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Skarga jest uzasadniona, aczkolwiek z innych względów niż w niej podniesione.
Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji Sąd uznał, że decyzja ta podlega uchyleniu, z uwagi na wydanie jej z naruszeniem przepisów art. 65 i art. 97 § 1 pkt 4 w związku z art. 140 oraz art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm. – zwanej dalej KPA), które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Zauważyć bowiem należy, że w odwołaniu W. sp. z o. o. w K. od decyzji [...] Kuratora Oświaty z dnia [...] września 2005 r. strona skarżąca zawarła prośbę o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania. W takiej sytuacji procesowej obowiązkiem Ministra Edukacji Narodowej było przekazanie tego wniosku w trybie art. 65 KPA do rozpoznania [...] Kuratorowi Oświaty jako organowi właściwemu do jego załatwienia, w trybie określonym w art. 58 - 59 KPA. Trzeba bowiem wskazać, że art. 59 § 1 KPA przewiduje, iż o przywróceniu terminu postanawia właściwy w sprawie organ administracji publicznej. W sprawie wznowienia postępowania organem właściwym do oceny dopuszczalności wniosku o wznowienie postępowania oraz rozpatrzenia wniosku o przywrócenie terminu do jego złożenia jest [...] Kurator Oświaty jako organ wyższego stopnia w stosunku do Prezydenta Miasta K. (art. 31 pkt 5 lit. a ustawy o systemie oświaty), ponieważ przyczyną wznowienia postępowania jest działalność tego ostatniego organu (art. 150 § 2 KPA).
W ocenie Sądu Minister Edukacji Narodowej nieprawidłowo więc rozpatrzył odwołanie od decyzji z dnia [...] września 2005 r. i równocześnie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji rozstrzygnął o losach wniosku o przywrócenie terminu. Zaskarżona decyzja została zatem podjęta przedwcześnie, albowiem powinno poprzedzać ją rozpatrzenie wniosku strony o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania. Ma to tym większe znaczenie, że przyczyną odmowy wznowienia postępowania w sprawach zakończonych ostatecznymi decyzjami Prezydenta Miasta K. z dnia: [...] stycznia 2005 r., nr [...], [...] kwietnia 2005 r., nr [...], [...] kwietnia 2005 r., nr [...], [...] kwietnia 2005 r., nr [...], [...] maja 2005 r., nr [...] było uchybienie terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania, o przywrócenie którego ubiega się strona skarżąca. Kwestia rozpatrzenia wniosku o przywrócenie terminu była więc zagadnieniem wstępnym, w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 KPA, obligującym Ministra Edukacji Narodowej do zawieszenia postępowania odwoławczego, ponieważ od wyniku ostatecznego postanowienia w sprawie przywrócenia terminu zależy rozpatrzenie sprawy wznowienia postępowania i wydanie decyzji przez organ odwoławczy.
W ponownie prowadzonym postępowaniu Minister Edukacji Narodowej winien więc w pierwszej kolejności uznać swą niewłaściwość i przekazać wniosek o przywrócenie terminu do [...] Kuratora Oświaty, a następnie zawiesić postępowanie odwoławcze do czasu, aż postanowienie w sprawie przywrócenia terminu stanie się ostateczne. Poza tym organ naczelny obowiązany będzie rozpatrzyć sprawę w granicach wniosku o wznowienie postępowania, który, co uszło uwadze organu, nie obejmuje decyzji Prezydenta Miasta K. z dnia [...] maja 2005 r., nr [...] o wykreśleniu z ewidencji Policealnego Studium Zawodowego w K.
Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło