I SA/Wa 1482/16
WyrokWSA w Warszawie2016-12-15
Skład orzekający: Emilia Lewandowska, Małgorzata Boniecka-Płaczkowska, Jolanta Dargas
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy odmowa przyznania zasiłku okresowego z pomocy społecznej jest uzasadniona w sytuacji, gdy wnioskodawca uniemożliwił przeprowadzenie rodzinnego wywiadu środowiskowego i jego dochody przekraczają ustalone kryterium?Ratio decidendi
Skarga wnioskodawcy została oddalona, ponieważ organ administracji prawidłowo odmówił przyznania zasiłku okresowego. Brak współpracy wnioskodawcy w przeprowadzeniu obligatoryjnego rodzinnego wywiadu środowiskowego, mimo wielokrotnych prób kontaktu ze strony pracowników socjalnych, stanowi podstawę do odmowy przyznania świadczenia zgodnie z art. 107 ust. 4a ustawy o pomocy społecznej. Dodatkowo, dochody wnioskodawcy z tytułu stypendiów przekraczały ustalone kryterium dochodowe, co również uzasadniało odmowę.Stan faktyczny
A. P. złożyła wniosek o przyznanie zasiłku okresowego. Organ pomocy społecznej wielokrotnie podejmował próby przeprowadzenia rodzinnego wywiadu środowiskowego, jednakże wnioskodawczyni uniemożliwiła kontakt. Ponadto, ustalono, że dochody A. P. z tytułu stypendiów przekraczały kryterium dochodowe. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję odmawiającą przyznania zasiłku. A. P. zaskarżyła decyzję SKO do WSA, domagając się przyznania zasiłku lub uchylenia decyzji.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Emilia Lewandowska (spr.) Sędziowie WSA Małgorzata Boniecka-Płaczkowska WSA Jolanta Dargas Protokolant starszy referent Monika Bodzan po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 grudnia 2016 r. sprawy ze skargi A. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] sierpnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie zasiłku okresowego oddala skargę.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W., decyzją z dnia [...]sierpnia 2016 r., nr [...], utrzymało w mocy decyzję Burmistrza Miasta i Gminy P. z dnia [...] czerwca 2016 r., nr [...], odmawiającą przyznania A. P. zasiłku okresowego.
Organ Odwoławczy przytoczył treść art. 38 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej oraz treść art. 107 tej ustawy i stwierdził, że nieodzownym elementem postepowania prowadzącego do wydania decyzji przyznającej świadczenia z pomocy społecznej jest rodzinny wywiad środowiskowy lub jego aktualizacja. Natomiast A. P. nie współpracowała z organem, uniemożliwiając przeprowadzenie rodzinnego wywiadu środowiskowego. Pracownicy Miejsko – Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w P. wielokrotnie podejmowali próby nawiązania kontaktu z A. P.. W uzasadnieniu szczegółowo wskazano daty, w których pracownicy udawali się do jej miejsca zamieszkania, jednakże nikogo nie zastano. Również wielokrotnie pisemnie zwracano się do wnioskodawczyni z prośbą o kontakt osobisty z pracownikiem socjalnym, które również nie przyniosły rezultatu. Takie zachowanie, zgodnie z art. 107 ust. 4a ustawy o pomocy społecznej, stanowi podstawę do odmowy przyznania świadczenia.
Jednocześnie organ ustalił, że od dnia 1 października 2015 r. do dnia 8 czerwca 2016 r. A. P. otrzymała stypendium socjalne w łącznej wysokości [...]zł oraz stypendium specjalne w łącznej wysokości [...] zł. Kwoty tych stypendiów przekraczają kryterium dochodów wynoszące 634 zł miesięcznie w przypadku osoby samotnie gospodarującej i nie kwalifikują A. P. do ubiegania się o pomoc ze środków pomocy społecznej.
W skardze na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego A. P. wniosła o zmianę zaskarżonej decyzji poprzez przyznanie jej zasiłku okresowego, ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga jest nieuzasadniona.
Zgodnie z art. 38 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz.U. z 2015 r., poz. 163, ze zm.) zasiłek okresowy przysługuje w szczególności ze względu na długotrwałą chorobę, niepełnosprawność, bezrobocie, niemożliwość utrzymania lub nabycia uprawnień do świadczeń z innych systemów zabezpieczenia społecznego osobie samotnie gospodarującej, której dochód jest niższy od kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej. Kryterium dochodowe osoby samotnie gospodarującej dla potrzeb świadczeń z pomocy społecznej nie przekracza kwoty 634 zł.
Wnioskiem z dnia [...] sierpnia 2015 r. A. P. wystąpiła o przyznanie zasiłku okresowego od dnia 28 września 2015 r. do czasu otrzymania renty z ZUS. W związku ze złożeniem wniosku pracownik socjalny podjął próbę skontaktowania się ze skarżąca telefonicznie w celu umówienia terminu wywiadu środowiskowego. Kontakt ten podjęty dnia 14 września 2015 r. nie przyniósł rezultatu, gdyż skarżąca nie odbierała telefonu, co stwierdza notatka. Wobec tego pracownik udał się do miejsca zamieszkania skarżącej tego dnia, jednak nie zastał jej w domu. Próby zastania skarżącej na miejscu zamieszkania były podejmowane wielokrotnie, a to dnia: 9 maja 2016 r., 19 maja 2016 r., 24 maja 2016 r., 30 maja 2016 r., 6 czerwca 2016 r., 23 czerwca 2016 r., 6 lipca 2016 r., 11 lipca 2016 r. – nikogo nie zastano, co stwierdzono w notatkach służbowych. W międzyczasie wystosowano do skarżącej szereg pism z prośbą o kontakt z pracownikiem socjalnym, które zostały odebrane przez skarżącą. Są to pisma datowane na dzień 15 września 2015 r., 19 października 2016 r., 25 stycznia 2016 r., 23 lutego 2016 r., 13 maja 2016 r., 7 czerwca 2016 r. Skarżąca również w związku z tymi pismami nie skontaktowała się z pracownikiem socjalnym celem ustalenia terminu przeprowadzenia rodzinnego wywiadu środowiskowego. Przeprowadzenie rodzinnego wywiadu środowiskowego w sprawach z zakresu pomocy społecznej jest obligatoryjne. Jest on przeprowadzany w celu ustalenia sytuacji osobistej, rodzinnej, dochodowej i majątkowej osób korzystających lub ubiegających się o świadczenia z pomocy społecznej, co wynika wprost wynika z art. 107 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej. W przypadku ubiegania się o przyznanie świadczeń z pomocy po raz kolejny, a także gdy nastąpiła zmiana danych zwartych w wywiadzie, sporządzane są aktualizacje wywiadu (art. 107 ust. 4). Ustawa o pomocy społecznej przewiduje sankcję za niewyrażenie zgody na przeprowadzenie rodzinnego wywiadu środowiskowego lub na jego aktualizację, jaką jest odmowa przyznania świadczenia z pomocy społecznej. Stanowi o tym wprost art. 107 ust. 4a ustawy o pomocy społecznej. Zachowanie skarżącej, która nie podjęła czynności by umożliwić przeprowadzenie wywiadu, mimo wielokrotnego zwracania się o to przez pracowników organu pomocowego, należy uznać ze niewyrażenie zgody na sporządzenie tego wywiadu lub jego aktualizację, co już samo przez się stanowi powód do domowy przyznania wnioskowanego świadczenia. Odwoływanie się przez skarżącą do przeprowadzonego w przeszłości wywiadu, bo z kwietnia 2015 r. oraz do wywiadu kuratora sądowego sporządzonego dla potrzeb postępowania toczącego się przed sądem powszechnym nie może zwalniać skarżącej od dopełnienia ustawowego obowiązku wynikającego z art. 107 ust. 1 powołanej ustawy.
Nadto zostało przez organ ustalone, że skarżąca od października 2015 r. otrzymywała stypendium socjalne i specjalne, a co potwierdza zaświadczenie Uniwersytetu [...], łączna miesięczna kwota tych stypendiów wynosiła [...] zł i przekraczała kryterium dochodowe wynoszące 634 zł. Przekroczenie tego kryterium również stanowi podstawę do odmowy przyznania wnioskowanego świadczenia.
Wobec tego, że zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem Sąd, na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło