I SA/Wa 1498/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dariusz Pirogowicz Sędziowie WSA Jolanta Dargas WSA Elżbieta Sobielarska (spr.) Protokolant sekretarz sądowy Tomasz Noske po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 grudnia 2016 r. sprawy ze skargi I. M. w przedmiocie niewykonania przez Prezydenta miasta W. wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 16 lutego 2012 r., sygn. akt I SAB/Wa 429/11 1. wymierza Prezydentowi miasta W. grzywnę w wysokości 10.000 (dziesięć tysięcy) złotych; 2. stwierdza, że bezczynność organu w wykonaniu wyroku miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 3. przyznaje od Prezydenta miasta W. na rzecz I. M. kwotę 5.000 (pięć tysięcy) złotych. 4. zasądza od Prezydenta miasta W. na rzecz I. M. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Wyrokiem z dnia 16 lutego 2012 r., sygn. akt I SAB/Wa 429/11, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zobowiązał Prezydenta miasta W. do rozpoznania wniosku o ustalenie odszkodowania za nieruchomość położoną w W. przy ul. [...] i [...] ozn hip. [...], w terminie dwóch miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy, stwierdzając jednocześnie, że przewlekłość organu w prowadzonym postępowaniu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. W dniu 25 maja 2012 r. akta sprawy wraz z prawomocnym wyrokiem Sądu z dnia 16 lutego 2012 r. wpłynęły do organu. Wyrokiem z dnia 14 kwietnia 2014 r., sygn. akt I SA/Wa 1364/13 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wymierzył Prezydentowi miasta W. grzywnę w wysokości 500 zł za niewykonanie wyroku Sądu z dnia 16 lutego 2012 r., sygn. akt I SAB/Wa 429/11. Pismem z dnia 11 kwietnia 2016 r. skarżąca wezwała Prezydenta miasta W. w trybie art. 154 § 1 P.p.s.a., do wykonania wyroku Sądu z dnia 16 lutego 2012 r., sygn. akt I SAB/Wa 429/11. Pismem z 29 kwietnia 2016 r. skarżąca I. M., wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na niewykonanie przez organ ww. wyroku. W skardze skarżąca wniosła o wymierzenie organowi grzywny w maksymalnej wysokości przewidzianej w art. 154 § 6 P.p.s.a. oraz o stwierdzenie, że bezczynność organu w wykonaniu ww. wyroku miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Jednocześnie na podstawie art. 154 § 7 P.p.s.a. wniosła o przyznanie od organu na jej rzecz sumy pieniężnej oraz o zasądzenie kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę Prezydent miasta W. wniósł o jej oddalenie, wskazując, że ze względu na złożony charakter postępowania oraz bardzo dużą ilość spraw z zakresu odszkodowań nie było możliwe zlecenie kolejnego operatu szacunkowego określającego wartość przedmiotowej nieruchomości. Jednocześnie organ wskazał, że po sporządzeniu operatu szacunkowego i zabezpieczeniu środków finansowych decyzja kończąca postępowanie w przedmiotowej sprawie zostanie wydana bez zbędnej zwłoki. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest uzasadniona. Stosownie do art. 154 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) - powoływanej dalej jako "P.p.s.a.", w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie, żądając wymierzenia temu organowi grzywny. W myśl art. 154 § 2 P.p.s.a Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku, jeżeli pozwala na to charakter sprawy oraz niebudzące uzasadnionych wątpliwości okoliczności jej stanu faktycznego i prawnego. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Z powołanego art. 154 § 1 wynikają dwie przesłanki, które muszą być spełnione łącznie, aby sąd administracyjny mógł organowi administracji publicznej wymierzyć grzywnę. Po pierwsze, organ musi pozostawać w bezczynności po wyroku uwzględniającym skargę na podstawie art. 149 P.p.s.a. i zobowiązującym organ do wydania w określonym terminie stosownego aktu lub dokonania czynności. Po drugie, strona przed wniesieniem skargi musi wystąpić do właściwego organu z pisemnym wezwaniem do wykonania wyroku. W aktach sprawy znajduje się pismo skarżącej z dnia 11 kwietnia 2016 r., którym wezwała Prezydenta miasta W. do wykonania wyroku z dnia 16 lutego 2012 r. Zgodnie z art. 286 § 2 P.p.s.a. termin do załatwienia sprawy przez organ administracji określony w przepisach prawa lub wyznaczony przez sąd liczy się od dnia doręczenia akt organowi. Odpis prawomocnego wyroku z dnia 16 lutego 2012 r. - zobowiązującego organ do rozpoznania wniosku w przedmiocie przyznania odszkodowania w terminie dwóch miesięcy - wraz z uzasadnieniem oraz aktami administracyjnymi sprawy doręczony został organowi w dniu 25 maja 2012 r. Termin załatwienia sprawy upłynął zatem w dniu 25 lipca 2012 r. Mimo to Prezydent miasta W. nie załatwił przedmiotowej sprawy zgodnie z powołanym orzeczeniem. Z powodu niewykonania powyższego wyroku Prezydentowi miasta W. wymierzono grzywnę wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 14 kwietnia 2014 r., sygn. akt I SA/Wa 1364/13. Pomimo powyższego wyroku wymierzającego grzywnę Prezydent nadal nie załatwił wniosku skarżącej. Do dnia 1 grudnia 2016 r., tj. do dnia rozpoznania przez Sąd kolejnej skargi w przedmiocie wymierzenia grzywny, sprawa odszkodowania za opisaną wyżej nieruchomość nie została rozstrzygnięta. Skoro zatem Prezydent miasta W. w terminie wyznaczonym wyrokiem Sądu z dnia 16 lutego 2012 r. sprawy nie załatwił to wniosek o wymierzenie Prezydentowi miasta W. grzywny jest niewątpliwie w pełni uzasadniony. Zważyć bowiem należy, że niewykonywanie wyroków sądów - niezależnie od tego czy są to wyroki sądów administracyjnych (jak w niniejszej sprawie), czy sądów powszechnych - w demokratycznym państwie prawnym nie może być tolerowane. W szczególności nie można zaakceptować, czy też usprawiedliwiać sytuacji, gdy wyroki sądów nie są respektowane przez organy władzy publicznej i to mimo, że z tego tytułu już organ był – jak w rozpoznawanej sprawie- ukarany przez Sąd grzywną. Taka sytuacja wszak prowadzić musi nieuchronnie do podważania zaufania jednostek do tych organów, jak też szerzej do samej władzy publicznej. Zważywszy zatem na zasadność skargi, jak też skalę przekroczenia terminu w wykonaniu wyroku (ponad 4 lata), skład orzekający ocenił, że dla realizacji represyjnej i dyscyplinującej funkcji adekwatna w okolicznościach faktycznych rozpoznawanej sprawy będzie grzywna w wysokości 10.000 (dziesięć tysięcy) złotych, która to kwota mieści się w wymiarze grzywny określonym w art. 154 § 6 P.p.s.a. Uwzględniono przy tym fakt, że wcześniejszym wyrokiem z dnia 14 kwietnia 2014 r. wymierzono już Prezydentowi grzywnę w wysokości 500 zł w związku z niewykonaniem ww. wyroku. Jednocześnie, w ocenie Sądu, obecna bezczynność organu, która wystąpiła po wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 16 lutego 2012 r., sygn. akt I SAB/Wa 429/11, ma już charakter rażącego naruszenia prawa. Z tego też względu Sąd uznał, że wniosek o przyznanie od organu na rzecz skarżącej sumy pieniężnej jest zasadny. Przy czym Sąd stoi na stanowisku, że przyznanie kwoty 5000 (pięć tysięcy) złotych uzasadniają szczególne okoliczności sprawy, tj. rażący charakter zwłoki w jej rozpoznaniu, co uzasadnia przyznanie stronie zadośćuczynienia z tego powodu. Podkreślić należy, że w niewykonanym wyroku Sąd wyznaczył Prezydentowi miasta W. termin dwóch miesięcy na załatwienie sprawy, który upłynął 25 lipca 2012 r. Tymczasem, organ przez ponad cztery lata od daty wydania tego orzeczenia oraz pomimo wydania wyroku wymierzającego grzywnę, nadal nie rozpoznał wniosku. Mając na uwadze powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 154 § 1 i § 2 w związku z art. 154 § 6 P.p.s.a. orzekł jak w pkt 1 i 2 sentencji wyroku. Sąd uwzględnił wniosek skarżącej o przyznanie na podstawie art. 154 § 7 P.p.s.a. sumy pieniężnej, przyznając w pkt 3 sentencji wyroku na rzecz I. M. kwotę 5000 zł. W przedmiocie kosztów postępowania (punkt 4 sentencji wyroku) orzeczono na podstawie art. 200 P.p.s.a.