I SA/Wa 147/18

PostanowienieWSA w Warszawie2018-04-27

Skład orzekający: Elżbieta Lenart

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wstrzymanie wykonania postanowienia odmawiającego wstrzymania wykonania decyzji zatwierdzającej podział nieruchomości, które może spowodować konieczność wypłaty odszkodowania, spełnia przesłanki z art. 61 § 3 PPSA?
Ratio decidendi
Sąd odmówił wstrzymania wykonania postanowienia, ponieważ strona skarżąca nie uprawdopodobniła, że wykonanie decyzji podziałowej wywoła trudne do odwrócenia skutki lub spowoduje niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody. Wypłata należności pieniężnej sama w sobie nie stanowi trudnych do odwrócenia skutków, a zobowiązanie Skarbu Państwa do zapłaty odszkodowania jest odwracalne. Ponadto, konieczność wypłaty odszkodowania nie jest bezpośrednim skutkiem decyzji podziałowej, lecz następstwem odrębnego postępowania.
Stan faktyczny
Skarb Państwa – Starosta złożył skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego, które uchyliło wcześniejsze postanowienie o wstrzymaniu wykonania decyzji zatwierdzającej podział nieruchomości. Skarżący wniósł o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia, argumentując, że jego wykonanie doprowadzi do konieczności wypłaty znacznego odszkodowania za grunt przeznaczony pod drogę, co spowoduje szkodę dla Skarbu Państwa. Sąd rozpatrywał wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji podziałowej.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono wstrzymania wykonania decyzji.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Lenart po rozpoznaniu w dniu 27 kwietnia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy wniosku Skarbu Państwa – Starosty [...] o wstrzymanie wykonania decyzji w sprawie ze skargi Skarbu Państwa – Starosty [...] na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] listopada 2017 r., nr [...] w przedmiocie odmowy wstrzymania wykonania decyzji postanawia odmówić wstrzymania wykonania decyzji z dnia [...] kwietnia 2017 r., nr [...] Skarb Państwa – Starosta [...] wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] listopada 2017 r., nr [...]. Orzeczeniem tym Kolegium uchyliło w całości postanowienie z dnia [...] września 2017 r., nr [...] i odmówiło wstrzymania wykonania decyzji Wójta Gminy [...] z dnia [...] kwietnia 2017 r., nr [...], zatwierdzającej podział nieruchomości na działki nr [...] (w planie miejscowym droga gminna dojazdowa) oraz nr [...] (w planie miejscowym droga ekspresowa). Przy czym uchylonym postanowieniem z dnia [...] września 2017 r. wstrzymano wykonanie ww. decyzji w części wydzielenia ww. działki pod drogę krajową. W swojej skardze skarżący wniósł o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia. Uzasadnił, że zaskarżone orzeczenie, uchylając postanowienie o wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji nr [...] i odmawiając jej wstrzymania, spowoduje, iż decyzja nr [...], zatwierdzająca podział nieruchomości, może zostać wykonana przez co zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody i spowodowania trudnych do odwrócenia skutków finansowych dla Skarbu Państwa, których szacowana wartość to 200.000 zł. Powołana decyzja w sposób niedopuszczalny narusza interes Skarbu Państwa, bowiem skutkuje nabyciem przez niego działki zajętej pod drogę oraz koniecznością wypłaty odszkodowania w znacznej wysokości na rzecz byłych właścicieli. Dodatkowo wskazał, że obecnie toczy się postępowanie o stwierdzenie nieważności orzeczenia podziałowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 61 § 1 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.) – dalej "ppsa." wniesienie skargi do sądu nie wstrzymuje wykonania aktu lub zawieszenia czynności. Sąd na wniosek skarżącego może wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania aktu, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W niniejszej sprawie skarga została wniesiona na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...], uchylające w całości postanowienie tego organu o wstrzymaniu wykonania decyzji, zatwierdzającej podział nieruchomości i odmawiające wstrzymania wykonania ww. decyzji. W ugruntowanym orzecznictwie sądów administracyjnych oraz w doktrynie wskazuje się, iż wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności może dotyczyć tylko takich z nich, które nadają się do wykonania i wymagają wykonania (vide: postanowienie NSA z dnia 5 maja 2005 r., sygn. akt I OZ 371/2005, LexPolonica nr 402363). Przez pojęcie wykonania aktu administracyjnego należy rozumieć spowodowanie w sposób dobrowolny lub doprowadzenie w trybie egzekucji do stanu rzeczy, który jest zgodny z rozstrzygnięciem w nim zawartym. Problem wykonania aktów administracyjnych dotyczy zatem aktów zobowiązujących, ustalających dla ich adresatów nakazy powinnego zachowania lub zakazy określonego zachowania, aktów, na podstawie których określony podmiot uzyskuje równocześnie uprawnienie i mocą którego zostają na niego nałożone określone obowiązki oraz aktów, na podstawie których jeden podmiot staje się do czegoś zobowiązany, a drugi uprawniony (vide T. Woś, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2005, s. 295-296). Ponadto ze wskazanego powyżej przepisu wynika, że strona powinna uprawdopodobnić istnienie niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub wystąpienia trudnych do odwrócenia skutków, w przypadku wykonania aktu administracyjnego. Przy czym nawet, mimo wywiązania się strony ze wskazanego uprzednio obowiązku, sąd nie jest zobligowany do wstrzymania wykonania aktu. Z powyższego wynika, iż nie każdy akt administracyjny kwalifikuje się do tak rozumianego wykonania i w związku z tym nie każdy wymaga wykonania. Wstrzymanie wykonania orzeczenia dotyczy tylko takich sytuacji, gdy zaskarżony akt wywołuje skutki materialnoprawne. Dokonując oceny wniosku o wstrzymanie przez pryzmat przesłanek, określonych w art. 61 § 3 ppsa, wskazać na wstępie należy, że postanowienie odmawiające wstrzymania wykonania decyzji co do istoty nie wywołuje żadnych skutków w obrocie prawnym. Z uwagi na treść uzasadnienia wniosku o wstrzymanie Sąd uznał, że nie dotyczy on w istocie wstrzymania skutków zaskarżonego postanowienia - lecz decyzji, której to postanowienie dotyczy - tj. orzeczenia o podziale nieruchomości z dnia [...] kwietnia 2017 r., nr [...]. Ten ostatni akt jest z całą pewnością wykonalny i wywołuje skutki materialnoprawne. Jak wskazuje się w orzeczeniach sądów administracyjnych zgodnie z art. 61 § 3 in fine ppsa, Sąd może wstrzymać wykonanie nie tylko zaskarżonego aktu lub czynności, ale również wszystkich aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy, jednakże wyłącznie gdy taki wniosek zostanie złożony przez skarżącego (por postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 28 lutego 2018 r., sygn. akt V SA/Wa 1888/17, z dnia 6 grudnia 2017 r., sygn.. akt V SA/Wa 1944/17, Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 16 sierpnia 2017 r., sygn. akt I SA/Sz 641/17). Z tego względu, jak też z uwagi na to, że sprawa zakończona decyzją podziałową nie znajduje się poza granicami sprawy rozstrzygniętej zaskarżonym postanowieniem - rozumianej w sensie materialnym, Sąd uznał jak powyżej wskazano. W skardze do Sądu strona uzasadniła, że wykonanie decyzji o zatwierdzeniu podziału nieruchomości, spowoduje konieczność wypłaty odszkodowania w wartości ok. 200.000 zł. za grunt wydzielony pod drogę. W ocenie Sądu strona nie uprawdopodobniła, że wykonanie decyzji podziałowej wywoła trudne do odwrócenia skutki lub spowoduje niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody. Po pierwsze wypłata należności pieniężnej nie powoduje trudnych do odwrócenia skutków. Uiszczenie należności pociąga co prawda za sobą dolegliwość finansową, może też powodować pewne problemy w zabezpieczeniu środków, nie oznacza to jednak, że zawsze w takiej sytuacji należy zastosować ochronę tymczasową, przewidzianą w art. 61 § 3 ppsa. Sama okoliczność powstania po stronie zobowiązanego obowiązku wypłaty określonej sumy pieniężnej nie stanowi jeszcze o spełnieniu przesłanek warunkujących wstrzymanie wykonania aktu administracyjnego. W ocenie Sądu trudno uznać, z uwagi na wysokość kwoty wskazanej przez skarżącego, że jej wypłata może spowodować skutki omawiane powyżej. Zobowiązanym do zapłaty odszkodowania pod drogę krajową jest bowiem Skarb Państwa, a zobowiązanie to ma charakter bezsprzecznie odwracalny. Kwota pieniężna może zostać w każdym czasie zwrócona. Strona zaś nie powołała innych okoliczności, które mogłyby świadczyć o tym, że rozmiar ewentualnego zobowiązania wywoła jakiekolwiek inne negatywne skutki. Po drugie konieczność wypłaty odszkodowania za nieruchomość nie jest skutkiem bezpośrednim decyzji podziałowej, lecz bezpośrednim następstwem orzeczenia zapadłego w postępowaniu o ustalenie odszkodowania. W tych okolicznościach Sąd uznał, że strona nie wykazała ustawowych i wskazanych uprzednio przesłanek warunkujących wstrzymanie aktu administracyjnego. W związku z powyższym, na podstawie art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.), orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło